Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# 16 ივლისი

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  <<  | **ივლისი** |  >>  |
| ორშ | სამ | ოთხ | ხუთ | პარ | შაბ | კვი |
|  |  | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 |
| 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 |
| 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 |
| 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |
| **2026** |

**16 ივლისი** — გრიგორიანული კალენდრის 197-ე დღე (ნაკიან წლებში – 198-ე დღე). წლის ბოლომდე დარჩენილია 168 დღე.

## დღის მოვლენები

* 622 : წინასწარმეტყველი მუჰამედი იწყებს ჰიჯრას მექადან მედინაში, რაც დასაბამს აძლევს მუსლიმანურ კალენდარს.
* 1661 : ევროპაში პირველი ბანკნოტები გამოუშვა სტოკჰოლმის ბანკმა.
* 1945 : მანჰეტენის პროექტი - ბირთვული ერა იწყება აშშ-ს მიერ ნიუ-მექსიკოს შტატში ისტორიაში პირველად განხორციელებული პლუტონიუმის ბირთვული იარაღის ექსპერიმენტული აფეთქებით.
* 1965 : საფრანგეთისა და იტალიის დამაკავშირებელი მონბლანის გვირაბი გაიხსნა.
* 1969 : კეიპ კენედიდან, ფლორიდა, გაშვებულ იქნა კოსმოსური ხომალდი „აპოლო 11“.
* 1979 : ერაყის პრეზიდენტი გახდა სადამ ჰუსეინი.
* 1989 : სოხუმში თსუ-ს ფილიალის გახსნისთვის ხელის შეშლის მიზნით მობილიზებულ აფხაზ აქტივისტებსა და ქართულ მოსახლეობას შორის შეიარაღებული შეტაკებები იწყება.
* 1990 : ფილიპინებში 7,7 ბალის მიწისძვრამ 1600-ზე მეტი ადამიანი იმსხვერპლა.
* 1992 : საქართველოსა და თურქმენეთს შორის დიპლომატიური ურთიერთობები დამყარდა.
* 2003 : კორსიკელები რეფერენდუმში ხმათა მცირე უპირატესობით საფრანგეთისგან გაზრდილ ავტონომიას უარჰყოფენ.
* 2004 : ათასწლეულის პარკი, 21-ე საუკუნის დასაწყისის ერთ-ერთი ყველაზე ამბიციური არქიტექტურული პროექტი, გაიხსნა ჩიკაგოში, ილინოისი.

## ამ დღეს დაბადებულნი

* 1872 : რუალ ამუნდსენი — ნორვეგიელი მკვლევარი (გ.1928)
* 1911 : როჯერსი, ჯინჯერ — ამერიკელი მსახიობი, მოცეკვავე (გ. 1995)
* 1943 : მახარაძე, ავთანდილ — ქართველი მსახიობი
* 1964 : ბურჯანაძე, ნინო — ქართველი პოლიტიკური მოღვაწე

## ამ დღეს გარდაცვლილნი

* 1764 : ივანე VI — სრულიად რუსეთის იმპერატორი
* 1860 : ჭონქაძე, დანიელ — ქართველი მწერალი
* 1938 : ჯაბადარი, გიორგი — ქართველი რეჟისორი და პედაგოგი (დ.1888)
* 1960 : კესელრინგი, ალბერტ — გერმანელი სამხედრო მოღვაწე (დ.1885)
* 1965 : ბერძენიშვილი, ნიკოლოზ — ქართველი ისტორიკოსი (დ. 1894)
* 1976 : მუსხელიშვილი, ნიკოლოზ — ქართველი მათემატიკოსი (დ. 1891)
* 1989 : კარაიანი, ჰერბერტ ფონ — ავსტრიელი დირიჟორი (დ.1908)
* 2012 : ლორდი, ჯონ — ინგლისელი როკ-მუსიკოსი (დ. 1941)

## დღესასწაულები

* მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს:

* + **გიორგი ღმერთშემოსილი**
	+ წმინდა იაკინთე
	+ წმინდა მოწამენი დიომიდე, ევლამპიოსი, ასკლიპიოდოტე და გოლინდუხა
	+ მოკიოსი და მარკოზი
	+ ღირსი ალექსანდრე
	+ წმინდა ანატოლი

## იხილეთ აგრეთვე

**სხვა თვეები |  |
| --- |
|
	+ იანვარი
	+ თებერვალი
	+ მარტი
	+ აპრილი
	+ მაისი
	+ ივნისი
	+ ივლისი
	+ აგვისტო
	+ სექტემბერი
	+ ოქტომბერი
	+ ნოემბერი
	+ დეკემბერი |
# ოქტავა

**ოქტავა** (ლათ. octava — მერვე) — მუსიკალური ინტერვალი, სადაც თანაფარდობა ბგერების სიხშირეთა შორის არის 1:2.

ოქტავის ინტერვალი მოიცავს დიატონური ბგერათრიგის რვა საფეხურს, მაგალითად, «დო»-დან შემდგომ «დო»-მდე ან «რე»-დან შემდგომ «რე»-მდე და ა შ. ოქტავა აღინიშნება ციფრით 8.

არსებობს ოქტავის სამი ნაირსახეობა:

* **სუფთა ოქტავა** — ინტერვალი შეიცავს რვა საფეხურს და ექვს ტონს.
* **შემცირებული ოქტავა** — ინტერვალი შეიცავს რვა საფეხურს და ხუთნახევარ ტონს.
* **გადიდებული ოქტავა** — ინტერვალი შეიცავს რვა საფეხურს და ექვსნახევარ ტონს.

## გახმოვანება

|  |  |
| --- | --- |
|

C-C

აღმავალი ოქტავა

---

*ვერ ხსნით ფაილს? იხ. მედია მაშველი.* |

C-C

დაღმავალი ოქტავა

---

*ვერ ხსნით ფაილს? იხ. მედია მაშველი.* |

## იხილეთ აგრეთვე

* ოქტავური სისტემა

თარგი:მუსიკალური ინტერვალები
# აკორდი (მუსიკა)

**აკორდი** — სამი და მეტი მუსიკალური ბგერის თანაჟღერადობა. ამასთან აღსანიშნავია, რომ აუცილებელი არ არის, ნოტები ერთად სრულდებოდეს. აკორდად შეიძლება ჩაითვალოს არპეჯიოც.

როგორც წესი, აკორდები გამოიყენება თანამედროვე დასავლურ, დასავლეთ აფრიკულ და ოკეანიურ მუსიკაში.

აკორდი არსებობს მრავალი სახის: მაჟორული და მონორული, ტონიკური, სუბდომინანტური, დომინანტური და კიდევ მრავალი სხვა. აკორდი შეიძლება იყოს კეთილხმოვანი და არაკეთილხმოვანი. კეთილხმოვანს ეწოდება კონსონანსი, ხოლო არაკეთილხმოვანს დისონანსი.

## სქოლიო
# კარიბის ზღვა

კარიბის ზღვა
კარიბის ზღვის სანაპიროზე მდებარე მაიას ქალაქი ტულუმი. მექსიკა, კინტანა-როო
**კარიბის ზღვა** — ტროპიკული ზღვა დასავლეთ ნახევარსფეროში, ატლანტის ოკეანის ნაწილი, მექსიკის ყურის სამხრეთით. სამხრეთით შემოიფარგლება სამხრეთ ამერიკის კონტინენტით, დასავლეთით ცენტრალური ამერიკის რეგიონით, ხოლო ჩრდილოეთით და აღმოსავლეთით ანტილებით: დიდი ანტილის კუნძულებით — კუბა, ჰაიტი, იამაიკა და პუერტო-რიკო ჩრდილოეთით, და მცირე ანტილის მრავალრიცხოვანი კუნძულებით აღმოსავლეთით. კარიბის ზღვა, მიმდებარე კუნძულებითა და სანაპიროებით ცნობილია როგორც *კარიბები*.

კარიბის ზღვა ერთ-ერთი უდიდესი მლაშე წყლის ზღვაა 2 754 000 კმ² ფართობით. ზღვის ყველაზე ღრმა წერტილია კაიმანის ღრმული იამაიკასა და კუბას შორის (7 686 მ).

## რესურსები ინტერნეტში

* კარიბის ზღვა დაარქივებული 2018-01-04 საიტზე Wayback Machine.
* კარიბის ზღვა - ბრიტანიკა
# XVI საუკუნე

ათწლეულები და წლები

---

|  |
| --- |
| XV საუკუნე - XVI საუკუნე - XVII საუკუნე |
| 1500-იანები: | 1501 | 1502 | 1503 | 1504 | 1505 | 1506 | 1507 | 1508 | 1509 | 1510 |
| 1510-იანები: | 1511 | 1512 | 1513 | 1514 | 1515 | 1516 | 1517 | 1518 | 1519 | 1520 |
| 1520-იანები: | 1521 | 1522 | 1523 | 1524 | 1525 | 1526 | 1527 | 1528 | 1529 | 1530 |
| 1530-იანები: | 1531 | 1532 | 1533 | 1534 | 1535 | 1536 | 1537 | 1538 | 1539 | 1540 |
| 1540-იანები: | 1541 | 1542 | 1543 | 1544 | 1545 | 1546 | 1547 | 1548 | 1549 | 1550 |
| 1550-იანები: | 1551 | 1552 | 1553 | 1554 | 1555 | 1556 | 1557 | 1558 | 1559 | 1560 |
| 1560-იანები: | 1561 | 1562 | 1563 | 1564 | 1565 | 1566 | 1567 | 1568 | 1569 | 1570 |
| 1570-იანები: | 1571 | 1572 | 1573 | 1574 | 1575 | 1576 | 1577 | 1578 | 1579 | 1580 |
| 1580-იანები: | 1581 | 1582 | 1583 | 1584 | 1585 | 1586 | 1587 | 1588 | 1589 | 1590 |
| 1590-იანები: | 1591 | 1592 | 1593 | 1594 | 1595 | 1596 | 1597 | 1598 | 1599 | 1600 |

საუკუნის უმნიშვნელოვანესი მოვლენები

---

* 1501 -
* 1502 -

...

* 1598 -
* 1599 -

საუკუნის უმნიშვნელოვანესი მოღვაწენი

---

* 1501 -
* 1502 -

...

* 1598 -
* 1599 -

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
XVI საუკუნე

|  |  |
| --- | --- |
|  | **ისტორიის პორტალი** — დაათვალიერეთ სხვა სტატიები ისტორიის შესახებ. |
# 1821

|  |  |
| --- | --- |
| **ათასწლეული:**  | I · **II** · III |
| **საუკუნე:**  | XVIII · **XIX** · XX |
| **წლები:** | 1818 · 1819 · 1820  **1821** 1822 · 1823 · 1824 |

**1821 წელი სხვა კალენდრებში**| გრიგორიანული კალენდარი | 1821 *MDCCCXXI* |
| იულიანური კალენდარი | 1820—1821 (13 იანვარიდან) |
| იულიანური კალენდარი ბიზანტიურ ერასთან | 7329—7330 (13 სექტემბერიდან) |
| ებრაული კალენდარი  | 5581—5582  |
| ისლამური კალენდარი | 1236—1237 |
| ძველქართული კალენდარი | (21 მარტიდან) |
| - *სამყაროს შექმნიდან* | 7424—7425 |
| - *ქრისტეს შობიდან* | 1821 (*ჩყკა*) |
| - *ქორონიკონით* | *XIII* მოქცევა და 509 (*ფთ*) წელი |
| ძველსომხური კალენდარი | 4313—4314 (11 აგვისტოდან) |
| სომხური საეკლესიო კალენდარი | 1270 *ԹՎ* *ՌՄՀ*
 |
| ეთიოპური კალენდარი | 1813—1814 |
| რომის დაარსებიდან | 2573—2574 (3 მაისიდან) |
| ძველინდური კალენდარი |  |
| - *ვიქრამ-სამვატი* | 1877—1878 |
| - *შაკა სამვატი* | 1743—1744 |
| - *კალი-იუგა* | 4922—4923 |
| ირანული კალენდარი | 1199—1200 |
| ბუდისტური კალენდარი | 2364 |
| იაპონური წელთაღრიცხვა | 4-й год Бунсэй |
| ჩინური კალენდარი | 4517—4518 庚辰 — 辛巳 თეთრი დრაკონი — თეთრი გველი |

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
18211821 (ათას რვაას ოცდაერთი) წელი** — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ორშაბათი და იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა შაბათი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 12 დღე. ეს წელი არის XIX საუკუნის მე-3 დეკადის 1-ლი წელი.

## მოვლენები

## დაიბადნენ

### იანვარი

* 16 იანვარი  : ჯონ ბრეკინრიჯი — აშშ-ის სენატორი და აშშ-ის მე-14 ვიცე-პრეზიდენტი. (გ. 1875)

### თებერვალი

* 3 თებერვალი  : ელიზაბეთ ბლეკუელი — ამერიკელი მედიკოსი ქალი. (გ. 1910)
* 11 თებერვალი : ოგიუსტ მარიეტი — ფრანგი მეცნიერი (გ. 1881)
* 19 თებერვალი  : ავგუსტ შლაიხერი — გერმანელი ენათმეცნიერი. (გ. 1868)

### მარტი

### აპრილი

* 9 აპრილი : ბოდლერი, შარლ — ფრანგი მწერალი

### მაისი

### ივნისი

### ივლისი

### აგვისტო

### სექტემბერი

* 29 სექტემბერი : ბარათაშვილი, სულხან — ქართველი ისტორიკოსი

### ოქტომბერი

* 31 ოქტომბერი : ჰავლიჩეკ-ბოროვსკი, კარელ — ჩეხი პოეტი, პუბლიცისტი

### ნოემბერი

* 11 ნოემბერი : დოსტოევსკი, ფიოდორ — რუსი მწერალი.

### დეკემბერი

* 12 დეკემბერი : გუსტავ ფლობერი — ფრანგი მწერალი (გ. 1880)
* 25 დეკემბერი : კლარა ბარტონი — ამერიკული „წითელი ჯვარი“-ს პირველი პრეზიდენტი (გ. 1912)

### თარიღი უცნობია

## გარდაიცვალნენ

### იანვარი

### თებერვალი

### მარტი

### აპრილი

### მაისი

* 5 მაისი : ბონაპარტი, ნაპოლეონ — საფრანგეთის იმპერატორი.

### ივნისი

### ივლისი

### აგვისტო

### სექტემბერი

### ოქტომბერი

### ნოემბერი

### დეკემბერი

### თარიღი უცნობია
# დიდი კოლუმბია

დიდი კოლუმბია (1824)
**დიდი კოლუმბია** (ესპ. Gran Colombia), სახელი, რომლითაც ამჟამად მოიხსენებენ ქვეყანას, რომელსაც სამხრეთ ამერიკის ჩრდილოეთ ნაწილი და ცენტრალური ამერიკის სამხრეთი ნაწილი ეჭირა 1819-31 წლებში. ამ მცირეხნიან რესპუბლიკას ეჭირა დღევანდელი კოლომბიის, ვენესუელის, ეკვადორისა და პანამის ტერიტორიები. პირველი სამი დიდი კოლომბიის მემკვიდრე ქვეყანა იყო მისი დაშლისას. ვინაიდან მისი ტერიტორია მოიცავდა მეტ-ნაკლებად ახალი გრანადის ყოფილი სამეფისნაცვლოს საწყის იურისდიქციას, ის პრეტენზიას აცხადებდა ასევე კოსტა-რიკის კარიბების სანაპიროზე, მოსკიტოს სანაპიროზე, გაიანას „გაიანა ესეკიბასა“ და დღევანდელი პერუსა და ბრაზილის მცირე ნაწილზე.

## ბიბლიოგრაფია

* Bushnell, David (1970). *The Santander Regime in Gran Colombia*. Westport, CT:  Greenwood Press. ISBN 0837129818. OCLC 258393.
* Gibson, William Marion (1948). *The Constitutions of Colombia*. Durham, NC:  Duke University Press. OCLC 3118881.
* ლინჩი, ჯონ (2006). *Simón Bolívar: A Life*. New Haven and London:  Yale University Press. ISBN 0-300-11062-6.

## რესურსები ინტერნეტში

* "Gran Colombia," მსოფლიო რუკები
# ახალი გრანადის ვიცე-სამეფო

|  |
| --- |
| **ახალი გრანადის ვიცე-სამეფოVirreinato de la Nueva Granadaესპანეთის იმპერიის ვიცე-სამეფო* |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| ←  | 1717 — 1819 |  →    →    → |

 |
|

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
|  |  |  |  |
|  | ესპანეთის დროშა | ბოგოტას გერბი |  |

 |
| **დევიზიVtraque Vnvm* (ორივე სამყაროში) |
| **ჰიმნი** Gott erhalte Franz den Kaiser |
|  ახალი გრანადის ვიცე-სამეფო |
| **დედაქალაქი** | ბოგოტა |
| **ენა** | ესპანური |
| **ფულის ერთეული** | ესპანური რეალი |
| **მმართველობის ფორმა** | მონარქია |
| **დინასტია** | ესპანეთის მონარქია |
| **ისტორია** |
|  - დაარსება | 27 მაისი 1717 |
|  - გაუქმება | 5 ნოემბერი 1723 |
|  - აღდგენა | 20 აგვისტო 1739 |
|  - დამოუკიდებლობის გამოცხადება | 2 ივლისი 1810 |
|  - დაპყრობა | 3 სექტემბერი 1816 |
|  - გაუქმება | 7 აგვისტო 1819 |
|  |

**ახალი გრანადის ვიცე-სამეფო** (ესპ. Virreinato de la Nueva Granada) — 1717 წლის 27 მაისს ეწოდა, სამხრეთი ამერიკის ჩრდილოეთით მდებარე კოლონიალური ესპანეთის ადმინისტრაციულ ერთეულს, რომელიც დღეს მოიცავს ვენესუელის, კოლუმბიის, პანამის და ეკვადორის ნაწილს. პანამის ტერიტორია ამ ადმინისტრაციული ერთეულის ფარგლებში მოექცა მოგვიანებით, 1739 წელს. ამ სახელმწიფოების გარდა ის ასევე მოიცავდა: გაიანას, სამხრეთ-დასავლეთ სურინამს, ბრაზილიის ჩრდილო-დასავლეთის ნაწილს, პერუს ჩრდილოეთს, კოსტა-რიკასა და ნიკარაგუას.

## დამოუკიდებლობა

ვიცე-სამეფომ ესპანეთისგან სრული დე ფაქტო დამოუკიდებლობა მოიპოვა 1819-1822 წლებში, რის შედეგადაც ჩამოყალიბდა დიდი კოლუმბია. როდესაც კოლუმბიას გაოეყო ვენესუელა და ეკვადორი მას ეწოდა „ახალი გრენადის რესპუბლიკა“ და ასე მოიხსენიებოდა 1831-1856 წლებში. ქვეყნის დასახელებაში კოლუმბია ისევ დაბრუნდა, სამოქალაქო ომის შემდეგ, როდესაც მას უწოდეს კოლუმბიის შეერთებული შტატები.

## ლიტერატურა

* Fisher, John R., Allan J. Keuthe and Anthony McFarlane, eds. *Reform and Insurrection in Bourbon New Granada and Peru*. Baton Rouge, Louisiana State University Press, 1990. ISBN 978-0-8071-1654-8
* Kuethe, Alan J. *Military Reform and Society in New Granada, 1773-1808*. Gainsville, University Presses of Florida, 1978. ISBN 978-0-8130-0570-6
* McFarlane, Anthony. *Colombia Before Independence: Economy, Society and Politics under Bourbon Rule*. Cambridge, Cambridge University Press, 1993. ISBN 978-0-521-41641-2
* Phelan, John Leddy. *The People and the King: The* Comunero *Revolution in Colombia, 1781*. Madison, University of Wisconsin Press, 1978. ISBN 978-0-299-07290-2

## სქოლიო
# 1831

|  |  |
| --- | --- |
| **ათასწლეული:**  | I · **II** · III |
| **საუკუნე:**  | XVIII · **XIX** · XX |
| **წლები:** | 1828 · 1829 · 1830  **1831** 1832 · 1833 · 1834 |

**1831 წელი სხვა კალენდრებში**| გრიგორიანული კალენდარი | 1831 *MDCCCXXXI* |
| იულიანური კალენდარი | 1830—1831 (13 იანვარიდან) |
| იულიანური კალენდარი ბიზანტიურ ერასთან | 7339—7340 (13 სექტემბერიდან) |
| ებრაული კალენდარი  | 5591—5592  |
| ისლამური კალენდარი | 1246—1247 |
| ძველქართული კალენდარი | (21 მარტიდან) |
| - *სამყაროს შექმნიდან* | 7434—7435 |
| - *ქრისტეს შობიდან* | 1831 (*ჩყლა*) |
| - *ქორონიკონით* | *XIII* მოქცევა და 519 (*ფით*) წელი |
| ძველსომხური კალენდარი | 4323—4324 (11 აგვისტოდან) |
| სომხური საეკლესიო კალენდარი | 1280 *ԹՎ* *ՌՄՁ*
 |
| ეთიოპური კალენდარი | 1823—1824 |
| რომის დაარსებიდან | 2583—2584 (3 მაისიდან) |
| ძველინდური კალენდარი |  |
| - *ვიქრამ-სამვატი* | 1887—1888 |
| - *შაკა სამვატი* | 1753—1754 |
| - *კალი-იუგა* | 4932—4933 |
| ირანული კალენდარი | 1209—1210 |
| ბუდისტური კალენდარი | 2374 |
| იაპონური წელთაღრიცხვა | 2-й год Тэмпо |
| ჩინური კალენდარი | 4527—4528 庚寅 — 辛卯 თეთრი ვეფხვი — თეთრი კურდღელი |

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
18311831 (ათას რვაას ოცდათერთმეტი) წელი** — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა შაბათი და იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ხუთშაბათი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 12 დღე. ეს წელი არის XIX საუკუნის მე-4 დეკადის 1-ლი წელი.

## მოვლენები

## დაიბადნენ

### იანვარი

* 20 იანვარი  : პეტრე ჟუბერი — ბური გენერალი და ტრანსვაალის ვიცე-პრეზიდენტი.

### თებერვალი

* 24 თებერვალი  : ლეო ფონ კაპრივი — გერმანელი სამხედრო და სახელმწიფო მოღვაწე (გ. 1899)

### მარტი

* 6 მარტი  : ფილიპ შერიდანი — ამერიკელი სამხედრო მოსამსახურე (გ. 1888)

### აპრილი

### მაისი

### ივნისი

### ივლისი

### აგვისტო

### სექტემბერი

### ოქტომბერი

* 6 ოქტომბერი : დედეკინდი, რიხარდ იულიუს ვილჰელმ - გერმანელი მათემატიკოსი

### ნოემბერი

### დეკემბერი

### თარიღი უცნობია

## გარდაიცვალნენ

### იანვარი

* 21 იანვარი : არნიმი, ლუდვიგ ახიმ ფონ - გერმანელი მწერალი

### თებერვალი

### მარტი

### აპრილი

### მაისი

### ივნისი

### ივლისი

### აგვისტო

### სექტემბერი

### ოქტომბერი

### ნოემბერი

### დეკემბერი

### თარიღი უცნობია
# ახალი გრანადის რესპუბლიკა

|  |
| --- |
| **ახალი გრანადის რესპუბლიკაესპ. República de la Nueva Granada**  |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| ←  | 1830 — 1858 |  → |

 |
|

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
|  |  |  |  |
|  | დროშა | გერბი |  |

 |
| **დევიზი** Libertad y Orden (თავისუფლება და წესრიგი) |
|  |
| **დედაქალაქი** | სანტა-ფე-დე-ბოგოტა |
| **ენა** | ესპანური |
| **რელიგია** | კათოლიციზმი |
| **მმართველობის ფორმა** | საპრეზიდენტო რესპუბლიკა |
|  |

**ახალი გრანადის რესპუბლიკა** (ესპ. *República de la Nueva Granada*) — ცენტრალიზებული მმართველობის რესპუბლიკა თანამედროვე კოლუმბიისა და პანამის ტერიტორიაზე, რომელიც ასევე მოიცავდა თანამედროვე ეკვადორისა და ვენესუელის მცირე ნაწილებს. შეიქმნა 1830 წელს, დიდი კოლუმბიის დაშლის შემდეგ.

რესპუბლიკის პოლიტიკური კლიმატის ერთ–ერთი მთავარი მახასიათებელი იყო კათოლიკური ეკლესიის პოზიცია და შემადგენელი სახელმწიფოების ავტონომიის დონე. 1839 წელს, ახალი გრანადის კონგრესის მიერ მონასტრების დახურვასთან დაკავშირებული დავა წარმოიშვა, რაც მალევე გადაიზარდა სასტიკ ომში, რომელიც მომდევნო ორი წლის მანძილზე მძვინვარებდა და შემდეგ რეგიონულ ავტონომიასთან დაკავშირებულ კონფლიქტში გადაიზარდა.

დეცენტრალიზებული სახელმწიფოს მოთხოვნის საფუძველზე, 1858 წელს ახალი გრანადის რესპუბლიკა გრანადის კონფედერაციად გარდაიქმნა.

## პროვინციები

რესპუბლიკის ტერიტორიები დაყოფილი იყო პროვინციებად. თითოეული მათგანი შედგებოდა ერთი ან მეტი კანტონისაგან, თითოეული კანტონი კი რამდენიმე რაიონულ სამრევლოდ იყოფოდა.

გარდა ამისა, რესპუბლიკა ფლობდა რამდენიმე პერიფეიულ ტერიტორიას.

## რესურსები ინტერნეტში

* Ley fundamental de la Nueva Granada de 1831
* Constitución Política del Estado de Nueva Granada de 1832
* Recopilación de leyes de la Nueva Granada
* Presidentes de la República en la historia de Colombia დაარქივებული 2011-07-21 საიტზე Wayback Machine.