# ნეიშტადტის საერთაშორისო ლიტერატურული პრემია

პრემიის ბუმბული
**ნეიშტადტის საერთაშორისო ლიტერატურული პრემია** — ლიტერატურული პრემია, ყოველ ორ წელიწადში ერთხელ, რომელსაც გასცემს ოკლაჰომის უნივერსიტეტი და მისი ლიტერატურული გამოცემა *World Literature Today*. მიიჩნევა ერთ-ერთ ყველაზე პრესტიჟულ საერთაშორისო ლიტერატურულ პრემიად. ხშირად ადარებენ ნობელის პრემიას ლიტერატურის დარგში და „ამერიკულ ნობელსაც“ უწოდებენ, რადგან 42 წლის მანძილზე გამოვლენილმა 30 ლაურეატმა შემდეგში ნობელის პრემიაც მიიღო. ნობელისგან განსხვავებით, იგი გაიცემა არა ერთი კონკრეტული ნაწარმოებისთვის, არამედ მთლიანი მოღვაწეობისთვის.

## ისტორია

ნეიშტადტის საერთაშორისო ლიტერატურული პრემია 1969 წელს Books Abroad-ის გამომცემელმა ივარ ავასკმა დააარსა როგორც Books Abroad-ის საერთაშორისო ლიტერატურული პრიზი. შემდეგში მას ნეიშტადტის პერმია დაარქვეს, ამჟამინდელი სახელი კი 1976 წელს ეწოდა. იგი პირველი საერთაშორისო ლიტერატურული პრემიაა, რომელიც სათავეს შეერთებული შტატებიდან იღებს და ერთ-ერთის სულ არსებული რამდენიმე იმ პრემიათაგან, რომლის მიღების შანსიც თანაბრად აქვთ პოეტებს, რომანისტებსა თუ დრამატურგებს.

## პრემია

პრემია შედგება არწივის ვერცხლის ფრთისა და 50 000 აშშ დოლარიანი სერტიფიკატით. მას ფინანსურად უზრუნველყოფენ უოლტერ და დორის ნეიშტადტები ქალაქ არდმორიდან, რომელთაც მისი მუდმივობა დაზღვეული აქვთ.

ნეიშტადტის პრემიის ქარტიის თანახმად, ის შეიძლება მიენიჭოს აღიარებული სამაგალითო მიღწევისთვის პოეზიაში, ფიქციაში, დრამასა თუ ნაშრომებში, რომელთაც ღირებული ლიტერატურული ბაზისი გააჩნია. პრემიის მფლობელი შეიძლება გახდეს ნებისმიერი ცოცხალი ავტორი ნებისმიერ ენაში, თუმცა, მისი ნაშრომების მნიშვნელოვანი ნაწილი ნათარგმნი უნდა იყოს ინგლისურადაც. პრემია აპლიკაციებისთვის დახურულია.

## შერჩევა

კანდიდატებს მინიმუმ შვიდკაციანი ჟიური არჩევს. შერჩევის პროცესი შეზღუდული არაა გეოგრაფიული არეალით, ენითა თუ ჟანრით.

## ნეიშტადტის პრემიის ლაურეატების სია

წყარო:

| წელი | სახელი | ქვეყანა | ენა | სქოლიო |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1970 | ჯუზეპე უნგარეტი |  იტალია | იტალიური |  |
| 1972 | გაბრიელ გარსია მარკესი |  კოლომბია | ესპანური |  |
| 1974 | ფრანსის პონჟი |  საფრანგეთი | ფრანგული |  |
| 1976 | ელიზაბეთ ბიშოპი |  აშშ | ინგლისური |  |
| 1978 | ჩესლავ მილოში |  პოლონეთი | პოლონური |  |
| 1980 | იოზეფ შკვორეცკი |  ჩეხოსლოვაკია/ კანადა | ჩეხური |  |
| 1982 | ოკტავიო პასი |  მექსიკა | ესპანური |  |
| 1984 | პაავო ჰაავიკო |  ფინეთი | ფინური |  |
| 1986 | მაქს ფრიში |  შვეიცარია | გერმანული |  |
| 1988 | რაჯა რაო |  ინდოეთი/ აშშ | ინგლისური |  |
| 1990 | ტომას ტრანსტრიომერი |  შვედეთი | შვედური |  |
| 1992 | ჟუან კაბრალ დე მელო ნეტო |  ბრაზილია | პორტუგალიური |  |
| 1994 | კამაუ ბრეიტუეიტი |  ბარბადოსი | ინგლისური |  |
| 1996 | ასია ჯებარი |  ალჟირი | ფრანგული |  |
| 1998 | ნურუდინ ფარაჰი |  სომალი | ინგლისური |  |
| 2000 | დავიდ მალუფი |  ავსტრალია | ინგლისური |  |
| 2002 | ალვარო მუტისი |  კოლომბია | ესპანური |  |
| 2004 | ადამ ზაგაევსკი |  პოლონეთი | პოლონური |  |
| 2006 | კლარიბელ ალეგრია |  ნიკარაგუა/ სალვადორი | ესპანური |  |
| 2008 | პატრისია გრასი |  ახალი ზელანდია | ინგლისური |  |
| 2010 | დო დო |  ჩინეთი | ჩინური |  |
| 2012 | როჰინტონ მისტრი |  ინდოეთი/ კანადა | ინგლისური |  |
| 2014 | მია კოუტუ |  მოზამბიკი | პორტუგალიური |  |

## რესურსები ინტერნეტში

* Neustadt International Prize for Literature, official website
* Neustadt International Prize for Literature winners listed by year (1970 - present)

## სქოლიო