Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# ვერონიკა მენდოსა

|  |
| --- |
| **ვერონიკა მენდოსა** |
|   |
| პარტია ახალი პერუს პრეზიდენტი |
| ამჟამინდელი თანამდებობა |
| დაიკავა | 11 დეკემბერი, 2017 |
|

---

პერუს კონგრესის დეპუტატი |
| თანამდებობაზე ყოფნის დრო |
| 26 ივლისი, 2011 – 26 ივლისი, 2016 |
|

---

 |
| დაბადებული | 9 დეკემბერი, 1980 (1980-12-09) კუსკო, პერუ |
| განათლება | პარიზის დიდროს უნივერსიტეტი |

**ვერონიკა ფანი მენდოსა ფრიში** (ესპ. Verónika Fanny Mendoza Frisch; დ. 9 დეკემბერი, 1980, კუსკო, პერუ) — პერუელი მემარცხენე პოლიტიკოსი. პერუს კონგრესის წევრი 2011-2016 წლებში. 2016 წლის საპრეზიდენტო არჩევნების კანდიდატი.

## ბიოგრაფია

ვერონიკა მენდოსა დაიბადა 1980 წლის 8 დეკემბერს კუსკოს პროვინციაში, იქვე დაამთავრა დაწყებითი, ხოლო შემდეგ საშუალო სკოლა. შემდეგ სწავლა გააგრძელა ევროპის უნივერსიტეტებში. აქვს პარიზის დიდროს უნივერსიტეტის ფსიქოლოგიის დიპლომი, პარიზის ახალი სორბონის უნივერსიტეტის სოციალურ მეცნიერებათა მაგისტრის დიპლომი, მადრიდის ეროვნული უნივერსიტეტის დისტანციური განათლების დიპლომი (ესპანური, როგორც მეორე ენა).

პოლიტიკური კარიერა დაიწყო 2006 წელს, როდესაც გახდა პერუს ნაციონალური პარტიის აქტივისტი. 2007-2012 წლებში ეკავა პარტიის საერთაშორისო კოორდინატორის თანამდებობა. 2011 წელს აირჩიეს პერუს კონგრესის დეპუტატად 5 წლის ვადით.

2016 წელს საპრეზიდენტო კანდიდატად წარადგინეს მემარცხენე პარტიის რიგებიდან. არჩევნების პირველ ტურში მიიღო ხმების 18,74 % და დაიკავა მესამე ადგილი. მეორე ტურში მოუწოდა საკუთარ ამომრჩევლებს მხარი დაეჭირათ პედრო პაბლო კუჩინსკისთვის, მიუხედავად მასთან პოლიტიკური იდეების შეუთავსებლობისა.

2020 წლის 4 ნოემბერს ტუპაკ ამარუ II-ის აჯანყების 240-ე წლისთავზე განაცხადა, რომ მონაწილეობას მიიღებდა 2021 წლის საპრეზიდენტო არჩევნებში.

## რესურსები ინტერნეტში

* ოფიციალური ვებგვერდი
* Broad Front webpage

## სქოლიო
# იმამის მოედანი

ხედი ზემოდან, 1703 წელი
იმამის მეჩეთის ხედი მოედნიდან
მოედანი 1867 წლის ნახატზე

|  |  |
| --- | --- |
|  | მსოფლიო მემკვიდრეობა UNESCO, ობიექტი № 115 ინგლ. • რუს. • ფრ. |

**იმამის მოედანი** (სპარს. میدان امام), ყოფ. **ნახშ-ე ჯაჰანის მოედანი** — მოედანი ქალაქ ისპაანის ცენტრში. იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ობიექტი. 1979 წლამდე მოედანს ერქვა შაჰის (სპარს. میدان شاه) სახელი. იმამის მოედანი მდებარეობს ისპაანის ისტორიულ ნაწილში, გოლბაჰარის რაიონში. მოედნის სამხრეთ ნაწილში მდებარეობს იმამის მეჩეთი, დასავლეთით — ალი-გაპუს სასახლე, აღმოსავლეთით — შეიხ ლიუთფალის მეჩეთი, ჩრდილოეთ ნაწილში კი — დიდი ბაზარი. ირანის რევოლუციის შემდეგ მოედანზე მიმდინარეობს პარასკევის ლოცვები.

მოედანი გადაჭიმულია 560 მეტრზე ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ და 165 მეტრზე — დასავლეთიდან აღმოსავლეთისაკენ. თანამედროვე იერი მოედანმა მიიღო XVI საუკუნეში, როდესაც ისპაანი გახდა სეფიანების იმპერიის დედაქალაქი. 1589 წელს შაჰ აბასმა დედაქალაქი ისპაანში გადაიტანა და დაიწყო აქტიური მშენებლობა.

მოედანი დაწვრილებით აღწერა მოგზაურმა ადამ ოლეარმა 1637 წელს.

ისტორიული მოედანი გამოიყენებოდა ცხენბურთისათვის.

## იხილეთ აგრეთვე

* ისპაანი
* იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ირანში
* მსოფლიო მემკვიდრეობის სია აზიასა და ოკეანეთში

## რესურსები ინტერნეტში

* იმამის მოედანი იუნესკოს საიტზე
# პალესტინის ტერიტორიები

რუკაზე ნაჩვენებია პალესტინის ტერიტორიები 2007 წლის მიხედვით
**პალესტინის ტერიტორიები** — პალესტინის ისტორიული ტერიტორიების ნაწილი, შედგენილი ორი ურთიერთდაშორებული რეგიონებისგან: მდინარე იორდანეს დასავლეთი ნაპირისაგან და ღაზის სექტორისგან, რომელთა საბოლოო სტატუსი გაურკვეველია. ტერიტორიები 1922-1948 წლებში ბრიტანეთის მანდატის შემადგენლობაში იმყოფებოდა, 1940-იანი წლების ბოლოს ოკუპირებული იორდანიისა და ეგვიპტის მიერ, 1967 წელს კი ექვდღიანი ომის შედეგად ოკუპირებული იყო ისრაელის მიერ. 1994 წლიდან დე ფაქტო იმართება პალესტინის ეროვნული ადმინისტრაციის მიერ.

## რესურსები ინტერნეტში

* პალესტინის სტატისტიკური ატლასი დაარქივებული 2010-05-14 საიტზე Wayback Machine.
* პალესტინის ტერიტორიები
* პალესტინა დაარქივებული 2008-06-07 საიტზე Wayback Machine.
* პალესტინა ოტომანთა მმართველობის დროს
# გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია

გაერთიანებული ერების ორგანიზაცია
**გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის უშიშროების საბჭოს რეზოლუცია** — გაეროს უშიშროების საბჭოს თხუთმეტი წევრის მიერ მიღებული რეზოლუცია. გაეროს წესდებით, მიღებული რეზოლუცია არის: „მთავარი პასუხისმგებელი საერთაშორისო მშვიდობასა და უსაფრთხოებაზე“.

გაეროს წესდება განსაზღვრავს (27-ე მუხლში), რომ რეზოლუციის პროექტი პროცედურულ საკითხებზე მიიღება, თუ ცხრა ან მეტი წევრი, საბჭოს თხუთმეტი წევრისგან, მხარს დაუჭერს რეზოლუციას, ასევე, თუ რომელიმე მუდმივი წევრისგან მას ვეტოს არ დაადებს. „პროცედურულ საკითხებზე“ რეზოლუციის პროექტი შეიძლება მიღებული იყოს საბჭოს ნებისმიერი ცხრა წევრის დადებითი ხმის საფუძველზე.

გაეროს უშიშროების საბჭოს ხუთი მუდმივი წევრია: ჩინეთის სახალხო რესპუბლიკა (რომელიც 1971 წელს ჩინეთის რესპუბლიკა ჩაანაცვლა), საფრანგეთი, რუსეთი (რომელიც 1991 წელს დაშლილი საბჭოთა კავშირი ჩაანაცვლა), გაერთიანებული სამეფო და ამერიკის შეერთებული შტატები.

## წესები და ფუნქციები

ტერმინი „რეზოლუცია“ არ არის განმარტებული გაეროს წესდების ტექსტში. იგი შეიცავს მრავალ ფორმულირებას, როგორიცაა „გადაწყვეტილება“ ან „რეკომენდაცია“, რაც გულისხმობს რეზოლუციებს, სადაც არ დაკონკრეტებულა გამოყენების მეთოდი.

გაეროს წესდება მრავალმხრივი ხელშეკრულებაა. ეს არის საკონსტიტუციო დოკუმენტი, რომელიც ადგენს უფლებამოსილებასა და ფუნქციებს გეროს სხვადასხვა ორგანოებს შორის. წესდება უფლებას აძლევს უშიშროების საბჭოს, მიიღოს შესაბამისი ზომები წევრთა სახელით, ასევე მიიღოს გადაწყვეტილებები და რეკომენდაციები. წესდებაში არ არის აღნიშნული, არც სავალდებულო და არც არასავალდებულო რეზოლუციები. საერთაშორისო სასამართლოს 1949 წლის „რეპატრიაციის“ მოსაზრებაში მითითებულია, რომ გაეროს გააჩნია, როგორც გამოკვეთილი, ისევე ნაგულისხმევი ძალაუფლება. სასამართლომ, გაეროს წესდების 104 და 2 (5) სტატიაზე დაყრდნობით აღნიშნა, რომ წევრებმა დაუკმაყოფილეს ორგანიზაციას საჭირო იურიდიული უფლებამოსილებით, რომ იგი განახორციელოს თავისი ფუნქციები, ასევე წევრები შეთანხმდნენ, რომ გაუწევდნენ დახმარებას გაეროს, მის ნებისმიერ ქმედებაში, წესდების შესაბამისად.

წესდების 25-ე მუხლში წერია, რომ „გაეროს წევრები ეთანხმებიან მიიღონ და განახორციელონ უშიშროების საბჭოს გადაწყვეტილებები, წინამდებარე წესდების შესაბამისად“. *გაეროს საქმიანობის აღწერის ჟურნალში*, რომელიც გაეროს სამართლებრივი გამოცემაა, წერია, რომ გაეროს საერთაშორისო ორგანიზაციის კონფერენციაზე, რომელიც შედგა 1945 წელს სან-ფრანცისკოში, მცდილობამ მოვალეობების შეზღუდვის, წესდების 25-ე მუხლის თანახმად, ვერ მოხერხდა. აღსანიშნავია, ისიც რომ, იმ დროს ეს ვალდებულებები გამომდინარეობდა, საბჭოს საწყისი მინიჭებული უფლებამოსილებებიდან, რომელიც 24-ე (1) მუხლში იყო მოცემული.

## რესურსები ინტერნეტში

* გაეროს უშიშროების საბჭოს რეზოლუციები სრული ტექსტით
* მოძებნეთ რეზოლუცია

## იხილეთ აგრეთვე

* გაეროს გენერალური ასამბლეის რეზოლუცია

## სქოლიო
# ჰოდეიდა

| ქალაქი |
| --- |
| ჰოდეიდა الحديدة |
|  |
| ქვეყანა |  იემენი |
| დაქვემდებარება |
ქალაქი |
| კოორდინატები | ﻿ / ﻿ |
| პირველი ხსენება |
მე-14 საუკუნე |
| ცენტრის სიმაღლე |
17 მეტრი |
| ოფიციალური ენა | არაბული ენა |
| მოსახლეობა | 617 871 (1994)  |
| სასაათო სარტყელი | UTC+3 |
|  |
| **ჰოდეიდა** ვიკისაწყობში |

**ჰოდეიდა** (არაბ. الحديدة) — ქალაქი დასავლეთ იემენში. 2004 წლის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 400,000 ადამიანს. ჰოდეიდა გაშენებულია წითელი ზღვის ნაპირებზე და წარმოადგენს ქვეყნის ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს საპორტო ქალაქს. ჰოდეიდადან 170 კილომეტრში მდებარეობს ქვეყნის დედაქალაქი სანა. დასახლებული პუნქტი არის ჰოდეიდას მუჰაფაზის ადმინისტრაციული ცენტრი.

## ლიტერატურა

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 11, თბ., 1987. — გვ. 677.
# ბიჭუნა (ბომბი)

ბიჭუნა
**ბიჭუნა** (ინგლ. Little Boy) — ატომური ბომბის კოდური სახელწოდება, რომელიც ამერიკულმა თვითმფრინავმა B-29 Superfortress-მა ჰიროსიმაში (იაპონია) მეორე მსოფლიო ომის დამთავრებისას, 6 აგვისტოს, 1945 წელს, ჩამოაგდო. ეს იყო პირველი ატომური ბომბი გამოყენებული იარაღის სახით. შემდეგი ბომბი იყო სამი დღის შემდეგ ამჯერად უკვე ქალაქ ნაგასაკიში ჩამოგდებული "მსუქანა".

## ლიტერატურა

* Bernstein, Jeremy (2007). *Nuclear Weapons: What You Need to Know*.  Cambridge University Press. ISBN 0-521-88408-X.
* Campbell, Richard H. (2005). *The Silverplate Bombers: A History and Registry of the Enola Gay and Other B-29s Configured to Carry Atomic Bombs*. Jefferson, North Carolina:  McFarland & Company. ISBN 0-7864-2139-8. OCLC 58554961.

## რესურსები ინტერნეტში

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
ბიჭუნა (ბომბი) Footage of Hiroshima Atomic Bomb Attack
* Little Boy description
# აღმოსავლეთ აფრიკის თანამეგობრობა

**აღმოსავლეთ აფრიკის თანამეგობრობა** (ინგლ. **East African Community**, **EAC**) — მთავრობათშორისი ორგანიზაცია, რომელიც ხუთ აღმოსავლეთ აფრიკის ქვეყანას ბურუნდის, კენიას, რუანდას, ტანზანიასა და უგანდას მოიცავს. თანამეგობრობა თავდაპირველად დაარსდა 1967 წელს, დაიშალა 1977 წელს და ოფიციალურად აღდგა 2000 წლის 7 ივლისს. 2008 წელს სამხრეთ აფრიკის განვითარების თანამეგობრობასა (SADC) და აღმოსავლეთ და სამხრეთ აფრიკის საერთო ბაზართან (COMESA) მოლაპარაკებების შემდეგ აღმ. აფრიკის თანამეგობრობა დათანხმდა ამ სამი ორგანიზაციის წევრ ქვეყნებთან თავისუფალი სავაჭრო ზონის შექმნას. შესაბამისად, ეს ორგანიზაცია აფრიკის ეკონომიკური თანამეგობრობის ერთ-ერთი პილასტრია.

აღმ. აფრიკის თანამეგობრობა ერთ-ერთი წინაპირობაა აღმოსავლეთ აფრიკის ფედერაციის შექმნისთვის, რაც ხუთი წევრის ერთ სახელმწიფოდ გაერთიანებას ითვალისწინებს. 2010 წელს აათ-ში ძალაში შევიდა საერთო ბაზარი საქონლის, მუშახელისა და კაპიტალის მოძრაობაზე რეგიონის ფარგლებში. ეს ნაბიჯი 2012 წლისთვის საერთო ვალუტის, ხოლო 2015 წლისთვის სრული პოლიტიკური ფედერაციის შექმნას ითვალისწინებს.

## წევრები

* კენია (2001)
* უგანდა (2001)
* ტანზანია (2001)
* ბურუნდი (2007)
* რუანდა (2007)

აღმოსავლეთ აფრიკის რეგიონი 1,8 მილიონ კვ. კმ. ფართობს მოიცავს 132 მილიონი მცხოვრებით (2009 წლის ივლისის მონაცემებით) და მნიშვნელოვანი ბუნებრივი რესურსები გააჩნია. დამოუკიდებლობის მიღწევის შემდეგ ტანზანიას შედარებით მშვიდობიანი ისტორია ჰქონდა, განსხვავებით თანამეგობრობის დანარჩენი წევრებისგან. ამჟამად აღმოსავლეთ აფრიკა მიისწრაფვის სტაბილურობისა და განვითარების შენარჩუნებისკენ, მიუხედავად მეზობელ ქვეყნებში (კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკა, სომალი და სამხრეთი სუდანი) მიმდინარე კონფლიქტებისა. აღმოსავლეთ აფრიკის ყველაზე გავრცელებული ენებია სუაჰილი, ინგლისური, კირუნდი და კინიარუანდა, თუმცა ფრანგულიც ასევე მიღებული ენაა ბურუნდისა და რუანდაში.

## სქოლიო
# ლუსაკის შეთანხმება ცეცხლის შეწყვეტის შესახებ

**ლუსაკის შეთანხმება ცეცხლის შეწყვეტის შესახებ** დაიდო კონგოს მეორე ომის დასასრულს, რათა შეწყვეტილიყო ცეცხლი, გაეთავისუფლებინათ სამხედრო ტყვეები და ასევე სამშვიდობო ძალების დაბრუნება გაეროს ეგიდით. ანგოლის, კონგოს დემოკრატიული რესპუბლიკის, ნამიბიის, რუანდის, უგანდის, ზამბიისა და ზიმბაბვეს სახელმწიფოს მეთაურებმა შეთანხმებას ხელი მოაწერეს 1999 წლის 10 ივლისს ზამბიის დედაქალაქ ლუსაკაში.

## მოლაპარაკებები

სამხრეთ აფრიკის განვითარების საზოგადოების, აფრიკის ერთობის ორგანიზაციის და გაეროს წარმომადგენლები 1999 წლის 21-27 ივნისს შეხვდნენ ლუსაკაში და შეიმუშავეს ხელშეკრულება ცეცხლის შეწყვეტის შესახებ. კონფლიქტში მონაწილე ქვეყნების თავდაცვისა და საგარეო საქმეთა მინისტრები შეთანხმების განსახილველად ერთმანეთს შეხვდნენ 29 ივნისიდან 7 ივლისამდე.

ხელშეკრულების ხელმოწერაში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა კონგოს დემოკრატიულ რესპუბლიკაში მშვიდობის დამყარებისათვის რეგიონალური ინიციატივის წარმომადგენელმა, ზამბიის პრეზიდენტმა ფრედერიკ ჩილუბამ.

## შეთანხმების პირობები

მხარეები შეთანხმდნენ ცეცხლის შეწყვეტაზე ხელმოწერიდან 24 საათის განმავლობაში. აიკრძალა ნებისმიერი შემდგომი სამხედრო გადაადგილება ან იარაღის გადატანა ბრძოლის ველზე, ყველა სახელმწიფოს მოუწოდება, პატივი სცენ ადამიანის უფლებებს და მოქალაქეების დაცვას. უნდა გათავისუფლებულიყო ყველა სახელმწიფო ტყვე. წითელი ჯვრის საერთაშორისო ორგანიზაციას უფლება მისცეს ემკურნალა დაჭრილებისთვის.

ხელშეკრულების მიხედვით გადაეცა თხოვნა აფრიკის ერთობის ორგანიზაციას, გაეროს სამშვიდობო ძალების ჩამოსვლამდე უზრუნველყო მშვიდობის დაცვა კონგოს დემოკრატიულ რესპუბლიკაში.

## ხელშეკრულების რეალიზაცია

1999 წლის 15 ივლისს გაეროს გენერალურმა მდივანმა გამოაქვეყნა ანგარიში, რომლის მიხედვითაც რეკომენდებულად ჩაითვალა სადამკვირვებლო მისიის გაგზავნა კონგოს დრ-ში. 23 ივლისს აშშ-ის სახელმწიფო საბჭომ გამოაცხადა სამშვიდობო მისიის მხარდაჭერა. კონგოს განმათავისუფლებელმა მოძრაობამ ხელშეკრულებას ხელი 1 აგვისტოს მოაწერა. ხუთი დღის შემდეგ გაეროს გენერალურმა ასამბლეამ მიიღო რეზოლუცია 1258 ოფიცრების გაგზავნის შესახებ ცეცხლის შეწყვეტის შეთანხმების საფუძველზე. მოძრაობამ კონგოლეზიური დემოკრატიისათვის ხელშეკრულებას ხელი 31 აგვისტოს მოაწერა. გაეროს 1273-ე რეზოლუციის მიხედვით ჩამოყალიბდა გაეროს მისია კონგოს დემოკრატიულ რესპუბლიკაში.

## რესურსები ინტერნეტში

* Заявление Председателя Совета Безопасности. Совет Безопасности ООН (26 January 2000).  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-05-14. ციტირების თარიღი: 2011-05-14.
* Резолюция 1273, принятая Советом Безопасности на его 4060-м заседании, 5 ноября 1999 года. ციტირების თარიღი: 2011-05-14.
* Виктор Онучко.  (11/03/2002) Совет министров Евросоюза призвал все стороны Лусакского соглашения соблюдать условия о прекращении огня. РИА "Новости".  დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2012-05-14. ციტირების თარიღი: 2011-05-14.

## სქოლიო
# ოლექსი რეზნიკოვი

| ოლექსი რეზნიკოვი |
| --- |
| *უკრ. Олексій Юрійович Резніков* |
|  |
| დაბადების თარიღი | 18 ივნისი, 1966(1966-06-18) (60 წლის) |
| დაბადების ადგილი | ლვივი |
| მოქალაქეობა |  უკრაინა  სსრკ |
| განათლება | ლვივის უნივერსიტეტი |
| ეროვნება | ებრაელები  |
| მეუღლე/ები | Yulia Zoriy  |
| ჯილდოები | უკრაინის დამსახურებული იურისტი, Registered firearms, Commander of the Order of the Cross of Vytis და Silver Cross of Merit |
|  |
| **ოლექსი რეზნიკოვი** ვიკისაწყობში |

**ოლექსი იურის ძე რეზნიკოვი** (უკრ. Олексій Юрійович Резніков; დ. 18 ივნისი, 1966) — უკრაინელი პოლიტიკოსი. უკრაინის თავდაცვის მინისტრი 2021 წლის 4 ნოემბრიდან 2023 წლის 3 სექტემბრამდე. მინისტრობამდე რეზნიკოვი მუშაობდა არაერთ სამთავრობო თანამდებობაზე, იყო უკრაინის პირველი ვიცე-პრემიერი და უკრაინის რეინტეგრაციისა და დროებით ოკუპირებული ტერიტორიების მინისტრი, კიევის ქალაქის სახელმწიფო ადმინისტრაციის ხელმძღვანელის მოადგილე 2016-2018 წლებში.

## სქოლიო
# ბელგოროდის ოლქი

| ოლქი |
| --- |
| ბელგოროდის ოლქი  |
|  |
|

|  |  |
| --- | --- |
| დროშა | გერბი |
|  |  |

 |
| ქვეყანა |  რუსეთი |
| შიდა დაყოფა | Alexeyevsky District , Belgorodsky District , Borisovsky District , Valuysky District , Veydelevsky District , Volokonovsky District , Grayvoronsky District , Ivnyansky District , Korochansky District , Krasnensky District , Krasnogvardeysky District , Krasnoyaruzhsky District , Novooskolsky District , Prokhorovsky District , Rakityansky District , Rovensky District , Chernyansky District , Shebekinsky District , Yakovlevsky District , Belgorod Urban Okrug , Gubkinsky Urban Okrug  და Starooskolsky Urban Okrug  |
| კოორდინატები | ﻿ / ﻿ |
| მმართველი | Vyacheslav Gladkov |
| დაარსდა | 6 იანვარი, 1954 |
| ფართობი |
27134 კმ² |
| ცენტრის სიმაღლე |
220 მეტრი |
| მოსახლეობა | 1 482 025 (1 იანვარი, 2025)  |
| სასაათო სარტყელი | მოსკოვის დრო და ევროპა/მოსკოვი  |
| საავტომობილო კოდი | 31 |
| ოფიციალური საიტი |  |
|  |
| **ბელგოროდის ოლქი** ვიკისაწყობში |

**ბელგოროდის ოლქი** — ოლქი რუსეთში, მდებარეობს ცენტრალურ რუსეთში, 500-700 კილომეტრით სამხრეთით მოსკოვიდან, უკრაინის საზღვარზე, ცენტრალურ ფედერალურ ოკრუგში. ოლქს ესაზღვრება რუსეთის კურსკისა და ვორონეჟის ოლქები. საზღვრების სრული სიგრძეა 1150 კილომეტრი, ხოლო უკრაინასთან მისი საზღვრის სიგრძე შეადგენს 540 კმ-ს.

* ფართობი — 27 100 კმ2.
* მოსახლეობა — 1 482 025 კაცი (2025), სიმჭიდროევე — 56,3 ადამიანი/კმ2.
* ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ბელგოროდი.

## მოსახლეობა

2009 წლის აღწერის მიხედვით ოლქში ცხოვრობდა 1 524 618 კაცი.

* რუსები — 1 404 000 კაცი
* უკრაინელები — 57 800 კაცი
* სომხები — 7 800 კაცი
* ბელარუსები — 4 900 კაცი

## რესურსები ინტერნეტში

* ბელგოროდის საოლქო დუმა

## სქოლიო
# კრემინა

| ქალაქი |
| --- |
| კრემინა Кремінна |
|  |
|

|  |  |
| --- | --- |
| დროშა | გერბი |
|  |  |

 |
| ქვეყანა |  უკრაინა |
| ოლქი |
ლუჰანსკილუჰანსკის ოლქი|ლუჰანსკი |
| კოორდინატები | ﻿ / ﻿ |
| დაარსდა | 1680 |
| ფართობი |
15.72 კმ² |
| ცენტრის სიმაღლე |
56 მეტრი |
| მოსახლეობა | 20137 კაცი (2013) |
| სასაათო სარტყელი | UTC+2 და UTC+3 |
| სატელეფონო კოდი | 6454 |
| საფოსტო ინდექსი | 92900 |
| ოფიციალური საიტი |  |
|
უკრაინა

ლუჰანსკის ოლქი |
| **კრემინა** ვიკისაწყობში |

**კრემინა** (უკრ. Кремінна) — ქალაქი უკრაინაში. მდებარეობს ლუჰანსკის ოლქში. 2013 წელს ქალაქის მოსახლეობა 20137 კაცს შეადგენდა.

## სქოლიო
# ინფექციური დაავადებები

შეფერადებული მიკრო სურათი რომელიც აჩვენებს მალარიის სპორების მიდგუტში შეჭრას
**ინფექციური დაავადებები** — გადამდები დაავადებები. ორგანიზმში მაავადებელი აგენტის შეჭრით გამოწვეული დაავადებები. რომელთა საერთო ძირითადი ნიშანი ის არის, რომ დაავადება ავადმყოფის ან ინფექციამატარებლისაგან შეიძლება გადაედოს ჯანმრთელ ადამიანს. ინფექციური დაავადებები იმით განსხვავდება არაინფექციური დაავადებებისაგან, რომ ინფექციული დაავადებათა დროს როგორც ორგანიზმს, ისე მაავადებელ აგენტს აქვს გარკვეული ბიოლოგიური აქტივობა. პათოგენური მიკროორგანიზმის მოქმედების შედეგად ვითარდება რთული პროცესი, რომლის თავისებურებებს განსაზღვრავს დაავადების გამომწვევი და ორგანიზმის ფიზიოლოგიური მდგომარეობა. ინფექციის წყარო შეიძლება იყოს ავადმყოფი, გამოჯანმრთელებული ადამიანი (რომელიც რამდენიმე კვირის მანძილზე კიდევ გამოყოფს დაავადების გამომწვევებს, მაგ., დიფთერიის, კუჭნაწლავის ინფექციის და სხვა დროს) და ინფექციის მატარებელი. ინფექციური დაავადებათა დროს პათოლოგიური პროცესი ჩვეულებრივ კანონზომიერად ვითარდება და გამოიყოფა შემდეგი ეტაპები:

1. დასნებოვნების მომენტი, ე. ი. დაავადების გამომწვევის შეჭრა ორგანიზმში;
2. ფარული (ლატენტური) ანუ ინკუბაციური პერიოდი - დასნებოვნების მომენტიდან დაავადების პირველი სიმპტომების გამოვლენამდე;
3. წინამორბედების (პროდრომული) პერიოდი, რომელსაც თან ახლავს საერთო სისუსტე, უგუნებობა, თავის ტკივილი, ტემპერატურის უმნიშვნელო მომატება და სხვა;
4. დაავადების განვითარების პერიოდი - დაავადების დამახასიათებელი ნიშნების გამოვლენა;
5. დაავადების სრული სურათის ჩამოყალიბების პერიოდი;
6. დაავადების ჩამთავრების პერიოდი, როდესაც თანდათანობით (ლიზისი) ან უეცრად (კრიზისი) ეცემა სხეულის ტემპერატურა და ქრება კლინიკური ნიშნები;
7. გამოჯანსაღების (რეკონვალესცენციის) პერიოდი. ინფექციური დაავადებათა გადატანის შემთხვევაში უმეტეს შემთხვევაში ვითარდება იმუნიტეტი.

## ლიტერატურა

* ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 5, თბ., 1980. — გვ. 183.
# ტროლი (ინტერნეტი)

**ტროლი** (ინგლ. Troll) — ინტერნეტსლენგი, რომელიც აღნიშნავს ინტერნეტპორტალის მომხმარებელს, რომელიც ყალბ იდენტობას ამოფარებული აქვეყნებს ინფორმაციას (როგორც წესი, არაადეკვატურს და პროვოკაციულს) ფორუმზე, ჩატში, ბლოგზე და ა.შ. ან ურთიერთქმედებს სხვა მომხმარებლებთან (მათ მიერ გამოქვეყნებული ინფორმაციის მოწონებით/არმოწონებით ან კომენტირებით) საზოგადოებრივი აზრის გაყალბების მიზნით.

სიტყვა „ტროლი“ ქართულში (ისევე როგორც ინგლისურში, თუმცა ინგლისურში სხვა მნიშვნელობებიც აქვს) აღნიშნავს ზებუნებრივ არსებას სკანდინავიური მითოლოგიიდან. სიტყვის ამ მნიშვნელობით გამოყენება ინგლისურ ენაში ოქსფორდის ლექსიკონის მიხედვით პირველად 1992 წელს მოხდა.

## რესურსები ინტერნეტში

* Urban Dictionary definition
* NetLingo definition
# ირავადი

| ირავადი |
| --- |
|  ირავადის ხიდი, ქალაქი სიკაინგი |
|  |
| ქვეყანა |  მიანმარი |
|  |
| სათავე |
ტიბეტის მთიანეთი ﻿ / ﻿ |
| შესართავი | ﻿ / ﻿ |
|  |
| სიგრძე |
2170 კმ |
| აუზის ფართობი |
413,710 კმ² |
|  |
|
 — სათავე,  — შესართავი |
|  ირავადი ვიკისაწყობში |

**ირავადი** — უდიდესი მდინარე მიანმარში. სიგრძე 2170 კმ, აუზის ფართობი 413,710 კმ². სათავე აქვს ტიბეტის მთიანეთის სამხრეთ-აღმოსავლეთ კიდეზე, ზღვის დონიდან 147 მ სიმაღლეზე. ზემოთში ხეობა ღრმა და ჭორომიანია, შუაწელსა და ქვემოთში ირავადი განიერ ტერასებიან ხეობაში მიედინება. იშლება ირავადის ვაკეზე. ერთვის ანდამანის ზღვას და აჩენს ვრცელ დაჭაობებულ დელტას, რომლის ფართობია 30 ათასი კმ².

საზრდოობს თოვლისა და წვიმის წყლით, აქვს მუსონური რეჟიმი. აპრილ-სექტემბერში წყალუხვია, ზამთარში — წყალმცირე. წყლის საშუალო წლიური ხარჯი ქვემო დინებაში — 13-14 ათ. მ³/წმ, თავსხმა წვიმების დროს — 40 ათ. მ³/წმ აღემატება, რის გამოც წყლის დონე მატულობს 8-11 მ-ით, მდინარის სიგანე იზრდება 4-5-ჯერ. სანაოსნოა შესართავიდან 1440 კმ-მდე. მცირე გემები აღწევენ მიიჩინამდე, 1600 კმ-ს შესართავიდან.

ირავადის ნაპირზეა ქალაქები: მანდალაი, პიი, ჰინტადა, დელტაში — ქალაქი იანგონი. შესართავიდან 300 კმ-ში განშტოვდება 9 მოზრდილ ტოტად. მიანმარის მოსახლეობის დაახლოებით 30 % ცხოვრობს ირავადის დელტაში, აქვეა თავმოყრილი ბრინჯის წარმოების 70 %. იყენებენ სარწყავად, ზემოთში ხე-ტყეს აცურებენ. ძირითადი შენაკადებია: შუელი, მიინგე (მარცხენა); ჩინდუინი (მარჯვენა).

## რესურსები ინტერნეტში

* შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე **„ირავადი“** ვიკისაწყობში.
* ირავადი — გეოგრაფიული ენციკლოპედია (რუსული)
* ირავადი — სტატია დიდი რუსული ენციკლოპედიიდან (რუსული)
* ირავადი — სტატია ენციკლოპედია ბრიტანიკიდან (ინგლისური)
# დასავლეთის რეგიონი (კამერუნი)

| რეგიონი |
| --- |
| დასავლეთის რეგიონი ინგლ. West Region ფრანგ. Région de l’Ouest |
| ქვეყანა |  კამერუნი |
| ადმ. ცენტრი | ბაფუსამი |
| შიდა დაყოფა | Bamboutos, Hauts-Plateaux, Haut-Nkam, Koung-Khi, Menoua, Mifi, Ndé და Noun |
| კოორდინატები | ﻿ / ﻿ |
| დაარსდა | 1972 |
| ფართობი |
13 892 კმ² |
| მოსახლეობა | 1 906 831 კაცი (2005) |
| სიმჭიდროვე |
137,26 კაცი/კმ² |
| სასაათო სარტყელი |
[[UTCUTC+1]] |
|  |

**დასავლეთის რეგიონი** (ინგლ. West Region, ფრანგ. Région de l’Ouest) — რეგიონი კამერუნის დასავლეთ ნაწილში. ჩრდილო-დასავლეთიდან ესაზღვრება კამერუნის ჩრდილო-დასავლეთის რეგიონს, ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან ადამავის რეგიონს, აღმოსავლეთიდან და სამხრეთიდან ცენტრალურ რეგიონს, სამხრეთ დასავლეთიდან სანაპირო რეგიონს და დასავლეთიდან სამხრეთ-დასავლეთის რეგიონს. ადმინისტრაციული ცენტრი — ქალაქი ბაფუსამი.

დასავლეთის რეგიონი ფართობის მიხედვით ქვეყნის ყველაზე პატარა რეგიონია (13 892 კმ²), მაგრამ მოსახლეობის სიმჭიდროვის მიხედვით მას მეორე ადგილი უკავია (137,26 ად./კმ²).

## ადმინისტრაციული დაყოფა

რეგიონი იყოფა 8 დეპარტამენტად:

1. ბამბუტოსი (Bamboutos) — 1123 კმ²
2. ზედა ნკამი (Haut-Nkam) — 958 კმ²
3. ზედა პლატო (Hauts-Plateaux) — 415 კმ²
4. კუნგ-კჰი (Koung-Khi) — 353 კმ²
5. მენუა (Menoua) — 1380 კმ²
6. მიფი (Mifi) — 402 კმ²
7. ნდე (Ndé) — 1524 კმ²
8. ნუნი (Noun) — 7687 კმ²

## მოსახლეობა და ეკონომიკა

დასავლეთის რეგიონი შედის კამერუნის ეკონომიკურად ყველაზე უფრო კარგად განვითარებული რეგიონების რიცხვში. რეგიონის ეკონომიკურ განვითარებას ძირითადად ხელს უწყობს ბამუმის და ბამილეკეს ტომის ხალხი. რეგიონის მოსახლეობის დიდმა რაოდენობამ და შედარებით პატარა ტერიტორიამ ხელი შეუწყო ამ ხალხს გამხდარიყვნენ გამოცდილი ფერმერები და ხელოსნები.

## გალერეა

* ეთნიკური ჯგუფების გეოგრაფიული გადანაწილება დასავლეთის რეგიონში.
* დასავლეთის რეგიონის დეპარტამენტები.
* ბამუმის ხალხს შორის პოპულარულ საქმიანობას წარმოადგენს ხეზე ჭრა.

## სქოლიო
# ბამენდა

| ქალაქი |
| --- |
| ბამენდა ფრანგ. Bamenda |
|  ქალაქის ხედი ავტოგზიდან |
| ქვეყანა |  კამერუნი |
| რეგიონი |
ჩრდილო-დასავლეთის რეგიონიჩრდილო-დასავლეთის რეგიონი (კამერუნი)|ჩრდილო-დასავლეთის რეგიონი |
| კოორდინატები | ﻿ / ﻿ |
| ცენტრის სიმაღლე |
1614 მ |
| მოსახლეობა | 269 530 კაცი (2005) |
| სასაათო სარტყელი |
UTC+1 |
|  |
| **ბამენდა** ვიკისაწყობში |

**ბამენდა** (ასევე ცნობილია, როგორც **აბაკვა** და **მანკონი**) (ფრანგ. Bamenda) — ქალაქი კამერუნში, ჩრდილო-დასავლეთის რეგიონის და მეზამის დეპარტამენტის ადმინისტრაციული ცენტრი. 2005 წლის აღწერის მონაცემებით ქალაქის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენს — 269 530 ადამიანს. ქალაქი მდებარეობს 366 კმ-ით ჩრდილო-დასავლეთით კამერუნის დედაქალაქ იაუნდედან და ცნობილია მისი გრილი კლიმატით, ბორცვიანი ადგილებით და მოხერხებული მდგომარეობით.

როგორც სხვა ნებისმიერი რეგიონის ცენტრში, ბამენდაშიც გახსნილია ბევრი ბაზარი, ბანკი და ოფისი. მრეწველობის ძირითადი დარგია სასოფლო-სამეურნეო პროდუქციის გადამუშავება, პირველ რიგში ყავის.

ბამენდაში მდებარეობს კულტურის რამდენიმე ობიექტი, როგორიცაა მანკონის სასახლე, ახლახან აშენებული მუზეუმით, ასევე ბალის სასახლე, რომლის ტერიტორიაზე არსებობს ძველი არქიტექტურული ნაგებობები.

## სქოლიო
# ნიოსის ტბა

| ნიოსი
  |
| --- |
| ფრანგ. Lac Nyos |
|  |
| კოორდინატები: ﻿ / ﻿  |
| **მდებარეობა** |  კამერუნი
 |
| **სიმაღლე ზღვის დონიდან** | 1091 მ
 |
| **სიგრძე** | 2 კმ
 |
| **სიგანე** | 1,2 კმ
 |
| **ფართობი** | 1,58 კმ²
  |
| **მოცულობა** | 0,15 კმ³
  |
| **მაქსიმალური სიღრმე** | 208 მ
 |
| **გამომდინარე მდინარე** | ჟონგა |
|  |

**ნიოსის ტბა** (ფრანგ. Lac Nyos) — კრატერული ტბა კამერუნში. მდებარეობს ჩრდილო-დასავლეთის რეგიონის მენჩუმის დეპარტამენტში.

1986 წლის 21 აგვისტოს, ტბაზე მოხდა ლიმნოლოგიური კატასტროფა, რომელმაც შეიწირა 1700 ადამიანის სიცოცხლე. ორი წლით ადრე, 1984 წლის 15 აგვისტოს, მსგავსი კატასტროფა დატრიალდა ასევე კამერუნში, მანუნის ტბაზე, სადაც მსხვერპლთა რაოდენობამ 37-ს მიაღწია. ორივე კატასტროფის დროს ტბიდან დიდი სისწრაფით ამოიფრქვა ნახშირორჟანგი (CO2). გაზმა გაანადგურა ტბის გარშემო 27 კმ-ის რადიუსში არსებული ყველა ცოცხალი არსება.

## სქოლიო