# 1918

|  |  |
| --- | --- |
| **ათასწლეული:**  | I · **II** · III |
| **საუკუნე:**  | XIX · **XX** · XXI |
| **წლები:** | 1915 · 1916 · 1917  **1918** 1919 · 1920 · 1921 |

**1918 წელი სხვა კალენდრებში**| გრიგორიანული კალენდარი | 1918 *MCMXVIII* |
| იულიანური კალენდარი | 1917—1918 (14 იანვარიდან) |
| იულიანური კალენდარი ბიზანტიურ ერასთან | 7426—7427 (14 სექტემბერიდან) |
| ებრაული კალენდარი  | 5678—5679  |
| ისლამური კალენდარი | 1336—1337 |
| ძველქართული კალენდარი | (21 მარტიდან) |
| - *სამყაროს შექმნიდან* | 7521—7522 |
| - *ქრისტეს შობიდან* | 1918 (*ჩშიჱ*) |
| - *ქორონიკონით* | *XIV* მოქცევა და 74 (*ოდ*) წელი |
| ძველსომხური კალენდარი | 4410—4411 (11 აგვისტოდან) |
| სომხური საეკლესიო კალენდარი | 1367 *ԹՎ* *ՌՅԿԷ*
 |
| ეთიოპური კალენდარი | 1910—1911 |
| რომის დაარსებიდან | 2670—2671 (4 მაისიდან) |
| ძველინდური კალენდარი |  |
| - *ვიქრამ-სამვატი* | 1974—1975 |
| - *შაკა სამვატი* | 1840—1841 |
| - *კალი-იუგა* | 5019—5020 |
| ირანული კალენდარი | 1296—1297 |
| ბუდისტური კალენდარი | 2461 |
| იაპონური წელთაღრიცხვა | 7-й год Тайсё |
| ჩინური კალენდარი | 4614—4615 丁巳 — 戊午 წითელი გველი — ყვითელი ცხენი |

ვიკისაწყობში არის გვერდი თემაზე:
19181918 (ათას ცხრაას თვრამეტი) წელი** — გრიგორიანული კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა სამშაბათი და იულიუსის კალენდრის არანაკიანი წელიწადი, რომლის პირველი დღეა ორშაბათი. ამ წელს კალენდრებს შორის განსხვავება იყო 13 დღე. ეს წელი არის XX საუკუნის მე-2 დეკადის მე-8 წელი.

## მოვლენები

* 28 იანვარი : ლენინმა გამოაცხადა წითელი არმიის ჩამოყალიბება.
* 26 იანვარი : დაარსდა ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი (თსუ), საქართველოს უძველესი და უდიდესი უმაღლესი სასწავლებელი.
* 10 თებერვალი : თბილისში, ყოფილ ალექსანდრეს ბაღში სახალხო გვარდიამ ტყვიამფრქვევებისა და შაშხანების ცეცხლით დაარბია მუშათა მასშტაბური საპროტესტო გამოსვლა.
* 14 თებერვალი : სსრ კავშირმა შემოიღო გრიგორიანული კალენდარი.
* 16 თებერვალი : გამოცხადდა ლიტვის რესპუბლიკა.
* 24 თებერვალი : გამოცხადდა ესტონეთის რესპუბლიკის დამოუკიდებლობა.
* 12 მარტი : მოსკოვი გახდა სსრ კავშირის დედაქალაქი.
* 25 მარტი : გამოცხადდა ბელარუსის დამოუკიდებლობა.
* 22 აპრილი : გამოცხადდა ამიერკავკასიის დემოკრატიული ფედერაციული რესპუბლიკის დამოუკიდებლობა.
* 26 მაისი : გამოცხადდა საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკის დამოუკიდებლობა, რითაც დაიშალა ამიერკავკასიის დემოკრატიული ფედერაციული რესპუბლიკა.
* 28 მაისი : გამოცხადდა სომხეთის დემოკრატიული რესპუბლიკის დამოუკიდებლობა.
* 28 მაისი : გამოცხადდა აზერბაიჯანის დემოკრატიული რესპუბლიკის დამოუკიდებლობა.
* 4 ივლისი : ტახტზე ავიდა ოსმალეთის უკანასკნელი სულთანი მეჰმედ VI.
* 16 ივლისი : ქ. ეკატერინბურგში ბოლშევიკებმა იმპერატორი ნიკოლოზ II და მისი ოჯახის წევრები გაცვრიტეს.
* 12 ნოემბერი : გამოცხადდა ავსტრიის რესპუბლიკა.
* 14 ნოემბერი : გამოცხადდა ჩეხოსლოვაკიის რესპუბლიკა.
* 16 ნოემბერი : უნგრეთმა დამოუკიდებლობა გამოაცხადა ავსტრიისაგან.
* ზუგდიდს ქალაქის სტატუსი მიენიჭა.

## დაიბადნენ

### იანვარი

* 9 იანვარი : ივანე ასკურავა — ქართველი მხატვარი. (გ. 2002)
* 15 იანვარი : გამალ აბდელ ნასერი — ეგვიპტის პრეზიდენტი (გ. 1970)
* 15 იანვარი : ჟოანუ ფიგეირედუ — ბრაზილიელი სამხედრო და პოლიტიკური მოღვაწე. (გ. 1999)
* 23 იანვარი : გერტრუდ ელიონი — ამერიკელი ბიოქიმიკოსი და ფარმაკოლოგი. (გ. 1999)
* 25 იანვარი : პატრისიო ეილვინი — ჩილეს პრეზიდენტი (1990–1994) (გ. 2016)
* 26 იანვარი  : ნიკოლაე ჩაუშესკუ — რუმინელი დიქტატორი (1965–1989) (გ. 1989)

### თებერვალი

* 22 თებერვალი  : რობერტ უოდლოუ — გინესის მსოფლიო რეკორდების წიგნის მიხედვით, მსოფლიო ისტორიაში ყველაზე მაღალი ადამიანი (გ. 1940)

### მარტი

* 3 მარტი : სან იუ — ბირმის პოლიტიკური და სამხედრო მოღვაწე (გ. 1996)
* 11 მარტი : მარიამ არჯევნიშვილი — ქართველი მომღერალი (გ. 1958)
* 12 მარტი : თინათინ ასათიანი — ქართველი ფიზიკოსი (გ. 2011)

### აპრილი

* 25 აპრილი :ფიცჯერალდი, ელა — ამერიკელი ჯაზის მომღერალი (გ. 1996)

### მაისი

* 2 მაისი : გილაშვილი, პავლე — კომუნისტური პარტიისა და სახელმწიფო მოღვაწე (გ. 1994)
* 4 მაისი : ტანაკა, კაკუეი — იაპონიის პრემიერ-მინისტრი (გ. 1993)
* 11 მაისი :ფეინმანი, რიჩარდ — ამერიკელი ფიზიკოსი (გ. 1988)

### ივნისი

### ივლისი

* 14 ივლისი : ბერგმანი, ინგმარ — შვედი კინორეჟისორი (გ. 2007)
* 17 ივლისი : გივი ახვლედიანი — ქართველი ფრენბურთელი.
* 18 ივლისი : მანდელა, ნელსონ — სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის პრეზიდენტი 1994-1999 (გ. 2013)

### აგვისტო

* 25 აგვისტო : ლენარდ ბერნსტაინი —ამერიკელი კომპოზიტორი (გ. 1990)

### სექტემბერი

### ოქტომბერი

### ნოემბერი

### დეკემბერი

* 11 დეკემბერი : სოლჟენიცინი, ალექსანდრე — რუსი მწერალი (დ. 2008)
* 25 დეკემბერი : სადატი, ანვარ —ეგვიპტის პრეზიდენტი (გ.1981)

## გარდაიცვალნენ

### იანვარი

### თებერვალი

* 6 თებერვალი : გუსტავ კლიმტი — ავსტრიელი მხატვარი (დ. 1862)

### მარტი

* 25 მარტი : კლოდ დებიუსი — ფრანგი კომპოზიტორი (დ. 1862)

### აპრილი

### მაისი

### ივნისი

### ივლისი

* 3 ივლისი : მეჰმედ V — ოსმალეთის იმპერიის 35-ე სულთანი (დ. 1844)
* 17 ივლისი : ნიკოლოზ II — რუსეთის იმპერატორი (დ. 1868)

### აგვისტო

* 26 აგვისტო : კირიონ II — საქართველოს კათალიკოს-პატრიარქი (დ. 1855)

### სექტემბერი

### ოქტომბერი

### ნოემბერი

* 9 ნოემბერი : გიიომ აპოლინერი — ფრანგი პოეტი (დ. 1880)

### დეკემბერი

## ნობელის პრემიის ლაურეატები

* ფიზიკა : პლანკი, მაქს
* ქიმია : ჰაბერი, ფრიტც