# ცენტრალური სადაზვერვო სააგენტო

|  |
| --- |
| **ცენტრალური სადაზვერვო სააგენტო** |
| *Central Intelligence Agency* |
|  |
| **ქვეყანა:** |  აშშ |
| **დაარსდა:**  | 18 სექტემბერი, 1947 |
| **იურისდიქცია:** | ეროვნული დაზვერვის დირექტორი |
| **შტაბ-ბინა:** | ლენგლი, ვირჯინია,  აშშ |
| **ბიუჯეტი:** | გასაიდუმლოებულია. 1998 წელს ის შეადგენდა 26,7 მილიარდ დოლარს |
| **საშუალო რაოდენობა:** | 20 000 |
|  **წინა სამსახური:** | დაზვერვის ცენტრალური ჯგუფი |
| **ხელმძღვანელობა** |
| **ხელმძღვანელი:** | ჯინა ჰასპელი |
| **მოადგილე:** | სტივენ რ. კეიპსი |
| **საიტი** |
| www.cia.gov |

**ცენტრალური სადაზვერვო სააგენტო** (ინგლ. Central Intelligence Agency, CIA) — აშშ-ის ფედერალური მთავრობის სააგენტო, რომლის ძირითადი ამოცანა ინფორმაციის შეგროვება და ანალიზია უცხოური ორგანიზაციებისა და მოქალაქეების საქმიანობის შესახებ. აშშ-ის საგარეო დაზვერვის და კონტრდაზვერვის ძირითადი ორგანო. CIA საქმიანობა მართებულია მისი ოფიციალური არაღიარების შესაძლებლობასთან.

## დირექტორები

| თავმჯდომარე | სურათი | დასაწყისი | დასასრული | შენიშვნები |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| კონტრ-ადმირალი სიდნი უილიამ სოერსი (ინგლ. Sidney William Souers) |  | 23 იანვარი 1946 | 10 ივნისი 1946 |  |
| გენერალ-ლეიტენანტი ჰოიტ სენფორდ ვანდენბერგი (ინგლ. Hoyt Sanford Vandenberg) |  | 10 ივნისი 1946 | 1 მაისი 1947 |  |
| კონტრ-ადმირალი როსკოუ ჰენრი ჰილენკოტერი (ინგლ. Roscoe Henry Hillenkoetter) |  | 1 მაისი 1947 | 7 ოქტომბერი 1950 |  |
| გენერალ-ლეიტენანტი უოლტერ ბედელ სმიტი (ინგლ. Walter Bedell Smith) |  | 7 ოქტომბერი 1950 | 9 თებერვალი 1953 |  |
| ალენ უელშ დალესი (ინგლ. Allen Welsh Dulles) |  | 9 თებერვალი 1953 | 29 ნოემბერი 1961 | 9-26 თებერვალი — მოვალეობების შემსრულებელი  |
| ჯონ ალექს მაკ-კოუნი (ინგლ. John Alex McCone) |  | 29 ნოემბერი 1961 | 28 აპრილი 1965 |  |
| ვიცე-ადმირალი უილიამ ფრენსის რეიბორნი (ინგლ. JWilliam Francis Raborn) |  | 29 აპრილი 1965 | 30 ივნისი 1966 |  |
| რიჩარდ მაკგარა ჰელმსი (ინგლ. Richard McGarrah Helms) |  | 30 ივნისი 1966 | 2 თებერვალი 1973 |  |
| ჯეიმზ როდნი შლეზინგერი (ინგლ. James Rodney Schlesinger) |  | 2 თებერვალი 1973 | 2 ივლისი 1973 |  |
| გენერალ-ლეიტენანტი ვერნონ ენტონი უოლტერსი (ინგლ. Vernon Anthony Walters) |  | 2 ივლისი 1973 | 4 სექტემბერი 1973 | მოვალეობების შემსრულებელი |
| უილიამ იგან კოლბი (ინგლ. William Egan Colby) |  | 4 სექტემბერი 1973 | 30 იანვარი 1976 |  |
| ჯორჯ ჰერბერტ უოლკერ ბუში (ინგლ. George Herbert Walker Bush) |  | 30 იანვარი 1976 | 20 იანვარი 1977 |  |
| ინო ჰენრი ნოუჩი (ინგლ. Enno Henry Knoche) |  | 20 იანვარი 1977 | 9 მარტი 1977 | მოვალეობების შემსრულებელი |
| ადმირალი სტენსფილდ ტერნერი (ინგლ. Stansfield Turner) |  | 9 მარტი 1977 | 20 იანვარი 1981 |  |
| უილიამ ჯოზეფ კეისი (ინგლ. William Joseph Casey) |  | 20 იანვარი 1981 | 29 იანვარი 1987 |  |
| რობერტ მაიკლ გეითსი (ინგლ. Robert Michael Gates) |  | 18 დეკემბერი 1986 | 26 მაისი 1987 | მოვალეობების შემსრულებელი |
| უილიამ ჰეჯკოკ უებსტერი (ინგლ. William Hedgcock Webster) |  | 26 მაისი 1987 | 31 აგვისტო 1991 |  |
| რიჩარდ ჯეიმზ კერი (ინგლ. Richard James Kerr) |  | 1 სექტემბერი 1991 | 6 ნოემბერი 1991 | მოვალეობების შემსრულებელი |
| რობერტ მაიკლ გეითსი (ინგლ. Robert Michael Gates) |  | 6 ნოემბერი 1991 | 20 იანვარი 1993 |  |
| ადმირალი უილიამ ოლივერ სტუდემანი (ინგლ. William Oliver Studeman) |  | 21 იანვარი 1993 | 5 თებერვალი 1993 | მოვალეობების შემსრულებელი |
| რობერტ ჯეიმზ ვულსი (ინგლ. R. James Woolsey) |  | 5 თებერვალი 1993 | 10 იანვარი 1995 |  |
| ადმირალი უილიამ ოლივერ სტუდემანი (ინგლ. William Oliver Studeman) |  | 11 იანვარი 1995 | 9 მაისი 1995 | მოვალეობების შემსრულებელი |
| ჯონ მარკ დეიჩი (ინგლ. John Mark Deutch) |  | 9 მაისი 1995 | 15 დეკემბერი 1996 |  |
| ჯორჯ ჯონ ტენეტი (ინგლ. George John Tenet) |  | 16 დეკემბერი 1996 | 11 ივლისი 2004 | 11 ივლისის 1997 წლამდე — მოვალეობების შემსრულებელი |
| პორტერ ჯ. გოსი (ინგლ. Porter J. Goss) |  | 21 აპრილი 2005 | 26 მაისი 2006 |  |
| გენერალი მაიკლ ვინსენტ ჰაიდენი (ინგლ. Michael Vincent Hayden) |  | 26 მაისი 2006 | 12 თებერვალი 2009 |  |
| ლეონ პანეტა (ინგლ. Leon Panetta) |  | 13 თებერვალი, 2009 | 1 ივლისი, 2011 |  |
| გენერალი დევიდ პიტრეიესი (ინგლ. David Howell Petraeus) |  | 6 სექტემბერი, 2011 | 9 ნოემბერი, 2012 |  |
| ჯონ ოუენ ბრენანი (ინგლ. John Owen Brennan) |  | 8 მარტი, 2013 | 23 იანვარი, 2017 |  |
| მაიკ პომპეო (ინგლ. Mike Pompeo) |  | 23 იანვარი, 2017 | 13 მარტი, 2018 |  |
| ჯინა ჰასპელი (ინგლ. Gina Haspel) |  | 21 მაისი, 2018 | 20 იანვარი, 2021 |  |
| დეივიდ კოენი (ინგლ. David Cohen) |  | 20 აინვარი, 2021 | 19 მარტი, 2021 | მოვალეობების შემსრულებელი |
| უილიამ ჯოზეფ ბარნსი (ინგლ. William Joseph Burns) |  | 19 მარტი, 2021 | დღემდე |  |

## რესურსები ინტერნეტში

* CIA official site
* CIA official Freedom of Information Act (foia) site დაარქივებული 2010-05-27 საიტზე Wayback Machine.
* George Washington University National Security Archive დაარქივებული 2008-10-22 საიტზე Wayback Machine.
* Proposed and finalized federal regulations from the Central Intelligence Agency დაარქივებული 2011-04-30 საიტზე Wayback Machine.
* Landscapes of Secrecy: The CIA and the Contested Record of US Foreign Policy, 1947–2001 დაარქივებული 2011-08-13 საიტზე Wayback Machine.

### სხვა ბმულები

* Central Intelligence Agency Meeting Notices and Rule Changes დაარქივებული 2010-07-25 საიტზე Wayback Machine.  from The Federal Register RSS Feed დაარქივებული 2010-07-25 საიტზე Wayback Machine.
* Inside the Company: CIA Diary. Third World Traveler: Excerpt from a book by Philip Agee.
* Interview of a former CIA operative დაარქივებული 2011-05-01 საიტზე Wayback Machine.
* David Wise: "The CIA, Licensed to Kill" – video report by *Democracy Now!*
* Review of CIA web resource *Bay of Pigs Reports*
* Review of CIA web resource *CIA Electronic Reading Room*