Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Nýklassíska stefnan

Bandaríska þinghúsið var reist undir lok 18. aldar í nýklassískum stíl.
**Nýklassíska stefnan** var vestræn listastefna sem kom fram um miðja 18. öld og stóð fram á 19. öld. Nýklassíska stefnan boðaði afturhvarf til fagurfræði klassískrar fornaldar eins og menn ímynduðu sér að hún hefði verið. Nýklassíska stefnan lagði þannig áherslu á einföld sígild form, samræmi og samhverfu. Nýklassíska stefnan birtist í myndlist, arkitektúr, nytjalist, leiklist, tónlist og bókmenntum, en örlög hennar urðu ólík innan ólíkra listgreina og á ólíkum stöðum. Í arkitektúr lifði nýklassíska stefnan til dæmis út 19. öldina og fram á þá 20., meðan myndlistarmenn höfnuðu henni þegar rómantíska stefnan hóf innreið sína í upphafi 19. aldar.

Listamenn sem aðhylltust nýklassísku stefnuna sóttu sér gjarnan fyrirmyndir til forngrískra og rómverskra fornminja sem þeir litu augum á Grand Tour-ferðum til sögustaða í Suður-Evrópu. Nýklassíska stefnan tengist líka Upplýsingunni, sem var ríkjandi í vestrænni heimspeki 18. aldar.

Upphaf nýklassísku stefnunnar má rekja til evrópskra sjónlista þegar rókokóstíll rann sitt skeið á enda um 1760. Nýklassískir listamenn höfnuðu skrautinu sem einkenndi barokk- og rókokólist og boðuðu einfaldleika hreinna forma, sem þeir álitu einkenna forngríska og rómverska fornaldarlist. Þessar áherslur mátti rekja til afturhvarfs til fornaldar frá tímum endurreisnarinnar. Þær einkennast af valkvæðum hugmyndum um einkenni á list fornaldar: nýklassískir listamenn hylltu gríska höggmyndasmiðinn Feidías, en voru í reynd hrifnastir af rómverskum endurgerðum forngrískra höggmynda.

Empire-stíll er afbrigði af nýklassískum stíl sem kom fram í Frakklandi í byrjun 19. aldar. Nýklassíska stefnan átti margar endurkomur langt fram á 20. öld, til dæmis í Rússlandi og Bandaríkjunum. Nýklassík er til dæmis tónlistarstefna frá upphafi 20. aldar.

## Tilvísanir