# 1991

|  |  |
| --- | --- |
| Árþúsund: | 2. árþúsundið |
| Aldir: | * 19. öldin
* **20. öldin 21. öldin
 |
| Áratugir: | * 1971–1980
* 1981–1990
* **1991–2000 2001–2010
* 2011–2020
 |
| Ár: | * 1988
* 1989
* 1990
* **1991 1992
* 1993
* 1994
 |

Árið **1991** (**MCMXCI** í rómverskum tölum) var 91. ár 20. aldar sem hófst á þriðjudegi samkvæmt gregoríska tímatalinu.

## Atburðir

### Janúar

Maður með fána Litháens við sovéskan skriðdreka 13. janúar.
* 1. janúar - Íslenska skipaflutningafélagið Samskip hóf starfsemi.
* 1. janúar - Sigríður Snævarr var fyrst íslenskra kvenna skipuð sendiherra landsins erlendis.
* 2. janúar - Danska sjónvarpsstöðin TV Øst hóf útsendingar.
* 2. janúar - 327 dönsk kaupfélög („Brugser“) sameinuðust og mynduðu verslunarkeðjuna SuperBrugsen.
* 3. janúar - Wayne Gretzky skoraði sitt sjöhundruðasta mark.
* 4. janúar - Öryggisráð Sameinuðu þjóðanna fordæmdi meðferð Ísraela á Palestínumönnum.
* 5. janúar - Fyrsta Suður-Ossetíustríðið hófst á því að georgískar hersveitir réðust inn í Tskinvali.
* 12. janúar - Persaflóastríðið: Bandaríska þingið staðfesti lög sem heimiluðu bandaríska hernum að ráðast gegn sveitum Íraka í Kúveit.
* 13. janúar - Sovéskar sveitir réðust á höfuðstöðvar litháíska sjónvarpsins í Vilnius og felldu fjórtán óbreytta borgara en yfir 160 særðust.
* 16. janúar - Persaflóastríðið hófst með loftárásum bandaríkjamanna á Írak.
* 17. janúar - Haraldur 5. varð konungur Noregs.
* 17. janúar - Írak skaut 8 Scud-flaugum á Ísrael. 15 slösuðust.
* 17. janúar - Eldgos hófst í Heklu. Það var fremur smávægilegt og er talið að varla hafi komið minni gjóska upp í nokkru eiginlegu Heklugosi á sögulegum tíma.
* 20. janúar - Skíðaskálinn í Hveradölum brann og var endurreistur ári síðar.
* 26. janúar - Borgarastyrjöldin í Sómalíu: Stjórn Siad Barre hrökklaðist frá völdum.
* 29. janúar - Ali Mahdi Muhammad tók við völdum í Sómalíu.
* 29. janúar - Nelson Mandela frá Afríska kongressflokknum og Mangosuthu Buthelezi frá Inkatha-hreyfingunni gerðu friðarsamkomulag til að binda enda á ofbeldi stuðningsmanna flokkanna.

### Febrúar

Brunninn íraskur skriðdreki 7. febrúar.
* 1. febrúar - 1200 fórust þegar jarðskjálfti reið yfir Pakistan og Afganistan.
* 1. febrúar - Síðustu apartheid-lögin voru afnumin í Suður-Afríku.
* 3. febrúar - Fárviðri gekk yfir Ísland og varð mikið eignatjón. Sterkasta vindhviða sem mælst hefur á Íslandi, 237 km/klst mældist í Vestmannaeyjum.
* 3. febrúar - Ítalski kommúnistaflokkurinn var lagður niður.
* 4. febrúar - Ísland varð fyrsta ríkið til að viðurkenna sjálfstæði Litáen.
* 5. febrúar - Dómstóll í Michigan bannaði lækninum Jack Kevorkian að aðstoða fólk við að fremja sjálfsmorð.
* 6. febrúar - Tölvuleikurinn *Street Fighter II: The World Warrior* kom út fyrir spilakassa.
* 7. febrúar – Fyrsti lýðræðislega kjörni forseti Haítí, Jean-Bertrand Aristide, tók við embætti.
* 7. febrúar - Írski lýðveldisherinn gerði sprengjuvörpuárás á Downing-stræti 10 í London þar sem ríkisstjórnarfundur stóð yfir.
* 9. febrúar - Litháar völdu sjálfstæði í þjóðaratkvæðagreiðslu.
* 11. febrúar - UNPO, samtök þjóða án fulltrúa, voru stofnuð í Haag í Hollandi.
* 20. febrúar - Þyrla landhelgisgæslunnar vann mikið björgunarafrek er allri áhöfn *Steindórs* GK, átta manns, var bjargað eftir að skipið strandaði undir Krýsuvíkurbjargi.
* 20. febrúar - Þing Slóveníu samþykkti að segja sig úr Júgóslavneska sambandsríkinu.
* 21. febrúar - Króatía lýsti því yfir að landið væri ekki lengur hluti af Júgóslavneska sambandsríkinu.
* 24. febrúar - Minnisvarði var afhjúpaður í Innri-Njarðvík um Sveinbjörn Egilsson, rektor og skáld, sem þar var fæddur.
* 25. febrúar - Persaflóastríðið: Írösk Scud-flaug hitti bandarískan herskála í Dhahran, Sádí-Arabíu, með þeim afleiðingum að 29 hermenn létust og 99 særðust.
* 26. febrúar - Persaflóastríðið: Saddam Hussein tilkynnti í útvarpi að íraksher myndi hörfa frá Kúveit. Herinn kveikti í olíulindum þegar hann hvarf frá landinu.
* 27. febrúar - Persaflóastríðið: Írakar féllust á vopnahlé og samþykktu að afvopnast. George H. W. Bush lýsti yfir sigri og gildistöku vopnahlés.

### Mars

Mótmæli í Belgrad 9. mars.
* 1. mars - Ólafsfjarðargöngin formlega opnuð. Þau voru þá lengstu veggöng á Íslandi, um 3.400 metrar.
* 3. mars - Upptaka náðist af því þegar nokkrir lögreglumenn í Los Angeles börðu á Rodney King sem var kveikjan að mestu óeirðum í sögu borgarinnar.
* 3. mars - Yfirgnæfandi meirihluti íbúa Lettlands og Eistlands kusu með sjálfstæði í þjóðaratkvæðagreiðslum.
* 9. mars - Tugþúsundir mótmæltu stjórn Slobodan Milosevic í Belgrad.
* 10. mars - Davíð Oddsson, varaformaður Sjálfstæðisflokksins, felldi Þorstein Pálsson, sitjandi formann, í formannskjöri á landsfundi flokksins.
* 10. mars - Heimastjórnarsamtökin voru stofnuð á Íslandi.
* 10. mars - Persaflóastríðið: Brottflutningur bandarísks herliðs frá Persaflóa hófst.
* 13. mars - Dómsmálaráðuneyti Bandaríkjanna tilkynnti að olíufyrirtækið Exxon hefði samþykkt að greiða 1 milljarð dala fyrir hreinsun vegna olíulekans úr skipinu *Exxon Valdez* í Alaska.
* 14. mars - Sexmenningarnir frá Birmingham, sem höfðu setið í bresku fangelsi í sextán ár vegna sprengingar á krá, voru látnir lausir er dómstóll kvað upp þann úrskurð að lögreglan hefði hagrætt eða búið til sannanir gegn þeim á sínum tíma.
* 15. mars - Fjórir lögreglumenn í Los Angeles voru dæmdir fyrir að hafa barið Rodney King.
* 17. mars - 77% kusu með áframhaldandi sameiningu Sovétríkjanna í þjóðaratkvæðagreiðslu, en sex sovétlýðveldi hunsuðu kosninguna.
* 20. mars - Stysta ræða í sögu Alþingis var flutt. Hún var svohljóðandi: „Virðulegi forseti! Álverið rísi!“ Ræðumaður var Ásgeir Hannes Eiríksson.
* 23. mars - Borgarastyrjöldin í Síerra Leóne hófst þegar skæruliðasamtökin Revolutionary United Front reyndu að fremja valdarán.
* 26. mars - Hópur herforingja, undir stjórn Amadou Toumani Touré, gerði stjórnarbyltingu í Malí og handtók Moussa Traoré forseta.
* 26. mars - Suður-Ameríkuríkin Argentína, Brasilía, Úrúgvæ og Paragvæ stofnuðu sameiginlegan markað ríkjanna, Mercosur.
* 27. mars - Fyrsta GSM-símtalið var flutt yfir finnska farsímanetið Radiolinja.
* 28. mars - Volkswagen Group hóf samstarf við tékkneska bílaframleiðandann Škoda automobilová.
* 31. mars - Varsjárbandalagið var leyst upp.
* 31. mars - Fyrstu fjölflokkakosningarnar voru haldnar í Albaníu.
* 31. mars - Yfir 99% kjósenda í þjóðaratkvæðagreiðslu um sjálfstæði Georgíu samþykktu.

### Apríl

Eldur um borð í *Agip Abruzzo*.
* 1. apríl - Bandaríska sjónvarpsstöðin Comedy Central hóf göngu sína í kapalkerfi.
* 2. apríl - Eldgos hófst í Pínatúbó á Filippseyjum.
* 2. apríl - Verð neysluvara tvö- og þrefaldaðist í Sovétríkjunum.
* 3. apríl - Öryggisráð Sameinuðu þjóðanna samþykkti ályktun 687 þar sem Írak var gert að afvopnast og eyða öllum efna- og lífefnavopnum sínum.
* 4. apríl - Síðasta bindi Alþingisbóka Íslands kom út. Bindin eru 17 alls og stóð útgáfan yfir frá 1912.
* 4. apríl - Fjórir ungir menn af víetnömskum uppruna tóku 40 manns í gíslingu í Sacramento í Bandaríkjunum.
* 4. apríl - Sænska stjórnin skipaði Lars Eckerdal biskup í Gautaborg þar sem hann var eini umsækjandinn sem samþykkti að vígja konur til prests.
* 8. apríl - Gítarleikari norsku svartmálmshljómsveitarinnar Mayhem, Øystein Aarseth, kom að söngvara hljómsveitarinnar Per Yngve Ohlin sem hafði framið sjálfsmorð. Aarseth tók ljósmynd af líkinu sem var notuð á umslag bootleg-plötunnar *Dawn of the Black Hearts* fjórum árum síðar.
* 9. apríl - Georgía lýsti yfir sjálfstæði frá Sovétríkjunum.
* 10. apríl - 140 létust þegar farþegaferjan *Moby Prince* rakst á olíuflutningaskipið *Agip Abruzzo* í þoku við höfnina í Livorno á Ítalíu.
* 11. apríl - 5 létust og yfir 50.000 tonn af olíu runnu út í sjó þegar sprenging varð í olíuflutningaskipinu *Haven* við Genúa á Ítalíu.
* 14. apríl - Þjófar stálu 20 verkum úr Van Gogh-safninu í Amsterdam. Myndirnar fundust innan við klukkutíma síðar í yfirgefnum bíl í nágrenninu.
* 15. apríl - Evrópubandalagið aflétti viðskiptabanni sínu á Suður-Afríku.
* 17. apríl - Dow Jones-vísitalan náði 3000 stigum í fyrsta sinn.
* 20. apríl - Alþingiskosningar voru haldnar. Fleiri listar voru í framboði en nokkru sinni, eða 11 listar alls.
* 22. apríl - 84 létust í jarðskjálfta í Kosta Ríka og Panama.
* 25. apríl - Bifreið var ekið upp á Hvannadalshnúk í fyrsta skipti.
* 26. apríl - Sorpa hóf starfsemi í Reykjavík.
* 26. apríl - Esko Aho varð yngsti forsætisráðherra Finnlands, 36 ára gamall.
* 29. apríl - Fellibylur gekk yfir Bangladess og um 138.000 manns fórust.
* 30. apríl - Ríkisstjórn Sjálfstæðisflokks og Alþýðuflokks tók við stjórnartaumunum. Davíð Oddsson varð forsætisráðherra.

### Maí

Eþíópískir gyðingar stíga út úr flugvél í Ísrael 24. maí.
* 1. maí - Borgarastyrjöldin í Angóla: MPLA og UNITA samþykktu Bicesse-samkomulagið.
* 3. maí - Síðasti þáttur sjónvarpsþáttaraðarinnar *Dallas* var sendur út.
* 4. maí - Sænska söngkonan Carola Häggkvist sigraði Söngvakeppni evrópskra sjónvarpsstöðva fyrir Svíþjóð með laginu „Fångad av en stormvind“. Framlag Íslands var lagið „Draumur um Nínu“ sem dúettinn Stefán & Eyfi fluttu.
* 12. maí - Fyrstu fjölflokkakosningarnar í Nepal fóru fram.
* 15. maí - Édith Cresson var skipuð forsætisráðherra Frakklands, fyrst kvenna.
* 18. maí - Sómalíland klauf sig frá Sómalíu.
* 18. maí - Helen Sharman varð fyrsti Bretinn í geimnum og fyrsta konan sem kom í geimstöðina Mír með sovéska geimfarinu *Sojús TM-12*.
* 19. maí - Kjósendur í Króatíu samþykktu klofning frá Júgóslavíu í þjóðaratkvæðagreiðslu.
* 21. maí - Rajiv Gandhi, fyrrverandi forsætisráðherra Indlands, beið bana í sjálfsmorðsárás.
* 21. maí - Borgarastyrjöldin í Eþíópíu: Mengistu Haile Mariam, einræðisherra í Eþíópíu, flúði til Simbabve með fjölskyldu sinni.
* 24. maí - Salómonsaðgerðin, leynileg aðgerð ísraelska flughersins til að flytja yfir 14.000 eþíópíska gyðinga frá Eþíópíu til Ísrael, hófst.
* 27. maí - Landsbankinn yfirtók rekstur Samvinnubankans.
* 28. maí - Borgarastyrjöldin í Eþíópíu: Skæruliðar EPRDF tóku höfuðborgina, Addis Abeba.
* 31. maí - Alþingi kom í fyrsta sinn saman í einni deild. Það hafði starfað í tveimur deildum í 116 ár.
* 31. maí - Ákvörðun Dwyer dómara í máli 13 umhverfissamtaka gegn vegalagningarverkefni í Norðvesturhluta Norður-Ameríku varð til þess að varðveita gamla skóga og breyta efnahagslífi svæðisins til frambúðar.

### Júní

Pínatúbó 15. júní.
* 1. júní - Íslenska heimildarmyndin *Verstöðin Ísland* var frumsýnd í Vestmannaeyjum.
* 1. júní - Borgarkringlan var opnuð við Kringluna í Reykjavík.
* 3. júní - Unzenfjall í Japan gaus með þeim afleiðingum að 43 fórust í gjóskuhlaupi.
* 4. júní - Fatos Nano sagði af sér sem forsætisráðherra Albaníu í kjölfar víðtækra verkfalla.
* 4. júní - Stærsta sólgos sem skráð hefur verið olli óvenjumiklum norðurljósum sem sáust allt suður til Pennsylvaníu.
* 5. júní - Dómur í Hafskipsmálinu féll í Hæstarétti.
* 5. júní - Geimskutlan *Columbia* flutti rannsóknarstöðina Spacelab á braut um jörðu.
* 11. júní - Volvo 850 var kynntur.
* 12. júní - Rússar kusu Boris Jeltsín forseta.
* 12. júní - Borgarastyrjöldin á Srí Lanka: Stjórnarhermenn drápu 152 Tamíla í þorpinu Kokkadichcholai.
* 13. júní - Áhorfandi á bandaríska opna meistaramótinu í golfi varð fyrir eldingu og lést.
* 15. júní - Annað stærsta eldgos 20. aldar varð í Pínatúbó á Filippseyjum.
* 17. júní - Víkingaskipið *Gaia* kom frá Noregi til Reykjavíkur og hafði verið á siglingu frá 17. maí.
* 17. júní - Suðurafríska þingið afnam þjóðskrárlögin frá 1950 þar sem krafist var skráningar kynþáttar.
* 17. júní - Fjórir stærstu stjórnmálaflokkar Norður-Írlands hófu viðræður um endurheimt heimastjórnar.
* 18. júní - Sænska símafyrirtækið Televerket breytti nafni sínu í Telia.
* 20. júní - Þýska þingið ákvað að flytja stjórnarsetur landsins til Berlínar frá Bonn.
* 21. júní - Perlan í Öskjuhlíð var vígð.
* 21. júní - Norska námufyrirtækið Sulitjelma gruber var lagt niður.
* 22. júní - Á Snæfellsjökli féllu hjón niður í alldjúpa sprungu en var bjargað.
* 23. júní - Fyrsti leikurinn með Sonic the Hedgehog kom út í Japan.
* 25. júní - Slóvenía og Króatía lýstu yfir sjálfstæði frá Júgóslavíu sem leiddi til Tíu daga stríðsins.
* 27. júní - Upphaf Borgarastyrjaldarinnar í Júgóslavíu: Alþýðuher Júgóslavíu réðist á nýstofnaða heri Króatíu og Slóveníu.
* 28. júní - Sovéska efnahagsbandalagið COMECON var formlega leyst upp.

### Júlí

Minnisvarði um tollverðina sjö frá Medininkai.
* 1. júlí - Fyrrverandi forsætisráðherra Finnlands, Harri Holkeri, hringdi fyrsta GSM-símtalið.
* 1. júlí - Svíþjóð sótti formlega um aðild að Evrópusambandinu.
* 1. júlí - Varsjárbandalagið var formlega leyst upp á fundi í Prag.
* 1. júlí - Einkaleyfastofan var stofnuð á Íslandi.
* 1. júlí - Bandaríska kvikmyndin *Tortímandinn 2: Dómsdagur* var frumsýnd í Los Angeles.
* 2. júlí - Tíu daga stríðið: Bardagar brutust út milli Júgóslavneska alþýðuhersins og aðskilnaðarsinna í Slóveníu.
* 4. júlí - César Gaviria, forseti Kólumbíu, aflétti umsátursástandi sem staðið hafði í sjö ár.
* 7. júlí - Tíu daga stríðinu í Slóveníu lauk með Brioni-samkomulaginu.
* 9. júlí - Suður-Afríka fékk þátttökurétt á Ólympíuleikunum eftir afnám aðskilnaðarstefnunnar.
* 16. júlí - Mikhaíl Gorbatsjev óskaði eftir efnahagsaðstoð frá leiðtogum sjö helstu iðnríkja heims.
* 17. júlí - Arnór Guðjohnsen jafnaði afrek Ríkharðs Jónssonar með því að skora fjögur mörk í landsleik í knattspyrnu gegn Tyrkjum.
* 18. júlí - Landamærastríði Máritaníu og Senegal lauk með undirritun samkomulags milli ríkjanna.
* 22. júlí - Bandaríski hnefaleikamaðurinn Mike Tyson var ákærður fyrir að hafa nauðgað fegurðardrottningunni Desiree Washington þremur dögum fyrr.
* 22. júlí - Raðmorðinginn Jeffrey Dahmer var handtekinn eftir að líkamsleifar 11 manna fundust í íbúð hans í Milwaukee.
* 29. júlí - Bandaríski bankinn Bank of Credit and Commerce International var dæmdur fyrir stærstu bankasvik sögunnar sem kostuðu reikningshafa 5 milljarða dala.
* 31. júlí - *Börn náttúrunnar*, kvikmynd Friðriks Þórs Friðrikssonar var frumsýnd í Stjörnubíói.
* 31. júlí - Rússneskir OMON-sérsveitarmenn myrtu sjö litháíska tollverði í þorpinu Medininkai.

### Ágúst

* 4. ágúst - Skemmtiferðaskipið *MTS Oceanos* sökk undan strönd Suður-Afríku. Öllum um borð var bjargað.
* 6. ágúst - Tim Berners-Lee sagði frá Veraldarvefnum á fréttahópnum alt.hypertext. Fyrsta vefsíðan, „info.cern.ch“, var búin til.
* 8. ágúst - Stærsta bygging allra tíma, útvarpsmastrið í Varsjá, hrundi.
* 8. ágúst - Skipið *Vlora* með 12.000 albönskum flóttamönnum kom í land við Barí á Ítalíu.
* 10. ágúst - Keflavíkurganga á vegum herstöðvaandstæðinga var gengin frá hliði herstöðvarinnar til Reykjavíkur.
* 11. ágúst - Fyrsti þátturinn í teiknimyndaþáttaröðinni *Skriðdýrin* fór í loftið í Bandaríkjunum.
* 16. ágúst - Úrkomumet varð í Reykjavík er niður komu 18 millimetrar á einni klukkustund, en það samsvarar rúmlega fjórðungi af venjulegri mánaðarúrkomu.
* 19. ágúst - Ágústvaldaránið í Sovétríkjunum: Átta sovéskir embættismenn og herforingjar rændu Mikhaíl Gorbatsjev. Boris Jeltsín hélt fræga ræðu ofan af skriðdreka við þinghúsið í Moskvu.
* 20. ágúst - Eistland lýsti yfir sjálfstæði frá Sovétríkjunum.
* 21. ágúst - Lettland lýsti yfir sjálfstæði frá Sovétríkjunum.
* 22. ágúst - Ísland varð fyrst ríkja til að viðurkenna sjálfstæði Eystrasaltsríkjanna þriggja.
* 23. ágúst - Armenía lýsti yfir sjálfstæði frá Sovétríkjunum.
* 24. ágúst - Úkraína lýsti yfir sjálfstæði frá Sovétríkjunum.
* 25. ágúst - Hvíta-Rússland lýsti yfir sjálfstæði frá Sovétríkjunum.
* 25. ágúst - Borgarastyrjöldin í Júgóslavíu: Júgóslavneski alþýðuherinn réðist á króatíska þorpið Vukovar.
* 26. ágúst - Ísland tók fyrst allra ríkja upp formlegt stjórnmálasamband við Eistland, Lettland og Litáen.
* 27. ágúst - Moldóva lýsti yfir sjálfstæði frá Sovétríkjunum.
* 29. ágúst - Herforinginn Michel Aoun hélt í útlegð frá Líbanon.
* 29. ágúst - Boris Jeltsín leysti upp og bannaði Kommúnistaflokk Sovétríkjanna.
* 30. ágúst - Aserbaísjan lýsti yfir sjálfstæði frá Sovétríkjunum.
* 31. ágúst - Kirgistan og Úsbekistan lýstu yfir sjálfstæði frá Sovétríkjunum.
* 31. ágúst - Fjöldaslagsmál brutust út í Brumunddal í Noregi þegar leiðtogi hreyfingar gegn innflytjendum, Arne Myrdal, hélt þar ræðu.

### September

Múmían Ötzi.
* 2. september - Nagornó-Karabak-lýðveldið lýsti yfir sjálfstæði.
* 2. september - Bandaríkin viðurkenndu sjálfstæði Eystrasaltsríkjanna.
* 5. september - 83 konur og 7 karlmenn urðu fyrir kynferðislegu áreiti á 35. fundi flugsamtakanna Tailhook Association í Las Vegas.
* 5. september - Þing Sovétríkjanna samþykkti að breyta Sovétríkjunum í laustengdara ríkjasamband. Fulltrúaráð Sovétríkjanna leysti sig sjálft upp.
* 6. september - Sovétríkin samþykktu sjálfstæði Eystrasaltsríkjanna.
* 6. september - Rússneska borgin Leníngrad fékk aftur sitt gamla nafn, Sankti Pétursborg.
* 8. september - Lýðveldið Makedónía varð sjálfstætt ríki. Um leið hófst deila þeirra við Grikkland út af heiti landsins.
* 9. september - Tadsjikistan lýsti yfir sjálfstæði frá Sovétríkjunum.
* 10. september - Hljómsveitin Nirvana sló í gegn með smáskífunni *Smells Like Teen Spirit*.
* 15. september - Sósíaldemókratar í Svíþjóð biðu sinn versta kosningaósigur í 60 ár í þingkosningum. Forsætisráðherrann, Ingvar Carlsson, sagði af sér.
* 16. september - Allar ákærur gegn Oliver North vegna þátttöku hans í Íran-Kontrahneykslinu voru felldar niður.
* 17. september - Norður-Kórea, Suður-Kórea, Eistland, Lettland, Litáen, Marshall-eyjar og Míkrónesía urðu aðilar að Sameinuðu þjóðunum.
* 19. september - Frosna múmían Ötzi fannst í Ölpunum.
* 20. september - Yfir 3000 manns sneru baki í Arne Myrdal þegar hann hugðist aftur halda ræðu í Brumunddal í Noregi.
* 21. september - Armenía lýsti yfir sjálfstæði frá Sovétríkjunum.
* 24. september - Önnur hljómplata Nirvana, *Nevermind*, kom út.
* 28. september - Stofnað var landssamband björgunarsveita og hlaut nafnið Landsbjörg.
* 30. september - Bandaríski spjallþátturinn *Charlie Rose* hóf göngu sína á PBS.
* 30. september - Á Haítí framdi herinn valdarán og steypti Jean-Bertrand Aristide forseta af stóli.

### Október

Ljósmynd af Gaspra tekin af *Galileo*.
* 1. október - Borgarastyrjöldin í Júgóslavíu: Umsátrið um Dubrovnik hófst.
* 4. október - Carl Bildt varð forsætisráðherra Svíþjóðar.
* 5. október - Blönduvirkjun var vígð.
* 5. október - Fyrsta útgáfa Linux-stýrikerfiskjarnans kom út.
* 7. október - Júgóslavneski flugherinn varpaði sprengju á skrifstofu forseta Króatíu, Franjo Tuđman, sem slapp naumlega.
* 8. október - Króatíska þingið skar á öll tengsl við Júgóslavíu.
* 11. október - Íslenska landsliðið í brids vann sigur á heimsmeistaramóti í Yokohama í Japan.
* 11. október - Utanríkisleyniþjónusta Rússneska Sambandsríkisins var stofnuð til að taka við af KGB.
* 12. október - Vélbáturinn *Jóhannes Gunnar* GK fórst við Reykjanes. Björgunarbáturinn *Oddur V. Gíslason* frá Grindavík bjargaði tveggja manna áhöfn úr gúmmíbjörgunarbáti. Báðir skipverjar voru kaldir og þrekaðir auk þess sem annar var með áverka á brjóstholi. Áhöfn *Odds V. Gíslasonar* var heiðruð fyrir björgunina.
* 12. október - Askar Akajev var skipaður forseti Kirgistan.
* 13. október - Bandalag lýðræðisaflanna í Búlgaríu sigraði í þingkosningum. Þar með var enginn kommúnistaflokkur lengur við völd í Austur-Evrópu.
* 16. október - Borgarastyrjöldin í Júgóslavíu: Fjöldamorðin í Gospić hófust.
* 20. október - Harareyfirlýsingin setti fram skilyrði fyrir aðild að Breska samveldinu.
* 20. október - Oakland-eldstormurinn hófst. 25 fórust í eldinum.
* 21. október - Samkomulag náðist milli Evrópusambandsins og EFTA um að EFTA yrði hluti af evrópska efnahagssvæðinu frá og með 1. janúar 1993.
* 27. október - Túrkmenistan lýsti yfir sjálfstæði frá Sovétríkjunum.
* 29. október - Bandaríska geimfarið *Galileo* komst í námunda við loftsteininn 951 Gaspra.
* 30. október - Madrídarráðstefnan um frið í Mið-Austurlöndum hófst í Madríd á Spáni.
* 31. október - Hrekkjavökubylurinn hófst í norðausturhluta Bandaríkjanna.

### Nóvember

Brennandi olíulind í Kúveit.
* 1. nóvember - Kvikmyndin *Hvíti víkingurinn* eftir Hrafn Gunnlaugsson var frumsýnd.
* 1. nóvember - Bandaríska spennumyndin *Ár byssunnar* var frumsýnd.
* 4. nóvember - Afríska þjóðarráðið leiddi almennt verkfall og krafðist aðildar að stjórn Suður-Afríku.
* 5. nóvember - Lík fjölmiðlakóngsins Robert Maxwell fannst á floti við Kanaríeyjar.
* 7. nóvember - Bandaríski körfuknattleiksmaðurinn Magic Johnson tilkynnti að hann væri með HIV sem batt enda á feril hans.
* 7. nóvember - Síðasti olíueldurinn í Kúveit var slökktur.
* 8. nóvember - Víetnamskt bátafólk var neytt til að snúa aftur til Víetnam frá Hong Kong.
* 8. nóvember - Evrópusambandið hóf að beita Júgóslavíu viðskiptaþvingunum.
* 11. nóvember - Hljómsveitin Bless hélt sína síðustu tónleika.
* 12. nóvember - Íslenska stálfélagið hf var tekið til gjaldþrotaskipta.
* 13. nóvember - Bandaríska teiknimyndin *Fríða og dýrið* var frumsýnd.
* 14. nóvember - Norodom Sihanouk sneri aftur til Kambódíu eftir 13 ára útlegð.
* 16. nóvember - Fyrsta heimsmeistarakeppni kvenna í knattspyrnu hófst í Kína.
* 18. nóvember - Borgarastyrjöldin í Júgóslavíu: Alþýðuher Júgóslavíu hertók þorpið Vukovar eftir 87 daga umsátur og drap 270 króatíska stríðsfanga.
* 18. nóvember - MI-8-þyrla með fulltrúa stjórnar Aserbaísjan, blaðamenn og embættismenn frá Rússlandi og Kirgistan var skotin niður yfir Nagornó-Karabak af armenskum hermönnum að talið er.
* 22. nóvember - Línuskipið *Eldhamar* GK 13 strandaði á Hópsnesi við Grindavík. Fimm af sex manna áhöfn skipsins fórust.
* 23. nóvember - Freddie Mercury, söngvari hljómsveitarinnar Queen, lýsti því yfir að hann væri með alnæmi. Hann lést degi síðar.
* 28. nóvember - Suður-Ossetía lýsti yfir sjálfstæði.
* 29. nóvember - Kvikmyndahúsakeðja Árna Samúelssonar tók upp nafnið *Sambíóin*.

### Desember

Undirritun stofnsáttmála Samveldis sjálfstæðra ríkja 8. desember.
* 1. desember - Hilmar Örn Hilmarsson hlaut Felix-verðlaunin fyrir tónlist sína í kvikmynd Friðriks Þórs Friðrikssonar, *Börnum náttúrunnar*.
* 1. desember - Íbúar Úkraínu kusu sjálfstæði frá Sovétríkjunum með miklum meirihluta í þjóðaratkvæðagreiðslu.
* 4. desember - Pan Am-flugfélagið hætti störfum.
* 4. desember - Bandaríski brennuvargurinn John Leonard Orr var handtekinn í Los Angeles.
* 8. desember - Leiðtogar Rússlands, Hvíta-Rússlands og Úkraínu stofnuðu Samveldi sjálfstæðra ríkja.
* 8. desember - Rúmenar samþykktu nýja stjórnarskrá í þjóðaratkvæðagreiðslu.
* 10. desember - Á fundi 12 aðildarlanda Evrópusambandsins í Maastricht var ákveðið að taka upp nánara stjórnmála- og efnahagssamband með sameiginlegri mynt.
* 12. desember - Róttækir fyrrum félagar í Ítalska kommúnistaflokknum stofnuðu Endurstofnun kommúnistaflokksins.
* 12. desember - Höfuðborg Nígeríu var flutt frá Lagos til Abuja.
* 15. desember - Yfir 450 fórust þegar egypska ferjan *Salem Express* fórst í Rauðahafi.
* 16. desember - Kasakstan fékk sjálfstæði frá Sovétríkjunum.
* 21. desember - Evró-Atlantshafssamstarfsráðið kom saman í fyrsta sinn.
* 22. desember - Vopnaðir stjórnarandstöðuhópar hófu árásir á stjórnarbyggingar í Georgíu til að steypa Zviad Gamsakhurdia af stóli.
* 25. desember - Mikhaíl Gorbatsjev sagði af sér sem aðalritari sovéska kommúnistaflokksins. Afsögnin markaði endalok Sovétríkjanna.
* 26. desember - Sovétríkin voru formlega leyst upp.

### Ódagsettir atburðir

* Versalaháskóli var stofnaður í Frakklandi.
* Hellirinn Sơn Đoòng var uppgötvaður í Víetnam.
* Íslenska verkfræðistofan Efla var stofnuð.
* Þróun stýrikerfisins BeOS hófst.
* Íslenska fiskeldisfyrirtækið Stofnfiskur var stofnað.
* Norska hljómsveitin Emperor var stofnuð.
* Bókmenntaverðlaunin Davíðspenninn voru veitt í fyrsta sinn.
* Bandaríska hljómsveitin Rage Against the Machine var stofnuð.
* Bandaríska hljómplötuútgáfan Maverick Records var stofnuð.
* Bandaríska tónlistarútgáfufyrirtækið Kill Rock Stars var stofnað.
* Rannsóknarstofa í kynjafræðum, RIKK, var stofnuð við Háskóla Íslands.
* Bandaríska hljómsveitin Blind Melon var stofnuð.
* Breska hljómsveitin Portishead var stofnuð.

## Fædd

* 7. janúar - Eden Hazard, belgískur knattspyrnumaður.

Jeanine Mason
* 14. janúar - Jeanine Mason, kúbverskur dansari.
* 22. febrúar - Robin Stjernberg, sænskur söngvari.
* 4. apríl - Jamie Lynn Spears, bandarísk leik- og söngkona.
* 22. maí - Ásgeir Þór Magnússon, íslenskur knattspyrnumaður.
* 23. maí - Lena Meyer-Landrut, þýsk söngkona.
* 28. júní - Jóhanna María Sigmundsdóttir, íslensk stjórnmálakona.
* 1. júlí - Atli Sigurjónsson, íslenskur knattspyrnumaður.
* 23. júlí - Trausti Eiríksson, íslenskur körfuknattleiksmaður.
* 2. ágúst - Hrafnhildur Lúthersdóttir, íslensk sundkona.
* 10. ágúst - Dagný Brynjarsdóttir, íslensk knattspyrnukona.
* 16. september - John and Edward (Jedward).
* 22. október - Levi Sherwood, nýsjálenskur mótorkrossmaður.
* 31. október - Marianne Hasperhoven, hollensk fyrirsæta.
* 15. nóvember - Helga Margrét Þorsteinsdóttir, íslensk frjálsíþróttakona.
* 11. desember - Anna Bergendahl, sænsk söngkona.

## Dáin

* 17. janúar - Ólafur 5., konungur Noregs (f. 1903).
* 30. janúar - John Bardeen, tvöfaldur nóbelsverðlaunahafi í eðlisfræði (f. 1908).
* 1. febrúar - Jóhann Briem, íslenskur myndlistarmaður (f. 1907).
* 6. febrúar - Salvador Luria, ítalskur örverufræðingur og nóbelsverðlaunahafi (f. 1912).

Margot Fonteyn
* 21. febrúar - Margot Fonteyn, bresk ballerína (f. 1919).
* 10. mars - Jóhanna Kristín Yngvadóttir, íslensk myndlistarkona (f. 1953).
* 12. mars - William Heinesen, færeyskur rithöfundur (f. 1900).
* 29. mars - Lee Atwater, bandarískur stjórnmálaráðgjafi (f. 1951).
* 3. apríl - Graham Greene, enskur rithöfundur (f. 1904).
* 16. apríl - David Lean, breskur kvikmyndaleikstjóri (f. 1908).
* 16. apríl - Sergio Peresson, ítalskur fiðlusmiður (f. 1913).
* 27. apríl - Rob-Vel, franskur teiknimyndasagnahöfundur (f. 1909).
* 1. júlí - Alfred Eisenbeisser, rúmenskur knattspyrnu- og skautakappi (f. 1908)
* 24. júlí - Isaac Bashevis Singer, bandarískur rithöfundur (f. 1902).
* 1. september - Hannibal Valdimarsson, íslenskur stjórnmálamaður (f. 1903).
* 2. september - Petrína K. Jakobsson, bæjarfulltrúi í Reykjavík (f. 1910).
* 2. september - Alfonso García Robles, mexíkóskur stjórnmálamaður (f. 1911).
* 28. september - Miles Davis, bandarískur tónlistarmaður (f. 1926).
* 23. október - Magnús Guðbrandsson, íslenskur knattspyrnumaður (f. 1896).
* 24. október - Eugene Wesley Roddenberry, bandarískur handritshöfundur (f. 1921).
* 1. nóvember - Ásta Laufey Jóhannesdóttir, íslensk sundkona (f. 1906).
* 13. nóvember - Þorsteinn Ö. Stephensen, íslenskur leikari (f. 1904).
* 24. nóvember - Freddie Mercury, breskur söngvari og lagahöfundur (f. 1946).
* 27. nóvember - Vilém Flusser, tékkneskur heimspekingur (f. 1920).
* 1. desember - George J. Stigler, hagfræðingur (f. 1911).
* 5. desember - Richard Speck, bandarískur fjöldamorðingi (f. 1941)

## Nóbelsverðlaunin

* Eðlisfræði - Pierre-Gilles de Gennes
* Efnafræði - Richard R. Ernst
* Læknisfræði - Erwin Neher, Bert Sakmann
* Bókmenntir - Nadine Gordimer
* Friðarverðlaun - Aung San Suu Kyi
* Hagfræði - Ronald Coase