# San-Marino

|  |
| --- |
|  **San-Marino**  |
|  **Serenissima Repubblica di San Marino**  |
|  |  |
| Standardo di San-Marino | Blazono di San-Marino |
| **Nacionala himno:** |
| *Inno Nazionale della Repubblica* |
|  |
| **Urbi:** |
| **Chefurbo:** | San-Marino |
| · Habitanti: | 4 214 (2012) |
| **Precipua urbo:** | Serravalle |
| **Lingui:** |
| **Oficala lingui:** | Italiana |
| **Guvernerio:** |
| **Tipo:** | Republiko |
| · Kapitani regenti: | Denise Bronzetti e Italo Righi |
| **Surfaco:(220ma maxim granda)* |
| · Totala: | 61,2 km² |
| · Aquo: | neglijebla % |
| **Habitanti:(209ma maxim granda)* |
| · Totala: | 34 892 (2023) |
| · Denseso di habitantaro: | 570,1 hab./km² |
| **Plusa informi:** |
| **Valuto:** | Euro |
| **Veho-latero:** | dextre |
| **ISO:** | `SM` |
|  | `SMR` |
|  | `674` |
| **Reto-domeno:** | .sm |

**San-Marino**, oficale **Republiko San-Marino**, esas mikra stato en Europa, komplete cirkondata da Italiana teritorio.

## Historio

Cesare Borgia.

|  |
| --- |
| *Precipua artiklo: Historio di San-Marino* |

En 301, Santa Marinus venis del insulo Arba (nun Rab, en Kroatia) e fondis la nuna San-Marino sur monto Titano. En 1320, vilajo Chiesanuova decidis esar parto di San-Marino. En 1463, vilaji Faetano, Fiorentino, Montegiardino, e Serravalle anke decidis esar parto di la republiko. Delore, la frontieri di la teritorio ne modifikesis.

En 1503, Cesare Borgia, filiulo del papo Alexander la 6ma, okupis la republiko dum 6 monati, til ke la sucedanto di ilua patro, papo Julius la 2ma, intervenis e restauris la nedependo di la lando. En 1631, papo Urbanus la 8ma agnoskis lua nedependo.

Dum Napoleonala militi, la nedependo di San-Marino divenis minacita, ma un ek lua regenti, Antonio Onofri, ganis respekto ed amikeso de Napoléon Bonaparte, qua kambie respektis la nedependo di la lando. Napoléon inkluzite ofris plusa teritorii a San-Marino, ma la regento refuzis to.

Dum la 19ma yarcento, San-Marino esis refujeyo por multa personi qui persekutesis pro suportir l'Italiana uniono. En gratitudo, Giuseppe Garibaldi aceptis la volunto di la populo di San-Marino e konservis lua autonomeso. Lando restis neutrala dum l'unesma e la duesma mondomiliti.

## Politiko

San-Marino esas demokratiala republiko. La kapitani-regenti esas la chefi di stato, e legifala povo esas atribuata a Granda e Generala Konsilantaro (*Consiglio grande e ordinare*) qua havas 60 membri elektata da populo por 5 yari. Civitani evanta 18 yari o pluse povas votar. La kapitani-regenti equivalas l'anciena konsuli di Romana Imperio.

La legaro di la lando influesas da Italiana civila legaro. Olua bazo esas anciena kustumi (*antiche consuetudini*), antiqua statuti (*antichi statute*) del yari 1600a, kurta noti sur la konstituco di la lando (*Brevi Cenni sull’Ordinamento Costituzionale e gli Organi Istituzionali della Repubblica di San Marino*), e sucedanta legaro. La Deklaro pri Civila Yuri emendesis kelka foyi, lastafoye en 2019.

## Geografio

San-Marino esas un ek l'Europana mikrostati. La maxim alta monto di la lando esas *Monte Titano*, kun 749 metri di altitudo. Lua klimato esas Mediteranea, kun kontinental influi, havanta varma someri e milda vintri.

Pro lua mikra surfaco ne existas importanta riveri.

## Ekonomio

|  |
| --- |
| *Precipua artiklo: Ekonomio di San-Marino* |

## Demografio

Santuario di la Santa Kordio di Maria
Segun statistiki de *The World Factbook* por 2023, San-Marino havis 34 892 habitanti. Segun etnio, omni esas Sanmarinani od Italiani de diversa regioni.

La linguo oficala esas Italiana.

La procento di habitantaro segun religio esas: katoliki: plu kam 97% de la habitantaro profesas katolikismo. Protestanti esas 1,1%, altra kristani esas 0,7%, Judi esas 0,1%, altra religii esas 0,1%, e 0,7% praktikas nula religio.

## Kulturo

En la yaro 1983 fondesis en San-Marino l'Akademio Internaciona pri Cienci (AIS San-Marino), qua laboras en plura lingui (Esperanto, Angla, Franca, Germana ed Italiana).

## Referi

## Extera ligilo

* Muzeo dil Stato San-Marino