Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Provinco Anhui

|  |
| --- |
|  **Provinco Ānhūi**  |
| 安徽省 |
| **provinco di  PR Chinia** |
|  |
|

| **Mapo** |
| --- |
| 31°50'00"N, 117°00'00"E |
| di PR Chinia |
|  |

 |
| **Generala datumi** |
| **Lando** |  PR Chinia |
| **Chef-urbo/i** | Héféi Shì |
| **ISO 3166-2** | CN-AH |
| **Habitantaro** |
| **Linguo** | China |
| **Habitantaro** | 61 027 171 (2020) |
| **Denseso** | 440 hab./km² |
| **Geografio** |
| **Totala surfaco** | 140 200 km² |
| **Horala zono** | UTC+8 |
| **Oficala retosituo** | www.ah.gov.cn |

**Provinco Anhui** (pinyine **Ānhūi**) esas un de subdividuri di Chinia. Chefurbo dil regiono esas Héféi Shì.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | Subdividuri di PR Chinia |  |
| **Provinci**: Ānhūi **·**  Fújiàn **·**  Gānsù **·**  Guǎngdōng **·**  Hǎinán **·**  Héběi **·**  Hēilóngjiāng **·**  Hénán **·**  Húběi **·**  Húnán **·**  Jiāngsū **·**  Jiāngxī **·**  Jílín **·**  Yúnnán **·**  Gùizhōu **·**  Liáoníng **·**  Qīnghǎi **·**  Shǎnxī **·**  Shānxī **·**  Sìchuān **·**  Shāndōng **·**  Zhèjiāng **Regioni autonoma**: Guǎngxī Zhuàngzú **·**  Nèi Měnggǔ **·**  Níngxià Húizú **·**  Xīnjiāng Wéiwú’ěr **·**  Xīzàng **Urbi separita**: Běijīng **·**  Chóngqìng **·**  Shànghǎi **·**  Tiānjīn **Specala regioni administrala**: Xiānggǎng **·**  Àomén **Parto di Popul-Republiko Chinia, ma ne kontrolita da ol**: Táiwān |
# Yari 2000a

|  |
| --- |
| Historio > yarcento |
| Yarcenti: |
| 20ma WIKINIUM\_MATH\_PH\_0 **21ma** WIKINIUM\_MATH\_PH\_2 22ma

---

 |
| Yardeki:
2000a • 2010a • 2020a • 2030a • 2040a
2050a • 2060a • 2070a • 2080a • 2090a 2100a

---

 |
| Yari:
2001 • 2002 • 2003 • 2004 • 2005 2006 • 2007 • 2008 • 2009 • 2010
2011 • 2012 • 2013 • 2014 • 2015 2016 • 2017 • 2018 • 2019 • 2020
2021 • 2022 • 2023 • 2024 • 2025 2026 • 2027 • 2028 • 2029 • 2030
2031 • 2032 • 2033 • 2034 • 2035 2036 • 2037 • 2038 • 2039 • 2040
2041 • 2042 • 2043 • 2044 • 2045 2046 • 2047 • 2048 • 2049 • 2050
2051 • 2052 • 2053 • 2054 • 2055 2056 • 2057 • 2058 • 2059 • 2060
2061 • 2062 • 2063 • 2064 • 2065 2066 • 2067 • 2068 • 2069 • 2070
2071 • 2072 • 2073 • 2074 • 2075 2076 • 2077 • 2078 • 2079 • 2080
2081 • 2082 • 2083 • 2084 • 2085 2086 • 2087 • 2088 • 2089 • 2090
2091 • 2092 • 2093 • 2094 • 2095 2096 • 2097 • 2098 • 2099 • 2100 |

La **yari 2000a** esis yardeko qua komencis ye la 1ma di januaro 2000 e finis ye la 31ma di decembro 2009. Dum ca yardeko, l'expanso di interreto stimulis la globaligo e posibligis rapida komuniko inter personi tra la mondo.

Dum la **yari 2000a** eventis, inter altri:

* 11ma di septembro 2001 - En Usa teroristi pilotas aeroplani por destruktar la du maxim granda turmi di *World Trade Center* en New York ed anke *Pentagon* en Washington DC. Un plusa aeroplano falas en Pensilvania, probable pos revolto dal pasajeri. Entote cirkume 3.000 homi mortas.
* 7ma di oktobro 2001 - Milito en Afganistan komencas kande Usa atakas kun lua federito Unionita Rejio la posteni di Talebano en Afganistan, por ke Taleban ne federez su kun teroristo Osama bin Laden. En New-York, 10 000 homi demonstras kontre la milito ma oficale Usa esforcas obliviigor ol.
* 1ma di januaro 2002 - Euro divenas monetaro di 12 landi en l'Europana Uniono.
* 16ma di januaro 2002 - La Sekureso-Konsilistaro dil Unionita Nacioni embarasas aceso al fondi di Osama bin Laden ed al-Kaida. Anke armal importaco a la Taliban inhibesas.
* 16ma di januaro 2006 - Liberian Ellen Johnson-Sirleaf divenas l'unesma muliero chefo di stato en Afrika.
* 1ma di januaro 2007 - Rumania e Bulgaria membreskas Europana Uniono, l'Irlandana linguo divenas oficala en EU, e Slovenia divenas la 13ma EU-lando qua adoptas Euro kom monetaro.
* 1ma di januaro 2008 - Malta e Chipro adoptas Euro kom monetaro.
* 1ma di januaro 2009 - Slovakia adoptas Euro kom monetaro.

## Referi
# Provinco Diyarbakır

*Diyarbakır* – Turkiana provinco.
**Diyarbakır** esas un ek 81 provinci di Turkia, quan sideyo es Diyarbakır.

## Distrikti dil provinco

Existas hike 17 distrikti: Bismil, Bağlar, Çermik, Çınar, Çüngüş, Dicle, Eğil, Ergani, Hani, Hazro, Kayapınar, Kocaköy, Kulp, Lice, Silvan, Sur e Yenişehir.
# Beleso

**Beleso** es karaktero di persono, loko, objekto od ideo ke provizas perceptiva experienco di plezuro, societala valoro o satisfaco. Beleso es studiita kom parto di estetiko, sociologio, societala psikologio e kulturo.
# Thomas Paine

|  |
| --- |
| **Thomas Paine** |
|  |
|  |  |
| **Okupo:** | Pamfletisto e filozofo |
|  |  |
| **Lando:** |  Unionita Rejio |
| **Naskodato:** | 9 di februaro 1737, 29 di januaro 1737 |
| **Nasko-loko:** | Thetford, Norfolk |
| **Mortodato:** | 8 di junio 1809 |
| **Morto-loko:** | New York |
|  |  |

**Thomas Paine** (1737 til 1809) esis pamfletisto e filozofo, maxim konocita pro lua verko *komuna raciono* (1776).

## Videz anke

* L'epoko di raciono
# Chiniana Taipei

Olimpiala standardo di Chiniana Taipei.
**Chiniana Taipei** (pinyine Zhōnghuá Táiběi) esas nomo uzata da Republiko Chinia (Taiwan) en multa organizi internacionala kom respondo dica stato a protesti di Popul-Republiko Chinia, segun qua ca nomo es ne apta e konfundanta.

La nomo aceptesis ye 1979 da Internaciona Olimpiala Komitato.

Ye 2018 eventis plebicito pri riveno di olda nomo (*Republiko Chinia*). Kontre esis 55 % di votinti.
# Ekonomio di Aljeria

| Ekonomio di Aljeria |
| --- |
| Pekunio | dinaro di Aljeria |
| Internaciona organizuri | MOK (observero), Afrikana Uniono, ONEP |
| Statistiki  |
| Totala nacionala produkturo (TNP) | US$ 487 716 milioni (2021) |
| Rango TNP | 44ma maxim granda |
| Kresko di TNP | 3,5% (2021) |
| TNP po persono | US$ 11 000 (2021) |
| TNP segun sektoro | agrokultivo 13,3%, industrio 39,3%, servadi 47,4% (2017) |
| Inflaciono | 7,23% (2021) |
| Habitantaro sub la povreso-lineo | 5,5% (2011) |
| Laboro-povo | 12 312 000 (2021) |
| Laboro-povo segun okupo | agrokultivo 10,8%, industrio 30,9%, servadi 58,4% (2011) |
| **Chomeso** | 12,7% (2021) |
|  |  |
| Komercala parteneri  |
| Exportaci (US$) | 41 776 milioni (2021) |
|  |  |
| Precipua parteneri | Italia 13%, Francia 13%, Hispania 12%, Usa 7%, Unionita Rejio 7%, India 5%, Sud-Korea 5% (2019) |
| Importaci (US$) | 44 322 milioni (2021) |
|  |  |
| Precipua parteneri | Popul-Republiko Chinia 18%, Francia 14%, Italia 8%, Hispania 8%, Germania 5%, Turkia 5% (2019) |
| Publika financi  |
| Extera debo | 5 574 milioni (2019) |
| Revenuo totala (US$) | 54,15 miliardi (2017) |
| Spenso totala (US$) | 70,2 miliardi (2017) |
| *Noto: Ecepte kande kontree mencionata, valori en ca tabelo esas en Usana dolari* |

Moderna choseo A1, qua ligas Aljer ad Oran.
Portuo di Béjaïa.
Plantacerio di frumento en Guelma, Aljeria
L'exportaco di petrolo e produkturi ek petrolo reprezentas preske 60% de la revenui, e 30% de TNP del ekonomio di Aljeria. La lando havas la 8ma maxim granda jaceyo ed esas la 4ma maxim granda exportacero di naturala gaso de la mondo.

Agrokultivo reprezentas cirkume 8% de la TNP. Lua precipua produkturi esas frumento, hordeo, aveno, vit-bero, olivo, citrala frukti, e karni de mutono e bovi.

## Referi

|  |
| --- |
| **Ekonomii di nedependanta landi en Afrika** |
| Angola | Benin | Botswana | Burkina Faso | Burundi | Centrafrika | Chad | Demokratial Republiko Kongo | Djibuti | Egiptia | Equatorala Guinea | Eritrea | Eswatini | Etiopia | Gabon | Gambia | Ghana | Guinea | Guinea-Bisau | Ivora Rivo | Kabo Verda | Kamerun | Kenia | Komori | Kongo | Lesotho | Liberia | Libia | Madagaskar | Malawi | Mali | Maroko | Maurico | Mauritania | Mozambik | Namibia | Nigeria | Nijer | Ruanda | San-Tome e Principe | Senegal | Sierra Leone | Seycheli | Somalia | Sudafrika | Sudan | Sud-Sudan | Tanzania | Tunizia | Togo | Uganda | Zambia | Zimbabwe |
# Ekonomio di Haiti

| Ekonomio di Haiti |
| --- |
| Pekunio | gourde |
| Internaciona organizuri | MOK, Caricom |
| Statistiki  |
| Totala nacionala produkturo (TNP) | US$ 32 856 milioni (2021) |
| Rango TNP | 135ma maxim granda |
| Kresko di TNP | -1,8% (2021) |
| TNP po persono | US$ 2 900 (2021) |
| TNP segun sektoro | agrokultivo 22,1%, industrio 20,3%, servadi 57,6% (2017) |
| Inflaciono | 16,84% (2021) |
| Habitantaro sub la povreso-lineo | 58.5% (2012) |
| Laboro-povo | 5 010 000 (2021) |
| Laboro-povo segun okupo | agrokultivo 38,1%, industrio 11,5%, servadi 50,4% (2017) |
| **Chomeso** | 15,73% (2021) |
|  |  |
| Komercala parteneri  |
| Exportaci (US$) | 1 241 milioni (2021) |
|  |  |
| Precipua parteneri | Usa 81%, Kanada 7% (2019) |
| Importaci (US$) | 5 222 milioni (2021) |
|  |  |
| Precipua parteneri | Usa 39%, Popul-Republiko Chinia 22%, Turkia 5% (2019) |
| Publika financi  |
| Extera debo | 2 762 milioni (2017) |
| Revenuo totala (US$) | 1,567 miliardi (2017) |
| Spenso totala (US$) | 1,65 miliardi (2017) |
| *Noto: Ecepte kande kontree mencionata, valori en ca tabelo esas en Usana dolari* |

Plantacerio di kaulo en Haiti.
Haiti esas un ek la maxim povra lando de Westala misfero. Preske 2/3 de lua laboro-povo havas nula o necerta laboro. Cirkume 2/5 ek lua laboro-povo transvivas de agrokultivo, kun basa produktado. Lua precipua ekonomiala partenero esas Usa, qua furnisas favorebla aceso a lua merkato por Haitiana produkturi.

Quankam l'ekonomio di la lando kreskis dum la yari 2000a, en 2008 4 tropikala tempesti avariis la substrukturo di transporto e l'agrokultivo. Du yari pose, la lando subisis severa ter-tremo qua mortigis plu kam 100 mil personi e domajis severe lua prekara substrukturo. Altra serioza problemo esas la perdajo di lua foresti, qua plumaleskas l'efekti di naturala kalamitati.

## Referi
# Ekonomio di Nepal

| Ekonomio di Nepal |
| --- |
| Pekunio | rupio di Nepal |
| Internaciona organizuri | MOK, SCO, SAFTA |
| Statistiki  |
| Totala nacionala produkturo (TNP) | US$ 115 093 milioni (2021) |
| Rango TNP | 86ma maxim granda |
| Kresko di TNP | 4,25% (2021) |
| TNP po persono | US$ 3 800 (2021) |
| TNP segun sektoro | agrokultivo 27%, industrio 13,5%, servadi 59,5% (2017) |
| Inflaciono | 4,09% (2021) |
| Habitantaro sub la povreso-lineo | 25.2% (2011) |
| Laboro-povo | 16 884 000 (2021) |
| Laboro-povo segun okupo | agrokultivo 69%, industrio 12%, servadi 19% (2015) |
| **Chomeso** | 5,05% (2021) |
|  |  |
| Komercala parteneri  |
| Exportaci (US$) | 2 520 milioni (2021) |
|  |  |
| Precipua parteneri | India 68%, Usa 10% (2019) |
| Importaci (US$) | 16 993 milioni (2021) |
|  |  |
| Precipua parteneri | India 70%, Popul-Republiko Chinia 15% (2019) |
| Publika financi  |
| Extera debo | 5 849 milioni (2017) |
| Revenuo totala (US$) | 5.925 miliardi (2017) |
| Spenso totala (US$) | 5.945 miliardi (2017) |
| *Noto: Ecepte kande kontree mencionata, valori en ca tabelo esas en Usana dolari* |

Plantacerio di rizo en Nepal.
Nepal esas un ek la maxim povra landi del mondo, e cirkume 1/4 ek lua habitantaro transvivas sub la povreso-lineo. Til la komenco di la 20ma yarcento la lando ne havis mem skoli, hospitali, chosei o sistemi di telekomuniko. Tamen, depos la yari 1950a, lua ekonomiala kresko sustenabas.

La lando dependas multe de la pekunio sendita da Nepalani qui rezidas exterlande, qua reprezentas cirkume 9,1% de la TNP. Exterlanda helpo reprezentas plu kam la duimo de guvernala budjeto. Agrokultivo esas la precipua ekonomial agado, e reprezentas vivo-moyeno por cirkume 2/3 ek la habitantaro, malgre ke ol reprezentas min kam 1/3 de la TNP.

## Referi
# Ekonomio di Tonga

| Ekonomio di Tonga |
| --- |
| Pekunio | pa'anga |
| Internaciona organizuri | OMC, Sparteca |
| Statistiki  |
| Totala nacionala produkturo (TNP) | US$ 724 972 000,00 (2022) |
| Rango TNP | 211ma maxim granda |
| Kresko di TNP | -2,31% (2022) |
| TNP po persono | US$ 6 900,00 (2022) |
| TNP segun sektoro | agrokultivo 15,6%, industrio 15,5%, servadi 51,8% (2022) |
| Inflaciono | 3,2% (2024) |
| Habitantaro sub la povreso-lineo | 20,60% (2021) |
| Laboro-povo | 34 800 (2024) |
| Laboro-povo segun okupo | netrovebla |
| **Chomeso** | 2,2% (2024) |
|  |  |
| Komercala parteneri  |
| Exportaci (US$) | 119 511 000,00 (2024) |
|  |  |
| Precipua parteneri | Guyana 17%, Usa 17%, Nova-Zelando 15%, Australia 15%, Unionita Araba Emirii 12% (2023) |
| Importaci (US$) | 392 888 000,00 (2024) |
|  |  |
| Precipua parteneri | Fidji 27%, Nova-Zelando 24%, Popul-Republiko Chinia 21%, Australia 8%, Usa 5% (2023) |
| Publika financi  |
| Extera debo | 159 276 000 (2023) |
| Revenuo totala (US$) | 215 007 000,00 (2020) |
| Spenso totala (US$) | 160 257 000,00 (2020) |
| *Noto: Ecepte kande kontree mencionata, valori en ca tabelo esas en Usana dolari* |

Insulo 'Atata.
Granda parto del ekonomial aferi di Tonga ne uzas pekunio, e la lando dependas multe de pekunio sendata da Tongani qui laboras exterlandi. La rejala familio e la nobeli dominacas granda parto di monetala sektori. La lando judikesis la 6ma maxim korupta lando de la mondo segun informo de revuo *Forbes* publikigita en 2008.

La precipua ekonomial agado di la lando esas agrokultivo. Ol exportacas poka produkturi, e l'exportaci di agrokultivala produkturi reprezentas 2/3 de la TNP.

Turismo esas la duesma maxim granda fonto di revenui: en 2006, 39.000 turisti arivis en la lando. Dum recenta yari, la substrukturo kreskis rapide, pro Chiniana kolokado.

## Referi
# Ekonomio di Kroatia

| Ekonomio di Kroatia |
| --- |
| Pekunio | Euro |
| Internaciona organizuri | OMC, Europana Uniono, EEA |
| Statistiki  |
| Totala nacionala produkturo (TNP) | US$ 158 698 milioni (2023) |
| Rango TNP | 81ma maxim granda |
| Kresko di TNP | 3,3% (2023) |
| TNP po persono | US$ 41 100,00 (2023) |
| TNP segun sektoro | agrokultivo 3,4%, industrio 21%, servadi 59,1% (2023) |
| Inflaciono | 7,9% (2023) |
| Habitantaro sub la povreso-lineo | 18,00% (2021) |
| Laboro-povo | 1 718 000 (2024) |
| Laboro-povo segun okupo | agrokultivo 1,9%, industrio 27,3%, servadi 70,8% |
| **Chomeso** | 5,2% (2024) |
|  |  |
| Komercala parteneri  |
| Exportaci (US$) | 45 064 milioni (2023) |
| Exportaci - precipua produkturi | navi, vestaro, elektro, medikamenti, ligno (2023) |
| Precipua parteneri | Italia 14%, Germania 11%, Slovenia 11%, Bosnia e Herzegovina 6%, Austria 6% (2023) |
| Importaci (US$) | 46 811 milioni (2023) |
| Importaci - precipua produkturi | rafinita petrolo, automobili, vestaro, naturala gaso, kruda petrolo (2023) |
| Precipua parteneri | Italia 14%, Germania 14%, Slovenia 11%, Hungaria 6%, Austria 5% (2023) |
| Publika financi  |
| Extera debo | 48 263 milioni (2019) |
| Revenuo totala (US$) | 3 678 milioni (2022) |
| Spenso totala (US$) | 3 662 milioni (2022) |
| *Noto: Ecepte kande kontree mencionata, valori en ca tabelo esas en Usana dolari* |

Zagreb.
Til 1991 Kroatia esis un ek la maxim richa republiki de Yugoslavia, ma subisis severa domaji pro l'interna milito inter 1991 e 1995. La lando ne recevis l'unesma koloki en central ed estal Europa pos la krulo dil Muro di Berlin. Tamen, de 2000 til 2007 lua ekonomio kreskis kontinue de 4% til 6% omnayare kun l'expanso di turismo e l'augmento di kredito disponebla por individuala spenso.

La lando subisis l'efekti de la mondala krizo di 2008, e la kresko ekonomiala esis proxim 0% o negativa de 2009 til 2014, ma itere komencis kreskar pos la 3ma quarimo di 2014, ed en 2017 l'ekonomio kreskis 2,8%. Dum la pandemio di KOVID-19 lua ekonomio esis un ek la maxim serioze afektita, nome turistala sektoro, ma pose la lando rekuperis su. En 2023, 20,6 milion turisti vizitis la lando, e turismo kontributis kun 20% ek la totala nacionala produkturo ta yaro.

Depos la 1ma di januaro 2013 Kroatia esas membro dil Europana Uniono, ed ye la 1ma di januaro 2023, ol adoptis Euro kom monetaro. Kroatia havas multa kontrati pri libera komerco kun multa nacioni. La lando recevabas multa koloki en energiala produktado, nome naturala gaso e geotermal energio, ed en la distributado di elektro.

## Referi