Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# T. S. Eliot

|  |
| --- |
| **Thomas Stearns Eliot** |
|  |
| **Profesiono:** | skriptisto e kritikisto di literaturo |
|  |  |
|  |  |
| **Lando:** |  Unionita Rejio |
| **Naskodato:** | 26 di septembro 1888 |
| **Nasko-loko:** | Saint Louis, Missouri |
| **Mortodato:** | 4 di januaro 1965 |
| **Morto-loko:** | London, Anglia |
|  |  |

**T. S. Eliot** (**Thomas Stearns Eliot**, n. ye la 26ma di septembro 1888 en Usatil la 4ma di januaro 1965 en London) esis notora Britaniana skriptisto e literaturo-kritikisto, qua recevis la Nobel-premio pri literaturo en 1948.
# Bourges

|  |
| --- |
|  **Bourges**  |
|  |
| Aerala imajo pri Bourges. |
|  |  |
| Standardo | Blazono |
| Lando: |  Francia |
| Regiono: | Centro-Valo di Loire |
| **Informo:** |
| Latitudo: | 47°05'04"N |
| Longitudo: | 2°23'43"E |
| Altitudo: | 153 m |
| Surfaco: | 68,74 km² |
| Habitanti: | 64 541 (2019) |
| Denseso di habitantaro: | 939 hab./km² |
| **Horala zono:** | UTC+1 (UTC+2 dum somero) |
| **Urbestro:** | Yann Galut (DVG) (2020-2026) |
| **• Bourges** |
| Oficala retosituo: |
|  |

Katedralo di Santa Etienne.
**Bourges** esas urbo en la regiono Centro-Valo di Loire, en Francia. Segun la demografiala kontado di 2019, ol havis 64 541 habitanti. Lua tota surfaco esas 68,74 km².
# 1135

|  |
| --- |
| Historio > yarcento |
| 11ma yarcento**<--**12ma**-->**13ma yarcento |
| Yardeki:
1100a • 1110a • 1120a • 1130a • 1140a
1150a • 1160a • 1170a • 1180a • 1190a 1200a

---

 |
| Yari:
1101 • 1102 • 1103 • 1104 • 1105 1106 • 1107 • 1108 • 1109 • 1110
1111 • 1112 • 1113 • 1114 • 1115 1116 • 1117 • 1118 • 1119 • 1120
1121 • 1122 • 1123 • 1124 • 1125 1126 • 1127 • 1128 • 1129 • 1130
1131 • 1132 • 1133 • 1134 • 1135 1136 • 1137 • 1138 • 1139 • 1140
1141 • 1142 • 1143 • 1144 • 1145 1146 • 1147 • 1148 • 1149 • 1150
1151 • 1152 • 1153 • 1154 • 1155 1156 • 1157 • 1158 • 1159 • 1160
1161 • 1162 • 1163 • 1164 • 1165 1166 • 1167 • 1168 • 1169 • 1170
1171 • 1172 • 1173 • 1174 • 1175 1176 • 1177 • 1178 • 1179 • 1180
1181 • 1182 • 1183 • 1184 • 1185 1186 • 1187 • 1188 • 1189 • 1190
1191 • 1192 • 1193 • 1194 • 1195 1196 • 1197 • 1198 • 1199 • 1200 |

La yaro **1135** (MXXXV per Romala algarismi) esis ordinara yaro komencinta ye merkurdio segun Juliala kalendario. Ol esis la 135ma yaro de la duesma yarmilo, la 35ma yaro de la 12ma yarcento, e la 6ma yaro de la yari 1130a.

## Eventi

* 22ma di decembro - Stephen, nevulo di Henry la 1ma, prenas trono di Anglia.

## Naski

## Morti

* 1ma di decembro - Rejulo Henry la 1ma di Anglia (n. c. 1068)
# Benjamin Franklin

|  |
| --- |
| **Benjamin Franklin** |
|  |
| **Profesiono:** | politikisto ed inventisto |
|  |  |
|  |  |
| **Lando:** |  Usa |
| **Naskodato:** | 17 di januaro 1706 |
| **Nasko-loko:** | Boston, Massachusetts |
| **Mortodato:** | 17 di aprilo 1790 |
| **Morto-loko:** | Filadelfia, Pensilvania |
|  |  |

**Benjamin Franklin**, n. ye la 17ma di januaro 1706 til la 17ma di aprilo 1790, esis Usana politikisto ed inventisto. Ilu inventis parafulmino en 1749. Il pruvis per kaito ke sturmo produktas elektro.

La rolo di Benjamin Franklin persuadis Britania pulsar Francia ek Kanada e kinadek yari pose persuadis Francia helpar pulsar Britania ek Usa esas extrema pruvo di paktal arto.

Franklin esis un ek la fondinti di Usa e kunkompilinti dil Usana konstituco de 1776.
# Urbestro

*Lord mayor of London*, l'urbestro di London, Anglia, kun lua ceremoniala vesti.
**Urbestro** esas la titulo dil administranto di ul urbo. En multa politikala sistemi, l'urbestri esas elektita politikisti qui verkas kom chefi di exekutiva povo e/o kom ceremoniala funcioneri en multa municipi. En tota mondo, la funcioni e povi de l'urbestri varias segun la legi de singla landi.

En antiqua Hispania, urbestro (kun la titulo *alkalde*, "alkaldo") anke verkis kom lokala judiciisto en municipi o komoni.

En Anglia l'urbestri recevas la titulo *Mayor* (kun origino en latina vorto *māior*, qua signifikas "maxim granda"). L'urbestri en Anglia esas la moderna "decendanti" de la feudala baroni. Li elektesas dal populo depos la regno di John, dum la 13ma yarcento.
# Yari 1860a

|  |
| --- |
| Historio > yarcento |
| 18ma yarcento WIKINIUM\_MATH\_PH\_0 **19ma** WIKINIUM\_MATH\_PH\_2 20ma yarcento

---

 |
| Yardeki:
1800a • 1810a • 1820a • 1830a • 1840a
1850a • 1860a • 1870a • 1880a • 1890a 1900a

---

 |
| Yari:
1801 • 1802 • 1803 • 1804 • 1805 1806 • 1807 • 1808 • 1809 • 1810
1811 • 1812 • 1813 • 1814 • 1815 1816 • 1817 • 1818 • 1819 • 1820
1821 • 1822 • 1823 • 1824 • 1825 1826 • 1827 • 1828 • 1829 • 1830
1831 • 1832 • 1833 • 1834 • 1835 1836 • 1837 • 1838 • 1839 • 1840
1841 • 1842 • 1843 • 1844 • 1845 1846 • 1847 • 1848 • 1849 • 1850
1851 • 1852 • 1853 • 1854 • 1855 1856 • 1857 • 1858 • 1859 • 1860
1861 • 1862 • 1863 • 1864 • 1865 1866 • 1867 • 1868 • 1869 • 1870
1871 • 1872 • 1873 • 1874 • 1875 1876 • 1877 • 1878 • 1879 • 1880
1881 • 1882 • 1883 • 1884 • 1885 1886 • 1887 • 1888 • 1889 • 1890
1891 • 1892 • 1893 • 1894 • 1895 1896 • 1897 • 1898 • 1899 • 1900 |

La **yari 1860a** de la 19ma yarcento esis tumultoza yardeko en Europa ed en Amerika. Eventis revolucioni en Germania ed en Otoman imperio. En Nord-Amerika l'aboliso di sklaveso krulis la trafiko di sklavi en l'Atlantiko, ma augmentis la tensi inter la nordala e la sudala stati di Usa qui igis l'Interna milito di Usa. Pos finar la milito rasala tensi permanis, e dum l'yardeko kreesis rasista grupo Ku Klux Klan.

Dum la yari 1860a eventis, inter altri:

## Europa

* Tre severa famino en Finlando, de 1867 ti 1868.

## Azia

* Francia expansas sua areo en Indochinia.

## Nord-Amerika

* L'interna milito di Usa duras de 1861 til 1865. Nordala stati vinkas ed omna sklavi liberigesas.
* Francia invadas ed okupas Mexikia, de 1863 til 1867. Franci revokis prezidanto Benito Juárez e remplasis ilu komence per Juan Nepomuceno Almonte kom regento, e pose per l'imperiestro Maximilian la 1ma. En 1867 Mexikiani revokos e fusilagos Maximilian la 1ma.

## Sud-Amerika

* 12ma di oktobro 1864 - Milito di Paraguay komencas kande Paraguayana trupi decidas invadar Braziliana provinco Mato Grosso. Arjentinia ed Uruguay komence restis neutra. Ye la sequanta yaro, por suportar le *blancos* en Uruguay, Paraguay demandis Arjentiniana prezidanto Bartolomé Mitre permiso por sendar trupi ad Uruguay tra la provinco Corrientes. Mitre refuzis Paraguayana demando, e Paraguayani invadis Corrientes. Konseque, Arjentina ed Uruguay anke deklaris milito kontre Paraguay.

Batalio di Riachuelo
* 11ma di junio 1865 - Milito di Paraguay: che batalio di Riachuelo Paraguayana mar-armeo subisas granda perdaji, e la milito komencas divenar favoroza a la tri federiti (Brazilia, Arjentinia ed Uruguay).
# Papo Ioannes Paulus la 2ma

| Ioannes Paulus la 2ma Papo di Katolik-Eklezio |
| --- |
|  |
|  |
| Papo de 16ma di oktobro 1978 til 2ma di aprilo 2005 |
| **Precedanto:** | Ioannes Paulus la 1ma |
| **Sucedanto:** | Benedictus la 16ma |
|  |
| **Bapto-nomo:** | Karol Józef Wojtyła |
| **Naskodio:** | 18ma di mayo 1920 |
| **Naskoloko:** | Wadowice, Mikra-Polonia,  Polonia |
| **Morto-dio:** | 2ma di aprilo 2005 |
| **Mortoloko:** | Vatikano |
|  |  |
| Listo pri papi: Kronologio • Alfabetale |

**Ioannes Paulus la 2ma**, naskinta **Karol Józef Wojtyła** (1920 til 2005) esis la 264ma papo di la Katolik-eklezio. Lua originala nomo esis Karol Józef Wojtyła.

Karol Wojtyła naskis proxim Wadowice en Polonia ye la 18ma di mayo 1920. Lua familio esis ne-richa. Dum lua yuneso il esis interesata pri teatro e pleis kom aktoro, lastafoye, kande il evis 23 yari.

En 1938, ilu komencis studiar filozofio e literaturo che l'universitato di Kraków. Tamen la duesma mondomilito ruptis la studiado e l'universitato klozesis da la nacional-socialisti.

Dum la milito ilu laboris en minerio apertita ed oficerio. Dum vesperi ilu sekrete studiis duktata dal kardinalo. La yunulo kredeskis, kande il rekuperis en kliniko pos du trafiko-acidento.

Pos la milito, en 1946 Wojtyła promocesis paroko. En 1948 ilu promocesis en Roma kom doktoro en teologio. Pose il docis moral-teologio e social-etiko kom profesoro en Lublin e Kraków. Kom l' arkiepiskopo di Kraków il divenis en 1964. Papo Paulus la 6ma grantis ilu l'ordo di kardinalo en 1967.

Karol Wojtyła, la kardinalo di Kraków, elektesis kom papo ye la 16ma di oktobro 1978. Il esis l' unesma Katolik ekleziestro ne-Italiana pos 1523. Ilu prenis la nomo Iohannes Paulus 2ma.

Ye la 13ma di mayo 1981 Turka teroristo Mehmet Ali Agca probis mortigar la papo che Vatikano.

La papo mortis ye la 2ma di aprilo 2005. Ye la 1ma di mayo 2011 il beatifikesis dal papo Benedictus la 16ma.

### La nomo dil papo en diversa lingui

* en Albaniana linguo: Gjon Pali II
* en Angla linguo: John Paul II
* en Cheka linguo: Jan Pavel II.
* en Chiniana linguo: Gioan Phaoloa II
* en Finlandana linguo: Johannes Paavali II
* en Franca linguo: Jean-Paul II
* en Germana linguo: Johannes Paul II.
* en Hispana linguo: Juan Pablo II
* en Hungara linguo: János Pál II.
* en Italiana linguo: Giovanni Paolo II
* en Kroatiana linguo: Ivan Pavao II.
* en Latina linguo: Ioannes Paulus PP. II
* en Polona linguo: Jan Paweł II
* en Portugalana linguo: João Paulo II
* en Rumana linguo: Ioan Paul al II-ea
* en Slovakiana linguo: Ján Pavol II
* en Sloveniana linguo: Janez Pavel II.
* en Sueda linguo: Johannes Paulus II

## Noti
# Sturmabteilung

**Sturmabteilung** (abreviurale **SA**; Idale *asaltala detachmenti di NSDAP*) esis politik-milici fondita ye 1920] en Weimar-Republiko por protektar naziista asembli, e pose li divenis militala Germaniana organizuro subordinita a Naziista Partiso (NSDAP), chefa terorilo partisala kontre altra politik-milici e altra partis-suporteri. Li nomesis *Bruna kamizi*.

Pos Nokto di longa tranchili (1934) *SA* perdis sua graveso a SS.

L'organizuro dissolvesis en 1945.
# George Michael

|  |
| --- |
| **George Michael** |
|  |
| **Profesiono:** | muzikisto, kompozisto e kantisto |
|  |  |
|  |  |
| **Lando:** |  Unionita Rejio |
| **Naskodato:** | 25 di junio 1963 |
| **Nasko-loko:** | East Finchley, North London, Anglia |
| **Mortodato:** | 25 di decembro 2016 |
| **Morto-loko:** | Goring-on-Thames, Oxfordshire, Anglia |
| **Retoloko:** |  |
|  |  |

**George Michael** (n. **Georgios Kyriacos Panayiotou** ye la 25ma di junio 1963 til la 25ma di decembro 2016) esis Britaniana muzikisto, kompozisto e kantisto.

George Michael fameskis en la 1982 per la duopo Wham!, quan il komencis kun sua maxim bon amiko Andrew Ridgeley. La duopo esis extreme populara. Pos rupto inter l'amikeso di la duopo, George Michael duris sole, ed anke sole sucesis obtenar enorma populareso. Il vendis mondo-vaste 100 milion diski.

Pos esir kaptita en delikto di sexual ago kun viro en 1998, il arestesis da la polico en Los Angeles, Usa. Quik pos ilua liberigo il publike konfesis sua homeosexualeso e venjis l'aresto da la polico per video-filmeto en qua vira policisti kisis l'un l'altra.

## Referi
# Alanis Morissette

|  |
| --- |
| **Alanis Morissette** |
|  |
| **Profesiono:** | kantisto di rock |
|  |  |
|  |  |
| **Lando:** |  Kanada |
| **Naskodato:** | 1 di junio 1974 |
| **Nasko-loko:** | Ottawa, Ontario |
| **Mortodato:** |  |
|  |  |
| **Retoloko:** |  |
|  |  |

**Alanis Nadine Morissette Feuerstein** (n. ye la 1ma di junio 1974) esas Kanadana kantistino.
# Robert De Niro

|  |
| --- |
| **Robert De Niro** |
|  |
| **Profesiono:** | aktoro, cinematografisto, produktisto |
|  |  |
|  |  |
| **Lando:** |  Usa |
| **Naskodato:** | 17 di agosto 1943 |
| **Nasko-loko:** | New York, stato Nova-York, Usa |
| **Mortodato:** |  |
|  |  |
|  |  |

**Robert De Niro** (n. ye la 17ma di agosto 1943) esas Usana cinem-aktoro, cinematografisto e produktisto.
# Emerson, Lake & Palmer

| **Emerson, Lake & Palmer** |
| --- |
|  |
| {{{Imajoinformo}}} |
| **Lando:** |  Unionita Rejio |
| **Urbo:** | {{{Urbo}}} |
| **Jenro:** | Progresiva rock |
| **Periodo di aktiveso:** | 1970 til 1979; 1991 til 1998; 2010 |
| **Diskofirmo:** | {{{Diskofirmo}}} |
| **Diskofirmi:** | {{{Diskofirmi}}} |
| **Membri:** | Keith Emerson, Greg Lake, Carl Palmer |
| **Pasinta membro:** | {{{Pasinta\_membro}}} |
| **Pasinta membri:** | {{{Pasinta\_membri}}} |
|  |

**Emerson, Lake & Palmer** esis Britaniana bando di progresiva rock kreita en 1970 en London, Anglia. Ol konsistis ek Keith Emerson (klavaro), Greg Lake (kantisto, gitaristo), e Carl Palmer (perkut-ensemblo). La bando esis un ek la maxim populara de lua epoko, e vendis plu kam 48 milion kopiuri de lua kansoni.
# K-pop

K-pop-bando MBLAQ
**K-pop** (abreviuro di K**oreana **pop) esas jenro de populara muziko originale de Sud-Korea.

Dum ke la moderna formo de K-pop devenas de la frua 1990a yari, la termino ipsa populareskis depos la 2000a yari, remplasinta la termino *Gayo*, qua anke referas *pop*-muziko en Sud-Korea.

Malgre ke ol generale indikas "populara muziko" en Sud-Korea, la termino ofte uzesas plu streta-sence por deskriptar moderna formo de Sud-Koreana *pop* qua influesas da stili e jenri de cirkum la mondo, quala muziko experimental, *rock*, jazo, *gospel*, *hip hop*, R&B, *reggae*, elektronikala *dance*, *folk*, *country*, e klasika muziko, ultre sua tradicionala koreana muzikala radiki.

La plu moderna formo del jenro emersis per la formaceso di un ek la unesma K-pop-grupi, Seo Taiji and Boys, en 1992.  Lia experimento per diferanta stili e jenri de muziko ed integrigo di stranjera muzikal elementi helpis riformizar e modernigar la nuntempa muziko-ceno di Sud-Korea.

La "idolo"-kulturo di moderna K-pop komencis per la yunulo-bando H.O.T. en 1996, kande K-pop kreskis aden subkulturo qua atraktis enorma fanatikari de adolecanti e yuna adulti.  Pos despopularesko di frua K-pop, depos 2003 la duo TVXQ e la kantistino BoA startis nova generaciono de K-pop-idoli qui exportacis la muziko-jenro aden la vicina japoniana merkato e dure popularigas K-pop internacione hodie.

Per l'adveno di enreta sociala reto-servi e koreana TV-programi, la nuna difuzeso di K-pop e koreana amuzo, konocata kom la *Koreana Ondo*, esas videbla ne nur en Est-Azia e Sudest-Azia, ma anke en Pakistan, Bangladesh, India, Latin-Amerika, Nord-Afrika, Sudala Afrika, la Proxima Oriento e tra la Westana mondo, ganinta vasta global audantaro.

## Suocidi

Kontrastante la gaya kansoni e dansi dal artisti di K-pop, la vivo dil artisti esas harda pro la senkompata muzik-industrio. Artisti kontinue devas esar pronta por la sociala komunikilaro, jurnalaro e televiziono. Por ne domajar la perfekt imajo dil artisti, ne esas permisita sexuagar ante od exter la mariajo. Postulesas perfekt aspekto (severa dieti, plastica kirurgio), perfekta konduto, perfekt karaktero. La presuro duktis a suocidi inter diversa K-pop-artisti.

## Referi
# Manga

Figuro en "manga"-stilo
**Manga** (漫画; pronunco: *manga*), en Ido anke: manga-o, esas la Japonian equivalanto di la rakonto desegnita. “Manga" animacita\* nomesas “anime” (アニメ) e precipue en la pasinta duimo di la 20ma yarcento populareskis en l’ocidento. La Koreana versiono di “manga”-arto esas “manhwa” e la Chiniana varianto esas “manhua”.

La maxim granda parto konformas a stilo developit en Japonia ye la fino di la 19ma yarcento, dum ke la formo havas longa prehistorio en l’arto Japoniana antea. En Japonia, la vorto “manga” signifikas rakonto desegnita, irga-qua esez olua origino. En l’ocidento, la vorto “manga” signifikas rakonto desegnita Japoniana, ma anke kelkafoye rakonto desegnita ne-Japoniana respektante la kodexi di populara produktado Japonian o por nomizar, per metonimio, altra produkturi vidala similesanta a certena di ca rakonti desegnita (desegnuri animacita\*, stilo grafiala, edc.).

Le “manga” lektesas generale de dextre a sinistre, quale esas la kustumo en Japonia. De origino le "manga" anke lektesis de infre a supre, ma por la merkato exter-Japoniana to ne esas la kazo, nur la lekto de dextre a sinistre. Pro l’alta ritmo di aparo e por limitizar l’imprimo-kusti, la maxim granda parti di le “manga” esas desegnita nigre-blanke, ultre la kovrilo.

La du landi kun la maxim granda nombro de konsumeri di le “manga” esas Japonia e Francia.

Persono desegnanta le “manga” nomizesas “mangaka”. Ca desegnisti en Japonia havas la sama stando kam famoz idolo di pop-muziko en l’ocidento.

Japonia havas multe plusa muliera desegnisti kam Europa od Usa.

Pro ke la Japoniana ne havas pluralo, multa ocidentala fanatiki uzas “manga” anke kom formo plurala. En Ido esas le "manga". Tamen, la formo “manga”-i anke esas uzata.

## Etimologio

"Manga" signifikas distraktant od amuziv imajaro. *Man* (漫) signifikas "senskopa" o "distraktanta". *Ga* (画) signifikas "imajo". La termino "manga" uzesis unesma-foye dal artisto Kacushika Hokusay.

## Stilo

"Manga"-imaji karakterizas su per personi qui havas granda kapi kun granda rond okuli. Precipue se yuna persono desegnesas: tam plu olda la persono, tam plu mikra esas l'okuli. La korpo havas longa gambi.

## Varianto

En Japonia esas same populara la "ero-manga" (erotika desegnita rakonti), oli vendesas granda-quantese en supermerkati e kioski, publike inter omna altra libri e desegnita rakonti. En Europa ca varianto nomesas "hentay".
# Aloyo

**Aloyo** esas mixo, de du o plura elementi, adminime du esanta metali, de qua la rezultanta materio havas metalala propraji, emendinta la kemiala e/o mekanikala propraji, nome hardeso e rezisto a korodo.

## Exempli

### Precipua aloyi

#### de fero

* gis-fero : fero + karbo (pluse 2,1 % karbo-maso)
* stalo : fero + karbo (min 2,1 % karbo-maso)
	+ ne-oxidigebla stalo: exemple stalo + kromo, e kelkafoye nikelo, molibdo, vanadio

#### de kupro

* bronzo : kupro + stano
* latuno : kupro + zinko

#### de aluminio

Ol esas kelkafoye nominita *lejera aloyi*

* Aluminio-aloyuro per ledro-preparado
# Projeto Gutenberg

Kresko dil projeto Gutenberg edituri de 1994.
**Projeto Gutenberg** esas ideo da Michael Hart qua, en 1971, decidis pozar a dispono di omni kopiuri di famoza ed importanta texti, por gratuita konsulto. Pose, centi de samideana voluntanti komencis kunlaborar kun ilu.

## Deskripto

La filozofio dil Projeto Gutenberg esas publikigar gratuiti informi libera. Libri ed altra materiali en publika domeno povas acesesar facile.

Ibe lu trovas verki klasika de plura autori de diversa landi libera dil autor-yuro. La verki esas skribata precipua en linguo Angla.

La homi povas lektar, uzar e citar libere tala informi.

La libraro del Projeto Gutenberg havas tri porcioni:

* Literaturo lejera, quale *La aventuri di Alicia en Marvelia* , *Peter Pan*, *Fabli de Esopo*, ed cetere.
* Literaturo serioza, quale la *Biblo*, la *Libro de Mormoni* od altra dokumenti religioza, William Shakespeare, *Moby Dick*, *Paradise Lost* ("La paradizo Perdata"), *Divina Commedia*, edc.
* Refero-libri, quale almanaki, eciklopedii, dicionarii, edc.

## ligili extera

* — Pagino del Projeto Gutenberg.
# Katolik eklezio

|  |
| --- |
| **Katolik eklezio** |
|  |
| **Fondinto** | Kristo |
| **Deajo** | Deo la Patro, Iesu Kristo e la Santa Spirito |
| **Chefo** | Papo Leo la 14ma |
| **Tipo** | Kristanismo |
| **Nomo e nombro di sequanti** | Katoliki, 1 229 milioni |
| **Kanonala Skribaji** | Biblo |

**Katolik eklezio** esas l'eklezio kristana kun la maxim granda nombro di adepti en la mondo. Ol konsistas ek 24 separata eklezii, di qui omni agnoskas la papo, qua ank esas l'episkopo di Roma, kom sucedanto dil apostolo Petrus (Santa Petrus) e chefo di omna katolika episkoparo. Un ek ca singulara eklezii, nomizita "Eklezio Katolika Romana", esas ocidentala - to esas , originis en l'anciena Westala Romana Imperio, kontre ke l'altri esas orientala - to esas, originis en l'Estala Romana Imperio. Lua maxim multa adepti rezidas en Europa, Amerika e Central Afrika.

## Nomo

La Greka vorto καθολικός (katholikos) signifikas "universala" o "generala" ed equivalas καθόλου (katholou), kontrakto dil frazo κατὰ ὅλου (kata holou), "segun la tutajo". Komence la vorto uzesis por deskriptar l'Eklezio dum la frua 2ma yarcento . Pos l'Orientala-ocidentalalala Skismo di 1054, l'eklezii qui restis en komuneso kun la Roma Katedro (la diocezo di Roma e lua episkopo, la Papo, la chefo-patriarko) divenis konocita kom "katolika", dum ke l'Orientala eklezii qui ne aceptis l'autoritato dil Papo ordinare konocesas kom "Ortodoxa". Pos la Reformo en la 16ma yarcento, l'Eklezio "en komuneso kun l'Episkopo di Roma" uzis la termino "katoliko" por distingar su mem dil diversa protestanta grupi qui disvergis di ol. La nomo "katolika eklezio" aparas en la titulo dil Katekismo dil katolika eklezio. Ol esas anke la termino qua uzis Paulus la 6ma che la subskribo dil dek-e-ses dokumenti dil Duesma Vatikana Koncilio.

La nomo "katolika" esas tamen uzata anke de altra Eklezii, chefe ortodoxi, qua ne aceptas l'uzo nur por ti en komunio kun la Santa Katedro di Roma. Konseque, la vorto "Roma" esas plu preciza e klara. Katolika Eklezio uzas mem la vorto "Roma" en diversa dokumenti, quale l'encikliki *Divini Illius Magistri* da Pius la 11ma e la *Humani generis* da Pius la 12ma; komuna deklari subskribita dal Papo Benedictus la 16ma kun Chefo-episkopo de Canterbury Rowan Williams ye la 28ma di novembro 2006 e Patriarko Bartolomeo 1ma ek Konstantinopolo ye la 30ma di novembro 2006, e de certa episkopala konferi. En la Katekismo dal Papo Pius la 10ma l'Eklezio esas nomizita "Romana".

La vorto Roma tamen esas foye ambigua, nam ol esas ofte uzata striktasence por la Katolika Latina Eklezio (latina rito), por distingar ol di l'Orienta katolika eklezii.
# Organizuro pri Nutrivo ed Agrokultivo

**Organizuro pri Nutrivo ed Agrokultivo** (**ONA**), plene: Organizuro pri Nutrivo ed Agrokultivo dil Unionita Nacioni, fondesis ed establisesis en 1945 en Roma skope luktar kontre famino en la mondo. Por to konsilesas e helpesas ye tereno agrokultival, informo analizesas e difuzesas en forumo ed ofresas a guvernerii ed experti por interkonsulto.