# 1906

|  |
| --- |
| Historio 19ma yarcento**20ma**21ma yarcento

---

 |
| Yardeki:
1900a • 1910a • 1920a • 1930a • 1940a
1950a • 1960a • 1970a • 1980a • 1990a 2000a

---

 |
| Yari:
1901 • 1902 • 1903 • 1904 • 1905 1906 • 1907 • 1908 • 1909 • 1910
1911 • 1912 • 1913 • 1914 • 1915 1916 • 1917 • 1918 • 1919 • 1920
1921 • 1922 • 1923 • 1924 • 1925 1926 • 1927 • 1928 • 1929 • 1930
1931 • 1932 • 1933 • 1934 • 1935 1936 • 1937 • 1938 • 1939 • 1940
1941 • 1942 • 1943 • 1944 • 1945 1946 • 1947 • 1948 • 1949 • 1950
1951 • 1952 • 1953 • 1954 • 1955 1956 • 1957 • 1958 • 1959 • 1960
1961 • 1962 • 1963 • 1964 • 1965 1966 • 1967 • 1968 • 1969 • 1970
1971 • 1972 • 1973 • 1974 • 1975 1976 • 1977 • 1978 • 1979 • 1980
1981 • 1982 • 1983 • 1984 • 1985 1986 • 1987 • 1988 • 1989 • 1990
1991 • 1992 • 1993 • 1994 • 1995 1996 • 1997 • 1998 • 1999 • 2000 |

La yaro **1906** (MCMVI per Romala algarismi) esis ordinara yaro komencinta ye lundio segun Gregoriala kalendario, ed ordinara yaro komencinta ye sundio segun Juliala kalendario. Ol esis la 906ma yaro di la duesma yarmilo, la 6ma yaro di la 20ma yarcento, e la 7ma yaro di la yari 1900a. Kande 1906 komencis, Gregoriala kalendario esis 13 dii avan Juliala kalendario, qua duris uzesar en kelka loki til 1923.

## Eventi

### Europa

* 17ma di februaro - Che Vatikano, papo Pius la 10ma publikigas encikliko qua kritikas separo inter eklezio e stato en Francia.
* 10ma di marto - Mineyo di karbono explozas en Courrières, departmento Pas-de-Calais, Francia, e produktas 1099 morti.
* 12ma di mayo - Por honorizar Johan Vilhelm Snelman cirkume 100.000 homi en Finlando chanjas sua familionomo de exterlandala formo a Finlandana formo.
* 23ma di oktobro - Alberto Santos-Dumont flugas kun lua aeroplano *14-bis* en Paris unesmafoye.
* Autonoma Finlando ganas propra parlamento. Mulieri ganas voto-yuro ed altra politikala yuri.

### Afrika

* Pakto di tri povi (Unionita Rejio, Francia ed Italia) probas prenar Etiopia unionita.

### Nord-Amerika

* 18ma di aprilo - Forta ter-tremo e fairo destruktas urbo San Francisco, Kalifornia, e poslasas plu kam 3 000 morti.
* Alaska unesmafoye havas parlamentano en parlamento di Usa.
* Hurley Machine Co. prizentas unesma elektre uzebla lesivo-mashino.

### Central Amerika

* 13ma di januaro - Granda fairo preske destruktas tota Panama-Urbo en Panama.
* Liberala revoluciono vinkas en Kuba, ed Usa okupas la lando.

### Sud-Amerika

* 16ma di agosto - Ter-tremo kun forteso 8.2 che skalo di Richter frapas Valparaíso, Chili, e produktas 3882 morti.

### Oceania

* Unionita Rejio e Francia prenas Nova-Hebridi.

## Naski

* 13ma di januaro - Zhou Youguang, Chiniana linguisto (m. 2017)

Clyde Tombaugh
* 4ma di februaro - Clyde Tombaugh, Usan astronomo (m. 1997)
* 4ma di februaro - Dietrich Bonhoeffer, Germana pastoro e teologiisto, qua opozis su a Naziista rejimo (m. 1945)
* 5ma di februaro - John Carradine, Usan aktoro (m. 1988)
* 13ma di februaro - Agostinho da Silva, Portugalana skriptisto (m. 1994)
* 14ma di februaro - Nazim al-Kudsi, prezidanto e chefministro di Siria (m. 1998)
* 17ma di februaro - Galo Plaza Lasso, prezidanto di Equador (m. 1987)
* 1ma di marto - Phạm Văn Đồng, chefministro di Vietnam (m. 2000)
* 1ma di marto - Abdus Sattar, Prezidanto di Bangladesh (m. 1985)
* 6ma di marto - Lou Costello, Usana komediisto (m. 1959)
* 16ma di marto - Anton Rooskens, Nederlandana piktisto (m. 1976)
* 19ma di marto - Adolf Eichmann, Germana nacional-socialisto (m. 1962)
* 31ma di marto - Sin-Itiro Tomonaga, Japoniana fizikisto, Nobel-laureato (m. 1979)
* 9ma di aprilo - Victor Vasarely, Franca-Hungarian artisto (m. 1997)
* 9ma di aprilo - Rafaela Aparicio, Hispan aktorino (m. 1996)

Samuel Beckett
* 13ma di aprilo - Samuel Beckett, Irlandana skriptisto, Nobel-laureato pri literaturo (m. 1989)
* 13ma di aprilo - Gabriel Ramanantsoa, prezidanto di Madagaskar (m. 1979)
* 22ma di aprilo - Snorri Hjartarson, Islandana skriptisto (m. 1986)
* 23ma di aprilo - Bronisław Wojciech Linke, Polona piktisto (m. 1962)
* 28ma di aprilo - Kurt Gödel, Austrian-Usana matematikisto (m. 1978)
* 8ma di mayo - Roberto Rossellini, Italiana filmifisto (m. 1977)
* 3ma di junio - Josephine Baker, Usan aktorino (m. 1975)
* 15ma di junio - Léon Degrelle, Belga nacional-socialisto (m. 1994)

Ernst Boris Chain
* 19ma di junio - Ernst Boris Chain, Germana biokemiisto, Nobel-laureato pri Fiziologio o Medicino (m. 1979)
* 22ma di junio - Billy Wilder, Usana filmifisto (m. 2002)
* 23ma di junio - Rejulo Tribhuvan de Nepal (m. 1955)
* 28ma di junio - Maria Goeppert-Mayer, Usana fizikistino, Nobel-laureato (m. 1972)
* 30ma di junio - Rejulo Tribhuvan di Nepal (m. 1955)
* 2ma di julio - Hans Albrecht Bethe, Germana fizikisto, Nobel-laureato (m. 2005)
* 3ma di julio - Alberto Lleras Camargo, prezidanto di Kolumbia (m. 1990)
* 11ma di julio - Herbert Wehner, Germana politikisto (m. 1990)
* 23ma di julio - Vladimir Prelog, Kroatiana kemiisto, Nobel-laureato (m. 1998)
* 25ma di julio - José Figueres Ferrer, prezidanto di Kosta Rika (m. 1990)
* 26ma di julio - Vladimir Belov, Sovietiana pianisto (m. 1989)
* 30ma di julio - Mário Quintana, Braziliana poeto e tradukisto (m. 1994)

Albert Sabin
* 26ma di agosto - Albert Sabin, Polon-Usana mediko e ciencisto (m. 1993)
* 28ma di agosto - John Betjeman, Angla poeto e skriptisto (m. 1984)
* 1ma di septembro - Joaquín Balaguer, prezidanto di Dominikana Republiko (m. 2002)
* 4ma di septembro - Max Delbrück, Germana biologiisto, Nobel-laureato pri Fiziologio o Medicino (m. 1981)
* 6ma di septembro - Luis Federico Leloir, Franca-Arjentiniana kemiisto, Nobel-laureato (m. 1987)
* 17ma di septembro - Junius Richard Jayewardene, chefa ministro e prezidanto di Sri Lanka (m. 1996)
* 25ma di septembro - Dmitri Shostakovich, Rusa-Sovietiana kompozisto (m. 1975)
* 25ma di septembro - José *Pepe* Figueres Ferrer, prezidanto di Kosta Rika (m. 1990)
* 2ma di oktobro - Raja Ravi Varma, Indiana piktisto (n. 1848)
* 9ma di oktobro - Leopold Senghor, unesma prezidanto di Senegal (m. 2001)
* 12ma di oktobro - Vieno Johannes Sukselainen, chefministro di Finlando (m. 1980)

Hannah Arendt
* 14ma di oktobro - Hannah Arendt, Germana-Usana filozofo (m. 1975)
* 27ma di oktobro - Peter Blume, Usana piktisto e skultisto (m. 1992)
* 30ma di oktobro - Alexander Gode, Germana linguisto, precípua skriptisto di Interlingua (m. 1970)
* 2ma di novembro - Luchino Visconti, Italiana dramatifisto (m. 1976)
* 2ma di novembro - Ferit Melen, chefministro di Turkia (m. 1988)
* 8ma di novembro - Hans Christian Svane Hansen, chefministro di Suedia (m. 1960)
* 17ma di novembro - Soichiro Honda, Japonian entraprezisto, fondinto di Honda (m. 1991)

George Wald
* 18ma di novembro - George Wald, Germana ciencisto, Nobel-laureato pri Fiziologio o Medicino (m. 1997)
* 18ma di novembro - Klaus Mann, Germana skriptisto (m. 1949)
* 2ma di decembro - Peter Goldmark, Usan injenioro (m. 1977)
* 14ma di decembro - Maxwell Bates, Usana piktisto (m. 1980)
* 19ma di decembro - Leonid Brejnev, chefo di Sovietia (m. 1982)
* 25ma di decembro - Ernst Ruska, Germana fizikisto, Nobel-laureato (m. 1988)
* William Thon, Usana piktisto (m. 2000)

## Morti

Bartolomé Mitre
* 19ma di januaro - Bartolomé Mitre, prezidanto di Arjentinia (n. 1821)
* 29ma di januaro - Rejulo Christian la 9ma di Dania (n. 1818)
* 12ma di marto - Manuel Quintana, prezidanto di Arjentinia (n. 1835)
* 25ma di marto - Nicanor Bolet Peraza, Venezuelana skriptisto e politikisto (n. 1838)
* 1ma di aprilo - Johannes Steen, chefministro di Suedia (n. 1827)
* 6ma di aprilo - Alexander Kielland, Norvegiana skriptisto (n. 1849)
* 19ma di aprilo - Pierre Curie, Franca fizikisto, Nobel-laureato (n. 1859)
* 23ma di mayo - Henrik Ibsen, Norvegiana dramataro (n. 1828)

Tomás Regalado
* 11ma di junio - Tomás Regalado, prezidanto di Salvador (n. 1861)
* 17ma di junio - Harry Pillsbury, Usana shakoludisto (n. 1872)
* 5ma di julio - Jules Breton, Franca piktisto (n. 1827)
* 17ma di julio - Carlos Pellegrini, prezidanto di Arjentinia (n. 1846)
* 14ma di agosto - Aniceto Arce Ruiz, prezidanto di Bolivia (n. 1824)
* 20ma di agosto - Fernando Arturo de Meriño, prezidanto di Dominikana Republiko (n. 1833)
* 5ma di septembro - Ludwig Boltzmann, Austriana fizikisto (n. 1844)
* 19ma di oktobro - Charles Pfizer, Usana entraprezisto (n. 1824)
* 22ma di oktobro - Paul Cézanne, Franca piktisto (n. 1839)
* 7ma di decembro - Élie Ducommun, Suisa jurnalisto, Nobel-laureato pri paco (n. 1833)
* Pedro Varela Olivera, prezidanto di Uruguay (n. 1837)

## Nobel-premiiziti

* Fiziko: Joseph John Thomson
* Kemio: Henri Moissan
* Fiziologio o Medicino: Camillo Golgi, Santiago Ramón y Cajal
* Literaturo: Giosuè Carducci
* Paco: Theodore Roosevelt

## Referi