# Bertrand Russell

| Bertrand Arthur William Russell, Maika-3 nga Earl Russell |
| --- |
|  |
| Nayanak | (1872-05-18)Mayo 18, 1872 Trellech, Monmouthshire, Nagkaykaysa a Pagarian |
| Natay | Pebrero 2, 1970(1970-02-02) (tawen 97) Penrhyndeudraeth, Gales, Nagkaykaysa a Pagarian |
|  |
| Panawen | Maika-20 a siglo a pilosopia |
| Rehion | Lumaud a pilosopia |
| Pagadalan | Analitiko a philosopia **Premio Nobel iti Literatura** 1950  |
| Kangrunaan a pagirayan | * Metapisika
* epistemolohia
* lohika
* matematika
* pilosopia iti pagsasao
* pilosopia iti siensia
* etiko
* pilosopia iti relihion
* pakasaritaan iti philosopia
 |
| Nalatak a kapanunotan | Analitiko a pilosopia **·** Lohiko nga atomismo **·** teoria dagiti deskripsion **·** pannakaammo babaen ti panakaamammo ken pannakaammo babaen ti deskripsion **·** paradoha ni Russell **·** Banga ti tsa ni Russell |
|
Nakaimpluensiaan
* Mill **·** Peano **·** Frege **·** Santayana **·** Leibniz **·** Hume **·** Locke **·** Wittgenstein **·** Spinoza **·** Whitehead
 |
|
Naimpluensiaan
* Wittgenstein **·** Ayer **·** Carnap **·** Gödel **·** Popper **·** Quine **·** Chomsky **·** Austin **·** Kripke **·** Schlick **·** Tarski **·** Waismann **·** Davidson **·** Eddington **·** Turing **·** Vuillemin **·** McDowell **·** Kumar **·** Albert Ellis
 |
|  |
| Pirma |
|  |
| [urnosen iti Wikidata] |

Ni **Bertrand Arthur William Russell, Maika-3 nga Earl Russell**, OM, FRS (18 Mayo 1872 – 2 Pebrero 1970) ket maysa a Britaniko a pilosopo, lohiko, matematiko, historiador, ken sosiala kritiko. Kadagiti nadumaduma a puntos iti biagna, naipanunutanna ti bagina a kas maysa a liberal, maysa a sosialista, ken maysa a pasipista, ngem inakuna pay nga isu ket saan a dagitoy iti ania a natukok a kapanunotan. Isu ket naipasngay idiay Monmouthshire, iti maysa a prominente ken aristokratiko a pamilia idiay Britania.

Ni Russell ket nangidaulo ti Britaniko a "yaalsa a sumupiat ti idealismo" idi nasapa a maika-20 a siglo. Isu ket naipanunutan a kas maysa kadagiti nangipatakder iti analitiko a pilosopia a kumaduaanna ti sinarunona a ni Gottlob Frege ken ti gayyemna a ni Ludwig Wittgenstein, ken isu ket nawatiwat a naipanunutan a kas maysa kadagiti primero a lohiko iti maika-20 a siglo. Isu ket kimmadua a nagsurat, kenni A. N. Whitehead, ti *Principia Mathematica*, iti maysa a panagpadas ti panagibaba ti matematiko iti lohika. Ti pilosopiko a salaysayna a "Iti Panakiyammo" ket naipanunutan a maysa a "paradigma iti pilosopia." Dagiti obrana ket kaaduan a nakaimpluensia iti lohika, matematika, agasmang iti teoria, lingguistika, siensia ti kompiuter (kitaen ti kita a teoria ken kita a sistema), ken pilosopia, a naipangpangruna ti pilosopia iti pagsasao, epistemolohia, ken metapisika.

Ni Russell idi ket maysa a prominente a kontra-gubat nga aktibista; isu ket mangipangabak iti kontra-imperialismo ken isu ket naibalud para iti panak-pasipismona idi panawen ti Umuna a Sangalubongan a Gubat. Kalpasan daytoy, isu ket nagkampania ti panag-kontra kenni Adolf Hitler, ken nagdillaw iti Estalinista a totalitarianismo, nagdaruros ti pannakairaman ti Estados Unidos iti Gubat ti Bietnam, ken maysa a managsarita a kumayat iti panagikkat ti armas a nuklear.

Isu ket maysa a nalatak nga agkomkomentario iti relihion, ni Russell a mairaman dagityi dadduma pay a kas ni Karl Marx, Sigmund Freud, ken Friedrich Nietzsche ket nagpasakbayda ti maysa a "baro nga eskuela iti panunot" a tinawtawagan ni Greg Epstein a kas ti "antagonistiko nga ateismo", nga isu daytoy idi "ti panakakita ti relihion ket maysa napalabasen a banag ken nasken a mapardasan iti puntos iti panagapday ti panakaimpluensiana". Idi 1950 ni Russell ket nagunggunaan ti Premio Nobel iti Literatura, "iti panakabigbigan kaniana kadagiti nadumaduma ken naisangsangayan a sinursurat nga isu ket mangipangabak kadagiti kinataoan nga umno ken panagwaya iti panunot."

## Dagiti nagibasaran