# Գահիրէ

| Քաղաք |
| --- |
| Գահիրէ |
| արաբերէն՝ القاهرة‎ |
|

|  |
| --- |
| Դրօշակ |
|  |

 |
|  |
| Երկիր |  Եգիպտոս |
| մարզ (մուհաֆազա) |
ԿահիրեԿահիրե |
| Քաղաքապետ | Ibrahim Saber? |
| Հիմնադրուած է՝ | 6 Յուլիս 969 |
| Առաջին յիշատակում |
969 |
| Տարածութիւն |
528 քմ² |
| ԲԾՄ |
23 մեթր |
| Պաշտօնական լեզու | Արաբերէն |
| Բնակչութիւն | 9 801 536 մարդ (1 Յուլիս 2023) |
| Խտութիւն |
36 143 մարդ/քմ² |
| Ագլոմերացիա |
17 856 000 |
| Կը գտնուի ափին | Նեղոս |
| Կրօնական կազմ |
Սիւննի իսլամ, քրիստոնէութիւն |
| Տեղաբնականուն |
գահիրեցի |
| Ժամային գօտի | UTC+2 և UTC+3։00 |
| Հեռախօսային ցուցանիշ | 02 |
| Փոստային ցուցանիշ | 11511–11668 |
| Պաշտօնական կայքէջ | cairo.gov.eg |
|  |

Գահիրէ Նեղոսի ափին
Գահիրէի հայկական եկեղեցին
**Գահիրէ** (արաբերէն՝ القاهرة‎‎‎, al-Qāhira - «յաղթական», անգլերէն՝ Cairo)։ Եգիպտոսի Հանրապետութեան մայրաքաղաք։ Ափրիկէի մեծագոյն քաղաք։

Բուն քաղաքի բնակչութիւնը աւելի քան 7 միլիոն է, իսկ Մեծ Գահիրէն կ'ընդգրկէ 16 միլիոնէն աւելի բնակչութիւն։ Գահիրէն կը գտնուի Նեղոս գետի ափին եւ կղզիներու վրայ՝ Նեղոս Տելթայէն քիչ մը աւելի հարաւ։

Ունեցած է հայ գաղութ, եկեղեցի, մարզական եւ մշակութային ակումբներ։

Գահիրէն Եգիպտոսի մեծագոյն արդիւնաբերական կեդրոններէն մէկն է եւ կու տայ Եգիպտոսի արտադրութեան 1/4-ը։ Արդիւնաբերութիւնը բազմաճիւղ է, սակայն առաջատարերն են մեքենաշինութիւնը, թեքսթիլը, քիմիական ու սնունդի արդիւնաբերութիւնը։ Շրջապատի շարք մը քաղաքներով՝ Կիզայի, Շուպրա Էլ Ղէյմայի եւ Հելուանի հետ ստեղծուած է հսկայական քաղաքային զանգուած՝ Մեծ Գահիրէ, 16 միլիոն բնակչութեամբ։

## Բնակչութիւն

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|

| Տարի | Բնակչութիւն |
| --- | --- |
| 1800 | 200 000 մարդ |  |
| 1859 | 254 000 մարդ |  |
| 1865 | 282 300 մարդ |  |
| 1870 | 313 400 մարդ |  |
| 1877 | 327 500 մարդ |  |
| 1882 | 374 838 մարդ |  |
| 1897 | 570 062 մարդ |  |

 |

| Տարի | Բնակչութիւն |
| --- | --- |
| 1904 | 624 000 մարդ |  |
| 1907 | 654 476 մարդ |  |
| 1917 | 790 939 մարդ |  |
| 1927 | 1 059 800 մարդ |  |
| 1937 | 1 312 096 մարդ |  |
| 1947 | 2 090 654 մարդ |  |
| 1960 | 3 349 000 մարդ |  |

 |

| Տարի | Բնակչութիւն |
| --- | --- |
| 1966 | 4 219 900 մարդ |  |
| 1976 | 5 084 463 մարդ |  |
| 1982 | 5 800 000 մարդ |  |
| 1986 | 6 052 836 մարդ |  |
| 1996 | 6 789 479 մարդ |  |
| 2006 | 7 740 018 մարդ |  |
| 2008 | 7 947 121 մարդ |  |

 |

| Տարի | Բնակչութիւն |
| --- | --- |
| 2009 | 8 026 454 մարդ |  |
| 2018 | 9 293 612 մարդ |  |
| 2021 | 9 606 916 մարդ |  |
| 2023 | 9 801 536 մարդ |  |

 |

## Քոյր քաղաքներ

* Թուրքիա Աքհիսար, Թուրքիա
* Եգիպտոս Ալեքսանդրիա (արաբերէն՝ الإسكندرية‎), Եգիպտոս
* Ալժիր Ալճերիա (արաբերէն՝ مدينة الجزائر‎), Ալժիր
* Յորդանան Ամման (արաբերէն՝ عمان‎), Յորդանան
* Կաղապար:Country data Նիտըլանտ Ամսթրտամ (հոլ.՝ Amsterdam), Նիտըլանտներ
* Յունաստան Աթէնք (յուն․՝ Αθήνα), Յունաստան
* Կաղապար:Country data Իրաք Պաղտատ (արաբերէն՝ بغداد‎), Իրաք
* Կաղապար:Country data Լիբանան Պէյրութ (արաբերէն՝ بيروت‎), Լիբանան
* Արժանթին Պուէնոս Այրէս (անգլերէն՝ Buenos Aires), Արժանթին
* ԱՄՆ Քոլոմպիա (անգլերէն՝ Washington), ԱՄՆ
* Կաղապար:Country data Սուրիա Դամասկոս (արաբերէն՝ دمشق‎), Սուրիա
* Կաղապար:Country data Սէուտական Արաբիա Ճիտտա (արաբերէն՝ جدة‎), Սէուտական Արաբիա
* Իրան Սպահան (պարս․՝ اصفهان), Իրան
* Կաղապար:Country data Փերու Լիմա (անգլերէն՝ Lima), Փերու
* Փորթուկալ Լիզպոն (փորթ.՝ Lisboa), Փորթուկալ
* Մեծ Բրիտանիա Լոնտոն (անգլերէն՝ London), Մեծ Բրիտանիա
* Սպանիա Մատրիտ (սպ.՝ Madrid), Սպանիա
* Ռուսաստան Մոսկուա, Ռուսաստան
* ԱՄՆ Նոր-Եորք (անգլերէն՝ New York City), ԱՄՆ
* Չինաստան Փեքին (չին.՝ 北京), Չինաստան (1990 Հոկտեմբերի 28)
* Կաղապար:Country data Չեխիա Պրահա (չեխ․՝ Praha), Չեխիա
* Կաղապար:Country data Մարոք Ռապաթ (արաբերէն՝ الرباط‎), Մարոք
* Բրազիլիա Սան Փաուլօ (փորթ.՝ São Paulo), Պրազիլ
* Կաղապար:Country data Հարաւային Քորիա Սէուլ (քորէայերէն՝ 서울), Հարաւային Քորիա (1997)
* Թուրքիա Սթանպուլ (թրք.՝ İstanbul), Թուրքիա
* Կաղապար:Country data Ուզպեքիստան Տաշքենդ (ուզպ.՝ Toshkent), Ուզպեքիստան
* Կաղապար:Country data Ճապոնիա Թոքիօ (ճափ.՝ 東京), Ճափոն
* Կաղապար:Country data Քանատա Թորոնթօ (անգլերէն՝ Toronto), Քանատա
* Թունիս Թունիս (արաբերէն՝ تونس‎), Թունուզ
* Կաղապար:Country data Սուտան Խարթում (արաբերէն՝ الخرطوم‎), Սուտան
* Գերմանիա Շթութկարտ (գերմաներէն՝ Stuttgart), Գերմանիա (1979)
* Հայաստան Երեւան (հայ.՝ Երեւան), Հայաստան (2013)

## Տե՛ս նաեւ

* Գահիրէի Հայերը

## Ծանօթագրութիւններ

Կաղապար:Եգիպտոսի քաղաքներ
Կաղապար:Աֆրիկյան երկրների մայրաքաղաքներ