Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Կարմիր Ծով

|  |
| --- |
| **Կարմիր Ծով** |
|  *{{{Նկարագրութիւն}}}*  |
|  |
| **դասաւորում** |  |
| **Երկիր** | Եգիպտոս Սուտան Ճիպութի Էրիթրէա Սէուտական Արաբիա Եմէն |
|  |
|  |
|  |
|  |

**Կարմիր ծով**, Հնդկական ովկիանոսի ծով՝ Ափրիկէի եւ Արաբական թերակղզիին միջեւ։ Մակերեսը 460 հազար ք.մ.2 է, առաւելագոյն խորութիւնը՝ 3039 մ.։ Եւրոպայէն դէպի Ասիա եւ Աւստրալիա տանող ծովային ամէնէն կարճ ուղին է։

## Անուանում

Անուանումը հաւանաբար ստացած է ջուրին մէջ գտնուող ջրային մամուռներէն, որոնք տարուան ընթացքին որոշ օրեր կարմրաւուն երանգ մը կը ստանան ։

## Աշխարհագրութիւն

Հիւսիսէն ովկիանոսին հետ կը կապուի Սուէզի պարանոցով, որ կը բաժնուի Սինայի թերակղզին ողողող երկու ծոցերու՝ Ագապէ եւ Սուէզ, որոնք այնուհետեւ Սուէզի ջրանցքով կը կապուին Միջերկրական ծովուն հետ։ Հարաւէն Պապ Ալ-Մանտէպի նեղուցով եւ Ատենի ծոցով կը միանայ Արաբական ծովուն։

* Կարմիր ծովը Համաշխարհային ովկիանոսի ծովերէն ամէնէն աղին է:
* Կարմիր ծովը նշանաւոր է իր տաք ջուրով:
* Կարմիր ծովը ամէնէն մաքուրն է, որովհետեւ անոր մէջ ոչ մէկ գետ կը հոսի:

## Կարմիր Ծովուն Անասնական Աշխարհը

### Ձուկերը

Ծովուն մէջ կարելի չէ լողալ, հոն կ'ապրին 5 մեթր երկարութեամբ գիշատիչ վագրային շնաձուկեր, որոնք կը յարձակին լողորդներու վրայ։ Վտանգաւոր է նաեւ թրաձուկը, որ թուրի նմանող իր երկար ու սուր քիթով կը ծակէ նոյնիսկ նաւերուն յատակը։

###### *Թութակ ձուկ*

Անունը կը համապատասխանէ անոր գեղեցիկ տեսքին. բազմերանգ եւ թռչունի կտուցի նմանող ճակատով: Կապոյտ-կանաչ, դեղին եւ նարնջագոյն-կարմիր գոյնի, մեծ (մինչեւ 50 սմ երկարութեամբ) եւ անվնաս: Բայց հզօր ծնօտներով պատահական խայթոցը կրնայ բաւական ցաւցնել: Գիշերը ձուկերը դոնդողանման կոկոն մը կը կազմեն՝ ի պաշտպանութիւն մակաբոյծներէ եւ գիշատիչներէ: Նոյնիսկ գերզգայուն ձուն չի կրնար զայն հոտառութեամբ գտնել:

###### *Նափոլէոն*

Գլխուն վրայ ունի աքլորի նման «գլխարկ» մը: Ձուկը կը լողայ վարորդները աւելի լաւ ճանչնալու համար:

###### *Անտաիս*

Շատ փոքր չափի ձուկ (7-15 սմ)՝ նարնջագոյն, կանաչ եւ կարմիր երանգներով: Անիկա կրնայ հաւաքել մինչեւ 500 ձուկ:

###### *Երկու գօտի ամֆիպրիոն*

Նարնջագոյն, սեւ գիծերով ձուկերը կ'ապրին զոյգերով: Անոնք բնաւ չեն վախնար ջրասուզակներէն::

###### *Թիթեռնիկ*

Ձուաձեւ մարմինով՝ երկար ողնայարէ լողակներով, պայծառ սեւ եւ դեղին գոյներով: Կ'ապրին վտառներով եւ զոյգերով: Կան կապոյտ-նարնջագոյն, սեւ-արծաթագոյն եւ կարմիր-դեղին գոյնի տարբերակներ:

*
*
*
*
*

## Շրջակայ Երկիրները

* Թապա, Եգիպտոս
*
* Հուրղատա

## Աղբիւրներ

Մեդիա ֆայլեր

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ուիքիպահեստ նախագիծի **Կարմիր Ծով** ստորոգութեան մէջ կրնաք գտնել յաւելեալ պատկերազարդում այս նիւթի վերաբերեալ։ |
# Ատլանտեան Ովկիանոս

Ատլանտյան օվկիանոսը Երկրի քարտեզին
**Ատլանտեան ովկիանոս** (լատիներէն՝ Oceanus Atlanticus), զբաղեցուցած տարածքին մեծութեամբ եւ խորութեամբ՝ Երկիր մոլորակին երկրորդ ովկիանոսն է Խաղաղական ովկիանոսէն ետք։ Հիւսիսէն կը գտնուի Կրենլանտայի եւ Իսլանտայի միջեւ, Եւրոպայի եւ Ափրիկէի միջեւ արեւելքէն, Հիւսիսային Ամերիկայի եւ Հարաւային Ամերիկայի միջեւ արեւմուտքէն, իսկ Անթարքթիքան կը գտնուի ովկիանոսին հարաւը։

Ատլանտեան ովկիանոսին մակերեսը կը կազմէ 91.66 միլիոն քմ², որմէ շուրջ 16%-ը կը պատկանի ծովերուն, ծոցերուն եւ նեղուցներուն։ Առափնեայ ծովերու մակերեսը մեծ չէ։ Ովկիանոսին ծաւալը կը կազմէ 329.7 միլիոն քմ³, որ կը կազմէ Համաշխարհային ովկիանոսին ծաւալին աւելի քան 25%-ը։ Միջին խորութիւնը կը կազմէ 3736 մեթր, իսկ առաւելագոյնը՝ 8742 մեթր է (Փուերթօ Ռիքօ)։

Ատլանտեան ովկիանոսին ջուրերու միջին աղիութիւնը կը կազմէ 35 ‰:

Ովկիանոսը աչքի կ'իյնայ խիստ կտրատուած ափագիծերով, որոնց շնորհիւ շատ են ծովերն ու ծոցերը։

Ատլանտեան ովկիանոսին անուանումը յառաջացած է յունական դիցաբանութեան տիտան Ատլասիանունէն։

## Պատկերասրահ

*
*
*
*

## Ծանօթագրութիւններ