# Ճորճ Ուաշինկթըն

| Ճորճ Ուաշինկթըն
անգլերէն՝ George Washington |
| --- |
|  |
| Ծնած է | 22 Փետրուար 1732(1732-02-22)[…] |
| Ծննդավայր | Վեսթմորլենդ, Վիրջինիա գաղութ, Բրիտանական կայսրութիւն |
| Մահացած է | 14 Դեկտեմբեր 1799(1799-12-14)[…] (67 տարեկանին) |
| Մահուան վայր | Մաունթ Վերնոն, Ֆեյրֆաքսի շրջան, Վերճինիա, Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներ[…] |
| Քաղաքացիութիւն |  Մեծն Բրիտանիոյ Թագաւորութիւն և  Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներ |
| Մայրենի լեզու | անգլերէն |
| Կրօնք | Անկլիքըն Եկեղեցի և Մասոնականութիւն |
| Մասնագիտութիւն | քաղաքական գործիչ, ագարակապան, քարտեզագիր, geometer, ճարտարագէտ, պետական գործիչ, Յեղափոխական, գրագէտ, բանակի սպա և Գերագույն գլխավոր հրամանատար |
| Վարած պաշտօններ | ԱՄՆ նախագահ, Commanding General of the United States Army?, Commanding General of the United States Army?, Նախարարութեան խորհուրդի նախագահ, Ընտրեալ նախագահ ԱՄՆ-ի, member of the Virginia House of Burgesses?, Delegate to the United States Constitutional Convention?, member of the Virginia House of Delegates? և կազմակերպութեան նախագահ |
| Անդամութիւն | Մասոնականութիւն, Ամերիկեան Փիլիսոփայական Ընկերութիւն, Արուեստներու եւ գիտութիւններու ամերիկեան կաճառ, Փարիզի գյուղատնտեսական ընկերություն? և Society of the Cincinnati? |
| Կուսակցութիւն | Ֆեդերալիստական կուսակցություն? |
| Ամուսին | Մարթա Վաշինգտոն? |
| Ծնողներ |
հայր՝ Ավգուստին Վաշինգտոն?, մայր՝ Մերի Բոլ Վաշինգտոն? |
|
Ստորագրութիւն  |

Ճորճ Ուաշինկթընը 1772 թ.
Ճորճ Ուաշինկթընի հրաժեշտի ուղերձը ազգին
Ուաշինկթընի դիմաքանդակը /ձախից՝ առաջինը/ Մաունթ Ռաշմորում
Ջորջ Ուաշինկթընի դիմապատկերը 1 դոլարանոց հուշադրամի վրա
Ճորճի և Մարթայի շիրիմները Ուաշինկթըններու ընտանեկան դամբանին մէջ
**Ճորճ Ուաշինկթըն** (22 Փետրուար 1732, Պրիճս Քրիք, Վիրճինիա, ԱՄՆ - 12 Դեկտեմբեր 1799, Մաունթ Վերնոն, Վիրճինիա, ԱՄՆ), Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներու առաջին նախագահ (30 Ապրիլ 1789 - 4 Մարտ 1797)։

## Կենսագրութիւն

Ուաշինկթընը անկախութեան համար պատերազմի ժամանակ Մայրցամաքային բանակի հրամանատարն էր, ԱՄՆ հիմնադիր հայրերէն մէկը։ Նախագահած է երկու ժամկէտ եւ նախագահութիւնը փոխանցած Ճոն Ատամսին։ Երկու ժամկէտէ աւելի չառաջադրուելու աւանդոյթը պահպանուած է մինչեւ Ֆրենքլին Ռուզվելթի նախագահութիւն, որ ընտրուած է 3 անգամ։

Ծնած է ագարակատիրոջ ընտանիքի մէջ։ Կրթութիւնը ստացած է տանը մէջ, սիրած է կարդալ։ 11 տարեկանին կորսնցուցած է հայրը։ Աշխատած է որպէս հողաչափ, մասնակցած է լորտ Ֆերֆաքսի արշաւներուն։ 1752 թուականին ժառանգած է Մաունթ Վեռնոնի կալուածքը, նոյն թուականին կամաւօրագրուած է աշխարհազօրին, մասնակցած է ֆրանսացիներուն ու հնդիկներուն դէմ մարտական գործողութիւններուն, եղած է գերութեան մէջ։ 1758 թուականին պատշօնաթող եղած է գնդապետի աստիճանով։ 1759 թուականին Ուաշինկթընը կ'ամուսնանայ Մարթա Տենտրիճ Քաստիսի հետ ու կը սկսի աշխուժօրէն զբաղիլ իր կալուածի նորոգութեամբ, բարեկարգութեամբ եւ կը դառնայ Վիրճինիայի ամենահարուստ հողատէրեէն մէկը։ 1758-1774 թուականներուն Ուաշինկթընը ընտրուած է Վիրճինիայի Սահմանադիր ժողովի անդամ, ուր պայքարած է գաղութատէր երկրի հետ՝ գաղութներու իրաւունքներու համար, դատապարտելով յամենայն դէպս բռնի գործողութիւնները։ Եղած է Առաջին Սահմանադիր Քոնկրեսի պատուիրակ։ Մեծ Բրիտանիոյ հետ բախումէն ետք հրաժարսծ է յաշտեցման փորձերէն, կապած է զէնքն ու զրահը ու միաձայն ընտրուած ամերիկեան զինուած ուժերու հրամանատար։ Վերակազմելով զօրքը՝ ան ղեկաւարած է բանակի ուժերը Պոսթընի պաշարումէն սկսած (1776) մինչեւ անգլիական զօրքերու անձնատուր ըլլալը Եորք Թաունի մօտ (1781)։ 1783-ի Նոյեմբերին Փարիզի պայմանագիրէն ետք դարձեալ թողած է հրամանատարի իւր լիազօրութիւնն ու հաստատուած Մաունթ Վեռնոնի մէջ։

Համադաշնութեան վերաբերեալ յօդուածներէն դժգոհ՝ Ուաշինկթըն ընտրուած է Սահմանադիր ժողովի նախագահ, որ 1787 թուականին ձեւակերպած է ԱՄՆ-ու Սահմանադրութիւնը։ 1789 թուականին Ճորճ Ուաշինկթընը միաձայն ընտրուած է ԱՄՆ-ու առաջին նախագահ։ 1792 թուականին անոր ըտրած են երկրորդ անգամ։ Ըլլալով պետութեան առաջնորդ՝ կ'աջակցէր Միութեան ամրացման, սահմանադրութեան սկզբունքներու կեանքի կոչելուն ու ԱՄՆ-ու մայրաքաղաքի կառուցման։ Կը զբաղէր իշխանութեան կեդրոնական մարմիններու ձեւաւորմամբ, կը ստեղծէր նախագահներու սահմանակարգի նախադէպերը, կ'քաջալերէր տնտեսութեան զարգացումը։ Ուաշինկթընը կը պահպանէր Քոնկրեսի հետ սերտ յարաբերութիւնները։ 1794 թուականին ճնշած է ԱՄՆ-ու պատմութեան մէջ առաջին ապստամբութիւնը ընդդէմ պետական իշխանութեան։ Արտաքին քաղաքականութեան մէջ կը խուսափէր եւրոպական երկիրներու գործերուն միջամտելէ։ Հրաժարած է նախագահական ընտրութիւններուն մասնակցիլ երրորդ անգամ։ Հեռանալէն առաջ ազգին ուղղած է իր հրաժեշտի նամակը։

Լքելով նախագահի աթոռը՝ Ուաշինկթըն հաստատուած է Մաունթ Վեռնոնի մէջ, յաճախ այցելած է կառուցուող մայրաքաղաքը։ Քոնկրեսը Ուաշինկթընին շնորհած է Հիմնադիր Հօր տիտղոսը։ Ֆրանսայի հետ յարաբերութիւններու սրման ժամանակ ՝ 1798 թուականի ամրան, խորհրդանշական կերպով նշանակուած է բանակի հրամանատար։ 14 Դեկտեմբեր 1799-ի լոյս 15-ի գիշերը Ուաշինկթընը մահացած է։ Անոր թաղած են 18 Դեկտեմբերին-ին Մաունթ Վեռոնի մէջ։

## Աշխատութիւններ

* *The Writings of George Washington.* Hg. v. John C. Fitzpatrick, 39 Bde. Washington 1931–1944.

## Յուշարձաններ

* Ֆիլատելֆիայի Անկախութեան սրահին մէջ /քանդակագործ՝ Ճոզըֆ Պեյլի/
* Ուաշինկթընի առաջին յուշարձանը /Պալթիմոր/
* Ուաշինկթընի յուշարձանը Վիրճինիայի Քափիթոլիումի մէջ /քանդակագործ՝ Ժան Անտուան Հուդոն/
* Lieutenant General George Washington, Washington Circle, Washington, D.C.
* Մաունթ Ռոշմորի դիմաքանդակը

## Ծանօթագրութիւններ

## Արտաքին յղումներ

* Джордж Вашингтон — настоящий американский герой. Программа «Эха Москвы» из цикла «Всё так»
* George Washington на IMDB
* Washington: The Forging of a Nation Archived 2014-02-23 at the Wayback Machine. на IMDB
* The Crossing Archived 2014-02-23 at the Wayback Machine. на IMDB
* George Washington, président modeste sur herodote.net
* (անգլերէն) Mount Vernon : le site de la résidence de George Washington en Virginie, aujourd’hui transformée en musée
* (անգլերէն) Mark Mastromarino, Biography of George Washington Archived 2018-10-31 at the Wayback Machine., The Mount Vernon Ladies Association
* (անգլերէն) George Washington Biography sur le site From Revolution to Reconstruction