Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# 1764 թուական

**1764 թուական**, ոչ նահանջ տարի, 18րդ դարու 64րդ տարին է

## Դէպքեր

## Ծնունդներ

 Տե՛ս նաեւ՝ Ստորոգութիւն:1764 ծնունդներ

* Անյայտ օրով՝
	+ Գրիգոր Պալեան (մ.1823), ճարտարապետ

## Մահեր

 Տե՛ս նաեւ՝ Ստորոգութիւն:1764 մահեր
# 21 Փետրուար

**21 Փետրուար**, տարուան 52-րդ օրն է:

20 Փետրուար  **21 Փետրուար**  22 Փետրուար
## Դէպքեր

* 1828 - Թիւրքմենչայի պայմանագիրը կը ստորագրուի։
* 1848 - Քարլ Մարքս եւ Ֆրիտրիք Էնկըլզ կը հրատարակեն Քոմունիստ Մանիֆեսթոն։

## Ծնունդներ

* 1989 - Քորպին Պլու

## Մահեր

* 1919 - Լեւոն Մանուէլեան
* 1937 - Լեւոն Նաֆիլեան
* 2002 - Ատրինէ Տատրեան
* 2013 - Լեւոն Վարդանեան

## Տօներ

* Մայրենի Լեզուի Օր, Հայաստան։

## Ծանօթագրութիւններ
# Հնդկական Ովկիանոս

|  |
| --- |
| **Հնդկական Ովկիանոս** |
|  *{{{Նկարագրութիւն}}}*  |
|  |
| **դասաւորում** | ﻿ / ﻿ |
| **Ընդհանուր մակերեսը** | 70 240 հազ. քմ² |
| **Ծաւալը** | 282 650 հազ. քմ³ |
| **Ամենամեծ խորութիւնը** | 7 729 մ |
| **Միջին խորութիւնը** | 3 711 մ |
|  |
|  |
|  |
|   |
|  |

**Հնդկական ովկիանոս**, աշխարհի մեծութեամբ՝ երրորդ մեծ ովկիանոսը։ Անիկա կ'ընդգրկէ երկրագունդին ջրային մակերեսին շուրջ 20 տոկոսը։ Մակերեւոյթին տարածութիւնն է 73,5 միլիոն քառակուսի քիլոմեթր։ Հիւսիսէն կ'ողողէ Ասիոյ, արեւմուտքէն՝ Ափրիկէի եւ արեւելքէն՝ Աւստրալիոյ ափերը, հարաւէն սահմանակից է Անթարքթիքային։ Հնդկական ովկիանոսը ունի ծայրամասային կամ տարածաշրջանային ծովեր, ինչպիսիք են Արաբական ծովը, Լակաթիւի ծովը, Սոմալի ծովը, Պենկալեան ծոցը եւ Անդամանեան ծովը:

## Անուան Ծագում

Հնդկական ովկիանոսը իր ներկայ անունով կոչուած է 1515-էն ի վեր, երբ լատիներէնով «Հնդկական արեւելեան ովկիանոս» ձեւը որդեգրուած էր: Հետզհետէ այդ անուանումը սկսած է վերաբերիլ միայն մօտակայ ծովուն, իսկ ովկիանոս անուանումը ստացած է այն օրերուն իր հարստութիւններով ամէնէն յայտնի ծովափնեայ երկիրին՝ Հնդկաստանի անունով: Ալեքսանտր Մակեդոնացի Ք․ա 4-րդ դարուն զայն անուանած է «Հինտիքոն Փելակոս» (հին յուն․՝ Ἰνδικόν πέλαγος)՝ «Հնդկական ծով»։ Արաբներուն կողմէ անիկա ծանօթ է Պահր-էլ-Հինտ (ժամանակակից արաբերէնով՝ արաբերէն՝ الهندي المحيط‎‎‎ [ալ-մուհիթ ալ-հինտի])՝ «Հնդկական ովկիանոս» անունով։ ԺԶ. դարուն հաստատուած է Ա. դարուն հռոմէացի գիտնական Փլինիոս Աւագին կողմէ Օքիանուս Ինտիքուս (լատ.՝ Oceanus Indicus)՝ Հնդկական ովկիանոս անուանումը։

## Պատկերասրահ

*
*
*
*
*
*

## Ծանօթագրութիւններ
# Հիւսիսային Քորէա

| **Հիւսիսային Քորէա** |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Հյուսիսային Կորեայի դրոշ? | Զինանշանը |
|   |   |

 |
|  |
| Կը ներառնէ | Փհենյան?, South Pyongan Province?, North Pyongan Province?, Chagang Province?, South Hwanghae Province?, North Hwanghae Province?, Կանգվանդո?, South Hamgyong Province?, Hamgyŏng-pukto?, Յանգանդո?, Ռասոն? և Նամպո? |
| Պետական լեզու | North Korean standard language? և կորեերեն? |
| Մայրաքաղաք | Փհենյան? |
| Օրէնսդիր մարմին | Supreme People's Assembly? |
| Երկրի ղեկավար | Քիմ Ճոնկ Ուն |
| Կառավարութեան ղեկավար | Pak Thae-song? |
| Ազգաբնակչութիւն | 26 418 204 մարդ (2023) |
| Օրհներգ | Aegukka? |
| Հիմնադրուած է | 9 Սեպտեմբեր 1948 թ. |
| Արժոյթ | `Հյուսիսային Կորեայի վոն?` |
| Ազգային տօն | Day of the Foundation of the Republic? |
| Ժամային համակարգ | UTC+9? և Asia/Pyongyang? |
| Հեռաձայնային համակարգ | +850 |
| Համացանցի յղում | .kp? |

**Հիւսիսային Քորէա**, պաշտօնապէս **Քորէայի Ժողովրդավար Ժողովուրդի Հանրապետութիւն**, արեւելեան ասիա գտնուող երկիր մըն է: Ան կը սահմանէ հիւսիսէն՝ Չինաստանին, արեւելքէն՝ Ճափոնի Ծովին, հարաւէն՝ Հարաւային Քորէայի, արեւմուտքէն՝ Դեղին ծովի:

Մինչեւ 1948 Քորէայի թերակղզին չեր բաժնուած, պատմական բոլոր թագաւորութիւնները բոլոր թերակղզիին կ'իշխէին: 1948-ին Երկրորդ Համաշխարհային Պատերազմի հետեւանքով Քորէան բաժնուեցաւ երկուքի՝ Հիւսիսային (ԽՍՀՄ-ի հսկողութեան տակ) եւ Հարաւային (ԱՄՆ-ի հսկողութեան տակ): 1950-1953 Քորէայի պատերազմը հաստատեց երկու երկիրներուն սահմանները:

Հիւսիսային Քորէայի մէջ կ'ապրին 25,948,512 բնակիչներ 120,540 քմ. ք. տարածքի վրայ: Մայրաքաղաքը՝ Փիոնկիանկ, երկրի քաղաքական եւ տնտեսական կենդրոնն է:

## Ծանօթագրութիւններ
# Հէրի Փոթըրը եւ Գաղտնիքներու Սենեակը (ֆիլմ)

| Հէրի Փոթըրը եւ Գաղտնիքներու Սենեակը |
| --- |
| Պատկեր:Harry Potter and the Chamber of Secrets — movie.jpg |
|
Harry Potter and the Chamber of Secrets |

**Հէրի Փոթըրը եւ Գաղտնիքներու Սենեակը** (անգլ.՝ Harry Potter and the Chamber of Secrets) բեմադրիչ Քրիս Քոլոմպոսի ֆիլմերէն, որու գլխաւոր դերերը կը մարմնաւորեն Տենիըլ Ռեքլիֆը, Ռուբերդ Կրինդը, Էմմա Ուաթսընը, Ռիչըրտ Հէրիսը, Ալան Ռիքմանը, Մակկի Սմիթը, Ռոպպի Կոլտրեյնը, Թոմ Ֆելթոնը, Մաթեու Լուիսը, Յեն Հարտը։ Ֆիլմը նկարահանուած է անգլիացի գրող Ճոան Ռոուլինկի համանուն վէպի հիման վրայ։

## Նիւթը

Նախքան Հէրի Փոթըրը երթայ հրաշագործութեան դպրոց Hogwarts, անոր կ'այցելէ Տոպին եւ անոր կը տեղեկացնէ վտանգի մասին, որ պիտի պատահի դպրոցին մէջ եւ իրմէ կը խնդրէ որ դպրոց չ'երթայ։ Երիտասարդ հրաշագործը չի հետեւիր Տոպիին խորհրդին եւ կը վերադառնայ դպրոց ու կը ականատեց կ'ըլլայ ա՛դ բոլոր վտանքաւոր դեպքերուն որ Տոպին նշեց: Շուտով Հէրին իր ընկերներուն հետ կը գիտնայ Գաղտնի սենեակի գոյութեան մասին եւ հոն կը գտնէ Ճիննի Ուիզլին ու կը կռուի Պասիլիք օձին հետ ու անոր թոյնով կը վիրաւորուի, բայց Gryffindor-ի թուրը եւ Dumbledore-ի փիւնիկը յայտնուելով, ան կը սպաննէ այդ հսկայ օձին իսկ փիւնիկն ալ կը բուժէ իր վէրքը ու ան կ'ազատէ դպրոցը ըւ Ճիննին:

## Դերերը

| Դերասան | Դեր |
| --- | --- |
| Տանիէլ Րատքլիֆ | Հէրի Փոթըր |
| Ռուբերդ Կրինդ | Ռոն Ուիզլի |
| Էմմա Ուաթսըն | Հըրմայոնի Կրէյնճր |
| Թոմ Ֆելթըն | Տրաքօ Մալֆոյ |
| Քեննեթ Պրանաղ | Փրոֆեսոր Լոքհարթ |
| Պոննի Ռայթ | Ճիննի Ուիզլի |
| Ալան Ռիքման | Սեւերըս Սնէյփ |
| Ռիչարտ Հարիս | Փրոֆեսոր Տամպլտոր |
| Մեկի Սմիթ | Փրոֆեսոր Մքկոնակալ |
| Ռոպի Քոլդրէյն | Ռուպէուս Հակրիտ |
| Մեթիւ Լիւիս | Նեւիլ Լոնկպաթըմ |
| Ճէյսըն Իսաաքս | Լուսիուս Մալֆոյ |
| Ճուլի Ուոլտերըս | Մոլլի Ուիզլի |
| Մարք Ուիլեամզ | Արթուր Ուիզլի |
| Ճէյմս Ֆելփս | Ֆրետ Ուիզլի |
| Օլիվըր Ֆելփս | Ճորճ Ուիզլի |
| Ռիչարտ Կրիֆֆս | Վերնոն Տըրսլի |
| Ֆիոնա Շաու | Փեթունիա Տըրսլի |
| Հէրի Էտուարտ Մելինկ | Տատլի Տըրսլի |
| Շին Պիկըսթաֆ | Օլիվըր Ուոտ |
| Թոպի Ճոնզ | Տոպի |
| Քրիս Ռանքին | Փըրսի Ուիզլի |
| Ճէյմի Ուայլըթ | Վինսընթ Քրապ |
| Ճոշուա Հարդման | Կրեկորի Կոյլ |
| Ալֆրետ Էնոչ | Տին Թոմաս |
| Ռոշել Տուկլաս | Ալիսիա Սփինեթ |
| Էմիլի Դեյլ | Քէյթի Պել |
| Ուորվիք Տէյւիս | Փրոֆեսոր Ֆլիթուիք |
| Լիւք Յանպլատ | Լի Ճորտան |
| Սքոթ Ֆիրն | Էտրիան Փերսի |
| Տէյւիտ Հոլմզ | Slytherin-ի հարուածող #1 |
| Տէյւիտ Մեսամ | Slytherin-ի հարուածող #2 |
| Թոնի Քրիստեան | Slytherin-ի հարուածող #3 |
| Տէյւիտ Չերչարտ | Slytherin-ի դարպասապահ |
| Կեմմա Ճոնզ | Տիկին Փոմֆրի |
| Շիրլի Հենտերսըն | Լացող Միրթըլ |
| Դեյզի Բեյթս | շիկահեր լեդի շարժանկարում |
| Քրիստեան Քուոլսոն | Թոմ Մարւոլօ Ռիտլ |
| Ատրիան Րաուլինզ | Ջեյմս Փոթըր |
| Ճերալտին Սոմըրվիլ | Լիլի Փոթըր |

## Արտաքին յղումներ

* *Հարի Փոթերը և Գաղտնիքների սենյակը* IMDb կայքէջին վրայ
* Կաղապար:Kinopoisk

## Ծանօթագրութիւններ
# Ճոհանեսպուրկ

| Քաղաք |
| --- |
| Ճոհանեսպուրկ |
| **Lua–ի սխալ՝ expandTemplate: template "lang-zu" does not exist։** |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Դրօշակ | Զինանշան |
|  |  |

 |
|  |
| Երկիր |  Հարաւային Ափրիկէ |
| Պրովինցիա |
ԳաութենգԳաութենգ |
| Քաղաքային օկրուգ |
Յոհանեսբուրգ |
| Քաղաքապետ | Dada Morero? |
| Հիմնադրուած է՝ | 1886 |
| Տարածութիւն |
1644 քմ² |
| ԲԾՄ |
1753±1 մեթր |
| Բնակչութիւն | 4 803 262 մարդ (2022) |
| Խտութիւն |
1962 մարդ/քմ² |
| Ագլոմերացիա |
6 267 700 |
| Ժամային գօտի | UTC+2 |
| Հեռախօսային ցուցանիշ | 2711 |
| Փոստային ցուցանիշ | 2001 և 2000 |
| Մականուն | Joburg, Jozi և The City of Gold |
| Պաշտօնական կայքէջ | joburg.org.za​(անգլերէն) |
|  |

**Ճոհանեսպուրկ**, (Johannesburg) Հարաւ-Ափրիկեան Հանրապետութեան բնակչութեան թիւով մեծագոյն քաղաքն է։ Տեղացիները կը կոչուին «Յոբուրգ», «Յոզի» եւ «Եգոլի»։ Ճոհանեսպուրկը ՀԱՀ-ի ամէնահարուստ Գաութենք նահանգի կեդրոնն է։

Բնակչութիւնը կը կազմէ 3 888 180 մարդ (2007), իսկ ամբողջ ագլոմերացիայի 6 267 700։ Սակայն եթէ բնակչութիւնը հաշուած են նաեւ տեղի մետրոպոլիաներու հետ, ապա այն կ'անցի 8 000 000-ի սահմանը։

Ճոհանեսպուրկը աշխարհի մեծագոյն քաղաքն է, որուն տարածքի մէջ չկայ որեւէ գետ, լիճ կամ ջրափնեայ գիծ։

## Բնակչութիւն

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|

| Տարի | Բնակչութիւն |
| --- | --- |
| 1886 | 3000 մարդ |  |
| 1904 | 99 052 մարդ |  |

 |

| Տարի | Բնակչութիւն |
| --- | --- |
| 1908 | 99 052 մարդ |  |
| 1985 | 1 783 000 մարդ |  |

 |

| Տարի | Բնակչութիւն |
| --- | --- |
| 1990 | 1 898 000 մարդ |  |
| 2001 | 3 326 055 մարդ |  |

 |

| Տարի | Բնակչութիւն |
| --- | --- |
| 2011 | 4 434 827 մարդ |  |
| 2022 | 4 803 262 մարդ |  |

 |

## Քույր-քաղաքներ

* Ատիս Ապապա, Եթովպիա
* Պիրմինկհեմ, Մեծ Բրիտանիա
* Լոնտոն, Մեծ Բրիտանիա
* Նիւ Եորք, ԱՄՆ
* Սան Փաուլօ, Պրազիլ
* Վինտհուկ, Նամիպիա

## Ծանօթագրութիւններ
# 1974 թուական

**1974 թուական**, ոչ նահանջ տարի, 20րդ դարու 74րդ տարին է

Սթիւ Նեշ
## Դէպքեր

* Պապաք Զանճանի20 Յուլիս՝ Թուրքիոյ բանակը Կիպրոս կը ներխուժէ

Ալիսըն Հանիկըն
Մայքըլ Տանթէ Տիմարթինօ
Ճոշ Ռատնոր
Ալեսանտրօ Տել Փիեռօ
## Ծնունդներ

Լէոնարտօ տի Քափրիօ
Սառա Փոլսըն
 Տե՛ս նաեւ՝ Ստորոգութիւն:1974 ծնունդներ

#### Յունուար

* 20 Յունուար **Մարինէ Պետրոսեան** բուժքոյր

#### Փետրուար

* 17 Փետրուար **Սթիւ Նեշ** Steve Nash գանատացի նախկին պասքեթպոլիստ
* 22 Փետրուար **Ճէյմզ Պլանթ** James Blunt անգլիացի երգիչ, երաժիշտ

#### Մարտ

* 21 Մարտ **Պապաք Մորթեզա Զանճանի** بابک مرتضی زنجانی Babak Zanjani իրանցի մեծահարուստ գործարար
* 24 Մարտ **Ալիսըն Հաննիկան** Alyson Lee Hannigan ամերիկացի դերասանուհի

#### Ապրիլ

* 22 Ապրիլ **Շաւոյ Օտաճեան** Shavo Odajian ամերիկացի հայազգի երաժիշտ

#### Յուլիս

* 14 Յուլիս **Աշոտ Ալեքսանեան** (զոհուած 1994)
* 18 Յուլիս **Մայքըլ Տանթէ Տիմարթինոյ** Micheal Dante DiMartino ամերիկացի ոգեւորիչ
* 29 Յուլիս **Ճոշ Ռատնոր** Joshua Thomas Radnor ամերիկացի դերասան

#### Նոյեմբեր

* 09 Նոյեմբեր **Ալեսանտրօ Տել Փիեռօ** Alessandro Del Piero իտալացի նախկին ֆութպոլիստ
* 11 Նոյեմբեր **Լէոնարտօ տի Քափրիօ** Leonardo Di Caprio ամերիկացի դերասան

#### Դեկտեմբեր

* 17 Դեկտեմբեր **Սառա Փոլսըն** Sarah Catherine Paulson ամերիկացի դերասանուհի

## Մահեր

Ալմա Եոհանսոն
Օննիկ Աւետիսեան
 Տե՛ս նաեւ՝ Ստորոգութիւն:1974 մահեր

Ժորժ Փոմփիտու
մ.2 Ապրիլ
#### Մարտ

* 09 Մարտ **Խաչիկ Դաշտենց** (Տոնոյեան, ծն.1910, Արեւմ.Հայաստան) հայ գրող

#### Ապրիլ

* 02 Ապրիլ **Ժորժ Փոմփիտու** Georges Pompidou (ծն.1911) Ֆրանսայի նախագահը 1969-74

#### Օգոստոս

* 20 Օգոստոս **Շահան Շահնուր** (կամ՝ Արմէն Լիւպէն, ծն.1903, Կ.Պոլիս) սփիւռքահայ գրող

#### Հոկտեմբեր

* 19 Հոկտեմբեր **Վարազդատ Գազանճեան** Varaztad Kazanjian (ծն.1879, Երզնկա) ամերիկացի հայազգի վիրաբոյժ

#### Դեկտեմբեր

* 31 Դեկտեմբեր **Ալմա Եոհանսոն** Alma Johansson (ծն.1880, Սթոքհոլմ) շուէտացի միսիոնարուհի

#### Անստոյգ օրով

* **Օննիկ Աւետիսեան** (ծն.1898, Օսմ.Կայսրութիւն), հայ նկարիչ

## Ծանօթագրութիւններ