Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# 2023

| Տարիներ
 |
| --- |
|  2019 · 2020 · 2021 · 2022 —  **2023**  — 2024 · 2025 · 2026 · 2027
 |
| Տասնամեակներ
 |
| 2000‑ականներ · 2010‑ականներ — **2020‑ականներ** — 2030‑ականներ · 2040‑ականներ
 |
| Դարեր
 |
| XX դար — **XXI դար** — XXII դար
 |

**2023 թուական**, ԻԱ․ դարու 23րդ տարին է

## Դէպքեր

* Պոլսոյ մէջ լոյս կը տեսնէ «**ՀԱՅ ԿԻՆԸ ՄՇԱԿՈՒԹԱՅԻՆ եւ ՀԱՍԱՐԱԿԱԿԱՆ ԿԵԱՆՔԻ ՄԷՋ, 100 Կին Կեանք**» աշխատութիւնը․ Պոլսոյ ազգային Կեդրոնական վարժարանի հրատարակութիւնը
* Աւելի քան 20 տարբեր երկիրներու մէջ ապրող 10 000 երեխաներու կարծիքը առնուած է թէ խաղը որքան կարեւոր է։ Այս ուղղութեամբ, բազմաթիւ կազմակերպութիւններ շեշտելով խաղին կարեւորութեան վրայ, դիմած են Մ․Ա․Կ․-ին, որպէսզի Խաղի միջազգային օր մը ճշտուի։

## Ծնունդներ

## Մահեր

* Ճինա Լոլոպրիճիթա16 Յունուար․ Ճինա Լոլոպրիճիթա
# 1999 թուական

**1999 թուական**, ոչ նահանջ տարի, 20րդ դարու նախավերջին, 99րդ տարին է

* 1999-ը նշուեր է որպէս տարեցներու աշխարհային տարի

1996 • 1997 • 1998 • **1999** • 2000 • 2001 • 2002
Ճեք Գէորգեան
Վլատիմիր Փութին
## Դէպքեր

#### Անստոյգ ամսաթիւով

* Լորտ Հաու Կղզին շրջապատող ջուրերը՝ 465․45քլ² տարածութեամբ, իրենց անզուգական ծովային կենսահարստութեան պատճառով կը յայտարարուին Լորտ Հաու Կղզիին Ծովային Պուրակ։

#### Յունուար

* 01 Յունուար՝ հիմնուեցաւ եւրոյ արժոյթը

#### Փետրուար

* 07 Փետրուար՝ Յորդանանի Հուսէյն թագաւորի քաղցկեղէն մահանալէն ետք գահակալեցաւ անոր Ապտուլլահ որդին
* 23 Փետրուար՝ ձնահոսը աւերեցաւ Աւստրիոյ Կալթիոր գիւղը, եղաւ 31 զոհ

#### Մարտ

* 24 Մարտ՝ Մոնպլանի թիւնելին մէջ հրդեհի զոհ դարձաւ 39 հոգի: Երթեւեկը փակուեցաւ երեք տարիով
* 26 Մարտ՝ Միշիկանի դատարանը ճանչցաւ Ճեք Գէորգեանը որպես երկրորդ աստիճանի մարդասպան
* 31 Մարտ՝ սկսաւ Վաչովսքի եղբայրներուն «Մաթրիքս» ֆիլմի ցուցադրութիւնը

#### Աւգոստոս

* 10 Օգոստոս՝ Եւրոպայի առաւելագոյն 48.5 °C ջերմաստիճանը գրանցուեցաւ Սիկիլիոյ Քաթեանուովային մէջ
* 17 Օգոստոս՝ Թուրքիոյ Իզմիթի երկրաշարժի զոհ դարձաւ աւելի քան 17 հազար հոգի

#### Սեպտեմբեր

* 14 Սեպտեմբեր՝ Թոնկան, Նաուրուն եւ Քիրիպաթին միացան ՄԱԿ-ին

#### Հոկտեմբեր

* 27 Հոկտեմբեր՝ **Հայաստանի Ազգային Ժողովէն ներս զինուած յարձակումին զոհ դարձան վարչապետ Վազգէն Սարգսեանը, խօսնակ Կարէն Տեմիրճեանը, ինչպէս նաեւ եւս վեց պատգամաւորներ 31 Հոկտեմբեր՝ Նիւ Եորքէն Գահիրէ ընթացող եգիպտական օդանաւի խորտակումի զոհ դարձան ներսին 217 հոգիները

#### Նոյեմբեր

* 12 Նոյեմբեր՝ Թուրքիոյ Տիւզճէին մէջ պատահած երկրաշարժին զոհ գնաց 845 հոգի

#### Դեկտեմբեր

* 20 Դեկտեմբեր՝ 442 տարուան տիրապետութենէն ետք Փորթուկալը Չինաստանին վերադարձուց Մաքաուն
* 31 Դեկտեմբեր՝ Պորիս Ելցինի հրաժարականէն ետք Ռուսիոյ դաշնութեան գործող նախագահի պաշտօնն ստանձնեցաւ վարչապետ Վլատիմիր Փութինը

## Ծնունդներ

 Տե՛ս նաեւ՝ Ստորոգութիւն:1999 ծնունդներ

* 19 Նոյեմբեր **Եւկենիա Մետվետեւա** Евгения Армановна Медведева ռուս գեղասահորդուհի

## Մահեր

 Տե՛ս նաեւ՝ Ստորոգութիւն:1999 մահեր

#### Փետրուար

* 28 Փետրուար **Արա Յարութիւնեան** (ծն.1928), հայ քանդակագործ

#### Մարտ

* 13 Մարտ **Համբարձում Պէրպէրեան** Hampartzoum Berberian (ծն.1905, Ատանա) հայ երգահան, խմբավար
* 29 Մարտ **Առնոլտ Աղապապով** (ծն.1929, Պաքու) հայ բեմադրիչ, սենարիստ

#### Յունիս

* 13 Յունիս **Վլադիմիր Սարուխանով** (ծն.1934, Նովոսիպիրսք) խորհրդային բեմադրիչ

#### Մայիս

* 9 Մայիս **Մարտիրոս Գուշաքճեան** (ծն.1926)թարգմանիչ, բանաստեղծ, բառարանագիր, պատմաբան

#### Հոկտեմբեր

* 27 Հոկտեմբեր
	+ Հոկտեմբեր 27-ի ահաբեկչական գործողութեան զոհեր՝
		- **Կարէն Տեմիրճեան** (ծն.1932, Երեւան)
		- **Վազգէն Սարգսեան** (ծն.1959)

#### Նոյեմբեր

* 11 Նոյեմբեր **Մարի Աթմաճեան** (ծն.1913, Արեւմ.Հայաստան)

#### Դեկտեմբեր

* 22 Դեկտեմբեր **Հայրիկ Մուրատեան** (ծն.1905, Վանի նահանգ) հայ երգիչ-բանասէր, ազգագրագէտ
* 28 Դեկտեմբեր **Գէորգ Ղարիբջանեան** (ծն.1920), պատմագէտ

#### Անստոյգ օրով

* **Մարիաննա Տէր Զախարովա** Марианна Тер-Захарова (ծն.1925) Ռուսիոյ մէջ թատերական մանկավաժուհի

## Ծանօթագրութիւններ
# 2003 թուական

**2003 թուական**, ԻԱ․ դարու 3րդ տարին է

## Դէպքեր

#### Մարտ

* 3 Մարտ․ Յունաստանի մէջ կը սկսի 17 Նոյեմբեր, Յեղափոխական կազմակերպութեան

## Ծնունդներ

## Մահեր

* 8 Օգոստոս՝ Ատոնիս Սամարաքիս (Αντώνης Σαμαράκης ), միջազգային համբաւի արժանացած յոյն արձակագիր
* 29 Նոյեմբեր՝ Սահակ Արք. Այվազեան, (ծն․1929), հոգեւորական, կրթական մշակ, Յունաստանի Հայոց Թեմի 45 տարիներու Առաջնորդ
# 12 Ապրիլ

**12 Ապրիլ**, տարուան 102-րդ (նահանջ տարիներուն՝ 103-րդ) օրն է

* Տարուան աւարտին կը մնայ 263 օր

 11 Ապրիլ  **12 Ապրիլ**  13 Ապրիլ
Սասանեան Պարսկաստան
Պիսքայի Ծոցին խորաչափական քարտէսը
## Դէպքեր

1961.

Եուրի Կակարինը կատարեց մարդու առաջին թռիչքը դէպի տիեզերք
* 0240. Շապուհ Ա-ն թագադրուեցաւ որպէս Սասանեաններու տերութեան արքայ
* 1606. անգլիական եւ սկովտիական նաւերը Union Jack-ն ընդունեցին որպէս միասնական դրօշ
* 1945. Ֆրանքլին Ռուզվելթը մահացաւ իր աշխատասենեակին մէջ
* 1970. միջուկային մարտագլխիկներ փոխադրող խորհրդային K-8 սուզանաւը խորտակուեց Պիսքայի Ծոցին մէջ

## Ծնունդներ

Հրանուշ Յակոբեան
 Տես նաեւ՝ 12 Ապրիլի ծնածներ

* 1866.Վրթանէս Փափազեան (մ.1920 Երեւան) հայ մտաւորական եւ գրող
* 1875․ Էտկար Մանաս, միջազգային գնահատանքի արժանացած հայազգի երաժշտագէտ, յօրինող եւ խմբավար
* 1954. Հրանուշ Յակոբեան, քաղաքական գործիչ
* 1977. Արսէն Սաֆարեան, հայ երգիչ, երգահան, դերասան, կիթառահար եւ երաժիշտ
* 1979. Յարութ Բալեան (Harout Balyan) ամէրիկահայ երգիչ, երգահան եւ պրոդիւսէր
* 1986. Մաթ Մքկորի (Matthew McGorry) ամերիկեան դերասան

Վրթանէս Փափազեան
## Մահեր

Արշաւիր Շիրակեան
 Տես նաեւ՝ 12 Ապրիլի մահացածներ

* 1973. Արշաւիր Շիրակեան (ծն.1900) «Նեմեսիս» գործողութեան կազմակերպիչ եւ իրականացնող

## Տօներ

* Տիեզերագնացութեան համաշխարհային օր
* Ազատագրման օր (Լիպերիա)

12 Ապրիլ

## Ծանօթագրութիւններ

## Արտաքին յղումներ

* BBC: On This Day
* (անգլերէն)

Մեդիա ֆայլեր

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ուիքիպահեստ նախագիծի **12 Ապրիլ** ստորոգութեան մէջ կրնաք գտնել յաւելեալ պատկերազարդում այս նիւթի վերաբերեալ։ |
# 4 Նոյեմբեր

**4 Նոյեմբեր**, տարուան 308-րդ (նահանջ տարիներուն՝ 309-րդ) օրն է

* Տարուայ աւարտին կը մնայ 57 օր

Յովհաննէս Աբէլեան
(Կարապետ Արթին) Տաւուտ Փաշա
Ալեքսանդր Ա․Սահինեան
## Դէպքեր

* 1914. գերմանական «Քարլսրուէ» հածանաւի վրայ զինամթերքի պայթիւնէն կը զոհուէ 263 մարդ
* 1922. Եգիպտոսին մէջ անգլիացի Հոուըրտ Քարթըրը կը յայտնաբերէ Թութանխամոնի դամբարանը
* 1979. Թեհրանի ուսանողներ պատանդ առան Միացեալ նահանգներու դեսպանատան 90 աշխատակիցները
* 1995. օրթոտոքս ծայրահեղական Յիկալ Ամիր կրակոցով սպաննեցաւ Իսրայէլի վարչապետ Յիցհաք Րապինը

## Ծնունդներ

 4 Նոյեմբերի ծնածներ

* 1842. Աշըգեան Խորէն (մ.1899) Կ.Պոլսոյ պատրիարք
* 1865. Յովհաննէս Աբէլեան (մ.1936) հայ դերասան

## Մահեր

 4 Նոյեմբերի մահացածներ

* 1704. Անդրէաս Ակոլութ (գերմաներէն՝ Acoluthus Andreas, ծն.1654) գերմանացի հայագէտ, արեւելագէտ
* 1873. (Կարապետ Արթին) Տաւուտ Փաշա (ծն.1816), հայազգի օսմանական պետական գործիչ
* 1982. Ալեքսանդր Ա․Սահինեան (ծն.1910) ճարտարապետ
* Արցախի պատերազմին զոհուածներ՝
	+ 1992. Աշոտ Ալեքսանեան (ծն.1936)

## Տօներ

* Ռուսաստան Ռուսիոյ Դաշնութիւն՝ Միասնութեան օր
* Դրօշի օր (Փանամա)
* Թոնկայի ազգային օր

## Արտաքին յղումներ

* BBC: On This Day
* (անգլերէն)

## Ծանօթագրութիւններ

Մեդիա ֆայլեր

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ուիքիպահեստ նախագիծի **4 Նոյեմբեր** ստորոգութեան մէջ կրնաք գտնել յաւելեալ պատկերազարդում այս նիւթի վերաբերեալ։ |
# DreamWorks

**Տրիմ Ոուրքս Սթուտիօ** (պաշտօնական անուանում՝ Տրիմ Ոուրքս II), յայտնի ամերիկեան շարժապատկերային ընկերութիւն, որ կը զբաղի ֆիլմերու, մուլտֆիլմերու, հեռուստահաղորդումներու եւ համակարգչային խաղերու մշակմամբ, արտադրութեամբ եւ վաճառքով։ Ան արտադրած է աւելի քան 100 մլն. տոլար հասոյթ ունեցող տասնեակ ֆիլմեր։ Ամէնաշահութաբերը այս պահի դրութեամբ Փարամաունթ Փիքչըր-ի հետ համատեղ արտադրած, Մայքըլ Պէյի «Թրանֆորմըրներ - Լուսնի Մութ Կողմը» ֆիլմն է, որուն հասոյթը կը գերազանցէ 1.2 միլիարը։ Իսկ սեփական արտադրութեամբ ամէնաշահութաբեր ծրագիրը «Յաւերժ Շրեք» մուլտֆիլմն է, որ ապահոված է մօտաւորապէս 752 միլիոն տոլար։

Ընկերութեան պատմութիւնը սկսած է 1994 թուականին, երբ Սթիւըն Սփիլպըրկի, Ճէֆրի Քացընպըրկի եւ Տաւիտ Կաֆնի (եւ իրենց սկզբնատառերով կազմուած է ընկերութեան անունը ՍՔՃ): Այս ձգտող բնաւորութիւնը զիրենք մղեց ստեղծել Հոլիվուտեան նոր արուեստանոց։ Յետագային համաձայնեցան վաճառել արուեստանոցը «Վիաքոմ» ընկերութեան, որ նաեւ կը գլխաւորէ Փարամաունդ Փիքչըրը։ Վաճառքը աւարտեցաւ 2006-ի Փետրուարին։

Տրիմ Ոուրքս-ի գծաշարժական ստորաբաժանումը առանձնացաւ եւ դարձաւ անկախ ընկերութիւն, վերանուանուելով՝ Տրիմ Ոուրքս էնիմէյշն ՍՔՃ-ի։

2010 թուականէն Ոուլթ Տիզնի Սթուտիօզ Մոշըն Փիքչըրզ Ինթէրնեշընըլ ԱՄՆ-ի մէջ եւ դարձաւ Տրիմ Ոուրքսի գեղարուեստական ֆիլմերու գլխաւոր բաժանակիցը։

## Ծանօթագրութիւններ
# Հրատ

Մոլորակ Մարս
**Հրատ** (Խորհրդանիշ: ), երկրէն ետք Արեգակնային դրութեան մեծութեամբ չորրորդ մոլորակն է։ Իր տրամագիծն է 6,794 քմ.: Արեւէն 228 միլիոն քմ. հեռաւորութեան վրայ՝ 687 օր կը տեւէ անոր շրջանը ընելու համար։ Ինքն իր շուրջ կը դառնայ 24 ժամ եւ 37 վայրկեանէն։ Իր մակերեսը ժայռոտ եւ անապատային է։ Հրատը շրջապատուած է բնածխային կազի բարակ մթնոլորտով մը։

Ունի ջուր՝ սառած ձեւի տակ, ծովեր, մարած հսկայ հրաբուխներ, խորունկ ձորեր եւ երկու լուսիններ՝ «Ֆոպոս» եւ «Տէյմոս»:

Հրատը կոչուած է «Կարմիր Մոլորակ»՝ընդարձակ գօտիներ ծածկող իր կարմրորակ մետաղեայ փոշիին պատճառով։ Գետնի ն ջերմաստիճանն է միջին հաշուով -23 °C:

## Մթնոլորտը եւ Կլիման

Մարսի հիւսիսային բեւեռի մօտ ցիկլոն
Հրատի կլիման երկրի կլիմային նման՝ ունի եղանակային բնոյթ։ Տարուան ցուրտ ժամանակին, Հրատի բեւեռներէն դուրս կը կազմուի եղեամ եւ նոյնիսկ կրնայ ձիւն տեղալ։
Մոլորակին վրայ ջերմաստիճանը կը տատանի −153 բեւեռին վրայ ձմեռը մինչեւ աւելի քան +20 °C հասարակացի վրայ կէսօրին։ Միջին ջերմաստիճանը կը կազմէ −50 °C։
Մարսի մթնոլորտը, որ հիմնականօրէն կազմուած է ածխաթթու կազէ, չափազանց նոսր է։ Մակերեւոյթին վրայ ճնշումը 160 անգամ փոքր է երկրէն։ Մարսի բարձրութիւններուն մեծ տարբերութեան պատճառով ճնշումը մակերեւոյթին վրայ շատ կը փոխուի։ Մթնոլորտին մօտաւոր հաստութիւնը կը կազմէ 110 քմ։
ՆԱՍԱ-ի տուեալներով (2004), Մարսի մթնոլորտը 95,32 %-ով կազմուած է ածխաթթու կազէ, ինչպէս նաեւ այնտեղ կան՝ 2,7 % ազօդ, 1,6 % արկոն, 0,13 % թթուածին, 0,021% ջուրի գոլորշի, 0,08 % շմոլ կազ, ազօդի օքսիտ (NO)՝ 100 ppm, նէոն (Ne)՝ 2,5 ppm, կիսածանր ջուր - ջրածին-դեյտերիում-թթուածին (HDO)՝ 0,85 ppm, քրիպթոն (Kr)՝ 0,3 ppm, քսենոն (Xe)՝ 0,08 ppm (կազմուածքը բերուած է ծաւալային մասերով)։
Ամերիկեան ԱՄԿ «Ուիքինկի» (1976) իջնող սարքէն ստացուած տուեալներուն համաձայն, Մարս մթնոլորտի կազմին մէջ յայտնաբերուած էր 1–2 % արկոն, 2–3 % ազօդ, եւ 95 % ածխաթթու կազ։ Համաձայն սովետական «Մարս-2» եւ «Մարս-3» ԱՄԿ-ներու տուեալներուն, իոնոսֆերայի վարի սահմանը կը գտնուի 80 քմ բարձրութեան վրայ, առաւելագոյն էլեկտրոնային խտացումը 1,7×105 էլեկտրոն/սմ3 տեղակայուած է 138 քմ բարձրութեան վրայ, միւս երկու մաքսիմումները տեղակայուած են 85 եւ 107 քմ վրայ։
Մարս մթնոլորտի հետազօտութիւնը 8 եւ 32 սմ ռատիոալիքներու մէջ, կատարուած «Մարս-4» ԱՄԿ-ով 1974-թ փետրուար 10-ին, ցոյց տուաւ մոլորակի գիշերային իոնոսֆերայի առկայութիւնը իոնիզացիայի գլխաւոր մաքսիմումով 110 քմ բարձրութեան վրայ եւ 4,6×103 էլեկտրոն/սմ3 էլեկտրոններու խտացումով, ինչպէս նաեւ երկրորդական մաքսիմումներով 65 եւ 185 մք բարձրութիւններուն վրայ։

## Գետեր

Հրատի վրայ կան ցամքած գետերու հուներու ապացոյցներ։

## Հող

Հրատի հողը միատեսակ չէ տարբեր վայրերու մէջ։

## Աղբիւրներ

* Մշակութային Իմ Առաջին Հանրագիտակս, Տիեզերք, Արամ Սեփեթճեան եւ Լեւոն Թորոսեան, Սիփան Հրատարակչութիւն. Պէյրութ
# 1 Նոյեմբեր

Ուիլիըմ Շէյքսփիր
**1 Նոյեմբեր**, տարուան 305-րդ (նահանջ տարիներուն՝ 306-րդ) օրն է։

Մարին Լութեր
## Դէպքեր

1. 1604, Լոնտոնի մէջ առաջին անգամ կը բեմադրուի Ուիլիըմ Շէյքսփիրի «Օթելլօ»-ն։
2. 1894, Նիքոլա Բ.-ը կը դառնայ Ռուսաստանի նոր եւ վերջին ցարը։

## Ծնունդներ

* 1923, Սերգէյ Միքայէլեան, ֆիլմի եւ թատրոնի խորհրդային բեմադրիչ, սենարիստ, ֆիլմի նկարիչ, ՌԽՖՍՀ արուեստի վաստակաւոր գործիչ (1976), ՌԽՖՍՀ ժողովրդական արուեստագէտ (1983)։
* 1941, Եուրի Աբովեան, հայ անասնաբոյժ։ 1993 թ.՝ կենսաբանական գիտութիւններու դոկտոր (1993), մասնագէտ (1994), ՀԳԳԱ թղթակից անդամ (1998) (մահ.՝ 2005)։
* 1483, Մարին Լութեր, գերմանացի աստուածաբան, վանական եւ եկեղեցիի բարեփոխիչ։ Ան հիմնադրած է Բողոքականութիւնը (մահ․՝ 1546)։

## Մահեր

## Տօներ
# 15 Հոկտեմբեր

**15 Հոկտեմբեր**, տարուան 288-րդ (նահանջ տարիներուն՝ 289-րդ) օրն է

* Տարուան աւարտին կը մնայ 77 օր

**Խաչատուր Աբովեան**
## Դէպքեր

* 1570՝ կը հիմնադրուէ ներկայիս Հիւսիսային ՔորԷայի մայրաքաղաք Փեոնեանը
* 1582՝ Գրիգորեան օրացոյցին անցնելու կապակցութեամբ Սպանիոյ, Իտալիոյ, Լեհաստանի եւ Փորթուկալի մէջ սա տարուան Հոկտեմբերի 4-ին անմիջապես կը յաջորդէ Հոկտեմբեր 15-ը
* 1806՝ Պաքուի խանութիւնի կը մտցուէ Ռուսիոյ կայսրութեան կազմի մէջ
* 1815՝ Աթլանտեան ովկիանոսի Սուրբ Հեղինէի կղզիին մէջ կը սկսուէ Նափոլէոն Պոնափարթի աքսորը
* 1880՝ հիմնաքարը տեղադրելէն 632 տարի անց կ'աւարտուէ Քիոլնի Տաճարի շինարարութիւնը
* 1970՝ հայր եւ որդի Պրազինսքասները Վրաստանին մէջ գրաւելով Ան-24 օդանաւը (անգլերէն)

եւ ուղեկցուհին սպաննելով, կը ստիպեն, որ Անիկա թռչէ Տրապիզոն

* 1971՝ Իրանի մէջ կը սկսուէն Պարսկաստանի հիմնադրման 2500-ամեակին նուիրուած տօնակատարութիւնները
* 1990՝ Խորհրդային առաջնորդ Միխայիլ Կորպաչովը կ'արժանանայ Նոպելեան մրցանակի
* 1992՝ սերիական մարդասպան Անտրէյ Չիքոթիլոն (ռուս.) կը ճանչուէ 52 սպանութիւններու մեղաւոր
* 2003՝ Իլհամ Ալիեւը կ'ընտրուէ Ազրպէյճանի նախագահ
* 2008՝ Տոու Ճոնսի արդիւնաբերական գործակիցը օրը կ'աւարտէ 7.87% անկումով

## Ծնունդներ

Տե՛ս նաեւ՝ Ստորոգութիւն:15 Հոկտեմբերի ծնածներ

* 1809` **Խաչատուր Աբովեան** (անհտ. 1848), ականաւոր գրող, արեւելահայ գրականութեան հիմնադիր

* 1844՝ Ֆրիտրիխ Նիցչէ (գերմաներէն՝ Friedrich Nietzsche, մ.1900), գերմանացի փիլիսոփայ
* 1920՝ Հանրի Վերնէօյ, (ֆրանսերէն՝ Hanri Vernauil, մ.2002), ֆրանսահայ բեմադրիչ, դերասան, ֆիլմի արտադրիչ
* 1988` Մեզութ Օզիլ (գերմաներէն՝ Mesut Özil, թրք.՝ Mesut Özil), թրքական ծագումով գերմանացի ֆութպոլիստ

## Մահեր

Տե՛ս նաեւ՝ Ստորոգութիւն:15 Հոկտեմբերի մահացածներ

* 1920՝ Տիրան Թերզեան , հայ բժիշկ, գիւտարար, հայ բժիշկ, գիւտարար
* 1980՝ Մուշեղ Գալշոյեան (ծն.1933), արձակագիր

## Տօներ

* Գիւղացի կանանց համաշխարհային օր
* Ծառատունկի օր՝
	+ Սրի Լանքայ
* Ուսուցիչի օր՝
	+ Պրազիլ
# 7 Հոկտեմբեր

**7 Հոկտեմբեր**, տարուան 280-րդ (նահանջ տարիներուն՝ 281-րդ) օրն է

* Տարուայ աւարտին կը մնայ 85 օր
* Ք.ա. 3761՝ հրէական օրացոյցի համաձայն աշխարհի ստեղծման օրն է

## Դէպքեր

* 1919՝ Նեդերլանդներին մէջ ստեղծուեցաւ աշխարհի ամենահին՝ KLM օդային ընկերութիւնը
* ՄԱԿ-ին կը միանան՝
	+ 1960՝ Նիճերիա
	+ 1971՝ Օման

## Ծնունդներ

* 1952՝ Վլատիմիր Փութին (ռուս.՝ Владимир Владимирович Путин), Ռուսիոյ Դաշնութեան 4րդ եւ ներկայիս գործող նախագահ

## Մահեր

* 1849՝ Էտկար Փոյ (անգլերէն՝ Edgar Allan Poe, ծն.1809), ամերիկացի գրող
* 1944՝ Միքայէլ Մանուէլեան (ծն.1877), դերասան

## Տօներ

* Հայաստան՝ Գրադարանավարի օր։
* Ճարտարապետութեան համաշխարհային օր։