# Հարվըրտի համալսարան

Ճոն Հարվըրտի արձանը
**Հարվըրտի Համալսարան**, անձնական հետազօտական «Այվի» միութեան անդամ համալսարան մըն է, Մասսաչուսէթս նահանգի Քէմպրիճ քաղաքին մէջ։ Ունի մօտաւոր 6700 պսակաւորի աշակերտներ եւ 13,100 մագիստրոսականի եւ դոկտորականի աշակերտներ: Հիմնուած է 1636-ին. անուանումը ստացած է իր առաջին բարերարի՝ կղերական Ճոն Հարվըրտի անունով: Հարվըրտը Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներու ամենահին համալսարանն է: Անոր պատմութիւնը, ազդեցութիւնը, հարստութիւնը եւ ակադեմական համբաւը Հարվըրտը դարձուցած է աշխարհի ամենահռչակաւոր համալսարաններէն մէկը: Նշուած է որպէս աշխարհի ամենալաւ համալսարանը բազմաթիւ հրատարակիչներու կողմէ:

## Կառուցուածք

* Արուեստներու եւ գիտութիւններու կաճառ (հիմն. 1890թ-ին, խոշորագոյն համալսարանական ստորաբաժանում),որուն մէջ կը մտնեն․
	+ Հարվըրտի քոլէճ պսակաւոր աստիճան ունեցող ուսանողներու համար (1636թ),
	+ Արուեստներու եւ գիտութիւններու բարձրագոյն դպրոց (1872թ),
	+ Ճարտարագիտական եւ կիրառական գիտութիւններու դպրոց (2007թ),
	+ Անընդհատ կրթութեան բաժին,որուն մէջ կը մտնեն․
		- Հարվըրտի ամառային դպրոց (1871թ),
		- Ընդլայնուած կրթութեան դպրոց (1910թ),
* Հարվըրտի բժշկական դպրոց (1782թ),
* Հարվըրտի ատամնաբուժութեան դպրոց (1867թ),
* Հարվըրտի աստուածաբանութեան դպրոց (1816թ),
* Հարվըրտի իրաւունքի դպրոց (1817թ
* Հարվըրտի առեւտրական business դպրոց (1908թ),
* Տիզայնի բարձրագոյն դպրոց (1914թ),
* Մանկավարժական գիտութիւններու Հարվըրտի բարձրագոյն դպրոց (1920թ),
* Հասարակութեան առողջապահութեան հիմնարկ (1922թ),
* Ճոն Քենետիի անուան պետական կառավարման Հարվըրտի հիմնարկ (1936թ)։

### Շրջանաւարտներ

ԱՄՆ-ի նախագահներէն եօթը Հարվըրտի շրջանաւարտներ են։ Համալսարանի հետ առնչութիւն ունեցած են նաեւ 75 Նոպէլեան մրցանակակիրներ, որոնք եղեր են կա՛մ ուսանողներ, կա՛մ դասախօսներ, կա՛մ ալ այլ աշխատակիցներ։ Ընդհանուր առմամբ, համալսարանը միլիառատէր (billionaire) շրջանաւարտներու թուաքանակով կը զբաղեցնէ առաջին տեղը։

* 2nd President of the United States John Adams (AB, 1755; AM, 1758)
* 6th President of the United States John Quincy Adams (AB, 1787; AM, 1798)
* 19th President of the United States Rutherford B. Hayes (LLB, 1845)
* 26th President of the United States and Nobel Peace Prize laureate Theodore Roosevelt (AB, 1880)
* 32nd President of the United States Franklin D. Roosevelt (AB, 1903)
* American author, political activist, and lecturer Helen Keller (AB, Radcliffe College, 1904)
* 35th President of the United States John F. Kennedy (AB, 1940)
* 45th Vice President of the United States and Nobel Peace Prize laureate Al Gore (AB, 1969)
* 24th President of Liberia and Nobel Peace Prize laureate Ellen Johnson Sirleaf (MPA, 1971)
* Minority Leader of the United States Senate Chuck Schumer (AB, 1971; JD, 1974)
* 11th Prime Minister of Pakistan Benazir Bhutto (AB, Radcliffe College, 1973)
* 43rd President of the United States George W. Bush (MBA, 1975)
* Chief Justice of the Supreme Court of the United States John Roberts (AB, 1976; JD 1979)
* Founder of Microsoft Bill Gates (COL, 1977; LLD, 2007)
* Former Secretary-General of the United Nations Ban Ki-moon (MPA, 1984)
* Associate Justice of the Supreme Court of the United States Elena Kagan (JD, 1986)
* Former First Lady of the United States Michelle Obama (JD, 1988)
* Associate Justice of the Supreme Court of the United States Neil Gorsuch (JD, 1991)
* 44th President of the United States and Nobel Peace Prize laureate Barack Obama (JD, 1991)
* Founder of Facebook Mark Zuckerberg (COL, 2006; LLD, 2017)

## Ծանօթագրութիւններ