# ՏիկՏոկ

TikTok

|  |  |
| --- | --- |
| Տեսակ | սոցիալական ցանց և վիդեոհոսթինգի ծառայություն |
| Նախագծումը՝ | ByteDance? |
| ՕՀ | iOS և Անդրոիդ |
| Առկա է | բազմալեզու և անգլերեն |
| Լույս տեսավ՝ | սեպտեմբեր 2016 |
| Արտոնագիր | proprietary software license? |
| Հիմք են ծառայել | Douyin? |
| Կայք | tiktok.com |

**ՏիկՏոկ** (անգլ.՝ TikTok) հին անվանումը՝ Մյուզիքլի (անգլ.՝ musical.ly), սոցիալական ցանց, որը թույլ է տալիս ստեղծել կարճ երաժշտական տեսահոլովակներ, ուղիղ եթերներ և հաղորդագրություններ փոխանակել։ Այն պատկանում է Պեկինյան ByteDance ընկերությանը։

Չինաստանում այն հայտնի է որպես «Douyin» (չինարեն՝ 抖音, pinyin Dǒuyīn
): TikTok-ը և Douyin-ը ըստ էության նույն կիրառությունն են, բայց դրանք գործում են առանձին սերվերների վրա՝ ենթարկվելով Չինաստանի գրաքննության սահմանափակումներին։ ՏիկՏոկը գրասենյակներ ունի Լոս Անջելեսում, Նյու Յորքում, Լոնդոնում, Փարիզում, Բեռլինում, Դուբայում, Մումբայում, Ջակարտայում, Սեուլում և Տոկիոյում։

Այս պահին հավելվածը հասել է ավելի քան 1 միլիարդ օգտագործողի 150 երկրներից։ Չինաստանում, որտեղ հավելվածն ամենատարածվածն է, օգտագործողների 60%-ը գտնվում են 25-44 տարիքային խմբում, իսկ Չինաստանից դուրս՝ օգտագործողների 43%-ը 24-ից բարձր տարիքի են։ 2019-ի վերջին, միջին հաշվով, ամեն ամիս ռուս օգտվողները դիտում էին 16,25 միլիարդ և տեղադրում 20,83 միլիոն տեսանյութեր. 23 միլիոնը տարածել և հավանել է 1,62 միլիարդ տեսանյութ։

## Հիմնական առանձնահատկություններ

TikTok բջջային հավելվածը հնարավորություն է տալիս օգտվողներին ստեղծել իրենց համար կարճ տեսանյութեր, որոնք հաճախ ֆոնային երաժշտություն են պարունակում, որոնք հնարավոր է արագացնել, դանդաղեցնել կամ խմբագրել զտիչով։ Ծրագրի հետ երաժշտական տեսահոլովակ ստեղծելու համար օգտվողները կարող են երաժշտություն բաժնից ընտրել ֆոնային երաժշտություն, զտել խմբագրումը և 15 վայրկյան տևողությամբ կարգավորվող տեսանյութ զտել և բեռնելուց առաջ՝ TikTok-ում կամ այլ սոցիալական հարթակներում ուրիշների հետ կիսել։ Նրանք կարող են նաև նկարահանել սիրված երգի համաժամացման կարճ տեսահոլովակներ։

«Արձագանք»՝ ռեժիմներից մեկը. Թույլ է տալիս օգտվողներին արձանագրել մեկ այլ տեսանյութին՝ ստեղծելով վիրտուալ էկրան։ Մեկ այլ ռեժիմ՝ «դուետ», թույլ է տալիս օգտվողներին հորիզոնական կերպով կարել երկու տեսանյութ՝ հատկություն, որը կար նաև Musical.ly-ում։

Հավելվածը օգտվողներին թույլ է տալիս իրենց հաշիվը դարձնել «մասնավոր»։ Նման հաշիվներում TikTok-ում վերբեռնված տեսանյութերը կարող են դիտվել միայն այն անձանց ցուցակի միջոցով, որոնց հաշվի սեփականատիրոջ կողմից թույլատրված է դիտել տեսանյութը, իսկ մնացածները դրանք չեն տեսնում։ Օգտագործողները հնարավորություն ունեն ընտրելու՝ արդյոք բոլոր օգտվողները կամ միայն նրանց «ընկերները» կարող են իրենց հետ փոխազդել հավելվածի մեկնաբանությունների, հաղորդագրությունների կամ տեսանյութերի միջոցով «արձագանքման» կամ «դուետի» ռեժիմում։ Օգտագործողները կարող են նաև սահմանել, որ անհատական տեսանյութը լինի «հանրային», «միայն ընկերների համար» կամ «մասնավոր»՝ անկախ նրանից, որ հաշիվը «մասնավոր է»։

TikTok-ի «Առաջարկություններ» էջը օգտվողների համար առաջարկվող տեսանյութերի հոսք է՝ հիմնված նրանց նախորդ գործողությունների և հավանումների վրա։ TikTok-ի քաղաքականությանը համապատասխան, տեսանյութերը ներառվում են «առաջարկություններում» միայն այն դեպքում, եթե դրանց հեղինակները 16 տարեկան են։ 16 տարեկանից ցածր օգտվողները չեն հայտնվի «առաջարկի» էջում, հնչյունների ներքո կամ որևէ հեշթեգերի տակ։

Օգտագործողները կարող են նաև ավելացնել իրենց տեսանյութերի, հեշթեգերի, ֆիլտրերի և հնչյունների իրենց «պահված» բաժինը։ Այս բաժինը օգտվողին տեսանելի է միայն իր պրոֆիլում՝ թույլ տալով նրան վերադառնալ ցանկացած տեսանյութ, հեշթեգ, զտիչ կամ ձայն, որոնք նախկինում պահպանել է։

TikTok-ը օգտագործում է արհեստական բանականություն՝ վերլուծելու համար օգտագործողների հետաքրքրություններն ու նախասիրությունները՝ բովանդակության հետ նրանց փոխազդեցության միջոցով և յուրաքանչյուր օգտագործողի համար ցուցաբերելով անհատականացված բովանդակության հոսք։

## Քննադատություն և գրաքննություն

TikTok-ում անպարկեշտ բառապաշարով երաժշտական հետքերով շատ տեսահոլովակներ կան։

Ծառայությունը թույլ բովանդակության չափավորություն ունի։ Նշվել են մանկապիղծների կողմից երեխաների հետ կապ հաստատելու փորձերը, տեսախցիկով ինքնավնասելը, չափազանց բացահայտ տեսանյութերը։ Ծրագրում տեսանյութ տեղադրելը կարող է հանգեցնել կիբեռհետապնդման։

Ընկերությունը մեղադրվում է Չինաստանի իշխանությունների հետ համագործակցության մեջ։

2020-ի առաջին կեսին TikTok-ը, համաձայն իր սեփական թափանցիկության զեկույցի, տարբեր երկրների կառավարությունների խնդրանքով հեռացրեց 711 բովանդակություն՝ Ռուսաստանի (296 ջնջված տեսանյութ) և Հնդկաստանի (225, սոցիալական ցանցը հուլիսին արգելվեց)։ Ընկերությունը չի բացահայտում հարցումների մանրամասն վիճակագրությունը. Հայտնի չէ, թե որ օրենքներին են դիմել ՌԴ իշխանությունները՝ պահանջելով հեռացնել տեսանյութերը։ Բրիտանական խորհրդարանի թվային զարգացման և մշակույթի հանձնաժողովում լսումների ժամանակ TikTok–ի Եվրոպայում կառավարության հարաբերությունների և հասարակական քաղաքականության հարցերով տնօրեն Տաո Բերտրամը խոստովանեց, որ իշխանությունների պահանջով արգելափակել է Ռուսաստանում ԼԳԲՏ բովանդակությունը։

2020 թվականի օգոստոսին ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը սպառնացել է փակել TikTok-ի ԱՄՆ-ի բոլոր գործունեությունը, քանի որ հավելվածը դիտել է որպես ազգային անվտանգության սպառնալիք։

Հայաստանում Tiktok-ը չի գործել 44-օրյա պատերազմի որոշ ժամանակահատվածում, որպեսզի կասեցվի ադրբեջանական ապատեղեկատվության տարածումը։

## Պատմություն

### Էվոլյուցիա

«Douyin» սոցիալական ցանցը գործարկվել է 2016 թվականի սեպտեմբերին չինական «ByteDance» ընկերության կողմից։ Ավելի ուշ թողարկվել է այս հավելվածի պատճենը «TikTok» անունով՝ միջազգային շուկայի համար։ Դա ընկերությանը թույլ է տվել համընդհանուր զարգանալ՝ չխախտելով երկրի օրենքները։«Douyin»-ը գործածվել է «ByteDance»-ի կողմից Չինաստանում 2016 թվականի սեպտեմբերին։ «Douyin»-ը 200 օրվա ընթացքում մշակվել է և մեկ տարվա ընթացքում 100 միլիոն մարդ օգտվել է և օրական դիտվել է 1 միլիարդ տեսանյութ։ ՏիկՏոկը մտավ միջազգային շուկա 2017 թվականի սեպտեմբերին։ ՏիկՏոկը 2018 թվականի հունվարին 23-ի դրությամբ անվճար բջջային հավելվածների շարքում Թայլանդում և այլ երկրներում զբաղեցրեց առաջին տեղը։

Ըստ Sensor Tower հետազոտական ֆիրմայի տվյալների ՏիկՏոկը ներբեռնվել է 80 միլիոն անգամ Միացյալ Նահանգներում, և 800 միլիոն անգամ ամբողջ աշխարհում, բացառությամբ Չինաստանում անդրոիդից օգտվողներին։ Աստղերը, ներառյալ Ջիմի Ֆելոնը և Թոնի Հոքը, միացել են ծրագրին 2018 թվականի նոյեմբերին։

2019 թվականի սեպտեմբերի 3-ին ՏիկՏոկը և Ֆուտբոլի Ազգային Լիգան հյատարարեցին բազմամյա համագործակցության մասին։ Համագործակցությունը ներառում է Ֆուտբոլի Ազգային Լիգայի պաշտոնական հաշվի գործարկումը, որը ամբողջ աշխարհի Ֆուտբոլի Ազգային Լիգայի երկրպագուներին բերում է ՏիկՏոկ։

2017 թվականի նոյեմբերի 9-ին «ByteDance»-ը ձեռք է բերել «musical․ly» սոցիալական ցանցը։ 2018 թվականի օգոստոսի 2-ին միավորել են «TikTok»-ի հետ։

### musical.ly-ի միավորում

2017 թվականի նոյեմբերի 9-ին ՏիկՏոկի մայր ընկերությունը՝ «ByteDance»-ը ծախսել է 1 միլիարդ դոլար musical.ly ծրագիրը ձեռք բերելու համար, որը տեղակայված էր Շանհայում, իսկ գրասենյակը գտնվում էր Սանտա Մոնիկայում, Կալիֆոռնիա։ Այն ուներ հանրահայտ սոցիալական ցանցային հարթակ, որի թիրախային խումբը ամերիկացի պատանիներն էին։ Musical.ly-ն սոցիալական ցանց էր, որը օգտվողներին թույլ էր տալի ստեղծել կարճ ֆոնոգրամային և կատակերգական տեսահոլովակներ։ Ծրագրի պաշտոնական թողարկումը տեղի է ունեցել 2014 թվականի Օգոստոսին։

### Տարածում այլ շուկաներում

2018 թվականի դրությամբ ՏիկՏոկը հասանելի էր ավելի քան 150 շուկաներում և 75 լեզուներում։ 2018 թվականի առաջին կեսի ընթացքում ՏիկՏոկը ներբեռնվեց App store-ում ավելի քան 104 միլիոն անգամ, համաձայն Sensor Tower-ի տվյալներին։ Այն գերազանցեց Ֆեյսբուքը, Յութուբը և Ինստագրամը դառնալով այդ ժամանակահատվածի iOS-ի ամենաշատ ներբեռնված հավելվածը։

### Douyin

Որպես առանձին հավելված ՏիկՏոկից, Դույինը հասանելի է մշակողի կայքից և 2016 թվականից ի վեր պահպանել է նույն անվանումը։ Մասնավորապես ծրագրի հայտնիությունը բացատրվում է մարքեթինգային արշավներով, որոնց շրջանականերում կազմակերպվել են միջոցառումներ չինական աստղերի մասնակցությամբ, որպեսզի հետաքրքրեն նրանց երկրպագուներին։ Օրինակ նրա մարքեթինգային արշավը 2018-ի Գարնանային փառատոնում, որը բերեց ավելի քան 70 միլիոն ամենօրյա ակտիվ օգտվողներ։ 2018 թվականի փետրվարին Douyin-ը սկսեց համագործակցել Modern Sky-ի հետ, երաժշտությունը դրամայնացնելու համար։

## Հայտնի տիկտոկերներ

* Լորեն Գրեյ
* Էդիսոն Ռեյ
* Չարլի Դ'Ամելիո
* Բրենտ Ռիվերա
* Ջեյմս Չարլզ
* Դիքսի Դ'Ամելիո
* Լիլ Հադի
* Խաբի Լեյմ
* Քինգ Ռուզի
* Չուչի Շուշի
* Պուպսիկ

## Տես նաև

* Musical.ly

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* ՏիկՏոկ - մեմերի հանրագիտարան
* ծրագիրը Չինաստանում

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «ՏիկՏոկ» հոդվածին։ |