# Հրաշք Հանգան գետի վրա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կորեայի ՀՆԱ-ի աճի տեմպը 1961-2008 թվականները
**«Հրաշք Հանգան գետի վրա»** (կորեերեն՝ 한강의 기적 (漢江의 奇蹟),  Հարավային Կորեայի տնտեսության աճի գործընթացը նկարագրող տերմին, կես դարում կորեական պատերազմի հետևանքով ավերված ագրարային երկրից վերածվել է բարձր տեխնոլոգիաների զարգացող տնտեսության։ Այս գործընթացը հիմնված էր արտահանմանն ուղղված աճի, արագ ինդուստրացման, նոր տեխնոլոգիաների ներդրման, կրթության զարգացման վրա, ինչը հանգեցրեց կենսամակարդակի բարձրացման, արագ ուրբանիզացիայի և արդիականացման։ Հանգան գետի վրա հրաշքը փորձել են այնպիսի միջազգային կորպորացիաներ, ինչպիսիք են Samsung-ը, LG-ը և Hyundai-ը։

Հանգանը (բառացիորեն կորեերենից Հանգանգ նշանակում է «Հան գետ») գետ է, որի ափերին տեղակայված է Սեուլը՝ Հարավային Կորեայի մայրաքաղաքը, ամենամեծ քաղաքը և տնտեսական կենտրոնը։

Հարավային Կորեայի տնտեսության արագ զարգացման սկիզբը կապված է 1962 թվականի հետ, երբ նախագահ Փարկ Չունգ Հին հայտարարել է առաջին հնգամյա ծրագրի սկիզբը։ Տնտեսական աճը դանդաղել է 1980-ականների վերջին, բայց 1988 թվականի Սեուլի Օլիմպիական խաղերից հետո մարդիկ սկսեցին խոսել «Հանգան գետի հրաշքի» մասին։ 1994 թվականից Կորեայի Հանրապետությունը համարվում է բարձր զարգացած (մեկ շնչին ընկնող ՀՆԱ-ի առումով)։ 1997 թվականին Հարավային Կորեայի տնտեսությունը վերապրել է ասիական ֆինանսական ճգնաժամը, բայց կարողացել է հաջողությամբ հաղթահարել այն։ Դրանից հետո, բացի Հարավային Կորեայի տնտեսության ավանդական հատվածներից, նշանակալի դեր է ունեցել նաև արտահանմանն ուղղված բիզնեսը, այն կոչվում էր հապլյու՝ «կորեական ալիք»։

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | …Հանգան գետի հրաշք ժամանակաշրջանը, երբ 1960-ականներից մինչև 1990-ականները Կորեան տնտեսական զարգացումը հսկայական թռիչք կատարեց, կեղծամներ, նրբատախտակներ և ծովամթերք արտահանող հետամնաց երկրից վերածվեց առաջադեմ տեխնոլոգիական հզորության, ողջ աշխարհը լրացրեց սմարթֆոններով, համակարգիչներով, մեքենաներով և հեղուկանավերով։- Օլեգ Կիրյանով |  |

}}

«Հանգան գետի վրա հրաշքի» իրականացման համար կա կարևոր երեք գործոն՝ երկրի ղեկավարության քաղաքական կամքը, Կորեայի ժողովրդի մտածելակերպը և կոնֆուցիական էթիկայի և բարքերի վրա հիմնված նրանց արժեքները, Հարավային Կորեայի ինտեգրումը համաշխարհային տնտեսական համակարգին՝ ինչպես առանձին երկրների (հիմնականում Ճապոնիայի և ԱՄՆ-ի), այնպես էլ միջազգային ֆինանսական հաստատությունների աջակցությամբ։

Ուսումնասիրելով հարավկորեական «տնտեսական հրաշքի» ֆենոմենը՝ նշում են դրա նմանությունը այլ «ասիական վագրերի»՝ Սինգապուրի, Հոնկոնգի և Թայվանի տնտեսական վերելքի հետ։ Ուշադրություն է դարձվում ոչ միայն ցուցանիշների աճին, այլև տնտեսության կառուցվածքի փոփոխություններին։ Գնահատելով «Հանգան գետի հրաշքը»՝ գտնվում են ինչպես դրական, այնպես էլ բացասական կողմեր՝ տնտեսական աճը հանգեցրել է Կորեայի Հանրապետությունում ժողովրդագրական ու սոցիալական զգալի փոփոխությունների։

## Գրականություն

* Мировая экономика и международные отношения — Издательство «Правда», 2007, Выпуски 5-8. — Стр. 74
* *Пягай Н. В.* Как и почему изучают русский язык в Южной Корее «Русская речь» — Издательство «Наука», 1997 № 3. — С. 61
* *Колесниченко Т.* Чудо на реке Хан // Газета «Правда». — 10 апреля 1991. — С. 5
* *Фетисов О.* Еще раз о южнокорейском феномене // Деловой мир. — 1992. — 2 апр. — С.4
* *Боровой Я.* Чудо на реке Ханган // Новое время. — 1995. — № 47. — С. 3436
* *Аносова Л. А.* Южная Корея в преддверии экономических реформ // Проблемы Дальнего Востока. — 1993. — № 6. -С. 71-81
* *Жуков С.* Роль государства в сотворении «южнокорейского чуда» // Российский экономический журнал — 1993. — № 5. — С. 98104.
* *Bridges, Brian*. The Seoul Olympics: Economic Miracle Meets the World // International Journal of the History of Sport — декабрь 2008, № 14. — С. 1939—1952.
* *Paul Krugman.* The Myth of Asia’s Miracle. — Foreign Affairs, Nov/Dec 1994. — Vol.73, Iss. 6; — P. 62

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

* *Рыбкина Л. В.* Компания Samsung Electronics co, Ltd.. И особенности ее товарной политики экспортной продукции // *Colloquium-journal*. — 2019. — № 10 (34). —
* *Агабеков С.И., Левина Е.А.* Корпорации и экономический рост. Опыт Южной Кореи // *Всероссийский экономический журнал ЭКО*. — 2017. — № 3 (513).
* *Новиков И.В., Уткина В.А.* Экономическое развитие Южной Кореи // *Экономика и бизнес: теория и практика*. — 2017. — № 4—2.
* *Шокиров А. А.* Основные направления развития экономической политики Республики Корея // *Казанский вестник молодых учёных*. — 2019. — № 1 (9).
* *Любимов Иван, Казакова Мария, Гвоздева Маргарита, Оспанова Айгерим* Провал и триумф экономического усложнения: история Аргентины и Южной Кореи во второй половине XX века // *Экономическая политика*. — 2019. — № 5.
* *Угаслов Н. Ф.* Попытки объяснения «Азиатского чуда» при помощи факторной теории. Роль расходов на образование // *Russian Journal of Economics and Law*. — 2013. — № 3 (27).