# Եվրոպայի մշակութային մայրաքաղաք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

«**Եվրոպայի մշակութային մայրաքաղաք**», Եվրամիության նախաձեռնությունը, որն իրենից ներկայացնում է որևէ քաղաքի ամենամյա ընտրություն, որի նպատակն է վերջինս դարձնել մշակութային կենտրոն, ինչը կնպաստի նրա մշակութային, տնտեսական և հասարակական զարգացմանը։ Որպես կանոն լրացուցիչ ֆինանսավորումը հնարավորություն է տալիս տվյալ մայրաքաղաքին էապես բարելավել իր մշակութային հաստատությունների վիճակը։

1985 թվականին Մելինա Մերկուրին և ֆրանսիացի քաղաքական գործիչ Ժակ Լանգը առաջարկեցին նախագիծը, և սույն թվականին Եվրամիության խորհուրդը առաջին «Եվրոպական մշակութային մայրաքաղաք» հռչակեց Աթենքը։ Վերջինիս թեկնածությունը առաջադրվել էր Մելինայի կողմից։ Նրա եղբայր և համախոհ Սպիրոս Մերկուրիսը 2010 թվականին ելույթ ունեցավ կոնֆերանսի ժամանակ, որը նվիրված էր նախաձեռնության 25 ամյակին։
1990-ականներին եվրոպական նախագծի նմանօրինակ՝ «Արաբական և Ամերիկյան մշակութային մայրաքաղաքներ» հռչակվեցին աշխարհի տարբեր ծայրերում գտնվող քաղաքներ։
1999 թվականին ծրագիրը, որը կրում էր «Եվրոպական մշակութային քաղաք» խորագիրը, վերանվանվեց «Եվրոպական մշակութային մայրաքաղաք»։

## Եվրոպայի մշակութային մայրաքաղաքների ցանկ

| Տարի | Քաղաք | Երկիր |
| --- | --- | --- |
| 1985 | Աթենք |  Հունաստան |
| 1986 | Ֆլորենցիա |  Իտալիա |
| 1987 | Ամստերդամ |  Նիդերլանդներ |
| 1988 | Արևմտյան Բեռլին |  Գերմանիա |
| 1989 | Փարիզ |  Ֆրանսիա |
| 1990 | Գլազգո |  Մեծ Բրիտանիա |
| 1991 | Դուբլին |  Իռլանդիա |
| 1992 | Մադրիդ |  Իսպանիա |
| 1993 | Անտվերպեն |  Բելգիա |
| 1994 | Լիսաբոն |  Պորտուգալիա |
| 1995 | Լյուքսեմբուրգ |  Լյուքսեմբուրգ |
| 1996 | Կոպենհագեն |  Դանիա |
| 1997 | Սալոնիկ |  Հունաստան |
| 1998 | Ստոկհոլմ |  Շվեդիա |
| 1999 | Վեյմար |  Գերմանիա |
| 2000 | Ավինյոն |  Ֆրանսիա |
| Բերգեն |  Նորվեգիա |
| Բոլոնյա |  Իտալիա |
| Բրյուսել |  Բելգիա |
| Հելսինկի |  Ֆինլանդիա |
| Կրակով |  Լեհաստան |
| Պրահա |  Չեխիա |
| Ռեյկյավիկ |  Իսլանդիա |
| Սանտյագո դե Կոմպոստելա |  Իսպանիա |
| 2001 | Ռոտերդամ |  Նիդերլանդներ |
| Պորտու |  Պորտուգալիա |
| 2002 | Բրյուգե |  Բելգիա |
| Սալամանկա |  Իսպանիա |
| 2003 | Գրաց |  Ավստրիա |
| 2004 | Ջենովա |  Իտալիա |
| Լիլ |  Ֆրանսիա |
| 2005 | Կորկ |  Իռլանդիա |
| 2006 | Պատրաս |  Հունաստան |
| 2007 | Սիբիու |  Ռումինիա |
| Լյուքսեմբուրգ |  Լյուքսեմբուրգ |
| 2008 | Լիվերպուլ |  Մեծ Բրիտանիա |
| Սթավանգեր |  Նորվեգիա |
| 2009 | Վիլնյուս |  Լիտվա |
| Լինց |  Ավստրիա |
| 2010 | Էսսեն |  Գերմանիա |
| Ստամբուլ |  Թուրքիա |
| Պեչ |  Հունգարիա |
| 2011 | Տուրկու |  Ֆինլանդիա |
| Տալլին |  Էստոնիա |
| 2012 | Գիմարայնշ |  Պորտուգալիա |
| Մարիբոր |  Սլովենիա |
| 2013 | Մարսել |  Ֆրանսիա |
| Կոշիցե |  Սլովակիա |
| 2014 | Ռիգա |  Լատվիա |
| Ումեո |  Շվեդիա |
| 2015 | Մոնս |  Բելգիա |
| Պլզեն |  Չեխիա |
| 2016 | Սան Սեբաստիան |  Իսպանիա |
| Վրոցլավ |  Լեհաստան |
| 2017 | Օրհուս |  Դանիա |
| Պաֆոս |  Կիպրոս |
| 2018 | Լեուվարդեն |  Նիդերլանդներ |
| Վալետա |  Մալթա |
| 2019 | Մատերա |  Իտալիա |
| Պլովդիվ |  Բուլղարիա |
| 2020 | Ռիեկա |  Խորվաթիա |
| Գոլուէյ |  Իռլանդիա |
| 2021 | Տիմիշոարա |  Ռումինիա |
| Էլեֆսիս |  Հունաստան |
| Նովի Սադ |  Սերբիա |

## Ծանոթագրություններ

## Գրականություն

* Mittag, Jürgen (Hg.): «Die Idee der Kulturhauptstadt Europas. Anfänge, Ausgestaltung und Auswirkungen Europäischer Kulturpolitik.» Essen 2008.

## Արտաքին հղումներ

* European Capitals of Culture
* Decision No 1622/2006/EC of the European Parliament and of the Council of 24 October 2006 establishing a Community action for the European Capital of Culture event for the years 2007 to 2019
* Decision No 445/2014/EU of the European Parliament and of the Council of 16 April 2014 establishing a Union action for the European Capitals of Culture for the years 2020 to 2033 and repealing Decision No 1622/2006/EC
* European Cultural Capital Report 3 (2011) A report by Robert Palmer, Greg Richards and Diane Dodd. Association for Tourism and Leisure Education (ATLAS)

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Եվրոպայի մշակութային մայրաքաղաք» հոդվածին։ |