Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Հունիսի 2

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| << | **Հունիս** | >> |
| Կի | Եկ | Եք | Չո | Հի | Ու | Շա |
|  | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 |
| 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 |
| 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 |
| 28 | 29 | 30 |  |  |  |  |

**Հունիսի 2**, տարվա 153-րդ (նահանջ տարիներին՝ 154-րդ) օրն է։

* Տարվա ավարտին մնում է 212 օր։

## Դեպքեր

* 455 - Վանդալները ներխուժում են Հռոմ և երկու շաբաթ թալանում են այն
* 1962՝ Նովոչերկասսկում թանկացումների դեմ գործադուլ հայտարարած աշխատողների վրա կրակ բացելով ուժայիններն սպանում են 24 հոգի

## Ծնունդներ

* 1305 - Աբու-Սաիդ Բահատուր Խան, մոնղոլական պետության իշխան
* 1621 - Իսահակ վան Օստադե Isaac van Ostade հոլանդացի նկարիչ
* 1731 - Մարթա Վաշինգտոն Martha Custis Washington Ջորջ Վաշինգտոնի կինը
* 1740 - Մարկիզ դե Սադ Marquis de Sade ֆրանսիացի արիստոկրատ գրող և փիլիսոփա
* 1816 - Գրեյս Ագիլեր Grace Aguilar անգլիացի գրող
* 1840 - Թոմաս Հարդի Thomas Hardy անգլիացի բանաստեղծ և գրող
* 1847 - Նիլ Ֆիլատով, ռուս մանկաբույժ
* 1863 - Ֆելիքս ֆոն Վայնգարտներ, ավստրիացի դիրիժոր, կոմպոզիտոր
* 1875 - Հովհաննես Կարապետյան, երկրաբան
* 1904 - Ջոննի Վայսմյուլլեր Johnny Weissmuller ամերիկացի դերասան
* 1913 - Վալտեր Անդրեաս Շվարց Walter Andreas Schwerz գերմանացի երգիչ-երգահան և գրող
* 1930 - Աշոտ Պետրոսյան, մաթեմատիկոս
* 1941 - Չարլի Ուոթս Charlie Watts անգլիացի հարվածային գործիք նվագող
* 1947 - Զավեն Սարգսյան, հայ լուսանկարիչ, Սերգեյ Փարաջանովի թանգարանի տնօրեն
* 1959 - Սլավա Ավագյան, Արցախյան պատերազմի մասնակից
* 1959 - Ռինեկե Դեյքստրա, նիդերլանդացի լուսանկարիչ և վիդեոարտիստ
* 1961 - Էդուարդ Զորիկյան բանաստեղծ և երգահան
* 1964 - Կարեն Առաքելյան, Արցախյան պատերազմի մասնակից
* 1978 - Լիլիթ Բլեյան, երգերի հեղինակ և երգչուհի
* 1988 - Սերխիո Ագուերո Sergio Leonel Agüero del Castillo արգենտինացի ֆուտբոլիստ
* 1994 – Համլետ Ղազարյան, հայ դերասան, ռադիոհաղորդավար։

## Մահեր

* 1601՝ հայ եկեղեցական-հասարակական գործիչ Ազարիա Ա Ջուղայեցի
* 1882 - Իտալիայի ժողովրդական հերոս Ջուզեպպե Գարիբալդի
* 1941՝ ֆրանսահայ գրող Վազգեն Շուշանյան
* 1985՝ բանաստեղծ, արձակագիր, թարգմանիչ Սուրեն Ավչյան
* 1987՝ իսպանացի կիթառահար Անդրես Սեգովիա
* 1988՝ հնդիկ դերասան Ռաջ Կապուր
* 2004՝ բուլղարացի օպերային երգիչ Նիկոլայ Գյաուրով

## Տոներ

* Իտալիա՝ Հանրապետության օր (2000 թվականից),
* Բուլղարիա՝ Խրիստո Բոտևի օր
* Ռուսաստան՝ Առողջ սննդի և ավելորդ սննդից հրաժարվելու օր
* Թաիլանդ՝ Անանասի փառատոն։
# Ֆանտաստիկ ֆիլմ

**Ֆանտաստիկ ֆիլմ** կինեմատոգրաֆիայի ժանր։ Կերպարները, իրադարձությունները և միջավայրը շատ հեռու են իրական կյանքից։ Այս ժանրի ֆիլմերը հնարավորություն են տալիս լայնորեն օգտագործել համակարգչային հատուկ էֆեկտներ մյուս ժանրերի ֆիլմերի հետ համեմատած, ինչպես նաև գրավել հանդիսատեսի ուշադրությունը և զվարճացնել վերջինիս։ Այս ժանրի ֆիլմերն ունեն նաև իրենց ենթակատեգորիաները՝ գիտական ֆանտաստիկա, ֆենտեզի, Ֆանտասմագորիա, բայց այս բոլոր ժանրի ֆիլմերը կարելի է դասակարգել ընդհանուր ֆանտաստիկ ժանրի տակ։ Գոյություն ունի այս ժանրի ավելի նեղ բնորուշում։ Ըստ դրա «Տիեզերական ոդիսական 2001» ֆիլմը «ֆանտաստիկ ֆիլմ» ժանրին չի պատկանում։ Այս հոդվածում կքննարկվի այս ժանրի ավելի լայն օգտագործումը, որպեսզի ամբողջական պատկերացում ստեղծվի այս կինոժանրի վերաներյալ։

«ֆանտաստիկ ֆիլմ» ժանրի էվոլյուցիան հետևել է ֆանտատիկ ժանրի գրականության զարգացմանը։ Բայց կինեմատոգրաֆիան հենց սկզբից ուներ մեկ կարևոր առավելություն՝ ի տարբերություն գրականության՝ տեսողական գործոնը։ Շարժվող պատկերները հանդիսատեսների կողմից ընկալվում է ավելի իրական, գոյություն ունեցող և ներկայումս կատարվող, ընդ որում գործողությունների ճշմարտացիությունը կախված չէ, թե էկրանի վրա որքան ֆանտաստիկ է զարգանում գործողությունը։ Հատուկ էֆեկտների կիրառումով ֆանտաստիկ ֆիլմերը հանդիսատեսի համար էլ ավելի ընկալելի դարձան։
# Ջեսսի Օուենս

| Ջեսսի Օուենս
 |
| --- |
|  |
| Ծնվել է | սեպտեմբերի 12, 1913(1913-09-12)[…] |
| Ծննդավայր | Oakville, Լոուրենս շրջան, Ալաբամա, ԱՄՆ |
| Մահացել է | մարտի 31, 1980(1980-03-31)[…] (66 տարեկան) |
| Մահվան վայր | Թուսոն, Արիզոնա, ԱՄՆ |
| Գերեզման | Օուկ Վուդս գերեզմանատուն |
| Քաղաքացիություն |  ԱՄՆ |
| Ազգություն | աֆրոամերիկացի |
| Կրթություն | Օհայո նահանգի համալսարան, East Technical High School? և North Platte High School? |
| Մասնագիտություն | վազորդ, թեթևատլետ, long jumper, ձեռնարկատեր, մարզիկ և Olympic champion |
| Ամուսին | M. Ruth Solomon? |
| Կուսակցություն | ԱՄՆ Հանրապետական կուսակցություն |
| Պարգևներ և մրցանակներ |    ԱՄՆ Կոնգրեսի ոսկե մեդալ Թեոդոր Ռուզվելտի մրցանակ Ասոշիեդ Պրեսի վարկածով տարվա մարզիկ և IAAF Hall of Fame? |
| Անդամություն | Alpha Phi Alpha |
| 🌐 | jesseowens.com |
|  Jesse Owens Վիքիպահեստում |

**Ջեյմս Կլիվլենդ (Ջեսսի) Օուենս** (James Cleveland "Jesse" Owens, սեպտեմբերի 12, 1913(1913-09-12)[…], Oakville, Լոուրենս շրջան, Ալաբամա, ԱՄՆ - մարտի 31, 1980(1980-03-31)[…], Թուսոն, Արիզոնա, ԱՄՆ), ամերիկացի վազորդ, հեռացատկորդ, օլիմպիական խաղերի քառակի (1936, Բեռլին) չեմպիոն։ Սպորտի պատմության մեջ առաջինն էր, որ հեռացատկում հաղթահարեց 8 մետրի սահմանագիծը (8 մ 13 սմ)։ Բեռլին օլիմպիադայի լավագույն մարզիկը։ Համարվել է բոլոր ժամանակների լավագույն սպրինտեր։

## Ծանոթագրություններ

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ջեսսի Օուենս» հոդվածին։ |
# 1297[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

| Տարիներ
 |
| --- |
|  1293 · 1294 · 1295 · 1296 —  **1297**  — 1298 · 1299 · 1300 · 1301
 |
| Տասնամյակներ
 |
| 1270‑ականներ · 1280‑ականներ — **1290‑ականներ** — 1300‑ականներ · 1310‑ականներ
 |
| Դարեր
 |
| 12-րդ դար — **13-րդ դար** — 14-րդ դար
 |

**1297 թվական**, ոչ նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է երեքշաբթի օրը։ Սա մեր թվարկության 1297 թվականն է,
XIII դարի 97-րդ տարին։ Հանդիսանում է 13-րդ դարի վերջին տասնամյակի՝ 1290-ականների տարեթիվ, որը հանդիսանում է 1296 և 1298 թվականների միջև ընկած տարին։

## Իրադարձություններ

## Ծնունդներ

## Մահեր

## Ծանոթագրություններ

**1297 թվականն
այլ օրացույցներով**| Գրիգորյան օրացույց | 1297 *MCCXCVII* |
| Հուլյան օրացույց | 1296—1297 (հունվարի 8 -ից) |
| Հուլյան օրացույց բյուզանդական շրջան | 6805—6806 (սեպտեմբերի 8-ից) |
| Հռոմի հիմնադրումից սկսած | 2049—2050 (ապրիլի 28 -ից) |
| Հայկյան տոմար | 3789—3790 (օգոստոսի 11-ից) *ՎՉՁԹ—ՎՉՂ* |
| Հրեական օրացույց  | 5057—5058
ה'נ"ז — ה'נ"ח |
| Իսլամական օրացույց | 696—697 |
| Չինական օրացույց | 3993—3994 丙申 — 丁酉 կարմիր կապիկ — կարմիր աքաղաղ |
| Եթովպական օրացույց | 1289—1290 |
| Հին հնդկական օրացույց |  |
| - *Վիկրամ սամվատ* | 1353—1354 |
| - *Շակա սամվատ* | 1219—1220 |
| - *Կալի յուգա* | 4398—4399 |
| Իրանական օրացույց | 675—676 |
| Բուդդայական օրացույց | 1840 |
# Մեքսիկական կոնգրես[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

| Մեքսիկական կոնգրես իսպ.՝ Congreso General de los Estados Unidos Mexicanos |
| --- |
| Տեսակ |
| Տեսակ | երկպալատ խորհրդարան |
| Պատմություն |
| Հիմնադրված | սեպտեմբերի 28, 1821 |
| Ղեկավարում |
| Խոսնակ | Խեսուս Կարամ, Անկախություն և զարգացում սկսած Օգոստոսի 29, 2012 |
| Կազմը |
|  |

**Մեքսիկայի խորհրդարան** կամ **Մեքսիկական կոնգրես,** Մեքսիկայի իշխանության օրենսդրական ճյուղի պաշտոնական անվանումն է։

## Կառուցվածք

Ըստ Սահմանադրության` Մեքսիկայի Կոնգրեսը կազմված է երկու պալատներից։ Ստորին պալատը (իսպ.՝ Cámara de Diputados) բաղկացած է 500 անդամ-պատգամավորներից։ Ընտրությունների ժամանակ ընտրողները ընտրում են պատգամավորներին երեք տարի ժամանակահատվածով։ Հարավային Ամերիկայի այս երկրում գործում է համընդհանուր ընտրական իրավունքը։ 500 անդամներից 300-ը ընտրվում են ըստ ընտրատարածքների, իսկ մնացած 200-ը համամասնականի հիման վրա։ Վերին պալատը կամ սենատը (իսպ.՝ Cámara de Senadores) բաղկացած է 128 անդամներից։ Համաժոցղովրդական քվեարկությունների արդյունքում նրանք ընտրվում են առավելագույնը 6 տարի ժամանակահատվածով։

## Կոմպետենցիա

Մեքսիկական կոնգրեսի հիմնական գործառույթը օրենքների և հրամանագրերի հարցերին տրված իրավասուցյան հաստատումն է։ Օրենսդրական նախաձեռնությունը պատկանում է երկրի ղեկավարին՝ նախագահին, օրենսդրական կողմը պատկանում է ստորին պալատի պատգամավորներին և սենատի անդամներին։

Կոնգրեսի նիստերը անցկացվում են ամեն տարի սեպտեմբերի 1-ից մինչև դեկտեմբերի 31-ը ընկած ժամանակահատվածում։ Նիստերի ժամանակ երկու պալատների ներկայացուցիչները իրենց ընդգծած որոշումները պետք է նշեն սահմանադրության հիման վրա։

## Կուսակցություններ

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| պատգամավորական պալատների կազմը

| **Կուսակցություն** | **Քանակ** |
| --- | --- |
|  | Ինստիտուցիոնալ-հեղափոխական կուսակցություն | 212 |
|  | Ազգային գործողություններ կուսակցություն | 114 |
|  | Դեմոկրատական-հեղափոխական կուսակցություն | 104 |
|  | Կանաչ էկոլոգիական կուսակցություն | 29 |
|  | Աշխատանքի կուսակցություն | 15 |
|  | Զինվորական կուսակցություն | 16 |
|  | Նոր ալյանս | 10 |
|  | Անկուսակցականներ | 0 |
| **Ընդհանուր** | **500** |

Սենատի կազմ

| **Կուսակցություն** | **Քանակ** |
| --- | --- |
|  | Ինստիտուցիոնալ-հեղափոխական կուսակցություն | 52 |
|  | Ազգային գործողություններ կուսակցություն | 38 |
|  | Դեմոկրատական-հեղափոխական կուսակցություն | 22 |
|  | Կանաչ էկոլոգիական կուսակցություն | 9 |
|  | Աշխատանքի կուսակցություն | 4 |
|  | Զինվորական կուսակցություն | 2 |
|  | Նոր ալյանս | 1 |
|  | Անկուսակցականներ | 0 |
| **Ընդհանուր** | **128** |

 |

## Ծանոթագրություններ

|  |
| --- |
|   **Մեքսիկա** |
# Քաղաքակրթության բնօրրան[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բարեբեր մահիկ. հենց դրան է հղում արևմտյան և մերձավորարևելյան գիտնականների մեծամասնությունը՝ խոսելով քաղաքակրթության բնօրրանի մասին
**Քաղաքակրթության բնօրրան**, քաղաքակրթության առաջացման հավանական վայր։

Սովորաբար այս տերմինը կիրառում են Էնեոլիթի դարաշրջանի նկատմամբ, որը ծագել է Մերձավոր Արևելքում․ դա մասնավորապես Ուբեյդի դարաշրջանի և Նաքադի մշակույթներն են, որոնք սկիզբ են դրել շումերական և հին եգիպտական քաղաքակրթություններին համապատասխանաբար։ Բարեբեր մահիկի (Միջագետք և Լևանտ), Հայաստանի, Իրանական լեռնաշխարհի, (հին էլամ և Արատտա), Կենտրոնական Անատոլիայի և Արևելյան Անատոլիայի տարածքները ընդհանուր առմամբ համարվում են քաղաքակրթության առաջին բնօրրանը։

Բացի այդ, այս տերմինը օգտագործվում է որոշ այլ ասիական մշակույթների համար, որոնք գտնվում են խոշոր գետերի հովիտներում, ինչպիսիք են Ինդոս գետը (Հարապպայի քաղաքակրթություն) Հնդկական ենթացամաքում և Հուանհեն (Շան դինաստիա)՝ Չինաստանում, ինչպես նաև հնագույն մշակույթները քաղաքակրթության այլ վաղ օջախներում՝ Հունաստանում (Կիկլադյան քաղաքակրթություն, մինոսյան քաղաքակրթություն), Պերուում (Նորտե-Չիկոյի մշակույթը Կարալ քաղաքի հետ) և Մեզոամերիկայում (օլմեկյան քաղաքակրթություն)։

«Քաղաքակրթության բնօրրանի» շուրջ շահարկումները բնորոշ են «կորած քաղաքակրթությունների և մայրցամաքների» մասին կեղծ պատմական և էզոթերիկ գրականությանը՝ երբեմն երանգավորված ազգայնական գույներով (այդպիսիք էն հռչակվել Թայվանը, Արկայիմը, Տրիպոլին և այլն)։

## Ծանոթագրություններ
# 20-րդ դար

|  |
| --- |
| II հազարամյակ
 |
| 18-րդ դար — 19-րդ դար — **20-րդ դար** — 21-րդ դար — 22-րդ դար
 |
|

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1890‑ականներ
 |  1890
 |  1891
 |  1892
 |  1893
 |  1894
 |  1895
 |  1896
 |  1897
 |  1898
 |  1899
 |
|  |
| 1900‑ականներ
 |  1900
 |  1901
 |  1902
 |  1903
 |  1904
 |  1905
 |  1906
 |  1907
 |  1908
 |  1909
 |
| 1910‑ականներ
 |  1910
 |  1911
 |  1912
 |  1913
 |  1914
 |  1915
 |  1916
 |  1917
 |  1918
 |  1919
 |
| 1920‑ականներ
 |  1920
 |  1921
 |  1922
 |  1923
 |  1924
 |  1925
 |  1926
 |  1927
 |  1928
 |  1929
 |
| 1930‑ականներ
 |  1930
 |  1931
 |  1932
 |  1933
 |  1934
 |  1935
 |  1936
 |  1937
 |  1938
 |  1939
 |
| 1940‑ականներ
 |  1940
 |  1941
 |  1942
 |  1943
 |  1944
 |  1945
 |  1946
 |  1947
 |  1948
 |  1949
 |
| 1950‑ականներ
 |  1950
 |  1951
 |  1952
 |  1953
 |  1954
 |  1955
 |  1956
 |  1957
 |  1958
 |  1959
 |
| 1960‑ականներ
 |  1960
 |  1961
 |  1962
 |  1963
 |  1964
 |  1965
 |  1966
 |  1967
 |  1968
 |  1969
 |
| 1970‑ականներ
 |  1970
 |  1971
 |  1972
 |  1973
 |  1974
 |  1975
 |  1976
 |  1977
 |  1978
 |  1979
 |
| 1980‑ականներ
 |  1980
 |  1981
 |  1982
 |  1983
 |  1984
 |  1985
 |  1986
 |  1987
 |  1988
 |  1989
 |
| 1990‑ականներ
 |  1990
 |  1991
 |  1992
 |  1993
 |  1994
 |  1995
 |  1996
 |  1997
 |  1998
 |  1999
 |
|  |
| 2000‑ականներ
 |  2000
 |  2001
 |  2002
 |  2003
 |  2004
 |  2005
 |  2006
 |  2007
 |  2008
 |  2009
 |

 |

**20–րդ դար**, որը սկսվել է 1901 թվականի հունվարի մեկից և ավարտվել է 2000 թվականի դեկտեմբերի 31-ին։ Այն 2-րդ հազարամյակի տասներորդ և վերջին դարն էր։ Հաճախ դարը անվանում են **1900-ականներ** (հաճախ գրվոցած խմւմ է որպես 19XX), որը սկսվել է 1900 թվականի հունվարի 1-ին և ավարտվել է 1999 թվականի դեկտեմբերի 31-ին։

20–րդ դարում համաշխարհային պատմության մեջ տեղի ունեցան նշանակալի իրադարձություններ, այդ թվում Առաջին և Երկրորդ համաշխարհային պատերազմները, Միջուկային էներգետիկան և տիեզերքի ուսումնասիրությունը, նացիոնալիզմը և ապագաղութականացում, Սառը պատերազմը և հետ սառը հետպատերազմյան հակամարտություններ։ Միջկառավարական կազմակերպությունները և մշակութային կապերը սկսեցին զարգանալ էլեկտրաէներգիայի, տրանսպորտի և հեռահաղորդակցման տեխնոլոգիաների զարգացման ֆոնին։ Արդյունաբերության զարգացումը և աշխարհի բնակչության աճը բերեց բնապահպանական խնդիրների և թվային հեղափոխության ծննդի։

## Ծանոթագրություններ
# Կիսատաբատ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

**Կիսատաբատ**, տղամարդու կամ կնոջ հագուստ, որը իջնում է գոտկատեղից` կիսազդր։ Դա տղամարդու կիսավարտիքի տեսակ է, որը քիչ թե շատ ծածկում է ազդրերը:

Ջինսկիսատաբատի օրինակ:
## Պատմություն

Պատմականորեն, կիսատաբատը, որը անվանում էին կարճ վարտիք, ի հայտ է եկել 19-րդ դարի վերջին ՝ ֆիզիկական բացօթյա սպորտաձևերի պրակտիկայի համար։ 1920-ականներին այս հագուստը որպես անգլիսիզմ կրում էր կիսատաբատ (անգլ.՝ short trousers) անունը, կարճ տաբատների էլիպս, և դա իսկապես միայն 1930-ականներին որ ընդունվեց որպես ամառային հարմարավետ հագուստ։ Ֆրանսիայում դրա ժողովրդականացումը հատկապես պայմանավորվել Է վճարովի տոների գալուստով։ Նախ և առաջ ընդունվել է երիտասարդության կողմից և 1950-ականներից սկսած՝ այն նվաճել է ավելի տարեց բնակչությանը։ 1960-70-ական թվականներին գերակշռող մինի նորաձևության կողքին այն հասանելի էր մինիշորտ տարբերակով։

21-րդ դարում, ամռանը այն կրում են բոլոր տարիքի անձինք։ Սկզբնական շրջանում, կիսատաբատը նման էր բերմուդայի, այնուհետև աստիճանաբար դարձել է ավելի կարճ ՝ ըստ նորաձևության և գործառույթների՝ որպես սպորտային, ժամանցի կամ գայթակղիչ հագուստ։ 80-ականների վերջից տղամարդկանց շորտերի համար, գործընթացը հակադարձվում է, այն դառնում է ավելի ամբողջական և երկարաձգվում, այն աստիճանի, որ 2008-ին, կատալոգներում, պարզ չէ, թե դա շորտ էր կամ բերմուդա։ 2011 թվականից ի վեր տղամարդկանց շորտերը սկսել են կարճանալ հատկապես նորաձևության շաբաթների շքերթների ժամանակ։

1945 թվական։ Երկու երիտասարդ քվեբեկցուհիներ, ովքեր կրում են կիսաշալվար, կանացի վերնազգեստ և բարձրակրունկ։
## Կրում

Այն պատրաստված է թեթև կտավից, բամբակից, սինթետիկ մանրաթելերից կամ խառնուրդից։ Այն կարող է լինել ամուր կամ չամրացված, ուղիղ եզրերով կամ կողմնաիին բավվածքներով։ Այն կարող է բացվել և փակվել այս կամ այն կողմում կամ առջևի մասում`կայծակաճարմանդ համակարգով, կամ Velcro- ով` կոճով, արտահերթով կամ սեղմակով իրանով, կամ թռիչքի կոճակով։ Չափը նույնպես կարող է լինել առաձգական և բացելու հնարավորության։

Այն սպորտաձևում լայնորեն կիրառվող հագուստ է։ Այն կարելի է հագնել բոլոր եղանակներին, մինչդեռ հանրությունը այն կրում է ամռանը։ մինչև 1970-ական թվականները այն նաև մանկության և պատանության պատկերազարդ հագուստ էր և հաճախ շփոթվում էր կարճ շալվարների` երիտասարդության մեկ այլ պատկերական հագուստի հետ։

## Ծանոթագրություններ
# Նաուրու

| Նաուրուերեն՝ Ripublik Naoero անգլ.՝ Republic of NauruՆաուրույի հանրապետություն |
| --- |
|  |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  **Դրոշ** |  **Զինանշան** |

 |
| **Նշանաբան՝** "Աստուծո կամքը առաջինն է" |
| **Ազգային օրհներգ՝Նաուրու Բվիեմա* |
| Նաուրու դիրքը  |
| **Մայրաքաղաք** | Յարեն
 |
| Պետական լեզուներ | անգլերեն, նաուրուերեն |
| Կառավարում |
|  -  | Նախագահ | Մարկս Ստիվն |
|  |
| Անկախ պետություն |
|  | Ավստրալիական, Նոր զելանդիական և բրիտանական կառավարված ՄԱԿ խնամակալությունից։ | հունվարի 31, 1968  |
|  -  | Ջրային (%) | 0.01 |
| Բնակչություն |
|  -  | մարտի 2009 նախահաշիվը | 11.320  (216-րդ) |
|  -  | դեկտեմբերի 2006 մարդահամարը | 9.275  |
| **ՀՆԱ** (ԳՀ) | 2006 գնահատում |
|  -  | Ընդհանուր | $36.9 միլիոն (192-րդ) |
|  -  | Մեկ շնչի հաշվով | $2.500 ('06 գնահատում) - $5000 ('05 գնահատում) (135-րդ - 141-րդ) |
| **ՄՆԶԻ** (2003) | n/a (չդասված) (n/a) |
| Արժույթ | Ավստրալիական դոլար (AUD)  |
| Ժամային գոտի |  (ՀԿԺ+12) |
| Ազգային դոմեն | .nr |
| Հեռախոսային կոդ | +674 |

**Նաուրու** (նաուրուերեն՝ Naoero), պաշտոնապես **Նաուրուի Հանրապետություն** և նախկինում ճանաչված որպես *Հաճելի կղզի*, կղզի պետություն է Միկրոնեզիայում՝ Խաղաղ օվկիանոսում։ Նրա ամենամոտ հարևանը Բանաբա կղզին է Կիրիբատիում 300 կմ արևելքում։ Նաուրուն աշխարհի ամենափոքր կղզի պետությունն է՝ ունենալով 21 կմ² մակերես։

Բրիտանական համագործակցության «հատուկ անդամ» է (չի մասնակցում Համագործակցության երկրների կառավարությունների ղեկավարների մակարդակով անցկացվող խորհրդակցություններին)։

Դեկտեմբերի 15 և 16, 2009 թվականներին, Նաուրուն դարձել է չորրորդ երկիրը, որ ճանաչել է Աբխազիան և Հարավային Օսիան՝ որպես Վրաստանից անկախ պետություններ։

Կղզին հայտնաբերել են անգլիացիները 1798 թ.-ին։ 19-րդ դարում այստեղ բնակություն են հաստատել առևտրականներ, մարգարիտ որոնողներ։ Կղզին բազմիցս նվաճել են Գերմանիան, Ավստրալիան, Մեծ Բրիտանիան, Ճապոնիան։ Հանուն անկախության շարժումն սկսվել է 1950-ական թվականներին։ Անկախություն է ձեռք բերել 1968 թ.-ի հունվարի 31-ին։

Բնակչության կեսից ավելին նաուրուցիներն են, բնակվում են նաև չինացիներ, Եվրոպայից և Խաղաղօվկիանոսյան կղզիներից ներգաղթածներ։

## Մակերևույթը

Մակերևույթը մինչև 65 մետր բարձրության սարահարթ է, ափերը շրջապատված են բուստային խութերով։ Հարավ-արևմուտքում Բուադա լճակն է։ Կլիման հասարակածային է։ Խմելու ջուրը ներմուծվում է։ Ծովափնյա ցածրադիր դարավանդները պատված են կոկոսյան արմավենու տնկարկներով։ Շատ են ծովային թռչունները։ Նաուրուի հարստությունը ֆոսֆորիտների հանքավայրերն են, որոնց անխնա շահագործման հետևանքով երկրի տարածքի 1/3-ը վերածվել է համատարած բացահանքի։

## Տնտեսություն

Տնտեսության հիմքը ֆոսֆորիտների հանույթն է։ Մշակում են կղզու հողատարածքի միայն 1%-ը (արևադարձային մշակաբույսեր, հիմնականում` կոկոսյան արմավենի)։

Զարգացած են նաև ձկնորսությունը և տնայնագործությունը։

## Աղբյուրներ

## Արտաքին հղումնե Նաուրուն հայկական հանրագիտարանում Արխիվացված 2016-11-14 Wayback Machine

* Նաուրուի կառավարություն

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Նաուրու» հոդվածին։ |

|  |
| --- |
| *Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 8, էջ 210)։*  |