# Ֆերենց Կրաուշ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

| Ֆերենց Կրաուշ
 |
| --- |
|  |
| Ծնվել է | մայիսի 17, 1962(1962-05-17) (64 տարեկան) |
| Ծննդավայր | Mór, Հունգարիա |
| Քաղաքացիություն |  Ավստրիա և  Հունգարիա |
| Կրթություն | Վիեննայի տեխնիկական համալսարան (1991), Բուդապեշտի համալսարան (1985) և Բուդապեշտի տեխնոլոգիայի և տնտեսագիտության համալսարան (1985) |
| Գիտական աստիճան | փիլիսոփայության դոկտոր (1991) և հաբիլիտացիա (1993) |
| Մասնագիտություն | ֆիզիկոս, համալսարանի դասախոս, ֆիզիկոս-տեսաբան, միջուկային ֆիզիկոս, laser physicist և ինժեներ-էլեկտրիկ |
| Աշխատատու | Լյուդվիգ Մաքսիմիլիանի Մյունխենի համալսարան, Վիեննայի տեխնիկական համալսարան, Centre for Advanced Laser Applications?, Max Planck Institute of Quantum Optics?, Max Planck Institute of Quantum Optics?, Centre for Advanced Laser Applications? և Հոնկոնգի համալսարան |
| Պարգևներ և մրցանակներ |      Ֆիզիկայի Վոլֆի մրցանակ Clarivate Citation Laureate Otto Hahn Prize? Ֆեյսալ արքայի միջազգային մրցանակ գիտության ասպարեզում IEEE Quantum Electronics Award? Վիեննա քաղաքի գիտության մրցանակ Լայբնիցի մրցանակ Wittgenstein-Prize? Zeiss Research Award? պատվավոր քաղաքացիություն  honorary citizen of Fejér County? Johann Joseph Ritter von Prechtl Medal? և Jedlik Ányos-díj? |
| Անդամություն | Ավստրիայի գիտությունների ակադեմիա, Եվրոպական ակադեմիա, Հունգարիայի գիտությունների ակադեմիա, Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիա և Լեոպոլդինա |
|  Ferenc Krausz Վիքիպահեստում |

**Ֆերենց Կրաուշ** (ծնված՝ մայիսի 17, 1962), հունգարացի ֆիզիկոս, ով աշխատում է ատտովայրկյան գիտության ոլորտում։ Նա Մաքս Պլանկի քվանտային օպտիկայի ինստիտուտի տնօրեն է և Գերմանիայի Մյունխենի Լյուդվիգ Մաքսիմիլյան համալսարանի փորձարարական ֆիզիկայի պրոֆեսոր։ Նրա հետազոտական ​​թիմը ստեղծել և չափել է առաջին ատտովայրկյան լույսի իմպուլսը և օգտագործել այն ատոմների ներսում էլեկտրոնների շարժումը գրանցելու համար՝ դնելով ատոֆիզիկայի սկիզբը։ 2023 թվականին, Պիեռ Ագոստինիի և Անն Լը Հյուիլյե հետ համատեղ նա արժանացավ Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակի։

## Ակադեմիական կարիերա

1981 թվականից մինչև 1985 թվականը Կրաուշը տեսական ֆիզիկա է սովորել Էյոթվոշ Լորանդի համալսարանում և էլեկտրատեխնիկա՝ Բուդապեշտի տեխնիկական համալսարանում, Հունգարիա։ 1991 թվականին Ավստրիայի Վիեննայի տեխնիկական համալսարանում, Ավստրիա, նա պաշտպանել է դոկտորական թեզը։ 1996–1998 թվականներին նա աշխատել է որպես դոցենտ, իսկ 1999 - 2004 թվականներին նույն ինստիտուտի էլեկտրատեխնիկայի պրոֆեսոր։

2003 թվականին նա նշանակվել է Գարչինգի Մաքս Պլանկի քվանտային օպտիկայի ինստիտուտի տնօրեն, իսկ 2004 թվականին դարձել է Մյունխենի Լյուդվիգ Մաքսիմիլիան համալսարանի փորձարարական ֆիզիկայի ամբիոնի վարիչ։

## Պարգևներ և մրցանակներ

* 2006 – Royal Photographic Society Progress medal and Honorary Fellowship
* 2009 – elected a Fellow of Optica
* 2013 – Otto Hahn Prize
* 2015 – selected Clarivate Citation laureate in Physics with Paul Corkum "for contributions to the development of attosecond physics."
* 2016 – Member of the German Academy of Sciences Leopoldina.
* 2019 – Vladilen Letokhov Medal.
* 2022 – Wolf Prize in Physics with Anne L'Huillier and Corkum for "for pioneering contributions to ultrafast laser science and attosecond physics".
* 2022 – BBVA Foundation Frontiers of Knowledge Award in Basic Sciences with L'Huillier and Corkum.
* 2023 – Nobel Prize in Physics with L'Huillier and Pierre Agostini for "for experimental methods that generate attosecond pulses of light for the study of electron dynamics in matter."

## Ծանոթագրություններ