# Դևիդ Նիվեն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

| **Դևիդ Նիվեն** անգլ.՝ David Niven |
| --- |
|  |
| Ծնվել է | մարտի 1, 1910(1910-03-01)[…] |
| Ծննդավայր | Լոնդոն, Մեծ Բրիտանիայի և Իռլանդիայի միացյալ թագավորություն |
| Մահացել է | հուլիսի 29, 1983(1983-07-29)[…] (73 տարեկան) |
| Մահվան վայր | Շատո-դ'Օ, Շվեյցարիա |
| Գերեզման | Վո |
| Կրթություն | Թագավորական ռազմական ուսումնարան, Ստոու, Սանդհարսթի Թագավորական ռազմական ակադեմիա և Հեզերդաունի նախապատրաստական դպրոց |
| Քաղաքացիություն |  Միացյալ Թագավորություն |
| Մասնագիտություն | կինոդերասան, դերասան, ռազմական գործիչ, թատրոնի դերասան, ինքնակենսագիր, հեռուստատեսային դերասան, հեղինակ, լրագրող և վիպասան |
| Ծնողներ | հայր՝ William Edward Graham Niven?, մայր՝ Henriette Julia Degacher? |
| Ամուսին(ներ) | Primula Rollo? և Hjördis Genberg? |
| Համատեղ ապրող(ներ) | Margaret Campbell, Duchess of Argyll? |
| Երեխա(ներ) | David Niven, Jr.?, James Niven?, Kristina Niven? և Fiona Niven? |
| Պարգևներ և մրցանակներ |     «Ոսկե գլոբուս» մրցանակ լավագույն դրամատիկ դերասան անվանակարգում «Ոսկե գլոբուս» լավագույն դերասանի համար (կատակերգություն կամ մյուզիքլ) և Հոլիվուդյան փառքի ծառուղու աստղ |
|  |

**Ջեյմս Դևիդ Գրեմ Նիվեն** (անգլ.՝ James David Graham Niven, մարտի 1, 1910(1910-03-01)[…], Լոնդոն, Մեծ Բրիտանիայի և Իռլանդիայի միացյալ թագավորություն - հուլիսի 29, 1983(1983-07-29)[…], Շատո-դ'Օ, Շվեյցարիա), բրիտանացի կինոդերասան, ծագումով շոտլանդացի։ Կես դար շարունակ աշխատել է Հոլիվուդում՝ մասնագիտանալով թիթեռ-փողկապով և մերակում վարդով բրիտանացի ջենթլմենների դերերում։

## Կենսագրություն

Նիվենը ծնվել է Առաջին համաշխարհային պատերազմի ապագա հերոսի ընտանիքում։ 1930-ական թվականների սկզբին պրոդյուսեր Սեմյուել Գոլդվինի հրավերով ժամանել Է Հոլիվուդ, որտեղ սկզբնապես բնակություն է հաստատել իր ընկեր Էրոլ Ֆլինի մոտ։ Նա էպիզոդիկ դերերում հայտնվել է այնպիսի դասական ժապավեններում, ինչպիսիք են «Ապստամբություն Բաունտիի վրա»-ն (1935) «Թեթև հեծելազորի հարձակումը» (1936)։
Այդպես էլ չսպասելով գլխավոր դերերին՝ Նիվենը Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ վերադառնում է բրիտանական բանակ և մտնում կազմավորվող ուժերի կազմի մեջ (որտեղ նրա հանձնակատարն էր Փիթեր Ուստինովը)։ Ակնակերրի ուսումնական կենտրոնում անցնում է կոմանդոսի պատրաստման ամբողջական կուրս՝ իր ընկեր Ռոբերտ Լեյկոկի ղեկավարությամբ։ Պատերազմը ավարտել է կապի սպայի կոչումով, պատերազմի ընթացքում հասցրել է նկարահանվել երկու ֆիլմերում։ Պատերազմից վերադառնալուց հետո ամուսնացել է և սկսել է ստանալ առաջատար դերերի առաջարկները՝ Եպիսկոպոսի կինը (1947) և «Երկնագույն լուսինը » (1953) կինոնկարներում։ 1956 թվականին խաղացել է Ժյուլ Վեռնի «Աշխարհի շուրջ ութսուն օրում» վեպի էկրանավորման մեջ՝ կերտելով Ֆիլեաս Ֆոգգի դերը, իսկ 1959 թվականին «Օսկար» Է ստացել «Առանձին սեղանների շուրջ» ֆիլմում գլխավոր դերի համար, թեև նրա հերոսի՝ էկրանին երևալու ընդհանուր ժամանակը 16 րոպեից պակաս է եղել։
Նիվենը շարունակում էր նկարահանվել 1960-ական և 1970-ական թվականներին՝ «Վարդագույն հովազը» հայտնի կատակերգությունում (1963) խաղալով հմայիչ անտագոնիստ Սըր Չարլզ Լիթոնի դերը, ինչպես նաև Ջեյմս Բոնդի դերը ոչ լիցենզավորված «Ռոյալ կազինո» (1967) ֆիլմում։ Նրա մի քանի ինքնակենսագրական գրքերը դարձել են բեսթսելեր (օրինակ՝ The Moon’s a Balloon): Մահացել է 73 տարեկանում՝ հազվադեպ հանդիպող հիվանդությունից՝ կողմնային ամիոտրոֆիկ սկլերոզից։

## Ֆիլմագրություն

| Տարեթիվ |  | Հայերեն անվանում | Բնագիր անվանում | Դեր |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1932 | ֆ | *Ահա հարսը գալիս է* | *There Goes the Bride* | *անունը չի նշվում* |
| 1933 | ֆ | *Ճակատագրի աչքերը* | *Eyes of Fate* | *անունը չի նշվում* |
| 1934 | ֆ | *Կլեոպատրա* | *Cleopatra* | *ծառա, անունը չի նշվում* |
| 1935 | ֆ | *Առանց ափսոսանքի* | *Without Regret* | *Բիլի Գեյջ* |
| 1935 | ֆ | *Բարբարոսների ափը* | *Barbary Coast* | *անունը չի նշվում* |
| 1935 | ֆ | *Գրիչը գլխարկի մեջ* | *A Feather in Her Hat* | *Լեո Կարթրայթ* |
| 1935 | ֆ | *Ապստամբություն Բաունտիի վրա* | *Mutiny on the Bounty* | *անունը չի նշվում* |
| 1935 | ֆ | *Շռայլութուն* | *Splendor* | *Կլենսի Լորիմոր* |
| 1936 | ֆ | *Ռոզ Մարի* | *Rose-Marie* | *Տեդի* |
| 1936 | ֆ | *Պալմ Սպրինգս* | *Palm Springs* | *Ջորջ Բրիթել* |
| 1936 | ֆ | *Դոդսվորտ* | *Dodsworth* | *կապիտան Լոկհերթ* |
| 1936 | ֆ | *Շնորհակալություն, Ջիվս* | *Thank You, Jeeves!* | *Բետրի Բուստեր* |
| 1936 | ֆ | *Թեթև հեծելազորի հարձակումը* | *The Charge of the Light Brigade* | *կապիտան Ջեյմս Ռենդալ* |
| 1936 | ֆ | *Սիրելի թշնամի* | *Beloved Enemy* | *կապիտան Ջերալդ Պրեստոն* |
| 1937 | ֆ | *Մենք մեր պահերն ունենք* | *We Have Our Moments* | *Ջո Գիլինգ* |
| 1937 | ֆ | *Զենդայի գերին* | *The Prisoner of Zenda* | *կապիտան Ֆրից ֆոն Տարլենհեյմ* |
| 1937 | ֆ | *Ճաշ Ռիթցում* | *Dinner at the Ritz* | *Պոլ դը Բրակ* |
| 1938 | ֆ | *Կապույտ մորուքի ութերորդ կինը* | *Bluebeard’s Eighth Wife* | *Ալբեր դը Ռենյե* |
| 1938 | ֆ | *Չորս տղամարդ և մի օգնական* | *Four Men and a Prayer* | *Քրիստոֆեր Լի* |
| 1938 | ֆ | *Երեք կույր մուկ* | *Three Blind Mice* | *Ստիվ ՀարիսթոնСтив Харрингтон* |
| 1938 | ֆ | *Առավոտյան պարեկություն* | *The Dawn Patrol* | *Լետենանտ Սքոթ* |
| 1939 | ֆ | *Ամպրոպային լեռնանցք* | *Wuthering Heights* | *Էդգար Լինթոն* |
| 1939 | ֆ | *Փեսայի մայրը* | *Bachelor Mother* | *Դևւդ Մերլին* |
| 1939 | ֆ | *Իսկական փառք* | *The Real Glory* | *լետենանտ Տերենս Մակոլ* |
| 1939 | ֆ | *Հավերժ մերը* | *Eternally Yours* | *Տոնի* |
| 1939 | ֆ | *Ռաֆելս* | *Raffles* | *Էյ. Ջ, Ռեֆլս* |
| 1942 | ֆ | *Առաջինը մի քանիսից* | *The First of the Few* | *Ջեֆրի Կրիսպ* |
| 1944 | ֆ | *Ուղիղ առաջ* | *The Way Ahead* | *լետենանտ Ջիմ Պերի* |
| 1946 | ֆ | *Շքեղ տիկնիկ* | *Magnificent Doll* | *Ահարոն Բյոր* |
| 1946 | ֆ | *Կյանքի և մահվան հարց (Սանդուղք դեպի երկինք)* | *A Matter of Life and Death* | *Փիթեր Քարթեր* |
| 1947 | ֆ | *Իդեալական հարսանիք* | *The Perfect Marriage* | *Դեյլ Ուիլյամս* |
| 1947 | ֆ | *Ուրիշ սեր* | *The Other Love* | *դոկտոր Էնտոնի Ստենտոն* |
| 1947 | ֆ | *Եպիսկոպոսի կինը* | *The Bishop’s Wife* | *եպիսկոպոս Հենրի Բրոգհեմ* |
| 1948 | ֆ | *Գեղեցիկ արքայազն Չարլին* | *Bonnie Prince Charlie* | *արքայազն Չարլի* |
| 1949 | ֆ | *Կախարդանք* | *Enchantment* | *գեներալ Ռոնալդ Պոլո Դեյն* |
| 1949 | ֆ | *Համբույր մթության մեջ* | *A Kiss in the Dark* | *Էրիկ Ֆիլիպս* |
| 1949 | ֆ | *Համբույր Կորլիսի համար* | *A Kiss for Corliss* | *Քենեթ Մարգուլիս* |
| 1950 | ֆ | *Կարմիր գարնանածաղիկ* | *The Elusive Pimpernel* | *սըր Պերսի Բլեկնի / կարմիր գարնանածաղիկ* |
| 1950 | ֆ | *Նոր Օռլեանի սիրելին* | *The Toast of New Orleans* | *Ժակ Ռիբոդո* |
| 1950 | ս |  | *Nash Airflyte Theatre (1 эпизод)* | *Արթուր Կարստայրս* |
| 1951 | ֆ | *Ուրախ կյանք* | *Happy Go Lovely* | *Բի. Բրունո* |
| 1951 | ֆ | *Երեք զինվոր* | *Soldiers Three* | *կապիտան Պինդենի* |
| 1951 | ս | *Աստղերի շլեյթի թատրոն* | *Schlitz Playhouse of Stars (1 эпизод)* |  |
| 1951 | ֆ | *Հանդիպում Վեներայի հետ* | *Appointment with Venus* | *կապիտան Վալենտին Մորելենդ* |
| 1952 | ֆ | *Քաղաքացին ասաց՝ ոչ* | *The Lady Says No* | *Բիլլ Շելբի* |
| 1952 | ս | *Չեստերֆիլդը ներկայացնում է* | *Chesterfield Presents (1 эпизод)* |  |
| 1952 | ս | *Ցելանեզ թատրոն* | *Celanese Theatre (1 эпизод)* | *Ալան Սկվայր* |
| 1952 | ս | *Ռոբերտ Մոնտգոմերը ներկայացնում է* | *Robert Montgomery Presents (1 эпизод)* | *Շեֆիլդ* |
| 1952—1953 | ս | *Հոլիվուդյան պրեմիերա* | *Hollywood Opening Night (2 эпизода)* |  |
| 1953 | ֆ | *Երկնագույն լուսինը* | *The Moon Is Blue* | *Դևիդ Սլեյթեր* |
| 1954 | ֆ | *Սիրո վիճակախաղ* | *The Love Lottery* | *Ռեկս Ալերտոն* |
| 1954 | ֆ | *Եվ ապրեցին նրանք երջանիկ* | *Happy Ever After* | *Ջասպեր O’Լիրի* |
| 1955 | ֆ | *Կերինգտոն Վ.Ց.* | *Carrington V.C.* | *մայոր Կարինգտոն* |
| 1955 | ֆ | *Թագավորն ու գողը* | *The King’s Thief* | *Ջեյմս* |
| 1956 | ֆ | *Թռչուններ և մեղուներ* | *The Birds and the Bees* | *գնդապետ Պատրիկ Հենրի Հարիս* |
| 1952—1956 | ս | *Playhouse-ի չորս աստղերը* | *Four Star Playhouse (33 эпизода)* | *տարբեր դերեր* |
| 1956 | ֆ | *Մետաքսանման գործ* | *The Silken Affair* | *Ռոջեր Թվիկհեմ* |
| 1956 | ֆ | *Աշխարհի շուրջ ութսուն օրում* | *Around the World in Eighty Days* | *Ֆիլեաս Ֆոգ* |
| 1957 | ֆ | *Օ, տղամարդիկ, օ, կանայք* | *Oh, Men! Oh, Women!* | *դոկտոր Ալան Կոլս* |
| 1957 | ֆ | *Փոքրիկ խրճիթ* | *The Little Hut* | *Հենրի Բրիտենհեմ--Բրեթ* |
| 1957 | ս | *Պարոն Ադամը և Եվան* | *Mr. Adams and Eve (1 эпизод)* |  |
| 1957 | ֆ | *Իմ ծառա Գոդֆրին* | *My Man Godfrey* | *Գոդֆրի Սմիթ* |
| 1957 | ս |  | *Goodyear Television Playhouse (1 эпизод)* | *Կելվին* |
| 1958 | ֆ | *Բարև, տխրություն* | *Bonjour tristesse* | *Ռայմոն* |
| 1957—1958 | ս | *Ալկոյի թատրոնը* | *Alcoa Theatre (5 эпизодов)* | *Մարկ Գարոն* |
| 1957—1958 | ս |  | *Goodyear Theatre (4 эпизода)* | *Ալան Կևին* |
| 1957—1958 | ս | *Զեյն Գրեյի թատրոնը* | *Zane Grey Theater (2 эпизода)* | *Ալան Ռայկես* |
| 1958 | ֆ | *Առանձին սեղանների շուրջ* | *Separate Tables* | *մայոր Անգուս Պոլոկ* |
| 1959 | ֆ | *Հարցրու ցանկացած աղջկա* | *Ask Any Girl* | *Մայլզ Դաունգթոն* |
| 1959 | հֆ | *Դևիդ Նիվենի շոուն* | *The David Niven Show* | *հաղորդավար* |
| 1959 | ֆ | *Բարի տարեդարձ* | *Happy Anniversary* | *Կրիս Ուլտերս* |
| 1960 | ս | *Դյուպոն-շոու Ջուն Էլիսոնի հետ* | *The DuPont Show with June Allyson (1 эпизод)* | *Մարկուս Դոդս* |
| 1960 | ֆ | *Խնդրում ենք, երիցուկ մի կերեք* | *Please Don’t Eat the Daisies* | *Լոուրենս Մակեյ* |
| 1961 | ֆ | *Նավարոն կղզու թնդանոթները* | *The Guns of Navarone* | *Միլեր* |
| 1962 | ֆ | *Քաղաքը գերության մեջ է* | *La citta` prigioniera* | *մայոր Պիտեր Ուիտֆիլդ* |
| 1962 | ֆ | *Ամենակարճ օրը* | *Il giorno piu` corto* | *անգլիացի զինվոր* |
| 1962 | ֆ | *Լավ թշնամիները* | *The Best of Enemies* | *մայոր Ռիչարդսոն* |
| 1962 | ֆ | *Ճանապարհ դեպի Հոնկոնգ* | *The Road to Hong Kong* | *Լամա* |
| 1962 | ֆ | *Խավարի զենքը* | *Guns of Darkness* | *Թոմ Ջորդան* |
| 1963 | ֆ | *55 օր Պեկինում* | *55 Days at Peking* | *սըր Արթուր Ռոբերտսոն* |
| 1963 | ֆ | *Բյորկի օրենքը* | *Burke’s Law (1 эпизод)* | *Հարվի Կլիվ* |
| 1963 | ֆ | *Վարդագույն հովազ* | *The Pink Panther* | *սըր Չարլզ Լիթոն* |
| 1964 | ֆ | *Գիշերվա հեքիաթ* | *Bedtime Story* | *Լաուրենս Ջեյմիսոն* |
| 1964—1965 | ս | *Չարաճճիները* | *The Rogues (5 эпизодов)* | *Ալեկ Ֆլեմինգ* |
| 1965 | ֆ | *Այնտեղ, որտեղ լրտեսներ են* | *Where the Spies Are* | *դոկտոր Ջեյսոն Լավ* |
| 1965 | ֆ | *Լեդի Լ.* | *Lady L* | *Դիկի, լորդ Լենդեյլ* |
| 1966 | ֆ | *Սատանայի Աչքը* | *Eye of the Devil* | *Ֆիլիպ դը Մոնտֆակոն* |
| 1967 | ֆ | *Կազինո Ռոյալ* | *Casino Royale* | *սըր Ջեյմս Բոնդ* |
| 1968 | ֆ | *Պրուդենսը և դեղահաբերը* | *Prudence and the Pill* | *Ջերալդ Հարդկասթլ* |
| 1968 | ֆ | *Անհավանական տարիներ* | *The Impossible Years* | *Ջոնաթան Կինգսլի* |
| 1969 | ֆ | *Անսովոր նավաստին* | *The Extraordinary Seaman* | *Ջոն Ֆինչհեյվեն* |
| 1969 | ֆ | *Սուպերուղեղ* | *Le cerveau* | *գնդապետ Քերոլ Մետյուզ* |
| 1969 | ֆ | *Մինչև ձմեռը գա..* | *Before Winter Comes* | *մայոր Բյորնսայդ* |
| 1971 | ֆ | *Արձան* | *The Statue* | *Ալեքս Բոլտ* |
| 1972 | ֆ | *Թագավոր, թագուհի, վալետ* | *King, Queen, Knave* | *Դրեյեր* |
| 1974 | հֆ | *Քենթերվիլի ուրվականը* | *The Canterville Ghost* | *սըր Սայմոն դը Կենտերվիլ* |
| 1974 | ֆ | *Հին վամպիրը* | *Vampira* | *կոմս Դրակուլա* |
| 1975 | ֆ | *Հրաշալի հրթիռ* | *The Remarkable Rocket* | *պատմող* |
| 1975 | ֆ | *Թղթե վագր* | *Paper Tiger* | *մայոր Ուոլտեր Բրեդբերի* |
| 1976 | ֆ | *առանց ավանդի, առանց վերադարձի* | *No Deposit, No Return* | *Ջ. Օսբորն* |
| 1976 | ֆ | *Ընթրիք սպանությամբ* | *Murder by Death* | *Դիկ Չարլսթոն* |
| 1977 | ֆ | *Կենդլշու դաստակերտը* | *Candleshoe* | *վանական* |
| 1978 | ֆ | *Մահը Նիլի վրա* | *Death on the Nile* | *գնդապետ ջոնի Ռայս* |
| 1979 | ֆ | *Սոխակը երգում էր Բերկլիի հրապարակում* | *A Nightingale Sang in Berkeley Square* | *Այվեն* |
| 1979 | ֆ | *Փախուստ դեպի Աթենք* | *Escape to Athena* | *պրոֆեսոր Լեյկ* |
| 1979 | ս | *Անվախ անունով մարդը* | *A Man Called Intrepid* | *սըր Ուիլյամ Ստիվենսոն* |
| 1980 | ֆ | *Կոպիտ տաշվածք (Կտրուկ շրջադարձ)* | *Rough Cut* | *գլխավոր տեսուչ Սիրիլ Ուլլիս* |
| 1980 | ֆ | *Ծովային գայլեր* | *The Sea Wolves* | *գնդապետ Գրիս* |
| 1982 | ֆ | *Լավ է ուշ, քան երբեք* | *Better Late Than Never* | *Նիկ Կարտլանդ* |
| 1982 | ֆ | *Վարդագույն հովազի հետքը* | *Trail of the Pink Panther* | *Չարլզ Լիթթոն* |
| 1983 | ֆ | *Վարդագույն հովազի անեծքը* | *Curse of the Pink Panther* | *Չարլզ Լիթթոն* |

## Մրցանակներ և անվանակարգեր

* «Օսկար»
	+ 1959 թ.Օսկար լավագույն դերասանի համար — «Առանձին սեղանների շուրջ»
* «Ոսկե գլոբուս»
	+ 1959թ. Լավագույն դերասան (դրամա) — «Առանձին սեղանների շուրջ»
	+ 1954թ.Լավագույն դերասան (մյուզիքլ կամ կոմեդիա) — «Երկնագույն լուսին»

## Պատկերասրահ

* Դևիդ Նիվեն
*
*
*
*
*
*
*

## Ծանոթագրություններ

## Արտաքին հղումներ

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Դևիդ Նիվեն» հոդվածին։ |