# Ռիկարդո Ֆրեդա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

| **Ռիկարդո Ֆրեդա** իտալ.՝ Riccardo Freda |
| --- |
|  |
| Ծնվել է | փետրվարի 24, 1909(1909-02-24) |
| Ծննդավայր | Ալեքսանդրիա, Եգիպտոս |
| Մահացել է | դեկտեմբերի 20, 1999(1999-12-20) (90 տարեկան) |
| Մահվան վայր | Հռոմ, Իտալիա |
| Քաղաքացիություն |  Իտալիա,  Եգիպտոս և  Իտալիայի թագավորություն |
| Մասնագիտացում | կինոռեժիսոր, սցենարիստ, մոնտաժող, ռեժիսոր, պրոդյուսեր, դերասան, գրող, նկարազարդող և կինոսցենարիստ |
| Ոճ(եր) | սարսափ ֆիլմ, թրիլեր, վեստեռն, արկածային ֆիլմ և Պեպլում |
| Պարգևներ |  |
| IMDb | ID ID 0292720 |

**Ռիկարդո Ֆրեդա** (իտալ.՝ Riccardo Freda, փետրվարի 24, 1909(1909-02-24), Ալեքսանդրիա, Եգիպտոս - դեկտեմբերի 20, 1999(1999-12-20), Հռոմ, Իտալիա), իտալացի ռեժիսոր, սցենարիստ, պրոդյուսեր և դերասան։ Հայտնի է սարսափ ֆիլմերով, բայց նաև աշխատել է արկածային, դետեկտիվ, թրիլեր, վեսթերն ֆիլմերի ժանրերում։
Ստեղծել է շատ սարսափ ֆիլմեր, իսկ ավելի վաղ ֆիլմերը իտալական սարսափ ֆիլմերի սիրահարների կողմից բնորոշվում է, որպես այս ժանրում ռեժիսորի ունեցած հաջողությունների լավագույն օրինակներ։

## Կենսագրություն

Ռիկարդո Ֆրեդան ծնվել է 1909 թվականի փետրվարի 24-ին Ալեքսանդրիայում։
Շատ փոքր տարիքից նրան գրավել է կինոարվեստը։

1935 թվականին Ֆրեդան տեղափոխվում է Հռոմ և սկսում է այցելել Չինեչիտայի կինոմատոգրաֆիստների նորաբաց ստուդիա։

1935 թվականին նա նկարահանում է իր դեբյուտային ֆիլմը՝ «Դոն Սեզար դե Բեզան» (1942), որի սցենարը հենց ինքն էր գրել։

Միևնույն ժամանակ Ֆրեդան շարունակում է իր գործունեությունը Չինեչիտայում՝ ավարտին հասցնելով «Սպարտակ», «Թեոդոր», «Բիզանցիո կայսրուհին», «Դահիճը դժոխքից» ֆիլմերը։

1957 թվականին թողարկվում է նրա առաջին սարսափ ֆիլմը, որը կոչվում է «Վամպիրները»։ Ֆիլմը նկարահանվել է 12 օրում Չինեչիտա ստուդիայում։ Այն Իտանլաիայում միանգամից մեծ ճանաչման չարժանացավ, ինչը չի կարելի ասել Ֆրանսիայի, ԱՄՆ-ի, Մեծ Բրիտանիայի մասին։
Ֆիլմի նկարահանումներին մասնակցել է հայտնի կինոռեժիսոր Մարիո Բավան՝ որպես օպերատոր և հատուկ էֆեկտների մասնագետ։

1959 թվականին Մարիո Բավայի հետ համատեղ նկարահանվում է «Կալտիկի, անմահ հրեշները» ֆիլմը։ Նույն տարում նկարահանվեց արկածայաին ֆիլմ «Խաջի Մուրադ՝ սպիտակ դևը» ֆիլմը։ Գլխավոր դերում հանդես եկավ Սթիվ Ռիվզը։ Ֆիլմը ամբողջովին հագեցած է գործողություններով և տարատեսակ կոստյումներով։ 1961 թվականին նկարահանվեց «Մացիստը դժոխքում» ֆիլմը, որը առասպելական մեկնաբանություններով և գոթական սարսափով է հագեցած։

## Ֆիլմագրություն

| թվական | Հայերեն անվանում | բնօրինակ անվանում | դեր |
| --- | --- | --- | --- |
| 1994 | Դ՛Արտանյանի դուստրը  | *La Fille de d’Artagnan* | սցենարի հեղինակ |
| 1989 | Մանեժի շուրջ | *Un tour de manège* | դերասան (Ricardo, le réalisateur) |
| 1981 | Մահացու խելագարություն | *Murder Obsession (Follia Omicida)* | ռեժիսոր, սցենարիստ |
| 1979 | Սուպերմարդ | *Superhuman* | ռեժիսոր |
| 1971 | Իգուանան կրակի լեզվով | *L’Iguana dalla lingua di fuoco* | ռեժիսոր, սցենարիստ, դերասան |
| 1969 | Երկու դեմքովը | *A doppia faccia* | ռեժիսոր, սցենարիստ |
| 1965 | Քոփլան գործակալը՝ սուպեր հետախույզը | *Coplan FX 18 casse tout* | ռեժիսոր |
| 1964 | Ռոմեո և Ջուլիետ | *Giulietta e Romeo* | ռեժիսոր, սցենարիստ |
| 1963 | Ուրվականը | *Lo Spettro* | ռեժիսոր, սցենարիստ |
| 1963 | Հիանալի արկածախնդիրը | *Il Magnifico avventuriero* | ռեժիսոր |
| 1962 | Սարսափելի դոկտոր Հիչոկիկի առեղծվածը | *L’Orribile segreto del Dr. Hichcock* | ռեժիսոր |
| 1962 | Հեռակլես սխրանքները․ Մարտը դժոխքում | *Maciste all’inferno* | ռեժիսոր |
| 1961 | Մացիստը դժոխքում | *Maciste alla corte del Gran Khan* | ռեժիսոր |
| 1961 | Մոնղոլները | *I Mongoli* | ռեժիսոր |
| 1960 | Արգոնավորդները։ Ոսկե գեղմը փնտրելիս | *I Giganti della Tessaglia* | ռեժիսոր, սցենարիստ |
| 1959 | Հաճի Մուրադ․ Սպիատկ Դևը | *Agi Murad il diavolo bianco* | ռեժիսոր |
| 1959 | Կալտիկի, անմահ հրեշը | *Caltiki — il mostro immortale* | ռեժիսոր |
| 1957 | Վամպիրները | *I Vampiri* | ռեժիսոր, սցենարիստ, դերասան (Autopsy doctor, в титрах не указан) |
| 1956 | Բեատրիչե Չենչի | *Beatrice Cenci* | ռեժիսոր, սցենարիստ |
| 1954 | Թեոդորա | *Teodora, imperatrice di Bisanzio* | ռեժիսոր, սցենարիստ |
| 1953 | Սպարտակ | *Spartaco* | ռեժիսոր |
| 1951 | Սև արծվի վրեժը | *La Vendetta di Aquila Nera* | ռեժիսոր, սցենարիստ |
| 1948 | Թշվառները | I Miserabili | ռեժիսոր, սցենարիստ |
| 1946 | Սև արծիվը | *Aquila nera* | ռեժիսոր, սցենարիստ |
| 1942 | Դոն Սեզար դե Բեզան | *Don Cesare di Bazan* | ռեժիսոր, պրոդյուսեր, սցենարիստ |
| 1941 | Մայրամուտ | *Sundown* | դերասան (օդաչու) |
| 1941 | Անիծված նկարիչը | *Caravaggio, il pittore maledetto* | սցենարիստ |

## Ծանոթագրություններ

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ռիկարդո Ֆրեդա» հոդվածին։ |