# Գինեսի ռեկորդների գիրք

| **Գինեսի ռեկորդների գիրք** անգլ.՝ Guinness World Records |
| --- |
|  |
| Անվանվել է | Գինես |
| Տեսակ | պարբերական, գրական ստեղծագործություն և գրավոր աշխատություն |
| Ժանր | տեղեկատու |
| Թեմա | Համաշխարհային ռեկորդ |
| Բնօրինակ լեզու | անգլերեն |
| Ստեղծման տարեթիվ | 1955 |
| Խմբագիր | Կրեյգ Գլենդեյ, Norris McWhirter?, Tim Footman?, Ross McWhirter? և David A. Boehm? |
| Երկիր |  Միացյալ Թագավորություն |
| Հրատարակիչ | Guinness World Records Limited? |
| Հրատարակման տարեթիվ | 1955 |
| Կայք | guinnessworldrecords.com​(անգլ.), guinnessworldrecords.de​(գերմ.), guinnessworldrecords.ae​(արաբ.), guinnessworldrecords.com.br, guinnessworldrecords.es​(իսպ.), guinnessworldrecords.jp​(ճապոներեն) և guinnessworldrecords.cn​(չին.) |
|  Guinness World Records Վիքիպահեստում |

**Գինեսի ռեկորդների գիրք** (անգլ.՝ The Guinness Book of Records), աշխարհի ամենահետաքրքրաշարժ, արտասովոր, նաև զվարճալի երևույթների տեղեկատու է։

«Գինեսի ռեկորդների գիրքը» բաղկացած է «Մարդ», «Կենդանական աշխարհ», «Բնություն», «Տիեզերք», «Գիտության աշխարհ», «Արվեստ և զվարճալիքներ», «Շինարարական կառույցների աշխարհ», «Մեխանիկայի աշխարհ», «Գործարար աշխարհ», «Մարդու աշխարհ», «Սպորտ», «Խաղեր և մրցումներ», «Այլևայլք» գլուխներից։

«Գինեսի ռեկորդների գրքի» օրինակով Հայաստանում ստեղծվել է «Դյուցազնագիրք» ռեկորդների ժողովածուն։

## Պատմություն

Գիրք ստեղծելու գաղափարը հղացել է «Գինես» հրատարակչության կառավարիչ–տնօրեն, անգլիացի Հյու Բիվերը և Լոնդոնում բացել է հատուկ գրասենյակ։ 198-էջանոց առաջին հրատարակությունը լույս է տեսել 1955 թվականի օգոստոսի 27-ին, որն առաջինն էր ամենաընթերցվող գրքերի ցուցակում։ 1974 թվականին «Գինեսի ռեկորդների գիրքը» նույնպես գրանցվել է այդ գրքում՝ որպես գրահրատարակչության պատմության մեջ հեղինակային իրավունքով պաշտպանված ամենաճանաչված և ամենատարածված գիրքը։ Ամերիկայում առաջին հրատարակությունը լույս է տեսել Նյու Յորքում, 1956 թվականին։

Գիրքն այնուհետև տպագրվել է 35 լեզվով և ունեցել 262 հրատարակություն։

«Գինեսի ռեկորդների գիրքը» բաղկացած է «Մարդ», «Կենդանական աշխարհ», «Բնություն», «Տիեզերք», «Գիտության աշխարհ», «Արվեստ և զվարճալիքներ», «Շինարարական կառույցների աշխարհ», «Մեխանիկայի աշխարհ», «Գործարար աշխարհ», «Մարդու աշխարհ», «Սպորտ», «Խաղեր և մրցումներ», «Այլևայլք» գլուխներից։ Այս գրքից տեղեկանում ենք, որ աշխարհում ամենաբարձրահասակ մարդը ամերիկացի Ռոբերտ Ուոդլոուն էր, որի հասակը 272 սմ էր, իսկ ամենացածրահասակը՝ հոլանդուհի Պոլին Մասթերսը՝ ընդամենը 59 սմ։ Բիրմացի Բհանդատա Վիսիցարան անգիր է արել 16-հզ-էջանոց մի տեքստ։ Աշխարհում ամենամեծ տոնածառը, որ ունեցել է 67 մ 30 սմ բարձրություն, դրվել է Վաշինգտոնում։ Ֆուտբոլի ամենամեծ մարզադաշտը Ռիո դե Ժանեյրոյի «Մարականան» է, որը տեղավորում է 205 հզ. հանդիսական։ Ամենաերիտասարդ օդաչուն Կոչի Լոքն էր, որն իննամյա տարիքում Մեքսիկայում օդ է բարձրացել «Սեսնա-150» օդանավով։ Ֆրանսիացի Միշել Լոտիտոն հայտնի էր իր «ոկրամոլությամբ» և ամենակերությամբ. նա կերել է մետաղե մոմակալներ, սայլակներ, հեծանիվներ, հեռուստացույցներ, նույնիսկ փոքր օդանավեր և այլն։ «Գինեսի ռեկորդների գրքում» գրանցվել են նաև մեր հայրենակիցները։ Երևանի Մխիթար Սեբաստացու անվան կրթօջախի առաջին դասարանցի Սեյրան Ֆարմանյանը 1990 թվականի մարտին, մասնագիտական հանձնաժողովի ներկայությամբ, 1 ժամում կատարել է 3124 կքանիստ, սեպտեմբերին Մոսկվայում այդ ցուցանիշը հասցրել է 3490-ի։ Ռեկորդը գրանցվել է «Գինեսի ռեկորդների գրքի» մոսկովյան հրատարակությունում։ 1990 թվականի հունիսի 10-ին արցախցի Իգոր Ներսիսյանը 15 ժամ 50 րոպե 37 վայրկյանում լողալով անցել է Սևանա լճի մի ափից մյուսը՝ 45 կմ։ 1991 թ.-ի հոկտեմբերին արտաշատցի Ռոբերտ Գալստյանը 183 տ քաշով 2 վագոնը Արտաշատի երկաթուղային կայարանի ռելսերի վրա տեղաշարժել է 220 սմ՝ վագոնին կապված պարանը ատամներով բռնած։ Նա նաև 150 կգ ծանրությունը ատամներով գետնից բարձրացրել է 43 սմ։

## Ծանոթագրություններ

|  |  |
| --- | --- |
|  | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Գինեսի ռեկորդների գիրք» հոդվածին։ |