# Գլխավոր էջ

## Վիքիպեդիա

Ազատ հանրագիտարան, որը կարող է խմբագրել յուրաքանչյուր ոք։

Բջջային տարբերակ

* Գրանցվի՛ր
* Հինգ սյուներ
* Խմբագրման ուղեցույց
* Օգնություն
* Հա՛րց տվեք
* Ստեղծի՛ր հոդված

## Շաբաթվա հոդված

< «Շաբաթվա հոդված» նախագիծ

**Ավանդների ապահովագրություն** կամ **ավանդների պաշտպանություն,** միջոց, որն իրականացվում է շատ երկրներում՝ բանկերի ավանդատուներին ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն պաշտպանելու այն կորուստներից, որոնք առաջանում են բանկի ժամկետանց պարտքերը վճարելու անկարողությունից։ Ավանդների ապահովագրման համակարգերը ֆինանսական համակարգի անվտանգության ցանցի բաղադրիչներ են, որորնք նպաստում են ֆինանսական կայունությանը։

Բանկերին թույլատրվում է (և սովորաբար խրախուսվում է) վարկ տրամադրել կամ ներդնել իրենց մոտ ավանդադրված գումարի մեծ մասը՝ ամբողջական գումարները պահպանելու փոխարեն (Մասնակի բանկային պահուստավորում)։ Եթե բանկի վարկառուներից շատերը չեն կարողանում մարել իրենց ժամկետանց վարկերը, ապա բանկի պարտատերերը, ներառյալ ավանդատուները, վտանգի տակ են դրվում։ Քանի որ նրանք հենվում են հաճախորդների ավանդների վրա, որոնք կարող են հետ կանչվել ուշ կամ առանց ծանուցման միջոցով, ֆինանսական դժվարությունների մեջ գտնվող բանկերը հակված են բանկային հարձակման, որտեղ ավանդատուները ձգտում են արագ դուրս բերել դրամական միջոցները բանկային հնարավոր անվճարունակությունից առաջ։ Քանի որ բանկային հաստատությունների ձախողումները կարող են առաջացնել վնասակար իրադարձությունների լայն սպեկտր՝ ներառյալ տնտեսական անկումները, քաղաքականություն մշակողները պահպանում են ավանդների ապահովագրման սխեմաներ՝ ավանդատուներին պաշտպանելու և նրանց հուսադրելու համար, առ այն որ իրենց միջոցները վտանգի տակ չեն։

Ավանդների ապահովագրման հաստատությունները մեծ մասամբ ղեկավարվում կամ հիմնված են կառավարության կողմից և կարող են լինել կամ չլինել երկրի կենտրոնական բանկի մաս, մինչդեռ որոշները պետական աջակցությամբ կամ ամբողջովին մասնավոր կազմակերպություններ են։ Կան մի շարք երկրներ, որտեղ գործում են ավանդների ապահովագրման մեկից ավելի համակարգեր, ներառյալ Ավստրիան, Կանադան (Օնտարիո և Քվեբեկ), Գերմանիան, Իտալիան և Միացյալ Նահանգները։

Ըստ Ավանդների Ապահովագրողների Միջազգային Ասոցիացիայի (IADI)՝ 2014 թվականի հունվարի 31-ի դրությամբ 113 երկիր սահմանել է ավանդների բացահայտ ապահովագրության որոշակի ձև՝ 1974 թվականի 12-ից հետո։ Եվս 41 երկիր քննարկում է ավանդների բացահայտ ապահովագրման համակարգի ներդրումը։

ՀՀ ավանդների երաշխավորման համակարգով երաշխավորվում են Հայաստանի տարածքում գործող բոլոր բանկերում ներդրված ավանդները։ Երաշխավորվում են ինչպես բանկին տրամադրված ցպահանջ կամ ժամկետային ավանդները, այնպես էլ բանկային հաշիվների վրա գտնվող միջոցները, բանկի թողարկած անվանական արժեթղթերով ներգրավված միջոցները և այս բոլոր տեսակի դրամական միջոցների վրա հաշվարկված տոկոսագումարները։ **Ավելին⇒**

## Նորություններ

← «Նորություններ»

**Շարունակվող իրադարձություններ**՝ Հայաստանի խորհրդարանական ընտրություններ (2026)  • Իսրայելա-ամերիկյան հարվածներ Իրանին (2026)  • Իրանի բողոքի ցույցեր  • Ռուսաստանի ներխուժում Ուկրաինա

* մայիսի 14-ին **Էվիկա Սիլինյան(լուսանկարում)* հայտարարել է Լատվիայի վարչապետի պաշտոնից իր հրաժարականի մասին։
* MV Hondius զբոսանավում *(լուսանկարում)* **հանտավիրուսի բռնկումը** ստիպել է մնացած ուղևորների մեծ մասին կարանտինի ենթարկվել նավի վրա։
* մայիսի 7-ին Չինաստանի պաշտպանության երկու նախկին նախարարները՝ Վեյ Ֆենհեն և Լի Շանֆուն, կոռուպցիայի համար դատապարտվել են մահապատժի։
* մայիսի 4-ին Երևանում կայացավ *Եվրոպական քաղաքական համայնքի 8-րդ գագաթնաժողովը*, որը անկախությունից ի վեր Հայաստանի հյուրընկալած ամենամեծ միջազգային քաղաքական իրադարձությունն էր. մասնակցում էին անդամ և գործընկեր պետությունների 48 երկրների ու կառավարությունների ղեկավարների, ինչպես նաև հրավիրյալ պատվիրակներ։

Վերջերս մահացածներ՝ Ջեյմս Հենդի  • Մարջան Սատրապի • Նիկոլայ Ծատուրյան  • Կոջի Սուզուկի  • Վիլյամ Պետրոսյան

Հաջորդ թողարկում | Պահոց | Խմբագրել

## Գիտե՞ք, որ․․․

← «Գիտե՞ք, որ...»

* ․․․փողը կարող է լինել ինչպես *ուղղաթիռային*, այնպես էլ *դրոնային*:
* ․․․Միկրոնեզիայում որպես փող օգտագործվող **այս** հսկայական քարերը *(լուսանկարում)* վճարման ժամանակ երբեք տեղից չէին շարժվում, այլ պարզապես բանավոր հայտարարվում էր դրանց նոր տիրոջ մասին։
* ․․․Չիլիի պատմության մեջ ընդամենը *երեք չեկ*՝ ընդհանուր 3 միլիոն դոլարի չափով, դարձել էին քաղաքական ճգնաժամի, խորհրդարանական քննության և բանակի ցուցադրական մոբիլիզացիայի պատճառ։
* ․․․*այս ընկերության* խորհրդանիշ հանդիսացող Ռենատո Բիալետին թաղվել է իր արտադրած **Մոկա սրճեփի(լուսանկարում)* կրկնօրինակի մեջ։
* ․․․Ավստրալիայում *«էշի քվեարկություն»* է կոչվում, երբ ընտրողը դասակարգում է թեկնածուներին՝ հիմք ընդունելով քվեաթերթիկում նրանց հայտնվելու հերթականությունը։

Հաջորդ թողարկում | Արխիվ | Խմբագրել

## Ներկայացում

Վիքիպեդիան առցանց, բազմալեզու, խմբային հանրագիտարանային նախագիծ է, որն աշխատում է վիքի ձևաչափով։ Նախագիծը նպատակ ունի տրամադրել ազատ, հավաստի և ստուգելի բովանդակություն, որը յուրաքանչյուրը կարող է փոփոխել և բարելավել։

Վիքիպեդիան առաջնորդվում է հիմնարար սկզբունքներով, իսկ բովանդակությունը հրապարակվում է Creative Commons BY-SA արտոնագրի ներքո։ Այն կարելի է պատճենել և օգտագործել՝ պահպանելով սույն արտոնագրի պայմանները։ Վիքիպեդիայում ողջ տեղեկատվությունը ներկայացված է ազատ, առանց գովազդի և իր օգտագործողների անձնական տվյալների օգտագործման։

Վիքիպեդիայի հոդվածների հեղինակները կամավորներն են։ Նրանք կոորդինացնում են իրենց ջանքերը համաձայն համայնքում ընդունված կանոնների և ուղեցույցների ու առանց առաջնորդների։

|  |
| --- |
| Այս պահին Հայերեն Վիքիպեդիայում կա՝ |
| 328 120 հոդված | 738 ակտիվ խմբագիր |

## Համագործակցություն

Վիքիպեդիան հանրագիտարան է, որն ստեղծվել և զարգանում է քեզ նման այցելուների կողմից։ Այստեղ գործում է «մեկը բոլորի համար, բոլորը՝ մեկի համար» սկզբունքը։

Առաջին անգա՞մ ես փորձում. օգտվի՛ր օգնության դասընթացից։ Չգիտես՝ ինչի՞ց սկսել. ահա մի քանի խորհուրդ։

---

**Մասնակցի՛ր այս ամիս կազմակերպվող նախագծերին։ **Ֆուտբոլի աշխարհի առաջնություն 2026 **Վիքին սիրում է Երկիրը 2026 **Վիքիպեդիան հանուն ընտրության ազատության 2026 **Վիքին հանուն կլիմայական արդարության Հոդվածներ «Գյուղատնտեսական հանրագիտարանից»
* «Վիքիպեդիա» կրթական ծրագիր
* Բժշկական կարևորագույն հոդվածներ

Նախագծի էջ | Հաջորդ թողարկում

## Այս օրը պատմության մեջ

← «Այսօր պատմության մեջ

Արշակ Չոպանյանը Կոմիտասի հետ
* 1588 թ. – մահացել է Միմար Սինանը, ծագումով հայ, թուրք նշանավոր ճարտարապետ (ծն. 1489 թ.)։
* 1783 թ. – Իսլանդիայում ժայթքեց Լաքի հրաբուխը, պատմության ամենամեծ լավային ժայթքումներից մեկը։ Հրաբխի հետևանքով մահացավ մոտ 10 000 մարդ, սատկեց մոտ 11 000 խոշոր եղջերավոր անասուն, 200 000 ոչխար, 30 000 ձի, հաջորդ տարի Եվրոպայի հյուսիսում բերքի պակաս և սով եղավ։
* 1810 թ. – ծնվել է Ռոբերտ Շումանը, գերմանացի նշանավոր երգահան, դիրիժոր (մահ. 1856 թ.)։
* 1869 թ. – Չիկագոյում Այվզ Մակգաֆին արտոնագրեց իր պատրաստած աշխարհի առաջին փոշեկուլը։
* 1876 թ. – մահացել է Ժորժ Սանդը, ֆրանսիացի կին գրող (ծն. 1804 թ.)։
* 1902 թ. – ծնվել է Արամ Մերանգուլյանը՝ հայ կոմպոզիտոր, դիրիժոր, թառահար, մանկավարժ, ՀԽՍՀ ժողովրդական արտիստ (մահ. 1967 թ.)։
* 1912 թ. – Լոս Անջելեսում հիմնվեց «Universal Pictures» կինոստուդիան, Հոլիվուդյան ամենահին կինոստուդիան։
* 1941 թ. – ծնվել է Արա Շիրազը, հայ քանդակագործ, հայտնի բանաստեղծ Հովհաննես Շիրազի և բանաստեղծուհի Սիլվա Կապուտիկյանի որդին (մահ. 2014 թ.)։
* 1954 թ. – մահացել է **Արշակ Չոպանյանը**, հայ նշանավոր գրաքննադատ, գրող, բանասեր (ծն. 1872 թ.)։
* 1960 թ. – Մոսկվայում՝ Կրեմլում, Լև Տրոցկուն սպանող Ռամոն Մերկադերը ստանում է Խորհրդային Միության հերոսի շքանշան։

## Օրվա պատկեր

← «Օրվա պատկեր»

Թփանման սրոհունդի (լատիներեն՝ Hypericum androsaemum) ծաղկաբողբոջները։ 25 լուսանկարների ֆոկուսային համադրում:
Թփանման սրոհունդի (լատիներեն՝ Hypericum androsaemum) ծաղկաբողբոջները։ 25 լուսանկարների ֆոկուսային համադրում:

Վիքիպեդիան սպասարկում է Վիքիմեդիա հիմնադրամը, ինչպես նաև ստորև նշված քույր նախագծերը, որոնք համակարգվում են Մետավիքիում՝

**Վիքիպահեստ**
 Տեսաձայնային նյութերի շտեմարան

**Վիքիքաղվածք**
 Մեջբերումներ

**Վիքիտվյալներ**
 Տվյալների շտեմարան

**Վիքիճամփորդ**
 Ճամփորդի ուղեցույց

**Վիքիբառարան**
 Բառարան

**Վիքիգրքեր**
 Ձեռնարկներ

**Վիքիդարան**
 Գրադարան

**Վիքիլսարան**
 Դասընթացներ և վարժություններ

**Վիքինորություններ**
 Նորությունների կայք

**Վիքիցեղեր**
 Տաքսոնոմիական տեղեկատու