# 29. julija

**29. julija** abo **29. pražnika** je 210. dźeń gregorianiskeje protyki (211. w přestupnych lětach), tuž wostawa hišće 155 dnjow hač do kónca lěta.

## Podawki

## Narodniny

Simon Dach
(\* 1605)
### Do 19. lětstotka

* 1166: Hendrich II. – hrabja wot Champagne a Jerusalemski kral
* 1605: Simon Dach – němski basnik
* 1793: Ján Kollár – słowakski lyrikar, starowěkowy slědźer a rěčespytnik, přećel Serbow
* 1794: Thomas Corwin – US-ameriski politikar
* 1794: Auguste Regnaud de Saint-Jean d'Angely – francoski general a statnik, maršal Francoskeje
* 1798: **Carl Blechen** – němsko-serbski krajinowy moler

### 19. lětstotk

Alexis de Tocqueville
(\* 1805)
Wilhelm Griesinger
(\* 1817)
Wilhelm Kress
(\* 1836)
Sophie Menter
(1846–1918)
Theda Bara
(1885–1955)
* 1805: Alexis de Tocqueville – francoski publicist a politikar
* 1809: Etienne Vacherot – francoski wučenc a filozof
* 1817: Wilhelm Griesinger – němski psychiater
* 1832: Josef Schöffel – awstriski žurnalist a politikar
* 1836: Wilhelm Kress – awstriski lětanski pioněr a konstrukter
* 1838: Sultan Shah Jahan – regentka wjerchowstwa Bhopal
* 1841: Gerhard Armauer Hansen – norwegski lěkar a coologa
* 1843: Jasper Bisbee – US-ameriski hudźbnik
* 1843: Johannes Schmidt – němski rěčespytnik
* 1846: Sophie Menter – němska pianistka
* 1847: Theophil Forchhammer – šwicarski komponist, cyrkwinohudźbnik a pišćeler
* 1849: Max Nordau – lěkar, spisowaćel a politikar, sobuzałožer Cionistiskeje swětoweje organizacije
* 1851: Ahmed Kamāl – egyptowski egyptologa
* 1854: Georg Kerschensteiner – němski pedagoga
* 1858: Helene Klostermann – němska pedagogowka
* 1865: Andrej Šeptyckyj – ukrainski wulkoarcybiskop
* 1865: Hans Nirrnheim – němski stawiznar a archiwar
* 1868: Guida Diehl – němska pedagogowka a wojowarka za prawa žonow
* 1871: Pietro Badoglio – italski politikar a šef knježerstwa
* 1874: August Stramm – němski basnik a dramatikar němskeho ekspresionizma
* 1874: Sophie Wencke-Meinken – němska molerka
* 1876: August Forstner – awstriski politikar
* 1876: Maria Ouspenskaya – US-ameriska dźiwadźelnica a filmowa hrajerka ruskeho pochada
* 1876: Adeline Rittershaus-Bjarnason – němska rěčespytnica a germanistka
* 1879: Giuseppe Garibaldi – italski dyrdomdejnik a rewolucionar
* 1883: Benito Mussolini – italski fašistiski diktator
* 1884: Fritz Neumayer – němski politikar
* 1885: Theda Bara – US-ameriska dźiwadźelnica
* 1885: Emil Artur Longen – čěski režiser, dramaturg, moler, awtor
* 1886: Katherine Gilbert – US-ameriska filozofka
* 1886: Georg Stumme – němski pancerowy general
* 1887: Rudi Stephan – němski komponist
* 1888: Robert Görlinger – němski politikar, čłon krajneho a zwjazkoweho sejma
* 1888: Wladimir Sworykin – ruski inženjer, fyzikar a wunamakar
* 1889: Else Hirsch – židowska wučerka, spjećowarka přećiwo nacionalsocializmej
* 1889: Ernst Reuter – němski politikar
* 1890: Elisabeth von Thadden – němska spjećowarka
* 1891: Marianne Pollak – awstriska politikarka (SPÖ)
* 1891: Bernhard Zondek – němski gynekologa
* 1892: Maurits Frank – nižozemski cellist a hudźbny pedagoga
* 1892: Vilma Mönckeberg-Kollmar – němska literarny wědomostnica, rěčna pedagogowka a recitatorka
* 1892: William Powell – US-ameriski dźiwadźelnik
* 1893: Josef Papesch – awstriski spisowaćel a kulturny politikar
* 1895: Mary Cavendish, Duchess of Devonshire – britiska zemjanka a dworjanka kralowny Hilžbjety II.
* 1895: Hildegard von Rheden – němska politikarka (DRP)
* 1898: Isidor Isaac Rabi – US-ameriski fyzikar
* 1900: Hermann Esser – němski žurnalist, funkcionar strony NSDAP
* 1900: Eyvind Johnson – šwedski spisowaćel a nošer Nobeloweho myta za literaturu

### 20. lětstotk

#### 1901–1950

Clara Bow
(1905–1965)
* 1901: Pancho Barnes – prěnja ameriska stuntpilotka we filmje "Hells Angels"
* 1901: Mabel Poulton – jendźelska filmowa hrajerka
* 1902: Jacques-André Boiffard – francoski lěkar a fotograf
* 1903: Diana Vreeland – US-ameriska modowa tworićelka, kritikarka a redaktorka
* 1904: Ernestine Roberts – awstriska spisowaćelka a dźiwadźelnica
* 1905: Clara Bow – US-ameriska dźiwadźelnica
* 1905: Thelma Todd – US-ameriska dźiwadźelnica
* 1905: Dag Hammarskjöld – šwedski politikar a generalny sekretar Zjednoćenych narodow
* 1905: Johann Cramer – němski politikar, čłon zwjazkoweho sejma
* 1909: Chester Himes – US-ameriski spisowaćel
* 1909: Georgij Aleksandrowič Mušel – ruski komponist
* 1911: Ján Cikker – słowakski komponist

Mikis Theodorakis
(\* 1925)

* 1911: Eduard Claudius – němski spisowaćel
* 1911: Ilsa Reinhardt – němska politikarka (DP, CDU)
* 1913: Hermann Barche – němski politikar, čłon zwjazkoweho sejma
* 1913: Gale Page – US-ameriska dźiwadźelnica
* 1913: Erich Priebke – němski oficěr, wójnski złóstnik
* 1916: Alice Sapritch – francoska dźiwadźelnica a spěwarka
* 1918: Edith Shain – US-ameriska chorobna sotra
* 1919: Kunigunde Bachl – němska politikarka (CDU), čłonka krajneho sejma w Schleswigsko-Holsteinskej
* 1920: Herbert Kegel – němski dirigent
* 1920: Marianne Simson – němska dźiwadźelnica
* 1922: Renate Wald – němska sociologowka
* 1925: Mikis Theodorakis – grjekski komponist
* 1927: Harry Mulisch – nižozemski spisowaćel
* 1927: Hans Georg Brunner-Schwer – němski hudźbny producent
* 1929: Julinho – brazilski kopar
* 1930: Gerhard Bondzin – němski moler
* 1930: Jim Stewart – US-ameriski hudźbny producent, sobuzałožer a nawoda wot *Stax Records*
* 1931: Harold Sanford Kant – US-ameriski prawiznik w showbusinessu
* 1931: Otti Pfeiffer – němska lyrikarka, awtorka dźěćacych a młodźinskich knihow
* 1932: Luigi Snozzi – šwicarski architekt
* 1932: Max Bolkart – němski sněhakowy skakar
* 1933: **Doris Teichmannowa** – serbska stawiznarka a maśicarka
* 1934: Albert Speer junior – němski architekt a měšćanski planowar
* 1934: Rainer Maria Gohlke – němski manager
* 1935: Alejandro Enrique Planchart – US-ameriski hudźbnowědnik a pedagoga, dirigent a komponist
* 1935: Peter Schreier – němski spěwar a dirigent
* 1936: Elizabeth Dole – US-ameriska senatorka
* 1936: Jean-Charles Capon – francoski jazzowy cellist
* 1937: Daniel McFadden – US-ameriski ekonom
* 1938: Klaus Töpfer – němski zwjazkowy minister a podgeneralny sekretar Zjednoćenych narodow
* 1939: Gian Piero Reverberi – italski komponist
* 1940: Gernulf Garbe – němski sportowy medicinar a ortopeda
* 1940: Bernhard Jagoda – němski politikar, prezident Zwjazkoweho wustawa za dźěło
* 1941: May Spils – němska režiserka
* 1941: Wolfgang Bittner – němski spisowaćel
* 1942: Sten Nadolny – němski spisowaćel
* 1942: Günter Klann – němski lochkoatlet
* 1942: Bernd Weikl – awstriski operowy spěwar
* 1943: Michael Holm – němski šlagrowy spěwar
* 1946: David Geringas – litawski dirigent a cellist
* 1946: Enoch zu Guttenberg – němski dirigent
* 1947: Thomas Rosenlöcher – němski spisowaćel
* 1948: Horst Schroth – němski kabaretist a dźiwadźelnik
* 1949: Jamil Mahuad – ekwadorski statny prezident
* 1950: Jenny Holzer – US-ameriska konceptowa wuměłča
* 1950: Maricica Puică – rumunska lochkoatletka, olympiska dobyćerka
* 1950: Mike Starr – US-ameriski dźiwadźelnik
* 1950: Radu Voina – rumunski mjetar a trenar

#### 1951–2000

* 1951: Susan Blackmore – britiska spisowaćelka, docentka a rozhłósowa rěčnica
* 1952: Christa Nickels – němska politikarka (Zwjazk 90/Zeleni), čłonka zwjazkoweho sejma
* 1953: Geddy Lee – kanadiski rockowy hudźbnik (*Rush*)
* 1953: Teresa Orlowski – pólska porno-hrajerka a producentka
* 1955: Jean-Hugues Anglade – francoski dźiwadźelnik
* 1955: Christian Tramitz – němski dźiwadźelnik
* 1956: Micaela Jary – němska spisowaćelka
* 1957: Ulrich Tukur – němski dźiwadźelnik
* 1957: Hannes Gschwentner – awstriski politikar
* 1959: Klaus-Peter Dehde – němski politikar
* 1960: Roland Riese – němski politikar a čłon delnjosakskeho krajneho sejma
* 1962: Carl Cox – britiski hudźbnik
* 1964: Michael Kress – němski konceptowy wuměłc
* 1965: Chang-Rae Lee – US-ameriski spisowaćel
* 1966: Martina McBride – US-ameriska countryjowy spěwarka
* 1966: Sally Gunnell – britiska lochkoatletka, olympiska dobyćerka
* 1968: Alan Cox – britiski programowar
* 1969: Joel Fan – US-ameriski pianist
* 1971: Lisa Ekdahl – šwedska jazzowa a popowa spěwarka
* 1971: Andrea Philipp – němska lochkoatletka
* 1972: Wil Wheaton – US-ameriski dźiwadźelnik a spisowaćel
* 1973: Stephen Dorff – US-ameriski dźiwadźelnik
* 1974: Viktoria Tolstoy – šwedska jazzowa spěwarka
* 1976: Rhymin Simon – němski rapper
* 1979: André Lakos – awstriski lodohokejist
* 1979: Issam Tej – tuneziski mjetar
* 1980: Daniel Rakete Siegel – němski filmowy režiser
* 1981: Fernando Alonso – španiski pilot formule 1
* 1981: Silvana Pacheco Gallardo – peruska šachownica, sudnica a trenarka
* 1981: Abdelkader Laïfaoui – algeriski kopar
* 1982: Allison Mack – US-ameriska dźiwadźelnica
* 1982: Andy Reid – irski kopar
* 1984: Hanna Bessonowa – ukrainska sportowa gymnastka
* 1984: Oh Beom-seok – južnokorejski kopar
* 1984: Stephanie Ullrich – němska koparka
* 1984: J. Madison Wright – US-ameriska filmowa hrajerka
* 1985: Besart Berisha – albanski kopar
* 1987: Victor Butler – US-ameriski footballowy hrajer
* 1991: Ramona Siebenhofer – awstriska sněhakowarka

## Wumrěće

bamž Hórban VIII.
(† 1644)
Dataja:William Wilberforce.JPGWilliam Wilberforce
(† 1833)
Robert Schumann
(† 1856)
Vincent van Gogh
(† 1890)
### Do 19. lětstotka

* 0238: Balbinus – romski kejžor
* 1030: Olav II. – „Tołsty“, norwegski kral
* 1099: Hórban II. – bamž
* 1108: Filip I. – kral Francoskeje wot 1060 hač 1108
* 1236: Ingeborg z Danskeje – danska princesna a kralowna Francoskeje
* 1507: Martin Behaim – němski kartograf, astronom a kosmograf
* 1644: Urban VIII. – bamž wot 1623 hač 1644
* 1669: Christopher Simpson – jendźelski komponist a gambist
* 1694: Safi II. – šah Persiskeje
* 1783: Johann Friedrich Hirt – němski ewangelski teologa a orientalist
* 1792: René-Nicolas-Charles-Augustin de Maupeou – kancler Francoskeje
* 1797: Christoph Rheineck – němski komponist

### 19. lětstotk

* 1827: Johann Martin Usteri – šwicarski basnik
* 1833: William Wilberforce – britiski zapósłanc a nawjednik boja přećiwo wikowanju z njewólnikami
* 1841: Friederike von Mecklenburg-Strelitz – mecklenburgska princesna
* 1844: Franz Xaver Wolfgang Mozart – awstriski komponist
* 1855: Friedrich Daniel Bassermann – badenski předewzaćel a liberalny politikar
* 1856: Robert Schumann – němski komponist romantiki
* 1856: Karel Havlíček Borovský – čěski basnik, prosaist, literarny kritikar, přełožowar, politikar a žurnalist
* 1862: **Mikławš Jacsławk** – serbski duchowny, basnik a satěriski spisowaćel
* 1866: Moriz Heider – awstriski zubny lěkar
* 1868: Albrecht Theodor Middeldorpf – němski medicinar
* 1886: Adolf Müller – awstrisko-madźarski dźiwadźelnik a komponist
* 1886: Friedrich von Bothmer – bayerski general infantrije
* 1890: Vincent van Gogh – nižozemski moler a rysowar, sobuzałožer moderneho molerstwa
* 1894: Richard Buchta – němski slědźer w Africe
* 1900: Sigbjørn Obstfelder – norwegski spisowaćel

### 20. lětstotk

* 1902: Joseph Kürschner – němski spisowaćel a leksikograf
* 1913: Tobias Asser – nižozemski jurist a politikar
* 1920: Wolfgang zu Ysenburg a Büdingen – 4. wjerch na Ysenburg-Büdingenje
* 1938: Pawel Dybenko – ruski rewolucionar a oficěr
* 1944: Hans Collani – němski standartowy wjednik SS
* 1948: Ruth Closius – němska jastwownica w kaceće Ravensbrück
* 1950: Joe Fry – britiski wubědźowar
* 1951: Walt Brown – US-ameriski wubědźowar
* 1951: Cecil Green – US-ameriski wubědźowar
* 1951: Bernhard Weiß – němski policajski wiceprezident Berlina a přećiwnik Goebbelsa
* 1956: Ludwig Klages – němski filozof a psychologa
* 1957: Ricardo Rojas – argentinski spisowaćel a esejist, kubłanski politikar a pedagoga

* 1960: Robert P. Bass – US-ameriski politikar
* 1960: Max Becker – němski politikar, čłon zwjazkoweho sejma
* 1962: Gabriel Acacius kardinal Coussa – syriski duchowny, arcybiskop melkitiskeje grjeksko-katolskeje cyrkwje, kurijowy arcybiskop
* 1962: Ronald Aylmer Fisher – britiski genetikar, teoretikar ewolucije a statistikar
* 1964: Wanda Wasilewska – pólska a sowjetska spisowaćelka
* 1966: Edward Gordon Craig – britiski dźiwadźelnik a režiser, jewišćowy wuhotowar a grafikar
* 1966: Johnson Thomas Umurakwe Aguiyi-Ironsi – nigeriski oficěr
* 1970: John Barbirolli – britiski dirigent
* 1973: Henri Charrière – francoski spisowaćel
* 1973: Roger Williamson – britiski pilot formule 1
* 1974: Cass Elliot – US-ameriska spěwarka (*The Mamas and the Papas*)
* 1974: Erich Kästner – němski spisowaćel, awtor wjertnych knihow a kabaretist
* 1975: James Blish – US-ameriski sciencefictionowy spisowaćel
* 1978: Wesley La Violette – US-ameriski komponist
* 1979: Herbert Marcuse – němsko-US-ameriski filozof a sociologa
* 1980: Adelbert Mühlschlegel – němski bahai
* 1981: Robert Moses – US-ameriski měšćanski planowar
* 1982: Wladimir Kosmič Sworykin – ruski inženjer, fyzikar a wunamakar
* 1983: Burrill Crohn – US-ameriski lěkar, prěni wopisowar Morbusa Crohna
* 1983: Manuel „Nolo“ Ferreira – argentinski kopar
* 1983: Raymond Massey – kanadisko-US-ameriski dźiwadźelnik
* 1983: David Niven – britiski dźiwadźelnik
* 1983: Luis Buñuel – španiski filmowc a režiser
* 1986: Joe Kopcha – US-ameriski footballowy hrajer a chirurg
* 1990: Bruno Kreisky – awstriski zwjazkowy kancler
* 1994: Dorothy Mary Hodgkin – britiska biochemikarka, nošerka Nobeloweho myta
* 1995: Leo Kofler – němski filozof
* 1995: Gerhard Schumann – němski spisowaćel
* 1995: Severino Varela – uruguayski kopar
* 1999: Anita Carter – US-ameriska countryjowa a folkowa spěwarka
* 2000: René Gerónimo Favaloro – argentinski lěkar
* 2000: Lothar Quinte – němski moler

### 21. lětstotk

* 2001: Edward Gierek – pólski politikar
* 2001: Wau Holland – němski žurnalist (sobuzałožer Chaos Computer Clubs)
* 2002: Renato Pirocchi – italski wubědźowar
* 2002: Tesfamariam Bedho – eritrejski biskop
* 2003: Foday Sankoh – sierraleoniski nawjednik rebelow
* 2004: Nafisa Joseph – indiski model a telewizna moderatorka
* 2005: Pat McCormick – US-ameriski dźiwadźelnik a comedyjowy awtor
* 2005: Karlheinz Zöller – němski fletist
* 2007: Michel Serrault – francoski dźiwadźelnik
* 2008: Michael Graff – awstriski prawiznik a politikar (ÖVP)

## Swjate dny

* katolski: Marty
* ewangelski: Olafa Swjateho
* Narodny swjedźeń na Ferejskich kupach

## Wotkaz

 **Commons: 29. julija** – Zběrka wobrazow, widejow a awdiodatajow