Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Venezuela

8-65

Bolivariska republika Venezuela|  |
| **zakładne daty:** |
| swójske mjeno | República Bolivariana de Venezuela |
| stolica | Caracas |
| přestrjeń | 912.050 km² |
| wobydlerstwo | 29.275.460 (2015) |
| hustosć | 32,1 wob./km² |
| forma knježerstwa | prezidialna zwjazkowa republika |
| hłowa stata a šef knježerstwa | komisariska prezidentka Delcy Rodriguez |
| měna | Bolívar |
| hamtska rěč | španišćina a wjacore mjeńšinowe rěče |
| hymna | Gloria al bravo pueblo |
| časowe pasmo | UTC–4 |
| njewotwisnosć | 1811 wot Španiskeje |
| Top Level Domain | .ve |
| telefon | +58 |
| awtowa značka | YV |
| Połoženje Venezuele na zemi |
| Karta |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | p • d • w |  |

 |

**Venezuela** je njewotwisny stat na sewjeru Južneje Ameriki. Leži mjez pobrjohom Karibiskeho morja a Amaconasowej nižinu. Hłowne a najwjetše město je Caracas.

Hač do lěta 1811 bě Venezuela ze španiskej koloniju. Wotkrywar Amerigo Vespucci pomjenowa kraj po Bjenatkach *(Venezia)* jako *Venezuela* („małe Bjenatki“).

## Geografija

Salto Ángel, najwyši wodopad na swěće
Venezuela mjezuje z Guyanu na wuchodźe, z Brazilskej na juhu a z Kolumbiskej na zapadźe. Na sewjeru twori 2800 kilometrow dołhi pobrjóh Karibiskeho morja přirodnu hranicu. Před wuliwom najwjetšeje rěki Orinoco leži kupowy stat Trinidad a Tobago.

Najwyše hory Venezuele leža we wuběžkach Andow na sewjerozapadźe (*Pico Bolívar*, 4981 m). W kónčinje taflowcow na juhu nadeńdźe so najwyši wodopad na swěće, Salto Ángel.

## Žórła

## Wotkaz

 **Commons: Venezuela** – Zběrka wobrazow, widejow a awdiodatajow

Staty a *wotwisne teritorije* w Južnej Americe

Argentinska |
Boliwiska |
Brazilska |
Chilska |
Ekwador |
Guyana |
Kolumbiska |
Paraguay |
Peru |
Surinamska |
Uruguay |
Venezuela

**Druhe teritorije:Falklandske kupy* |
*Francoska Guyana* |
*Južna Georgiska a Južne Sandwichowe kupy*
# Tiger

**Tiger**|  |
| **systematika** |
| **domena** | **Eukaryoty** |
| **swět** | **Zwěrina** |
| **kmjen**: | Chordata |
| **rjadownja**: | Cycaki (Mammalia) |
| **rjad**: | rubježne zwěrjata (Carnivora) |
| **swójba**: | (Felidae) |
| **ród**: | Panthera |
| **družina** | Tiger |
| **wědomostne mjeno** |
| Panthera tigris |
| Linnaeus, (1758) |
| **rozšěrjenišćo** |
|  |
| *Rozšěrjenje tigrow w lětomaj 1900 (oranžowy) a 1990 (čerwjeny)* |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | p • d • w |  |

 |

**Tiger** (*Panthera tigris*) je najwjetše kóčkowite rubježne zwěrjo, kotrež bydli w Aziji. Po trochowanjach bydla tuchwilu 3 000 do 5 000 tigrow w dźiwiznje, zwjetša w narodnych parkach abo rezerwatach. Je třeće najwjetše žiwe zwěrjo (po běłym a brunym mjedwjedźu). Dołhosć ćěła móže wjetša hač 2 metraj być, wopuš je hač do 90 centimetrow dołha a dorosćeny mužik móže přez 200 kilogramow wažić.

## Poddružiny

* Tiger ussurijski (*Panthera tigris altaica*): w přirodźe 350–400 tigrow, w zajeću 1000 tigrow
* Tiger južnochinski (*Panthera tigris amoyensis*): 72 tigrow, jenož w chinskich zoologiskich zahrodach.
* Tiger bengalski (*Panthera tigris tigris*): 2000–4900 tigrow, najwjace ze wšitkich poddružinow
* Tiger indochinski (*Panthera tigris corbetti*): 350 tigrow
* Tiger malaysiski (*Panthera tigris jacksoni*): 250 tigrow
* Tiger kaspiski (*Panthera tigris virgata*): wón je był wutupjeny w lěće 1968
* Tiger sumaterski (*Panthera tigris sumatrae*): 400 tigrow
* Tiger jawski (*Panthera tigris mondaica*): wón je był wutupjeny w lěće 1979
* Tiger balijski (*Panthera tigris balica*): wón je był wutupjeny w lěće 1937

## Galerija

* Detail mjezwoča tigra sumaterskeho
* Siberiski tiger
* Tiger w pohibje

## Žórła
# Wulki paraworjechowc

Wulki paraworjechowc|  |
| *Wulki paraworjechowc (*Bertholletia excelsa*)* |
| **systematika** |
| **Domena** | **Eukaryoty** |
| **Swět** | **Rostlinstwo** |
|   | Jadrowe eudikotyledony Asteridy |
| **rjad**: | (Ericales) |
| **swójba**: | Paraworjechwcowe rostliny (Lecythidaceae) |
| **ród**: | Paraworjechowc (Bertholletia) |
| **družina**: | Wulki paraworjechowc |
| **wědomostne mjeno** za ród |
| Bertholletia |
| Bonpl. |
| **wědomostne mjeno** za družinu |
| Bertholletia excelsa |
| Bonpl. |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikipedija:Projekt za botaniku |

 |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | p • d • w |  |

 |

**Wulki paraworjechowc** (*Bertholletia excelsa*) je štom ze swójby paraworjechowcowych rostlinow (*Lecythidaceae*).

## Wopis

## Stejnišćo

## Rozšěrjenje

## Wužiwanje

## Žórła

* Brankačk, Jurij: Wobrazowy słownik hornjoserbskich rostlinskich mjenow na CD ROM. Rěčny centrum WITAJ, wudaće za serbske šule. Budyšin 2005.
* Kubát, K. (Hlavní editor): Klíč ke květeně České republiky. Academia, Praha (2002)
* Lajnert, Jan: Rostlinske mjena. Serbske. Němske. Łaćanske. Rjadowane po přirodnym systemje. Volk und Wissen Volkseigener Verlag Berlin (1954)
* Rězak, Filip: Němsko-serbski wšowědny słownik hornjołužiskeje rěče. Donnerhak, Budyšin (1920)

## Wotkaz
# Filipiny

11123

Filipinska republika|  |  |
| **zakładne daty:** |
| swójske mjeno | Repúbliká ng̃ Pilipinas |
| stolica | Manila |
| přestrjeń | 297.413 km² |
| wobydlerstwo | 100.998.376 (2015) |
| hustosć | 339,6 wob./km² |
| forma knježerstwa | republika |
| hłowa stata a šef knježerstwa | prezident Ferdinand Marcos Jr. (wot 2022) |
| měna | filipinske peso |
| hamtska rěč | filipinšćina |
| hymna | Lupang Hinirang |
| časowe pasmo | UTC+8 |
| njewotwisnosć | 12. junija 1898 wot Španiskeje |
| Top Level Domain | .ph |
| telefon | +63 |
| Połoženje Filipinow na zemi |
| Karta |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | p • d • w |  |

 |

**Filipiny** su njewotwisny kupowy stat w juhowuchodnej Aziji, juhowuchodnje Chinskeje, sewjernje Indoneskeje a sewjerowuchodnje Malajzije. Jich stolica je Manila. Stat wobsteji z archipela z wjace hač 7000 kupami a ma wjace hač sto milionow wobydlerjow. Nimo Wuchodneho Timora su Filipiny jenički stat w Aziji z katolskej wjetšinu.

## Regiony

| Region | Mjeno | Knježerstwowe sydło |
| --- | --- | --- |
| Northwestern Luzon Region | Region I | San Fernando City, La Union |
| Cagayan Valley Region | Region II | Tuguegarao City, Cagayan |
| Central Luzon Region | Region III | City of San Fernando, Pampanga |
| CALABARZON Region**¹²** | Region IV-A | Calamba City, Laguna |
| MIMARO Region**¹²³** | Region IV-B | Calapan City, Oriental Mindoro |
| Bicol Region | Region V | Legazpi City, Albay |
| Western Visayas Region**³** | Region VI | Iloilo City |
| Central Visayas Region | Region VII | Cebu City |
| Eastern Visayas Region | Region VIII | Tacloban City, Leyte |
| Zamboanga Peninsula Region | Region IX | Pagadian City, Zamboanga del Sur |
| Northern Mindanao Region | Region X | Cagayan de Oro City |
| Davao Region | Region XI | Davao City |
| SOCCSKSARGEN Region**¹** | Region XII | Koronadal City, South Cotabato |
| Caraga Region | Region XIII | Butuan City |
| Autonomous Region in Muslim Mindanao | ARMM | Cotabato City |
| Cordillera Administrative Region | CAR | Baguio City |
| National Capital Region | NCR | Manila |

## Žórła

## Wotkaz

 **Commons: Filipiny** – Zběrka wobrazow, widejow a awdiodatajow

Staty a *wotwisne kraje* w Aziji

Afghanistan
• Armenska
• Azerbajdźan
• Bahrain
• Bangladeš
• Bhutan
• Brunei
• China
• Cypernska
• Egyptowska2
• Filipiny
• Georgiska
• Indiska
• Indoneska3
• Irak
• Iran
• Israel
• Japanska
• Jemen
• Jordaniska
• Južna Koreja
• Kambodźa
• Katar
• Kazachstan1
• Kirgiska
• Kuwait
• Laos
• Libanon
• Malajzija
• Malediwy
• Mongolska
• Myanmar
• Nepal
• Oman
• Pakistan
• Ruska1
• Sawdi-Arabska
• Sewjerna Koreja
• Singapur
• Sri Lanka
• Syriska
• Tadźikistan
• Taiwan
• Thailandska
• Turkmenistan
• Turkowska1
• Uzbekistan
• Vietnam
• Wuchodny Timor
• Zjednoćene Arabske Emiraty

**Wotwisne teritorije**

Hodowna kupa
• Hongkong (China)
• Kokosowe kupy
• Macao (China)
• Palestina
• Tibet (China)
• Ujgurska (China)

**Zwadne teritorije**

Abchaziska
• Južna Osetiska
• Nahórski Karabach
• Turkowska republika Sewjerna Cypernska

1 leži zdźěla w Europje. 2 leži zwjetša w Africe. 3 leži zdźěla w Oceaniji.