# Afrika

**Afrika**|  |
| přestrjeń: | 30.271.000 km2 |
| wobydlerstwo: | 1.000.000.000 (staw *2009*) |
| ličba krajow: | 54 |
| rěče: | arabšćina, francošćina, jendźelšćina, portugalšćina, swahilšćina a wjele druhich |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | p • d • w |  |

 |

Afrika na satelitowym wobrazu
**Afrika** je z přestrjenju wot 30 milionow km² a miliardu wobydlerjow druhi najwjetši kontinent na swěće. Płaći jako „kolebka čłowjestwa“, domizna jedneje z prěnich wysokich kulturow w Egyptowskej a bu w 19. lětstotku nimale dospołnje kolonizowana přez europske staty.

Mjezuje ze Srjedźnym morjom na sewjeru, z Čerwjenym morjom na sewjerowuchodźe, z Indiskim oceanom na wuchodźe a z Atlantiskim oceanom na zapadźe. Gibraltarski přeliw mjez afriskim Marokkom a europskej Španiskej je jenož 14 km šěroki. Najwyši dypk Afriki je Kibo w masiwje Kilimandźaro (5895 m) na sewjerowuchodźe Tansanije.

We wjetšinje afriskich krajow knježi chudoba; wulke towaršnostne problemy – wosebje južnje pusćiny Sahara – su hłód, snadnosć wody, rozšěrjeny HIV-wirus a korupcija.

W Africe rěči so nimale 2.000 wšelakich rěčow.

## Kraje

Afrika wobsteji ze 54 njewotwisnych statow. Najwjetše kraje su po přestrjeni Algeriska, Demokratiska republika Kongo a Sudan a po ličbje wobydlerstwa Nigerija, Etiopiska a Egyptowska.

* Algeriska (stolica: Alžěr)
* Angola (Luanda)
* Benin (Porto Novo)
* Botswana (Gaborone)
* Burkina Faso (Ouagadougou)
* Burundi (Bujumbura)
* Centralnoafriska republika (Bangui)
* Čad (N’Djamena)
* Dźibuti (Dźibuti)
* Egyptowska (Kairo)
* Ekwatorialna Gineja (Malabo)
* Eritreja (Asmara)
* Etiopiska (Addis Abeba)
* Gabun (Libreville)
* Gambija (Banjul)
* Ghana (Accra)
* Gineja (Conakry)
* Gineja-Bissau (Bissau)
* Južna Afrika (Pretoria)
* Južny Sudan (Juba)
* Kamerun (Yaoundé)
* Kap Verde (Praia)
* Kenija (Nairobi)
* Komory (Moroni)
* Kongo, Demokratiska republika (Kinshasa)
* Kongo, republika (Brazzaville)
* Lesotho (Maseru)
* Liberija (Monrovia)
* Libyska (Tripolis)
* Madagaskar (Antananarivo)
* Malawi (Lilongwe)
* Mali (Bamako)
* Marokko (Rabat)
* Mauritius (Port Louis)
* Mawretanska (Nouakchott)
* Mosambik (Maputo)
* Namibija (Windhuk)
* Niger (Niamey)
* Nigerija (Abuja)
* Ruanda (Kigali)
* Sambija (Lusaka)
* São Tomé a Príncipe (São Tomé)
* Senegal (Dakar)
* Seychelle (Victoria)
* Sierra Leone (Freetown)
* Simbabwe (Harare)
* Słonowinowy pobrjóh (Yamoussoukro)
* Somalija (Mogadišu)
* Sudan (Khartum)
* Swaziska (Mbabane)
* Tansanija (Dodoma)
* Togo (Lomé)
* Tuneziska (Tunis)
* Uganda (Kampala)

Zwadnej teritorijej stej Zapadna Sahara a Somaliland.

Někotre eksteritorialne teritorije zwjetša europskich statow:

* Acory a Madeira (Portugalska)
* Ceuta a Melilla (Španiska)
* Kanary (Španiska)
* Réunion a Mayotte (Francoska)
* Britiski Indiskooceanski Teritorij
* Princ-Eduardowe kupy(z Marionowej kupu) (Južna Afrika)
* Sankt Helena (Zjednoćene kralestwo)
* Bouvetowa kupa (Norwegska)
* Heardowa kupa a Macdonaldowe kupy (Awstralska)

## Wotkaz

 **Commons: Afrika** – Zběrka wobrazow, widejow a awdiodatajow

Staty a *wotwisne kraje* w Africe

Algeriska |
Angola |
Benin |
Botsuana |
Burkina Faso |
Burundi |
Centralnoafriska republika |
Čad |
Dźibuti |
Egyptowska |
Ekwatorialna Gineja |
Eritreja |
Etiopiska |
Gabun |
Gambija |
Ghana |
Gineja |
Gineja-Bissau |
Južna Afrika |
Južny Sudan |
Kamerun |
Kap Verde |
Kenia |
Komory |
Demokratiska republika Kongo |
Republika Kongo |
Lesotho |
Liberija |
Libyska |
Madagaskar |
Malawi |
Mali |
Marokko |
Mawretanska |
Mauritius |
Mosambik |
Namibija |
Niger |
Nigerija |
Ruanda |
Sambija |
São Tomé a Príncipe |
Senegal |
Seychelle |
Sierra Leone |
Simbabwe |
Słonowinowy pobrjóh |
Somalija |
Sudan |
Swaziska |
Tansanija |
Togo |
Tuneziska |
Uganda

**Druhe teritorije:**
Ceuta |
Îles éparses |
Kanariske kupy |
Madeira |
Mayotte |
Melilla |
Réunion |
St. Helena |
Zapadna Sahara

Kontinenty

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  Afrika |  Antarktika |  Azija |  Awstralija a Oceanija |  Europa |  Južna Amerika |  Sewjerna Amerika |
|  Afrika-Eurazija |  Amerika |  Eurazija | **dawne Superkontinenty**:
Gondwana · Laurasija · Pangaea · Rodinija |