Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Ló-chṳ́

**Ló-chṳ́** (chûng-vùn:老子) he Chûng-koet chhûn-chhiû sṳ̀-thoi sṳ̂-sióng-kâ,chat-ho̍k-kâ.Kì he tho-kâ ho̍k-sot ke thoi-péu ngìn-vu̍t,yû *tho-tet-kîn* 5000 sṳ chhòn-sṳ.Kì hàn phî tho-kau fung-vi sṳ́-chú.

* Wolfgang Kosack:*Laotse Von der Kraft und Vom Sinn*. Buch der Sinnsprüche in 81 Abschnitten und 2 Teilen. Uebertragen aus den Seidentexten zu Ma Wang Dui <Provinz Honan> Christoph Brunner, Basel 2014. ISBN 978-3-906206-18-9.
# Nùng-la̍k 9-ngie̍t[phiên-siá | kói ngièn-sṳ́-mâ]

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| << | **nùng-la̍k 9-ngie̍t** | >> |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 |   |
| nùng-la̍k ngie̍t-la̍k |

**Nùng-la̍k 9-ngie̍t** he nùng-la̍k ke thi 9 chak ngie̍t.

## Chú-yeu chiet-ngit

* kiú-ngie̍t chhû-kiú: kiú-ngie̍t-chiet
# Nùng-la̍k 12-ngie̍t

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| << | **nùng-la̍k 12-ngie̍t** | >> |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 |   |
| nùng-la̍k ngie̍t-la̍k |

**Nùng-la̍k 12-ngie̍t** he nùng-la̍k ke thi 12 chak ngie̍t.
# Ngiu̍k-lìm-sṳ[phiên-siá | kói ngièn-sṳ́-mâ]

Ngiu̍k-lìm-sṳ
**Ngiu̍k-lìm-sṳ** (玉林市) he Chûng-fà Ngìn-mìn Khiung-fò-koet Kóng-sî-sén hâ-hot ke yit-ke Thi-kip-sṳ, mien-chit yû 4,957.2 phìn-fông kûng-lî , sòng-chhu ngìn-khiéu 5,980,000-ngìn (2004-ngièn su-kí ).

## Li̍t-sṳ́

## Thi-lî

## Kîn-chi

## Ngìn-khiéu

## Ngî-ngièn

## Chûng-kau

## Vùn-fa

## Kau-yuk

## Chhâm-kháu Vùn-hien

## Ngoi-phu Lièn-kiet
# Piáng-sut

| Kôn-chṳ̂ |
| --- |
| 1 Kap-chṳ́ | 2 Yet-chhiú | 3 Piáng-yìm | 4 Tên-mâu | 5 Vú-sìn | 6 Kí-sṳ |
| 7 Kâng-ńg | 8 Sîn-vi | 9 Ngìm-sṳ̂n | 10 Kui-yû | 11 Kap-sut | 12 Yet-hoi |
| 13 Piáng-chṳ́ | 14 Tên-chhiú | 15 Vú-yìm | 16 Kí-mâu | 17 Kâng-sìn | 18 Sîn-sṳ |
| 19 Ngìm-ńg | 20 Kui-vi | 21 Kap-sṳ̂n | 22 Yet-yû | 23 Piáng-sut | 24 Tên-hoi |
| 25 Vú-chṳ́ | 26 Kí-chhiú | 27 Kâng-yìm | 28 Sîn-mâu | 29 Ngìm-sìn | 30 Kui-sṳ |
| 31 Kap-ńg | 32 Yet-vi | 33 Piáng-sṳ̂n | 34 Tên-yû | 35 Vú-sut | 36 Kí-hoi |
| 37 Kâng-chṳ́ | 38 Sîn-chhiú | 39 Ngìm-yìm | 40 Kui-mâu | 41 Kap-sìn | 42 Yet-sṳ |
| 43 Piáng-ńg | 44 Tên-vi | 45 Vú-sṳ̂n | 46 Kí-yû | 47 Kâng-sut | 48 Sîn-hoi |
| 49 Ngìm-chṳ́ | 50 Kui-chhiú | 51 Kap-yìm | 52 Yet-mâu | 53 Piáng-sìn | 54 Tên-sṳ |
| 55 Vú-ńg | 56 Kí-vi | 57 Kâng-sṳ̂n | 58 Sîn-yû | 59 Ngìm-sut | 60 Kui-hoi |
| Thiên-kôn・Thi-chṳ̂ |

**Piáng-sut** he kôn-chṳ̂ ke thi 23 chak, chhai tên-hoi ke thèu-chhièn lâu yet-yû ke heu-mî.
# Kí-hoi

| Kôn-chṳ̂ |
| --- |
| 1 Kap-chṳ́ | 2 Yet-chhiú | 3 Piáng-yìm | 4 Tên-mâu | 5 Vú-sìn | 6 Kí-sṳ |
| 7 Kâng-ńg | 8 Sîn-vi | 9 Ngìm-sṳ̂n | 10 Kui-yû | 11 Kap-sut | 12 Yet-hoi |
| 13 Piáng-chṳ́ | 14 Tên-chhiú | 15 Vú-yìm | 16 Kí-mâu | 17 Kâng-sìn | 18 Sîn-sṳ |
| 19 Ngìm-ńg | 20 Kui-vi | 21 Kap-sṳ̂n | 22 Yet-yû | 23 Piáng-sut | 24 Tên-hoi |
| 25 Vú-chṳ́ | 26 Kí-chhiú | 27 Kâng-yìm | 28 Sîn-mâu | 29 Ngìm-sìn | 30 Kui-sṳ |
| 31 Kap-ńg | 32 Yet-vi | 33 Piáng-sṳ̂n | 34 Tên-yû | 35 Vú-sut | 36 Kí-hoi |
| 37 Kâng-chṳ́ | 38 Sîn-chhiú | 39 Ngìm-yìm | 40 Kui-mâu | 41 Kap-sìn | 42 Yet-sṳ |
| 43 Piáng-ńg | 44 Tên-vi | 45 Vú-sṳ̂n | 46 Kí-yû | 47 Kâng-sut | 48 Sîn-hoi |
| 49 Ngìm-chṳ́ | 50 Kui-chhiú | 51 Kap-yìm | 52 Yet-mâu | 53 Piáng-sìn | 54 Tên-sṳ |
| 55 Vú-ńg | 56 Kí-vi | 57 Kâng-sṳ̂n | 58 Sîn-yû | 59 Ngìm-sut | 60 Kui-hoi |
| Thiên-kôn・Thi-chṳ̂ |

**Kí-hoi** he kôn-chṳ̂ ke thi 36 chak, chhai kâng-chṳ́ ke thèu-chhièn lâu vú-sut ke heu-mî.
# Chiông-lo̍k-yen

**Tsiông-lo̍k-yen** (將樂縣) he Chûng-koet Fuk-kien-sén Sâm-mìn-sṳ só kón-hot ke Yen

## Li̍t-sṳ́

## Thi-lî

## Kîn-tsi

## Ngìn-khiéu

## Ngî-ngièn

## Chûng-kau

## Vùn-fa

## Kau-yuk

## Tshâm-kháu Vùn-hien

## Ngoi-phu Lièn-kiet
# Fuk-kien liau-lî

Fu̍t-thiau-chhiòng （佛跳墙）, Fuk-chiu chhoi.
**Fuk-kien liau-lî** me ôn-to **Mên chhoi**, he yit-chúng liau-lî chhṳ Chûng-koet Fuk-kien-sén lòi ke. On-cheu thi-lî, Fuk-kien liau-lî yû sâm-chúng ke fûn-phe̍t, chhiu-he *Fuk-chiu chhoi*, *Sî-phu Fuk-kien chhoi* lâu *Nàm Fuk-kien chhoi*.

Fuk-chiu chhoi he Fuk-chiu-sṳ lòi ke, thi̍t-set yu-sôn yu-thiàm. Sî-phu Fuk-kien chhoi yû hàm-mi lâu yung lat ke hiông-liau. Nam Fuk-kien ke chhoi kha-tô yung lat lâu thiàm mi. Hói-ngoi Fuk-kien ngìn kie-seu Fuk-kien liau-lî pûn chhiòn sṳ-kie, tî Tûng-nàm-â lâu Mî-koet voi khon-tó Fuk-kien chhôn-thâng. Fuk-kien liau-lî sṳ́-yung kha-tô hói-siên. Fuk-kien ngìn ya hí-fôn sṳ̍t thong. Yit-chúng chhoi hêm-cho Fu̍t-thiau-chhiòng, tî-poi yû piong chúng-chúng ke chhòi-liau, yû ngiuk yû hói-siên. Thòi-vân liau-lî lâu Nàm Fuk-kien liau-lî kha kiûng-yông.

## Chhâm-kháu lòi-ngièn
# Ngiòng-theu-fú

Liá-piên "**Ngiòng-theu-fú**" ke ya̍p-mien he pha̍k-fa-sṳ, yû hon-sṳ lièn-kiet"**客家釀豆腐**" ke ya̍p-mien chhai liá-hong tiám-chhut.

Yòng-theu-fú.
Yòng-theu-fú
**Hak-kâ Yòng-theu-fú** Hak-kâ miàng-chhoi. "Yòng" he yit-ke Hak-kâ-fa thûng-chhṳ̀, péu-sṳ "chhṳ̍t-ngi̍p hàm-liau" ke yi-sṳ.
# Kú-lèu-khî (Fuk-chû)

**Kú-lèu-khî**  (鼓樓區) he Chûng-koet Fuk-kien-sén ke Sṳ-hot-khî

## Li̍t-sṳ́

## Thi-lî

## Kîn-tsi

## Ngìn-khiéu

## Ngî-ngièn

## Chûng-kau

## Vùn-fa

## Kau-yuk

## Tshâm-kháu Vùn-hien

## Ngoi-phu Lièn-kiet
# Vú-chhông-khî

Vú-chhông-khî.
**Vú-chhông-khî** (武昌区) Chûng-fà Ngìn-mìn Khiung-fò-koet Fù-pet-sén Vú-hon-sṳ só-hot ke yit-chak sṳ-hot-khî. Chúng mien-chit 87.42 phìn-fông chhiên-mí, 2010-ngièn ngìn-khiéu he 1,199,127 ngìn.

## Li̍t-sṳ́

## Thi-lî

## Kîn-chi

## Ngìn-khiéu

## Ngî-ngièn

## Chûng-kau

## Vùn-fa

## Kau-yuk

## Chhâm-kháu Vùn-hien

## Ngoi-phu Lièn-kiet
# Phân-ngì-khî[phiên-siá | kói ngièn-sṳ́-mâ]

**Phân-ngì-khî** (番禺區) he Chûng-koet Kóng-tûng-sén Kóng-chiu-sṳ só kón-hot ke khî.

## Li̍t-sṳ́

## Thi-lî

## Kîn-tsi

## Ngìn-khiéu

## Ngî-ngièn

## Chûng-kau

## Vùn-fa

## Kau-yuk

## Tshâm-kháu Vùn-hien

## Ngoi-phu Lièn-kiet
# Chhông-ǹg-yen[phiên-siá | kói ngièn-sṳ́-mâ]

**Chhông-ǹg-yen** (蒼梧縣) he Chûng-koet Kóng-sî-sén ǹg-chiu-sṳ só kón-hot ke Yen.

## Li̍t-sṳ́

## Thi-lî

## Kîn-chi

## Ngìn-khiéu

## Ngî-ngièn

## Chûng-kau

## Vùn-fa

## Kau-yuk

## Chhâm-kháu Vùn-hien

## Ngoi-phu Lièn-kiet
# Kiú-chhai-khiéu-yen[phiên-siá | kói ngièn-sṳ́-mâ]

Kiú-chhai-khiéu-yen ke vi-é.
Kiú-chhai-khiéu-yen.
 **Kiú-chhai-khiéu-yen**  (九寨溝縣) he Chûng-koet Si-chhôn-sén Â-pa Chhong-chhu̍k Kiông-chhu̍k Chhṳ-chhṳ-chû só kón-hot ke yit-ke yen. Chúng mien-chit 5,286 phìn-fông kûng-lî, 1999-ngièn ngìn-khiéu 56,167-ngìn.

## Li̍t-sṳ́

## Thi-lî

## Kîn-chi

## Ngìn-khiéu

## Ngî-ngièn

## Chûng-kau

## Vùn-fa

## Kau-yuk

## Chhâm-kháu Vùn-hien

## Ngoi-phu Lièn-kiet
# Sí[phiên-siá | kói ngièn-sṳ́-mâ]

Kuoleman puutarha, Hugo Simberg (1906)
**Sí** (死) me ôn-to **sí-thet** (死忒), **siâu-thet** (消忒), he chṳ́ sâng-vu̍t sâng-miang kiet-suk ke hien-siong.

Ngìn-lui ke sí me yeu tông-tô miàng-chhṳ̂n, pí-lun **ko-sṳ̂n** (過身), **chhòng-sân mai ap-lón** (長山賣鴨卵), **vàng-thet** (橫忒), **sông-sṳ̀n-chok-e** (上神桌吔), tén-tén.

## Ngiâng-mong

* chhut-se

## Chhâm-kháu
# Nî-chiu-sṳ[phiên-siá | kói ngièn-sṳ́-mâ]

**Nî-chiu-sṳ** (宜州市) he Chûng-koet Kóng-sî-sén Hò-chhṳ̀-sṳ só kón-hot ke sàng-sṳ.

## Li̍t-sṳ́

## Thi-lî

## Kîn-chi

## Ngìn-khiéu

## Ngî-ngièn

## Chûng-kau

## Vùn-fa

## Kau-yuk

## Chhâm-kháu Vùn-hien

## Ngoi-phu Lièn-kiet
# Kí-yû

| Kôn-chṳ̂ |
| --- |
| 1 Kap-chṳ́ | 2 Yet-chhiú | 3 Piáng-yìm | 4 Tên-mâu | 5 Vú-sìn | 6 Kí-sṳ |
| 7 Kâng-ńg | 8 Sîn-vi | 9 Ngìm-sṳ̂n | 10 Kui-yû | 11 Kap-sut | 12 Yet-hoi |
| 13 Piáng-chṳ́ | 14 Tên-chhiú | 15 Vú-yìm | 16 Kí-mâu | 17 Kâng-sìn | 18 Sîn-sṳ |
| 19 Ngìm-ńg | 20 Kui-vi | 21 Kap-sṳ̂n | 22 Yet-yû | 23 Piáng-sut | 24 Tên-hoi |
| 25 Vú-chṳ́ | 26 Kí-chhiú | 27 Kâng-yìm | 28 Sîn-mâu | 29 Ngìm-sìn | 30 Kui-sṳ |
| 31 Kap-ńg | 32 Yet-vi | 33 Piáng-sṳ̂n | 34 Tên-yû | 35 Vú-sut | 36 Kí-hoi |
| 37 Kâng-chṳ́ | 38 Sîn-chhiú | 39 Ngìm-yìm | 40 Kui-mâu | 41 Kap-sìn | 42 Yet-sṳ |
| 43 Piáng-ńg | 44 Tên-vi | 45 Vú-sṳ̂n | 46 Kí-yû | 47 Kâng-sut | 48 Sîn-hoi |
| 49 Ngìm-chṳ́ | 50 Kui-chhiú | 51 Kap-yìm | 52 Yet-mâu | 53 Piáng-sìn | 54 Tên-sṳ |
| 55 Vú-ńg | 56 Kí-vi | 57 Kâng-sṳ̂n | 58 Sîn-yû | 59 Ngìm-sut | 60 Kui-hoi |
| Thiên-kôn・Thi-chṳ̂ |

**Kí-yû** he kôn-chṳ̂ ke thi 46 chak, chhai kâng-sut ke thèu-chhièn lâu vú-sṳ̂n ke heu-mî.
# Vú-ńg

| Kôn-chṳ̂ |
| --- |
| 1 Kap-chṳ́ | 2 Yet-chhiú | 3 Piáng-yìm | 4 Tên-mâu | 5 Vú-sìn | 6 Kí-sṳ |
| 7 Kâng-ńg | 8 Sîn-vi | 9 Ngìm-sṳ̂n | 10 Kui-yû | 11 Kap-sut | 12 Yet-hoi |
| 13 Piáng-chṳ́ | 14 Tên-chhiú | 15 Vú-yìm | 16 Kí-mâu | 17 Kâng-sìn | 18 Sîn-sṳ |
| 19 Ngìm-ńg | 20 Kui-vi | 21 Kap-sṳ̂n | 22 Yet-yû | 23 Piáng-sut | 24 Tên-hoi |
| 25 Vú-chṳ́ | 26 Kí-chhiú | 27 Kâng-yìm | 28 Sîn-mâu | 29 Ngìm-sìn | 30 Kui-sṳ |
| 31 Kap-ńg | 32 Yet-vi | 33 Piáng-sṳ̂n | 34 Tên-yû | 35 Vú-sut | 36 Kí-hoi |
| 37 Kâng-chṳ́ | 38 Sîn-chhiú | 39 Ngìm-yìm | 40 Kui-mâu | 41 Kap-sìn | 42 Yet-sṳ |
| 43 Piáng-ńg | 44 Tên-vi | 45 Vú-sṳ̂n | 46 Kí-yû | 47 Kâng-sut | 48 Sîn-hoi |
| 49 Ngìm-chṳ́ | 50 Kui-chhiú | 51 Kap-yìm | 52 Yet-mâu | 53 Piáng-sìn | 54 Tên-sṳ |
| 55 Vú-ńg | 56 Kí-vi | 57 Kâng-sṳ̂n | 58 Sîn-yû | 59 Ngìm-sut | 60 Kui-hoi |
| Thiên-kôn・Thi-chṳ̂ |

**Vú-ńg** he kôn-chṳ̂ ke thi 55 chak, chhai kí-vi ke thèu-chhièn lâu tên-sṳ ke heu-mî.
# Sṳt-kâ-mèu-nì

Sṳt-kâ-mèu-nì (fu̍t-chú)**Sṳt-kâ-mèu-nì** (fan-vùn: शाक्यमुनि) he fu̍t-kau ke chhong-sṳ́-ngìn, sàng-fu̍t heu chhṳ̂n-cho fu̍t-thò, mìn-kiên chhṳ̂n kì cho fu̍t-chú, yi-sii he chha̍t-ngu yî-chhiu ngìn-sên chá.
# 565-ngièn[phiên-siá | kói ngièn-sṳ́-mâ]

|  |  |
| --- | --- |
| **Chhiên-ngièn-ki:** | **1 chhiên-ngièn-ki** |
| **Sṳ-ki:** | 5 sṳ-ki | **6 sṳ-ki** | 7 sṳ-ki |
| **Ngièn-thoi:** | 530 ngièn-thoi | 540 ngièn-thoi | 550 ngièn-thoi | **560 ngièn-thoi** | 570 ngièn-thoi | 580 ngièn-thoi | 590 ngièn-thoi |
| **Ngièn:** | 560-ngièn | 561-ngièn | 562-ngièn | 563-ngièn | 564-ngièn | **565-ngièn** | 566-ngièn | 567-ngièn | 568-ngièn | 569-ngièn | 570-ngièn |

## Thai-sṳ

* Justin 2-sṳ ‎tên-vi.

## Chhut-se ke ngìn

## Ko-sṳ̂n ke ngìn

## Chiet-khiang

## Fûng-siu̍k si̍p-koan
# 9-ngie̍t 9-ngit (nùng-la̍k)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| << | **nùng-la̍k 9-ngie̍t** | >> |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 |   |
| nùng-la̍k ngie̍t-la̍k |

**9-ngie̍t 9-ngit** he nùng-la̍k 9-ngie̍t ke thi 9 ngit.

## Chiet

* kiú-ngie̍t-chiet

## Sṳ-khien

## Chhut-se

## Sí
# Mìn-chhèu

Mìn-chhèu
**Mìn-chhèu** (1368-ngièn 1-ngie̍t 23-ngit － 1644-ngièn 4-ngie̍t 25-ngit) he Chûng-koet li̍t-sṳ́ song ki-sṳ̀n Ngièn-tshèu, ha-khí Chhîn-chhèu‎ ke chhèu-thoi, liá-he Chûng-koet li̍t-sṳ́ song chui-heu yit-ke yù Hon-chhu̍k kien-li̍p ke Kiûn-chú-chṳ fòng-chhèu. Mìn-chhèu tshôi 1368-ngièn kien-li̍p, koet-ho tshṳ̂n-tso "Thai-mìn". Hí-chhû sú-tû thin-vì Yin-thiên-fú (kîm-ngit Nàm-kîn), chṳ̂-heu chhiên-sái to Sun-thiên-fú (kîm-ngit Pet-kîn).

## Mìn-chhèu ke kien-li̍p

## Chhû-khì ke khiòng-sṳn (1368-ngièn－1436-ngièn)

## Chûng-khì (1436-ngièn－1573-ngièn)

## Heu-khì (1573-ngièn－1644-ngièn)

## Chṳn-chhṳ chṳ-thu

## Kiûn-sṳ chṳ-thu

## Ngoi-kâu

## Kîn-chi

## Ngìn-khiéu

## Chhâm-siòng

## Ngoi-phu lièn-chiap
# 7-ngie̍t 15-ngit[phiên-siá | kói ngièn-sṳ́-mâ]

**7-ngie̍t 15-ngit** he Gregorius La̍k-fap ngièn tî-tú ke thi 196 ngit (yùn-ngièn thi 197 ngit), lì ngièn-mî hàn-yû 169 ngit .

## Chiet

## Sṳ-khien

## Chhut-se

## Sí

* 2015-ngièn: Van Lî, Chûng-koet Khiung-sán-tóng ke liâng-thô-ngìn (1916-ngièn chhut-se)
# Êu-chû Lièn-mèn

Êu-chû Lièn-mèn
**Êu-chû Lièn-mèn** (EU) he kîn-kí 1992-ngièn tshiâm-yok só kien-li̍p ke koet-chi chû-chṳt, hien-tshai yû ngi-sṳ̍p-tshit ke fi-yèn koet. Kûi-fam Êu-chû Lièn-mèn ke thiàu-yok kîn-ko tô-tshṳ siû-thin, muk-tshièn Êu-chû Lièn-mèn ke yun-tsok fông-sṳt he yî-tseu "Lisboa Thiàu-yok". Êu-mèn tshai kîn-chi fông-mien sṳ̀n-vì sṳ-kie song thi-yit thai kîn-chi sṳ̍t-thí.

European Commission
# Somalia

| Somalia Lièn-pâng Khiung-fò-koetJamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya جمهورية الصومال الفيدرالية‎ |
| --- |
|
koet-khì

koet-fî

 |
| **Koet-kô:** Qolobaa Calankeed علم أي امة‎ "Só-yû koet-kâ tû-yû chhṳ-kâ ke khì" 時長：1 分，6 秒。1:06 |
|  |
| Sú-tû lâu chui-thai sàng-sṳ |
Mogadishu |
| Kôn-fông ngî-ngièn |
Somali-ngî, Â-lâ-pak-ngî |
| Sṳ̀n-ngin ke kok-kâ ngî-ngièn |
Yîn-ngî, Yi-thai-li-ngî |
| Chṳn-fú |
lièn-pâng, ngi-fi-chṳ, khiung-fò-koet |
|  |
| • chúng-thúng  |
Mohamed Abdullahi Mohamed |
| • chúng-lî  |
Mohamed Hussein Roble |
| Li̍p-fap kî-koân |
Lièn-pâng Ngi-fi |
| Mien-chit |
| • Chúng-khiung |
637,657 km2 (246,201 sq mi) (thi 43 miàng) |
| Ngìn-khiéu |
| • 2020-ngièn kû-kie |
15,893,219 (thi 72 miàng) |
| • Me̍t-thu |
19.31/km2 (50.0/sq mi) (thi 199 miàng) |
| GDP (PPP) |
2019-ngièn kû-kie |
| • Chúng-khiung |
$13.324 sṳ̍p-yi |
| • Phìn-kiûn |
$888 |
| GDP (miàng-ngi) |
2019-ngièn kû-kie |
| • Chúng-khiung |
$5.218 sṳ̍p-yi (thi 184 miàng) |
| • Phìn-kiûn |
$348 (thi 193 miàng) |
| HDI (2019-ngièn) |  0.361 tâi |
| Chhièn |
Somalia shilling (SOS) |
| Sṳ̀-khî | UTC+3 (EAT) |
| Sṳ̀-kiên kiet-sṳt |
dd/mm/yyyy |
| Khôi-chhâ fông-hiong |
yu |
| Thien-fa khî-ho |
+252 |
| ISO 3166 thoi-ho |
SO |
| Táng-kip Mióng-vet |
.so |

**Somalia Lièn-pâng Khiung-fò-koet** (Somali-ngî: Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya; Â-lâ-pak-ngî: جمهورية الصومال الفدرالية‎; Jumhūriyyat aṣ-Ṣūmāl al-Fiderāliyya), kién-chhṳ̂n Somalia (Somali-ngî: Soomaaliya; Â-lâ-pak-ngî: الصومال‎; aṣ-Ṣūmāl), he yit-ke Tûng-Fî koet-kâ, vi-yî Fî-chû chṳ̂ kok sông, tûng pin Yin-thu-yòng, pet lìm Aden-vân, lâu Ethiopia, Kenya, Djibouti siông-lìn. Somalia muk-chhièn chhú-yî nui-chan chhong-thai, chan chhièn sú-tû vì Mogadishu. Vi-yî Somalia sî-pet-phu ke Somaliland sṳ̍t chṳt thu̍k-li̍p. Somalia ke thi-lî vi-tsì, kî yî Thi-chûng-hói lâu Yin-thu-yòng ke Aden-vân chṳ̂ nàm, he kok-koet fo lùn chhut ngi̍p Suez Yun-hò ke pit kîn hói-lu.
# Ngìn-mìn

**Ngìn-mìn** (人民) he ngìn ke si̍p-ha̍p. thûng-sòng hiet chhai khiung koet-kâ fe̍t thi-khî, yû yit-thin khièn-like ngìn kèu-sṳ̀n liá-ke koet-kâ fe̍t thi-khî ke ngìn-mìn.
# 12-ngie̍t 7-ngit[phiên-siá | kói ngièn-sṳ́-mâ]

**12-ngie̍t 7-ngit** he Gregorius La̍k-fap ngièn tî-tú ke thi 341 ngit (yùn-ngièn thi 342 ngit), lì ngièn-mî hàn-yû 24 ngit .

## Chiet

* Sṳ-kie mìn-hòng-ngit

## Sṳ-khien

## Chhut-se

## Sí
# Dante Alighieri

Dante Alighieri
**Dante Alighieri** (Yi-thai-li-ngî: Durante
di Alighiero degli Alighieri, 1265-ngièn  – 1321-ngièn 9-ngie̍t 14-ngit) he Êu-chû Vùn-ngi fu̍k-hîn sṳ̀-khì Yi-thai-li ke yit ke chhut-miàng ke sṳ̂-ngìn. Kì he sṳ́-sṳ̂ *Sṳ̀n-khiuk* (*Divina Commedia*) ke chok-chá.
# Sung Jae-ki

**Sung Jae-ki** (Hòn-koet-ngî: 성재기/ 成在基(Sṳ̀n Chhai-kî), 1967-ngièn 8-ngie̍t 8-ngit – 2013-ngièn 7-ngie̍t 26-ngit) he Hôn-koet ke ngìn-khièn yun-thung-kâ, sṳ-mìn yun-thung-kâ, Chṳn-chṳ Ngìn-lui, chhṳ-yù chú-ngi yun-thung-kâ. 2008-ngièn - 2013-ngièn nàm-sin lièn-tai(남성연대 男性連帶) ke chúng-sú. Ho (號) Sṳ́m-hiên '審軒'(심헌), Sîm-hiên '心軒'. 1967-ngièn ,kì chhut-se chhai Khin-song Puk-tho Daegu-sṳ.

2013-ngièn 7-ngie̍t 26-ngit, Sṳ̀n Chhai-kî chhṳ-sat lòi khong-ngi Hân-koet ke làm-sin kì-sṳ (歧視). Kì ke vì-ngièn he "Nàm-ngìn me he ngìn" (남자도 사람이다).

## Chhâm-siòng

* nàm-sin lièn-tai
* Ńg-sin Chú-ngi

## 參考鏈接

* 男子呼籲捐助“假戲真做”跳江身亡 朝鮮日報 2013.07.29
* 韓國KBS電視臺記者直播一男子自殺全程引爭議
* 韓男子投江自盡 電視台全程拍攝
* 韩国电视台直播男子投江 新华新闻2013年07月29日
* 韩国电视台直播男子投江自杀 新闻报道伦理引争议 人民网2013年07月29日
* 韩国KBS电视台记者直播一男子自杀全过程引发争议中央人民广播电2013-07-29
* 韩国KBS电视台记者直播一男子自杀全程引争议
* 韩国KBS电视台记者直播一男子自杀全程引争议 壹壹肆 2013-8-9
* 男子投江自尽 电视台全程拍摄引发伦理争议(图) 壹壹肆 2013-8-9
* 韩国电视台全程拍摄男子投江自尽(图) 壹壹肆 2013-8-9
* South Korean channel films suicide (英語)
* Suicide performance and journalist ethics News Dongah (英語)
* Activist's 'suicide' causes huge stir Koreatimes 2013.07.26 (English)
* MHRA Sung Jae-gi dead A-Voice of Man (English)
* South Korean channel films suicide (English)