Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Nàm Mî-chû[phiên-siá | kói ngièn-sṳ́-mâ]

Liá-piên "**Nàm Mî-chû**" ke ya̍p-mien he pha̍k-fa-sṳ, yû hon-sṳ lièn-kiet"**南美洲**" ke ya̍p-mien chhai liá-hong tiám-chhut.
Nàm Mî-chû

**Nàm Mî-chû** (南美洲) vi-chhu nàm-pan-khiù, sî-lìm nàm Thai-phìn-yòng, tûng-mien chet-he Thai-sî-yòng, pet-mien he Caribe-hói. Nàm Mî-chû he mî-chû thai-liu̍k nàm-mien ke yit-phu-fun, sî-mien yû hói-pha̍t su-chhiên-mí ke Andes sân-ma̍k, tûng-hiong chú-yeu he phìn-ngièn, pâu-hàm Amazon-hò sêm-lìm.

Nàm Mî-chû mien-chit tha̍t 17,840,000 phiàng-fông kûng-lî, cham Thi-khiù péu-mien ke 3.5%. Chhṳ̍t-to 2005-ngièn, Nàm Mî-chû ngìn-khiéu yí-kîn yû 371,000,000, sṳ-kie phài-miàng thi-ńg.

## Thi-khî

Yî-ha lie̍t-chhut Nàm Mî-chû só-yû koet-kâ lâu thi-khî.

### Koet-kâ

* Argentina
* Bolivia
* Pâ-sî
* Chile
* Colombia
* Ecuador
* Guyana
* Paraguay
* Peru
* Suriname
* Uruguay
* Venezuela

### Fu-su̍k-thi

* Fap-koet liâng Guiana (Fap-koet)
* Falkland Khiùn-tó (Yîn-koet kón-lî; Argentina chú-chông)
* Nàm Georgia lâu Nàm Sandwich Khiùn-tó (Yîn-koet kón-lî; Argentina chú-chông)
# Madagascar

| Madagascar Khiung-fò-koetRepoblikan'i Madagasikara République de Madagascar |
| --- |
|
koet-khì

koet-fî

 |
| **Kiet-ngièn:**Fitiavana, Tanindrazana, Fandrosoana Amour, Patrie, Progrès "Oi, chú-koet, chin-phu" |
| **Koet-kô:** Ry Tanindrazanay malala ô! "Ô, ngài-têu ke chhîn-oi ke chú-siên ke thú-thi!"  |
|  |
| Sú-tû lâu chui-thai sàng-sṳ |
Antananarivo |
| Kôn-fông ngî-ngièn |
Malagasy-ngî, Fap-ngî |
| Chṳn-fú |
tân-yit-chṳ, pan-chúng-thúng-chṳ, khiung-fò-koet |
|  |
| • chúng-thúng  |
Michael Randrianirina |
| • chúng-lî  |
Herintsalama Rajaonarivelo |
| • Chhâm-ngi-yen ngi-chóng  |
vacant |
| • Koet-mìn Ngi-fi ngi-chóng  |
Siteny Randrianasoloniaiko |
| Li̍p-fap kî-koân |
Ngi-fi |
| • Song-ngi-yen |
Chhâm-ngi-yen |
| • Ha-ngi-yen |
Koet-mìn Ngi-fi |
| Mien-chit |
| • Chúng-khiung |
587,041 km2 (226,658 sq mi) (thi 46 miàng) |
| • súi-vet (%) |
0.9 |
| Ngìn-khiéu |
| • 2021-ngièn kû-kie |
28,427,328 (thi 52 miàng) |
| • Me̍t-thu |
35.2/km2 (91.2/sq mi) (thi 174 miàng) |
| GDP (PPP) |
2019-ngièn kû-kie |
| • Chúng-khiung |
$45.948 sṳ̍p-yi |
| • Phìn-kiûn |
$1,697 |
| GDP (miàng-ngi) |
2019-ngièn kû-kie |
| • Chúng-khiung |
$12.734 sṳ̍p-yi |
| • Phìn-kiûn |
$471 |
| Gini (2012-ngièn) |  42.6 chûng |
| HDI (2019-ngièn) |  0.528 tâi · thi 164 miàng |
| Chhièn |
Madagascar ariary (MGA) |
| Sṳ̀-khî | UTC+3 (EAT) |
| Khôi-chhâ fông-hiong |
yu |
| Thien-fa khî-ho |
+261 |
| ISO 3166 thoi-ho |
MG |
| Táng-kip Mióng-vet |
.mg |

**Madagascar** he Fî-chû tûng hói-ngan ke Yin-thu-yòng koet-kâ, he Fî-chû thi-yit, sṳ-kie thi-si thai tó-koet. Madagascar 1960-ngièn 6-ngie̍t 26-ngit chhiùng Fap-koet thúng-chhṳ-ha thu̍k-li̍p kien-koet.
# Fî-chû[phiên-siá | kói ngièn-sṳ́-mâ]

Liá-piên "**Fî-chû**" ke ya̍p-mien he pha̍k-fa-sṳ, yû hon-sṳ lièn-kiet"**非洲**" ke ya̍p-mien chhai liá-hong tiám-chhut.

**Fî-chû** (非洲, Yîn-ngî: Africa) he Thi-khiù thi-ngi thai ke liu̍k-thi (Â-chû hàn kha thai), chhai Êu-chû ke nàm-phu.

## Chú-yeu thi-lî fûn-khî

Hien-chhai, Thi-lî song ke Fî-chû yù yî-ha ńg-sṳ̍p-sâm ke koet-kâ chû-sṳ̀n, on-cheu thi-lî vi-chṳ lâu thi-hìn hí-khó fûn-chhut Pet-fî, Sî-fî, Chûng-fî, Tûng-fî, khi̍p Nàm-fî.

### Koet-kâ

* Burundi
* Djibouti
* Eritrea
* Ethiopia
* Kenya
* Comoros
* Rwanda
* Seychelles
* Somalia
* Somaliland -- phu-fun sṳ̀n-ngin
* Tanzania
* Uganda
* Cameroon
* Congo Mìn-chú Khiung-fò-koet
* Congo
* Chhak-tho Guinea
* Gabon
* São Tomé lâu Príncipe
* Chûng-fî Khiung-fò-koet
* Algeria
* Âi-khi̍p
* Nàm Sudan
* Libya
* Morocco
* Sahrawi Â-lâ-pak Mìn-chú Khiung-fò-koet -- phu-fun sṳ̀n-ngin
* Sudan
* Tunisia
* Angola
* Botswana
* Nàm-fî
* Lesotho
* Madagascar
* Malawi
* Mauritius
* Mozambique
* Namibia
* Eswatini
* Zambia
* Zimbabwe
* Bénin
* Burkina Faso
* Cabo Verde
* Côte d'Ivoire
* Gambia
* Ghana
* Guinea
* Guinea-Bissau
* Liberia
* Mali
* Mauritania
* Niger
* Nigeria
* Senegal
* Sierra Leone
* Chad
* Togo

### Fu-su̍k-thi

* Canary Khiùn-tó (Sî-pân-ngà)
* Ceuta (Sî-pân-ngà)
* Melilla (Sî-pân-ngà)
* Madeira (Phù-thò-ngà)
* Yîn-koet liâng Yin-thu-yòng Liâng-thú (Yîn-koet)
* Mayotte (Fap-koet)
* Réunion (Fap-koet)
* Saint Helena, Ascension lâu Tristan da Cunha (Yîn-koet)
# Venezuela

| Venezuela Bolívar Khiung-fò-koetRepública Bolivariana de Venezuela |
| --- |
|
koet-khì

koet-fî

 |
| **Kiet-ngièn:**Dios y Federación "Song-ti lâu lièn-pâng" |
| **Koet-kô:** Gloria al Bravo Pueblo "Yùng-yeu su̍k-yî yúng-kám ke ngìn-mìn"  |
|  |
| Sú-tû lâu chui-thai sàng-sṳ |
Caracas |
| Kôn-fông ngî-ngièn |
Sî-pân-ngà-ngî |
| Sṳ̀n-ngin ke thi-fông ngî-ngièn |
Piapoco-ngî, Baniwa-ngî, Locono-ngî, Wayuu-ngî, Warao-ngî, Pemón-ngî, Panare-ngî, Ye'kuana-ngî, Yukpa-ngî, Carib-ngî, Akawaio-ngî, Japrería-ngî, Mapoyo-ngî, Yawarana-ngî, Hodï-ngî, Puinave-ngî, Jivi-ngî, Barí-ngî, Uruak-ngî, Sapé-ngî, Pumé-ngî, Piaroa-ngî, Yanomamö-ngî, Sanumá-ngî, Yanam-ngî, Yeral-ngî |
| Chṳn-fú |
lièn-pâng, chúng-thúng-chṳ, khiung-fò-koet |
|  |
| • chúng-thúng  |
Delcy Rodríguez |
| • fu-chúng-thúng  |
Delcy Rodríguez |
| Li̍p-fap kî-koân |
Chhiòn-koet Thoi-péu Thai-fi |
| Mien-chit |
| • Chúng-khiung |
916,445 km2 (353,841 sq mi) (thi 32 miàng) |
| • súi-vet (%) |
3.2 |
| Ngìn-khiéu |
| • 2018-ngièn kû-kie | 28,887,118 (thi 45 miàng) |
| • Me̍t-thu |
33.74/km2 (87.4/sq mi) (thi 144 miàng) |
| GDP (PPP) |
2022-ngièn kû-kie |
| • Chúng-khiung | $141.946 sṳ̍p-yi (thi 78 miàng) |
| • Phìn-kiûn | $5,273 (thi 159 miàng) |
| GDP (miàng-ngi) |
2022-ngièn kû-kie |
| • Chúng-khiung | $43.546 sṳ̍p-yi (thi 88 miàng) |
| • Phìn-kiûn | $1,617 (thi 145 miàng) |
| Gini (2013-ngièn) |  44.8 chûng |
| HDI (2019-ngièn) |  0.711 kô · thi 113 miàng |
| Chhièn |
Venezuela bolívar (VED) |
| Sṳ̀-khî | UTC-4 (VET) |
| Sṳ̀-kiên kiet-sṳt |
dd/mm/yyyy (CE) |
| Khôi-chhâ fông-hiong |
yu |
| Thien-fa khî-ho |
+58 |
| ISO 3166 thoi-ho |
VE |
| Táng-kip Mióng-vet |
.ve |

**Venezuela** he Nàm Mî-chû ke yit-ke koet-kâ.
# Lo-fú

Lo-fú
**Lo-fú** he thí-hìn chui-thai ke Meu-khô-thung-vu̍t, he Â-chû ke thi̍t-yû chúng-lui, chhai Â-chû hí-tô koet-kâ ke vùn-fa chûng, Lo-fú he mî-li, yúng-kám, li̍t-liong ke siong-chṳ̂n, Ngìn-lui vi-khí lo-fú ke hiûng-mâng, yu hî-mong khí-yû lo-fú ke khiòng-chong, yî chṳ̂n-fu̍k kí lòi chṳn-mìn li̍t-liong. Lo-fú lâu ngìn-lui ke kôan-he chhîn-me̍t, ngìn-lui ke fa̍t-thung sṳ́ ko-fú suk-séu, fun-kak, ngìn lâu lo-fú chhûng-thu̍t tui lo-fú ke li-yung chho-sṳ̀n lo-fú ke thai pú-sat, muk-chhièn liá-ke vu̍t-chung yí-kîn sṳ̍p-fûn ngùi-kî.

## Thi̍t-chṳ̂n

## Sên-fa̍t fàn-kín

## Sên-fa̍t fông-sṳt

## Vî-hia̍p

## Chhâm-kháu

## Chhâm-siòng