Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Alọnuzọ́n

**Alọnuzọ́n** yin nuyiwa nujọnu tọn he sọgan hẹn mẹdopodopo nado wa nude do mọ nude yi vlavo akuẹ he ye sọgan yizan nado họ nude. Alọnuzọ́n sọgan zẹẹmẹdo azọ́n he dona yin wiwa, di apajlẹ, azọ́n delẹ tin he dona yin wiwa to owhé lọ gbe taidi nuyinyan, nukiklọ, nulẹ sisẹdo po mọmọ po. Alọnuzọ́n sọgan sọ zẹẹmẹdo azọ́n he mẹde nọ wa nado mọ akuẹ. Hogbe lọ Alọnuzọ́n sogan yin yiyizan whenue mẹde wazọn na mẹdevo taidi "Mẹyidoazọ́nmẹ" he nọ yin akuẹ su na. Di apajlẹ, mẹplọntọ, azọ́n etọn wẹ nado plọn ovi lẹ kavi mẹho lẹ. Ohunkuntọ, azọ́n etọn wẹ nado kun mẹlẹ yi fide he ye jei. Miyọnṣitọ tọn wẹ nado ṣi nudepope he yi miyọn. Ogbẹ́ alọgọnamẹtọ lẹdo aihọn pe tọn (International labour Congress), azọ́n etọn wẹ nado hẹn ninọmẹ gbẹtọ lẹ tọn pọnte. E lẹzun Ogbẹ́ daho de to United Nations to owhe 1946. Alọnuzọ́n delẹ tin he ma nọ tọn akuẹ susu.

## Alọdlẹndonu lẹ
# Ninọmẹ

**Ninọmẹ** wẹ oplọn jijọ dagbe po oylan po. eyin ada dopo to oplọn tamẹnuplọnmẹ tọn. Ninọmẹ nọ na gblọndo taidi:

1. Nuyiwa tẹlẹ wẹ yọn? nuyiwa tẹlẹ wẹ yin aovi?
2. Nawẹ mi sọgan do vogbingbọn lọ hia gbọn?
3. Be dagbe po oylan po yin dopolọ wẹ ya?
4. Nawẹ mi sọgan basi nudide sinsinyẹn lẹ he sọgan gọalọ kavi gbleawunamẹ gbọn.
5. Nawẹ nuyiwa nọ gando mẹdevo lẹ gbọn?

## Linlẹn lẹ gando ninọmẹ go

To whenue ye to hodọdopọ, oplọn tamẹnuplọnmẹ tọn nọ yin mima do:

1. Nulinlẹnpọn do walọ gblezọn ji.
2. E nọ gando lẹnuyinyọnẹn go.
3. Mẹdekannujẹ gbẹtọ lẹ tọn nado basi dide na yede gando lehe ye na yinuwa gando yise yetọn go do ji. walọ gblezọn yin nuhe mẹdelẹ lẹndọ eyọn kavi ylan. walọ voovo wẹ tin ṣigba ye nọ tindo mima delẹ, di apajlẹ, mẹsusu lẹndọ mẹhuhu ylan (yijlẹdo Ẹksodu 20:13). tamẹnuplọnmẹtọ lẹ tindo lọ nado zindonukọn to dodinnanu mẹ gando walọ go. Oto susu wẹ tindo osẹ́n yetọn yetọn lẹ gando walọ go.
4. Etewe Ninọmẹ nọ yin yiyizan na. Nukunnumojenume gando Ninọmẹ go sogan gọalo na gbẹtọ le nado basi nudide mehe ye na wa to whenue ye tindo ojlo na nude. Ninọmẹ so gando ada nupinplon tọn devo lẹ.
5. E no gando nupinplon do sinsen ji,to sinsen mẹ gbẹtọ lẹ no saba plọn nuhe yọn kavi ylan sọn nuhe ye yise gando jiwheyewhe gọ .linlen nujonu tọn dẹlẹ ko wa sinsen he gando dagbe po oylan po go. Pọn gbedide ao(10) lẹ.
6. Medele dọ dọ e gando akwẹ losu go. akwẹ yin nutintengbe de he gando ogbe gbetovi tọn go. Di apajlẹ, Biblu dọmọ Akwẹ wẹ adọ nuylankan lẹepọ tọn (2 Timothy) tanmenuplọnmẹ lẹ dọ do eyin gbeto vude zan akwe to aliho he ma sogbe mẹ, e sogan gbleawie gbeto susu ji.
7. Tonudọtọ le no ze osẹn lẹ dai nado gọalo na melepo nido wa dagbe.
8. Gbẹto di dotozonwato lẹ dona penukun nudide sinsinyen gando aliho he me ye penukun gbẹtọ lẹ go do.
9. Hododopo do onu ehe ji sogan gọalọ nado dọalọtena avunhihọ kavi awhan ehe lo no wazon to whenue melepo kongbedopo dọ jijọho yin nujonu.

Weda he gandogo lẹ.

* *Conflict or interest.*
* *Ethical tradition.*
* *Morality.*
* *Utilitarianism.*
* *Virtue.*
* Owe Republic. Plato nọ doayi nuhe jọ lẹ go. e nọ dike bọ jijọ delẹ ni di yede. apajlẹ dopo wẹ diọdo he nọ sọawuhia sọn ovu whenu kakajẹ mẹhomẹ. Ehe nọ bẹ nugonu homẹ tọn he nọ yinuwa do whinwhẹn po jijọ po ji. jijọ nọ yin ṣiṣadopọ podo nupinplọn po. nudida he doglẹ hugan lẹ sọgan plọnnu podo awubibọ po hugan dehe ma doglẹ lẹ. kanlin he bọawu lẹ lọsu nọ wa vẹawu nado mọdona. ehe yin aliho tangan nado nupinplọn. na nudida, nupinplọn zẹẹmẹdo jijọ diọdo na ye nọ flin dọ ye ko nọ ninọmẹ mọnkọ pọn bosọ yọn lehe ye na yinuwa gbọn. Gbẹtọ lẹ nọ yi hogbe lọ 'jijọ' zan nado do aliho he mẹ gbẹtọ lẹ nọ yinuwa po yedelẹ po. Ovi lẹ nọ yin pinplọn nuhe yin jijọ dagbe po jijọ ylankan po. Jijọ dagbe nọ yin zẹẹmẹbasina nado hundonuvo na mẹdevo lẹ. e nọ do walọ he mẹlẹpo to lẹdo lọ mẹ nọ donukun sọn mẹdevo lẹ de.