Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Abraham Lincoln

Abraham Lincoln
**Abraham Lincoln** (azán wiawetọ Afínplọsun 1809 jẹ azán wiawetọ Lidosun 1865) yin tonudọtọ otò Amẹlika tọn de, e wọ wẹ sọ yin togbogan fọtọnnukundopotọ otò Amẹlika tọn bọ sọ nọ nukọn to towhan Amẹlika tọn whenu. E du togbogan sọn 1861 kakajẹ 1865, to whenue towhan to yiyi to alọnu to Amẹlika. Azán atọ́n poun godo na whenue towhan lọ doalọte wẹ e yin huhu gbọn mẹyihutọ John Wilkes Booth dali. Lincoln wẹ yin togbogan tintan he yin huhu gbọn mẹyihutọ dé dali to otò Pipli Akọta lẹ tọn mẹ (*United States*).
Lincoln nọ yin finflin na azọ́n daho he e wà taidi avùnlọyinajọjlẹtọ de nado doalọtena gbẹtọ lẹ hihọ dó basi Kanlinmọ to otò Pipli Akọta lẹ tọn mẹ (*United States*).

## Otàn gbẹzan etọn tọn

## Alọdlẹndonu lẹ
# Plidopọ Ayimatẹn lẹ tọn Amẹlika tọn

| **Plidopọ Ayimatẹn lẹ tọn Amẹlika tọn** |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |

 |
|  |
| Tatọ́-tònọ | Washington, D.C. |
| Lẹdo | 9,833,520 km² |
| Gbẹtọ Sọha Lẹ | 331,449,281 ab. (2020) |

**Plidopọ Ayimatẹn lẹ tọn Amẹlika tọn** (**PAA**, kavi to paa mẹ, **Amẹlika**) yin otò nukúnmọnú tọn de (to Amẹlika Agewaji tọn) he má do ayimatẹn voovo 50 ji. E nọ saba yin yiylọ dọ *United States* (U.S. kavi US) kavi Amẹlika. Ayimatẹn kande-ṣinatọ̀n to e mẹ wẹ má dogbó hẹ yede podọ Washington, D.C., wẹ yin tatọ́-tònọ. Ayimatẹn ehelẹ tin to Ohù Pacific po Atlantic po ṣẹnṣẹn. Yé má dogbó hẹ otò Canada tọn to agéwaji podọ hẹ Mexico to hùwaji. Ayimatẹn Alaska tọn uwọ tin to ọlá pete to agéwaji-whèyihọ ageklo lọ tọn, fie Canada tin to whèzẹtẹn etọn podọ Russia to whèyihọ dasá Bering Strait lọ. Ayimatẹn Hawaii tọn yin lẹdo ohù he tindo lopo susu to fidopolọ de to ṣẹnṣẹn Pacific tọn. Otò lọ sọ tindo aigbadenamẹ, kavi lopo flinflin delẹ to Ohù Caribbean tọn Pacific po ṣẹnṣẹn. Tòdaho etọn he mẹ gbẹtọ sù te hugan wẹ New York City. Fie aigbadenamẹ etọn gbló sọ̀ maili livi 3.79 lẹdope (kilomẹtlu livi 9.83 lẹdope) po nudi gbẹtọ sọha livi 331 po, Amẹlika wẹ yin otò ẹnẹ̀tọ he kló hugan na nue du aigbadenamẹ podọ atọ̀ntọ na nue du sọha gbẹtọ tọn lẹ.