Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# ઘાના

| ઘાના ગણરાજ્ય  |
| --- |
|
ધ્વજ

રાજચિહ્ન

 |
| **સૂત્ર:**"સ્વતંત્રતા અને ન્યાય" ("Freedom and Justice") |
| **રાષ્ટ્રગીત: God Bless Our Homeland Ghana
* ગાયન
* *ગોડ બ્લેસ અવર હોમલેન્ડ ઘાના*
* અહીં સાંભળો
 |
| **રાષ્ટ્રીય મહોર**  |
|   ઘાના નું સ્થાન  (લાલ) |
| રાજધાની | અક્ક્રા |
| અધિકૃત ભાષાઓ | અંગ્રેજી (સત્તાવાર) ૯૮.૯% |
| રાષ્ટ્રભાષા | અંગ્રેજી (lingua franca) ૮૩.૯% |
| વંશીય જૂથો (૨૦૧૦) | * ૪૭.૫% અકાન
* ૧૬.૬% મોસ્સી અને ડાગોમ્બા
* ૧૩.૯% એવ
* ૭.૪% ગા-અડાન્ગ્બે
* ૧.૧% મન્ડે
* ૧૩.૫% અન્ય
 |
| લોકોની ઓળખ | ઘાનાયીયન |
| સરકાર | એકમાત્મક પ્રમુખશાહી બંધારણીય ગણતંત્ર |
|  |
| • પ્રમુખ  | જોન દ્રમાની મહામા (John Dramani Mahama) |
| • ઉપ-પ્રમુખ  | ક્વેસી અમિસ્સા-આર્થર (Kwesi Amissah-Arthur) |
|  |
| સંસદ | સંસદ |
| સ્વતંત્ર યુ.કે. થી |
|  |
| • જાહેરાત  | ૬ માર્ચ, ૧૯૫૭ |
| • પ્રાંત  | ૬ માર્ચ, ૧૯૫૭ – ૧ જુલાઈ, ૧૯૬૦ |
| • ગણતંત્ર  | ૧ જુલાઈ, ૧૯૬૦ |
| • વર્તમાન બંધારણ  | ૨૮ એપ્રિલ, ૧૯૯૨ |
|  |
| વિસ્તાર |
| • કુલ | 238,535 km2 (92,099 sq mi) (૮૨મો) |
| • જળ (%) | ૪.૬૧ (૧૧,૦૦૦ કિ.મી.૨ / ૪,૨૪૭ માઈલ૨) |
| વસ્તી |
| • ૨૦૧૦ અંદાજીત | ૨.૪૨ કરોડ |
| • ગીચતા | 101.5/km2 (262.9/sq mi) (૧૦૩મો) |
| GDP (PPP) | ૨૦૧૪ અંદાજીત |
| • કુલ | $૯૭.૫ બિલિયન |
| • Per capita | $૩,૭૧૮.૪ |
| GDP (nominal) | ૨૦૧૪ અંદાજીત |
| • કુલ | $૫૦ બિલિયન |
| • Per capita | $૧,૯૦૨.૯ |
| માનવ વિકાસ દર (HDI) (૨૦૧૩) |  0.558 medium · ૧૩૫મો |
| ચલણ | ઘાના સેડી (GH₵) (GHS) |
| સમય વિસ્તાર | UTC+0 (GMT) |
| વાહન દિશા | જમણી બાજુ |
| ટેલિફોન કોડ | +૨૩૩ |
| ઇન્ટરનેટ ડોમેઇન (TLD) | .gh |
| ગિનિયાના અખાતના નકશામાં ઘાના અને તેની ૨,૦૯૩ કિ.મી.ની આંતરરાષ્ટ્રીય સરહદો દર્શાવવામાં આવી છે. |

**ઘાના**, સાંવિધાનિક નામ **ઘાના ગણતંત્ર**, પશ્ચિમ આફ્રિકામાં આવેલો દેશ છે. તેની પશ્ચિમી સીમા કોટ દી'વાર (આયવરી કોસ્ટ) સાથે છે અને તેની પૂર્વ સીમા ઉપર ટોગો, ઉત્તર બાજુએ બુર્કિના ફોસો દેશો આવેલા છે તેમજ તેની દક્ષિણ બાજુએ ગિનીનો અખાત છે. તેની રાજધાની અક્ક્રા શહેર છે. ત્યાંની સાંવિધાનિક ભાષા અંગ્રેજી છે. તેનું કુલ ક્ષેત્રફળ અંદાજે ૨,૩૮,૫૮૫ ચો.કી.મી. છે અને ત્યાંની જનસંખ્યા ૨,૩૮,૩૨,૪૯૫ છે. ઘાના શબ્દનો અર્થ 'લડવૈયા રાજા' એમ થાય છે. ઘાનાએ ૧૯૫૭માં બ્રિટિશરો પાસેથી સ્વતંત્રતા મેળવી હતી અને તે રાષ્ટ્રસંઘ, સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘ, આફ્રિકન યુનિયન તેમજ પશ્ચિમી આફ્રિકી રાજ્યોના આર્થિક સમુદાયનો સભ્ય છે. ત્યાંની એક તૃતીય વસ્તી આંતરરાષ્ટ્રીય ગરીબી રેખા, જે મુજબ વ્યક્તિની રોજની ન્યૂનતમ આવક સવા અમેરિકન ડોલરની હોય, તેની નીચે જીવે છે.

## નોંધ
# એટલાન્ટિક મહાસાગર

| એટલાન્ટિક મહાસાગર |
| --- |
| એટલાન્ટિક મહાસાગર |
| અક્ષાંશ-રેખાંશ | ﻿ / ﻿ |
|  |
| સપાટી વિસ્તાર | 106,460,000 km2 (41,100,000 sq mi) ઉત્તર એટલાન્ટિક: 41,490,000 km2 (16,020,000 sq mi), દક્ષિણ એટલાન્ટિક40,270,000 km2 (15,550,000 sq mi) |
| સરેરાશ ઊંડાઇ | 3,646 m (11,962 ft) |
| મહત્તમ ઊંડાઇ | પુર્ટો રિકો ખાઇ 8,376 m (27,480 ft) |
| પાણીનો જથ્થો | 310,410,900 km3 (74,471,500 cu mi) |
| કિનારાની લંબાઈ૧ | 111,866 km (69,510 mi) નાના સમુદ્રો સાથે |
| ખાઈ | પુર્ટો રિકો ખાઇ; સાઉથ સેન્ડવિચ; રોમાન્ચે |
| ૧ કિનારાની લંબાઇ એ યોગ્ય માપદંડ નથી. |

Duration: 37 seconds.0:37ઇન્ટરનેશનલ સ્પેસ સ્ટેશન (ISS) વડે લેવાયેલ વિડિયો, જે એટલાન્ટિક મહાસાગર દર્શાવે છે.
**એટલાન્ટિક મહાસાગર** વિશ્વનો બીજા ક્રમનો સૌથી મોટો મહાસાગર છે. તેનો કુલ જળવિસ્તાર ૧૦૬,૪૬૦,૦૦૦ ચોરસ કિમી છે, જે વિશ્વના કુલ ભૂવિસ્તારના ૨૦% અને જળવિસ્તારના ૨૯% છે. તે ઉત્તર અને દક્ષિણ અમેરિકાને યુરોપ અને આફ્રિકાથી જુદો કરે છે. તેની ઉત્તરે આર્કટિક મહાસાગર, દક્ષિણ-પશ્ચિમમાં પ્રશાંત મહાસાગર અને દક્ષિણ પૂર્વમાં હિંદ મહાસાગર આવેલા છે. ભૂમધ્ય સમુદ્ર, ઉત્તર સમુદ્ર, કેરેબિયન સમુદ્ર, કાળો સમુદ્ર, સારગોસા સમુદ્ર અને બાલ્ટીક સમુદ્ર એટલાન્ટિક મહાસાગરમાં આવેલા મુખ્ય સમુદ્રો છે. સારગોસા સમુદ્રને કોઈ દેશ સાથે સીમા નથી પરંતુ, તે દરિયાઈ પ્રવાહોના હલનચલનથી ભેગા થયેલ દરિયાઈ ઘાસનો બનેલો છે જે તેના વિશિષ્ટ પર્યાવરણને કારણે જાણીતો છે. આ મહાસાગરને કિનારે આર્થિક રીતે ખુબજ વિકસેલ એવા કેનેડા, અમેરિકા, મેક્સિકો, આર્જેન્ટીના, બ્રાઝિલ, ઉરુગ્વે, યુકે, ફ્રાન્સ, રશિયા, ઇઝરાયેલ, મોરોક્કો, નાઇજીરિયા, દ.આફ્રિકા અને પોર્ટુગલ જેવા દેશો આવેલા છે. એટલાન્ટિક મહાસાગરને કાંઠે કાસાબ્લાન્કા, લિસ્બન, રિકજાવીક, માયામિ, ન્યુયોર્ક, બોસ્ટન, હેલિફેક્સ, સેન્ટ જ્હોન, રિયો ડી જાનેરો, મોન્ટેવિડીયો, બ્યુઓનીસએરીસ, લાગોસ અને કેપટાઉન જેવા મોટા બંદરો આવેલા છે. એટલાન્ટિક મહાસાગરમાં વહેતા દરિયાઈ પ્રવાહોની નજીકના ભૂભાગોના વાતાવરણ પર ઘણી મોટી અસર છે. 'ગલ્ફ'નો ગરમ પ્રવાહ નોર્વેના કિનારાને શીયાળામાં હુંફાળો બનાવે છે, જયારે લાબ્રાડોરનો ઠંડો પ્રવાહ કેનેડાના પુર્વકાંઠાને ઠંડુ અને ધુમ્મસવાળું બનાવે છે.

## સંદર્ભ
# આર્કટિક મહાસાગર

આર્કટિક મહાસાગર
આર્કટિક મહાસાગરના બરફમાં થયેલો ઘટાડો (૧૯૮૨-૨૦૦૭)
**આર્કટિક મહાસાગર** પૃથ્વીના પાંચ મહાસાગરોમાં વિસ્તારમાં સૌથી નાનો અને છીછરો મહાસાગર છે. આ મહાસાગરનો કુલ વિસ્તાર ૧૪,૦૬૦,૦૦૦ ચોરસ કિ.મી છે અને તે બધા મહાસાગરોમાં સૌથી વધુ ઠંડો છે. આર્કટિક મહાસાગર ઉત્તર ગોળાર્ધમાં ઉત્તર ધ્રુવ પાસે યુરેશીયા અને ઉત્તર અમેરિકાથી ઘેરાયેલો છે. ઉતર ધ્રુવની પાસે હોવાને કારણે તે બારેય મહીના બરફથી ઢંકાયેલ હોય છે. બેફીનનો ઉપસાગર, બેરેન્ટસ સમુદ્ર, બ્યુફોર્ટ સમુદ્ર, ચુક્ચિ સમુદ્ર, પુર્વ સાઈબીરીયન સમુદ્ર, ગ્રિનલેન્ડનો સમુદ્ર, આઇસલેન્ડનો સમુદ્ર, નોર્વેજીયન સમુદ્ર અને હડસનનો ઉપસાગર આ મહાસાગરના ભાગ છે. આર્કટિક મહાસાગરને કિનારે કેનેડા, રશિયા, ગ્રિનલેન્ડ (ડેન્માર્ક) જેવા દેશો આવેલા છે. ઉત્વીગ્વિક, ચર્ચિલ અને મુર્મુન્સકુ જેવા મોટા બંદરો આ મહાસાગરને કાંઠે આવેલ છે.

## સંદર્ભ

* ગુજરાતી વિશ્વકોશમાં આર્કટિક મહાસાગર.
# અરાલ સમુદ્ર

**અરાલ સમુદ્ર** ઉઝબેકિસ્તાન અને કઝાકિસ્તાનની સરહદ પર આવેલો સમુદ્ર છે.

ભૂસ્તરશાસ્ત્રીઓના મત પ્રમાણે લગભગ ૨૫ લાખ વર્ષ પહેલા અરાલ સમુદ્રનુ અસ્તિત્વ ન હતું ત્યારે આદિકાળમાં યુરેશીયા (યુરોપ + એશીયા) ખંડના દક્ષિણે ટિથિસ નામનો સમુદ્ર ફેલાયેલો હતો. ઉત્તર તરફ પ્રવાસ ખેડતો ભારતીય ઉપખંડ યુરેશીયા જોડે ટકરાયો, ત્યારે ટિથિસ સમુદ્ર આપોઆપ નાબુદ થયો. ભારતીય ઉપખંડનો પોપડો યુરેશીયન પ્લેટ નીચે સરક્યો આ ભુસ્તરીય ટક્કરે આઘાતનાં મોજાં છેક મધ્ય એશીયા સુધી પહોંચાડ્યાં. પારીણામે ત્યાં પણ ઉથલપાથલો મચી. ગ્રેનાઇટના અમુક થરો ત્યાં સખત દબાણના માર્યા ફસકી પડ્યા. ભુસપાટી કરતા સહેજ નીચે બેસી ગયા. પ્રક્રિયા બહુ ધીમી ચાલી, પરંતુ લાંબે ગાળે જે ત્રણ નાનાં બેસીનો રચાયાં તેમાં કાળો સમુદ્ર, કાસ્પિયન સમુદ્ર, તથા અરાલ સમુદ્ર એમ ત્રણ સમુદ્રો બન્યા.

* અવકાશમાંથી અરાલ સમુદ્ર, ઓગસ્ટ ૧૯૮૫
* અવકાશમાંથી અરાલ સમુદ્ર, ૧૯૯૭
* અવકાશમાંથી અરાલ સમુદ્ર, ઓગસ્ટ ૨૦૦૯
* સૂકતો જતો અરાલ સમુદ્ર: ૧૯૬૦-૨૦૧૪

અરાલ સમુદ્રને જન્મ આપનાર મુખ્ય નદી અમુદરીયા છે જે અફઘાનિસ્તાનના પહાડોમાંથી નીકળીને કિઝિલ કુમ તરીકે ઓળખાતા રણપ્રદેશ વચ્ચે પસાર થઇને અરાલ સમુદ્રને મળે છે. ઇ.સ. પૂર્વે ચૌથી સદીમાં ગ્રીસના સિકંદરે મધ્ય એશીયા પર આક્રમણ કરવા અહીં પડાવ નાખેલો. ૨૦મી સદીના સર્વેક્ષણ મુજબ અરાલ સમુદ્રનું ક્ષેત્રફળ ૬૮,૦૦૦ ચોરસ કિલોમીટર હતું, પરંતુ બાષ્પીભવનને લીધે તેનું સ્તર દર વર્ષે ૩ ફીટ ઘટતું હતું.

## બાહ્ય કડીઓ

* ગુજરાતી વિશ્વકોશમાં અરાલ સમુદ્ર.
# અરબી સમુદ્ર

અરબ સાગરનો નક્શો
**અરબ સાગર** અથવા **અરબી સમુદ્ર** એ હિંદ મહાસાગરનો ભાગ છે. તે પૂર્વમાં ભારત, ઉત્તરે પાકિસ્તાન તથા ઈરાન, અને પશ્ચિમે આરબ દ્વીપકલ્પ થી ઘેરાયેલો છે. વૈદિક કાળમાં આ સિંધુ સાગર નામે જાણીતો હતો. અરબસ્તાનનો અખાત અને એડનનો અખાત એ બે મોટા ભૌગોલિક સ્થળો છે. આ ઉપરાંત બાબ-અલ-માંડબની સામુદ્ર ધુની, કચ્છનો અખાત, ખંભાતનો અખાત પણ અરબસાગર માં આવેલા છે. અરબ સાગરમાં ઝાઝા દ્વીપ નથી, મુખ્ય દ્વીપમાં આફ્રિકા નજીક સોકોત્રા અને ભારતના કિનારા નજીક લક્ષદ્વીપ આવેલા છે.

## બાહ્ય કડીઓ

* ગુજરાતી વિશ્વકોશમાં અરબી સમુદ્ર.
# ઈંડોનેશિયા

| *Republik Indonesia* Republic of Indonesia ઈંડોનેશિયા ગણરાજ્ય |
| --- |
|
ધ્વજ

રાજચિહ્ન

 |
| **સૂત્ર:ભિન્નેકા તુંગ્ગલ ઇકા*  (જુની જાવાનીસ ભાષા) અનેકતામાં એકતા |
| **રાષ્ટ્રગીત:ઈંડોનેશિયા રાયા* |
|  |
| રાજધાની and largest city | જાકાર્તા |
| અધિકૃત ભાષાઓ | ઈંડોનેશિયન |
| લોકોની ઓળખ | ઈંડોનેશિયન |
| સરકાર | પ્રમુખગત ગણરાજ્ય |
|  |
| • રાષ્ટ્રપતિ  | જોકો વિડોડો |
| • ઉપ રાષ્ટ્રપતિ  | મારુફ આમીન |
|  |
| સ્વાતંત્ર્ય નેધરલેન્ડ પાસેથી |
| • જળ (%) | ૪.૮૫ |
| વસ્તી |
| • जुलाई २००८ अनु. અંદાજીત | ૨૩,૭૫,૧૨,૩૫૨ (૪થો) |
| • ૨૦૦૦ વસ્તી ગણતરી | ૨૦,૬૨,૬૪,૫૨૫ |
| GDP (PPP) | ૨૦૦૮ અંદાજીત |
| • કુલ | $૯૦૮.૨૪૨ બિલિયન (-) |
| • Per capita | $૩,૧૮૬ (-) |
| માનવ વિકાસ દર (HDI) (૨૦૦૮) |  ૦.૯૨૬ **ક્ષતિ: અયોગ્ય HDI કિંમત** · ૧૦૯મો |
| ચલણ | રુપિયો (IDR) |
| સમય વિસ્તાર | UTC+૭ से +૯ (ઘણા) |
| • ઉનાળુ (DST) | આંકડા ઉપલબ્ધ નથી |
| ટેલિફોન કોડ | ૬૨ |
| ઇન્ટરનેટ ડોમેઇન (TLD) | .id |

**ઇંડોનેશિયા** પૂર્વી જંબુદ્વીપ(એશિયા)નો એક પ્રમુખ દેશ છે. આ હિંદી મહાસાગરમાં સ્થિત સૈકડ઼ોં દ્વીપોંનો સમૂહ છે. અહીંની મુખ્ય ભાષા-ભાષા ઇંડોનેશિયા છે તથા અહીંની રાજધાની જકાર્તા છે. અન્ય ભાષાઓંમાં ભાષા જાવા, ભાષા બાલી, ભાષા સુંડા, ભાષા મદુરા આદિ પણ છે. પ્રાચીન ભાષાનું નામ કાવી હતું જેમાં દેશના પ્રમુખ સાહિત્યિક ગ્રન્થ છે.
આનું તથા સાથેના અન્ય દ્વીપ દેશોનું નામ ભારતના પુરાણોમાં દીપાન્તર ભારત (અર્થાત સાગર પાર ભારત) છે. યુરોપના લેખકોને ૧૫૦ વર્ષ પૂર્વે આને ઇંડોનેશિયા (ઇંદ= ભારત + નેસોસ = યૂનાની શબ્દદ્વીપ માટે) દીધો, અને આ ધીરે ધીરે લોકપ્રિય થઈ ગયો. કી હજર દેવાન્તર‎ પહેલા દેશી હતો જેણે પોતાના રાષ્ટ્ર માટે ઇંડોનેશિયા નામનો પ્રયોગ કર્યો. કાવી ભાષામાં લખાયેલ ભિન્નેક તુંગ્ગલ ઇક (ભિન્નતા મેં એકત્વ) દેશનું આદર્શ વાક્ય છે. દીપાન્તર નામ હજી પણ પ્રચલિત છે ઇંડોનેશિયા અથવા જાવા ભાષાના શબ્દ નુસાન્તર માં આ શબ્દથી લોકો બૃહદ ઇંડોનેશિયા સમઝે છે.
વર્ષ ૨૦૦૪ ના અંતમાં આવેલ સૂનામી લહેરોની વિનાશલીલાથી આ દેશ સૌથી અધિક પ્રભાવિત થયો હતો. અહીંના આચે પ્રાન્ત માં લગભગ દોઢ લાખ લોકો માર્યા ગયા હતાં અને હજારો કરોડ઼ ની સંપત્તિનું નુકસાન થયું હતું.

૫૦૦ વર્ષ પૂર્વ આ દેશ હિન્દુ હતો, પણ તેની પશ્ચાત શીઘ્ર જ બાહુલ્ય મુસલમાન થઈ ગયો. ઇંડોનેશિયાના બાલીના બહુમત (૯૦ પ્રતિશત) હિંદુ ધર્મમાં આસ્થા રખે છે. ઇંડોનેશિયામાં સનાતન ધર્મનું ઔપચારિક નામ આગમ હિન્દુ ધર્મ છે. પ્રાચીન હિન્દુ મન્દિરોંને અહીં ચણ્ડી કહેવાય છે. આની પછળ તથ્ય એ છે કે આમાંથી ઘણાં દેવી (અથવા ચણ્ડી)ની ઉપાસના માટે સ્થાપિત કરાયા હતાં.

## પ્રાચીન રાજવંશ

* શ્રીવિજય રાજવંશ
* શૈલેન્દ્ર રાજવંશ
* સઞ્જય રાજવંશ
* માતારામ રાજવંશ
* કેદિરિ રાજવંશ
* સિંહશ્રી
* મજાપહિત સામ્રાજ્ય

## આ પણ જુઓ

* wikt:ઇંડોનિશયા (વિક્ષનરી)

## બાહ્ય કડીઓ

* ગુજરાતી વિશ્વકોશમાં ઈંડોનેશિયા.
# ન્યુઝિલેન્ડ

| ન્યુઝિલેન્ડ *ઑટેરોઆ*  (માઓરી) New Zealand |
| --- |
|
ધ્વજ

રાજચિહ્ન

 |
| **રાષ્ટ્રગીત:**"God Defend New Zealand" "God Save the Queen"1 |
| ન્યુઝિલેન્ડને કેન્દ્રમાં રાખી ને પૃથ્વિનો ગોળાર્ધ |
| રાજધાની | વેલિંગ્ટન |
| સૌથી મોટું શહેર | ઓકલેન્ડ૨ |
| અધિકૃત ભાષાઓ | અંગ્રેજી (૯૮%)૩ માઓરી (૪.૨%)૩ સાઇન લેન્ગ્વેજ (૦.૬%)૩ |
| વંશીય જૂથો  | 78% European/Other4 14.6% Māori4 9.2% Asian4 6.9% Pacific peoples4 |
| લોકોની ઓળખ | New Zealander, Kiwi (colloquial) |
| સરકાર | Parliamentary democracy and Constitutional monarchy |
|  |
| • Monarch  | HM Queen Elizabeth II |
| • Governor-General  | Sir Anand Satyanand |
| • Prime Minister  | John Key |
| • Speaker  | Dr Lockwood Smith |
| • Chief Justice  | Dame Sian Elias |
|  |
| Independence from the United Kingdom |
|  |
| • 1st Parliament  | 25 May 18545 |
| • Dominion  | 26 September 19075 |
| • Statute of Westminster  | 11 December 1931 (adopted 25 November 1947) |
| • Constitution Act 1986  | 13 December 1986 |
|  |
| વિસ્તાર |
| • કુલ | 268,021 km2 (103,483 sq mi) (74th) |
| • જળ (%) | 2.1 |
| વસ્તી |
| • ૨૦૨૬ અંદાજીત | ૫૪,૧૩,૦૮૪ (123rd) |
| • 2006 વસ્તી ગણતરી | 4,027,9476 |
| • ગીચતા | 16.1/km2 (41.7/sq mi) (201st) |
| GDP (PPP) | 2010 અંદાજીત |
| • કુલ | $115.412 billion |
| • Per capita | $28,722 |
| GDP (nominal) | 2010 અંદાજીત |
| • કુલ | $135.723 billion |
| • Per capita | $31,067 |
| જીની (1997) | 36.2 medium |
| માનવ વિકાસ દર (HDI) (2009) |  0.950 **ક્ષતિ: અયોગ્ય HDI કિંમત** · 20th |
| ચલણ | New Zealand dollar (NZD) |
| સમય વિસ્તાર | UTC+12 (NZST7) |
| • ઉનાળુ (DST) | UTC+13 (NZDT) |
|  | (Sep to Apr) |
| તારીખ બંધારણ | dd/mm/yyyy |
| વાહન દિશા | left |
| ટેલિફોન કોડ | +64 |
| ઇન્ટરનેટ ડોમેઇન (TLD) | .nz8 |
| 1 "God Save the Queen" is officially a national anthem but is generally used only on regal and vice-regal occasions. 2 Auckland is the largest urban area; Auckland City is the largest incorporated city. 3 Percentages add to more than 100% because some people speak more than one language. They exclude unusable responses and those who spoke no language (e.g. too young to talk). 4 Percentages add to more than 100% because some people identify with more than one ethnic group.
5 There is a multitude of dates that could be considered to mark independence (see Independence of New Zealand). 6 Number of people who usually live in New Zealand. 7 The Chatham Islands have a separate time zone, 45 minutes ahead of the rest of New Zealand. 8 The territories of Niue, the Cook Islands and Tokelau have their own cctlds, .nu, .ck and .tk respectively. |

**ન્યુઝિલેન્ડ** વાયવ્ય પ્રશાંત મહાસાગરમાં બે મોટા ટાપુઓ અને અન્ય ઘણાં નાના ટાપુઓથી બનેલો દેશ છે. ન્યુઝિલેન્ડની ૪૦ લાખની વસ્તીમાંથી ૩૦ લાખ લોકો ઉત્તરીય ટાપુ પર રહે છે અને ૧૦ લાખ લોકો દક્ષિણી ટાપુ પર રહે છે. આની ગણના વિશ્વના સૌથી મોટા દ્વીપમાં થાય છે અન્ય દ્વીપોમાં ખૂબ ઓછા લોકો રહે છે અને તે દ્વીપો ખૂબ નાના છે.

## સંદર્ભ
# ઉંચાઇ

ઉંચાઇ
કોઇપણ વસ્તુના સૌથી નીચે આવેલા ભાગ (તળિયા)થી તે વસ્તુના સૌથી ઉપર આવેલા ભાગ (ટોચ)ના અંતરને તે વસ્તુની **ઉંચાઇ** કહેવામાં આવે છે. ઉંચાઇને સામાન્ય રીતે કિલોમીટર, મીટર, સેન્ટિમીટર, મિલીમીટર, માઇક્રોમીટરના એકમમાં દર્શાવવામાં આવે છે.
# રુબિડીયમ

**રૂબિડીયમ** એ એક રાસાયણિક તત્વ છે જેની સંજ્ઞા **Rb** છે અને અણુ ક્રમાંક ૩૭ છે. રુબિડીયમ એ એક નરમ સફેદ ચળકતી ધાતુ છે. આ એક આલ્કલી ધાતુ સમુહમાં આવે છે. આનો અણુભાર ૮૫.૪૬૭૮ છે. શુદ્ધ તત્વ સ્વરૂપે રુબિડીયમ એ અત્યંત ક્રિયાશીલ છે. આના ગુણ ધર્મો અન્ય જૂથ -૧ ના તત્વોને મળતા આવે છે, જેમકે વાતાવરણમાં ખૂબ ઝપથી ઓક્સિડેશન પામવું . રુબિડિયમનો માત્ર એક જ સ્થિર સમસ્થાનિક છે, 85Rb. સમથાનિક 87Rb, એ પ્રાકૃતિક રીતે મળી આવતા રુબિડીયમનો ૨૮% જેટલો ભાગ ધરાવે છે, તે કિરણોસ્થારી રીતે સક્રીય હોય છે અને તેનો અર્ધ જીવન કાળ ૪૯૦ કરોડ વર્ષ છે જે અનુમાનિત વિશ્વના જીવન કાળ કરતાં પણ ત્રણ ગણું વધુ છે.

જર્મન રસાયણશાસ્ત્રી રોબર્ટ બન્સેન અને ગુસ્તાવ કીર્ચોફ એ ૧૮૬૧માં નવી શોધેલે પ્રક્રીયા ફ્લેમ સ્પેક્ટ્રોસ્કોપી દ્વારા રુબિડિયમની શોધ કરી. આના સંયોજનો રાસાયણિક અને ઈલેક્ટ્રોનિક ઉપયોગ ધરાવે છે. રુબિડીયમ ધાતુ સરળતાથેએ બાષ્પીભવન પામે છે અને સગવડતા બહ્રી સ્પેક્ટ્રલ સોષક શ્રેણી ધરાવે છે.

રુબિડીયમ એ સજીવો માટે આવશ્યક તત્વ નથી. તેમ છતં, સેસિય્યમ રુબિડેયમ આયનો ને સજીવો દ્વારા પોટેશિયમ આયનોની માફક જ પ્રક્રિયીત કરાય છે. આને સક્રીય રીતે વનસ્પતિ અને પ્રાણી કોષો દ્વારા ગ્રહણ કરી લેવાય છે.

﻿