Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# ઓરિગામિ

ઓરિગામિ વડે બનાવેલ બગલો
ઓરિગામિના કાગળને વાળવાની જુદી જુદી રીતો
ટી બેગમાંથી બનાવેલ ઓરિગામિ
**ઓરિગામિ** એ કાગળને વાળીને બનાવવામાં આવતા વિવિધ વસ્તુઓની જાપાનીઝ કળા છે. જાપાનીઝ ભાષામાં *ઓરિ* એટલે વાળવુ અને *ગામિ* એટલે કાગળ. આ કળામાં કાગળને કાપવાની કે ગુંદર વડે જોડવાની મનાઇ હોય છે. જે રમકડા કે વસ્તુઓ કાગળ કાપીને બનાવવામાં આવે છે તેને 'કારિગામિ' નામે ઓળખવામાં આવે છે.

## ઇતિહાસ

જાપાનમાં આ કલાનો સૌપ્રથમ ઉલ્લેખ ઇ.સ.અ૧૬૮૦ના ઇહારા સાઇકાકુના કાવ્યમાં જોવા મળે છે. આ ઉપરાંત ચીન અને યુરોપમાં પણ આ પ્રકારની કળાનો ઉપ્યોગ જોવા મળતો હતો. ઇ.સ ૧૮૬૦ માં જાપાનની સરહદો અન્ય દેશો માટે ખુલ્લા મુકયા બાદ યુરોપીય કળાના કેટલાક પાસાઓને ઓરિગામિમાં સમાવેશ કરવામાં આવ્યો હતો. વિસમી સદીના પાછલા વર્ષોમાં રોબર્ટ લેંગ, એરિક ડીમેઇન, સિફો માબોના, જીઆંગ ડીન્ડ અને પોલ જેક્સન જેવા અભ્યાસીઓએ ઓરિગામિ અને ગાણીતીક સિધ્ધાંતોનો સમનવય કરીને તેને એક નવી દિશા આપી હતી.

## કળા અને જરુરી સામગ્રી

ઓરિગામિમાં કાગળને જુદીજુદી રીતો દ્વારા વાળવામાં આવે છે. સામન્ય રીતે કોઈપણ વાળી શકાય તેવો કાગળ ઓરિગામિ બનાવવામાં વાપરી શકાય છે. ઓરિગામિના કાગળ ૨.૫ સે.મી થી લઈને ૨૫ સે.મીનાં માપમાં આવે છે. ઓરિગામિના કાગળ એકબાજુથી જુદા જુદા રંગવાળો અને બીજી બાજુએ કોરો હોય છે. આ કાગળ રોજીંદા વપરાશના કાગળથી પાતળો હોય છે જેથી જુદાજુદા આકારો બનાવવામાં સરળતા રહે છે. આ ઉપરાંત વાળવા માટે સરળતા રહે તે માટે જાપાનમાં 'વાશી' નામનો કાગળ વપરાય છે જે વાંસના લાકડામાંથી બનેલો હોય છે અને ટકાઉ હોય છે. ઓરિગામિ બનાવવામાં ખાસ કોઇ સાધનો વપરાતા નથી પરંતુ 'બોન ફોલ્ડર', પેપર ક્લીપ અને ચિપિયા જેવા સાધનો વપરાય છે. જુદા જુદા દેશોની ચલણી નોટોમાંથી બનાવેલ ઓરિગામિને ડોલર ઓરિગામિ કે મની ઓરિગામિ કહે છે.

## ઓરિગામિના પ્રકારો

* મોડ્યુલર ઓરિગામિ: આ પ્રકારમાં જુદા જુદા ભાગોને જોડીને મોડેલ બનાવવામાં આવે છે અને સામાન્ય રીતે શણગારમાં ઉપયોગમાં લેવામાં આવે છે અને ક્યારેક ગુંદરથી જોડાયેલ હોય છે.
* વેટ ફોલ્ડીંગ ઓરિગામિ: આ પ્રકારના ઓરિગામિમાં કાગળને અપુરતો વાળવામાં આવે છે અને કાગળ થોડો ભેજવાળો રાખવામાં આવે છે જેથી કુદરતી ચહેરાવાળા પ્રાણીઓ બનાવવામાં સહેલુ રહે છે.
* પ્યોરલેન્ડ ઓરિગામિ: આ પ્રકારના ઓરિગામિમાં માત્ર 'માઉન્ટેન' કે 'વેલી' પ્રકારથી વાળેલ હોય તેવા જ ઓરિગામિ હોય છે.
* ઓરિગામિ ટેસ્ટેલેશન્સ: આ પ્રકારના ઓરિગામિમા સમતલમાં કોઇજ પ્રકારની જગ્યા કે ઉપરવટ કાગળ જાય નહીં તેવુ ધ્યાન રાખવામાં આવે છે.
* ટીબેગ ફોલ્ડીંગ: આ પ્રકારમાં ટી બેગ રેપરને વાળીને એવી રીતે વાળીને બનાવવામાં આવે છે જેથી ત્રિ-પરીમાણીય આકારો બનાવવામાં સરળ રહે છે.

## ઓરિગામિ અને ગણિતનો સંબધ

ઓરિગામિની વાળવાની પધ્ધતીનો ગણિતનાં સંશોધનોમાં ઘણો ઉપયોગ થાય છે. મોટરકારની 'એર બેગ' અને હ્રદયમાં મુકવામાં આવતા 'સ્ટેન્ટ' ની રચનામાં ઓરિગામિનાં સિધ્ધાંતોનો ઉપ્યોગ થયેલ છે. આ ઉપરાંત 'સેટેલાઈટ ડીસ'ની સૌર પેનલો મુકવામાં પણ ઓરિગામિનો ઉપયોગ થયેલ છે. જે ભૌમિતિક આકારો પરિકર અને ફુટપટ્ટીની મદદથી દોરી શકાતા નથી તે ઓરિગામિની મદદથી દોરી શકાય છે. હાલના સમયમાં ઓરિગામિને મદદરુપ થાય તે માટે વિવિધ 'સોફ્ટવેર' ઉપ્લ્બ્ધ છે. 'ટ્રિ-મેકર' અને 'ઓરિપા સોફ્ટવેર' તેના ઉદાહરણ છે.

## સંદર્ભ

## બાહ્ય કડી

* વિકિ હાઉ પર ઓરિગામિ બનાવવાનુ પાનું
# દરિયાઈ ઓટર

| દરિયાઈ ઓટર

Sea otter |
| --- |
|  |
| કેલિફોર્નિયામાં મોરોના દરિયાકિનારે દરિયાઈ ઓટર |
| પર્યાવરણ સંરક્ષણ સ્થિતિ |
|  જોખમમાં  (IUCN 3.1) |
| વૈજ્ઞાનિક વર્ગીકરણ |
| Kingdom: | Animalia |
| Subphylum: | Vertebrata |
| Class: | Mammalia |
| Order: | Carnivora |
| Family: | Mustelidae |
| Genus: | ''Enhydra'' |
| દ્વિનામી નામ |
| Enhydra lutris (Carl Linnaeus, 1758) |

**દરિયાઈ ઓટર** અથવા **સી ઓટર** એ એક દરિયાઈ સસ્તન ચોપગું પ્રાણી છે. તે સમુદ્રી પ્રાણીઓમાં સૌથી નાના કદનું પ્રાણી છે. તેના શરીર પર ભરચક વાળ હોય છે. તેને તરવા માટે પાંખો નથી હોતી પણ પાછલા પગની ચામડી જોડાયેલ આંગળીઓ હલેસાં જેવું કાર્ય કરે છે. તેનો ચહેરો ગોળાકાર, આંખો ઝીણી અને કાન ગોળાકાર હોય છે. તે ચાર ફૂટ લંબાઈ અને એક ફૂટ લાંબી પુંછડી ધરાવે છે. તે કાળા અથવા બદામી રંગના હોય છે. તેના વાળ સુંવાળા અને પાતળા હોય છે.

કેલિફોર્નિયા, કેનેડા તેમ જ ઉત્તર પેસેફિકના ટાપુઓ પર જોવા મળતું આ પ્રાણી રમતિયાળ હોય છે. તે પાણીમાં નૃત્ય પણ કરે છે અને વિવિધ પ્રકારના અવાજ પણ કાઢી શકે છે. તે ઊંડે સુધી ડૂબકી મારી શકે છે તેમ જ માછલીનો શિકાર કરે છે.

## સંદર્ભો
# તુર્કિશ ભાષા

| તુર્કિશ |
| --- |
| *Türkçe* |
| ઉચ્ચારણ | [ˈt̪yɾkˌtʃe] |
| મૂળ ભાષા | અલ્બેનિયા, અઝરબૈઝાન,, બોસ્નિયા અને હર્ઝેગોવેનિયા, બલ્ગેરિયા, ક્રોએશિયા, સાયપ્રસ, ગ્રીસ, હંગેરી, ઇરાક, કોસાવો, લેબેનોન, રિપબ્લિક ઓફ મેસેડોનિયા, મોલ્ડોવા, મોન્ટેનેગ્રો, ઉત્તર સાયપ્રસ, પેલેસ્ટાઇન, રોમાનિયા, રશિયા, સર્બિયા, સિરિયા, તુર્કી, ઉઝબેકિસ્તાન, અને બીજી વસાહતીઓ ધરાવતાં દેશો ઓસ્ટ્રિયા, બેલ્જિયમ, ફ્રાંસ, જર્મની, ઈટાલી, નેધરલેંડ, સ્વિત્ઝરલેંડ, યુનાઈટેડ કિંગડમ, અમેરિકા, અને તુર્કિશ ડાયાસ્પોરા ધરાવતાં દેશો |
| વિસ્તાર | અન્તોલિયા, સાયપ્રસ, બાલ્કન્સ, કોકાશશ, મધ્ય યુરોપ, પશ્ચિમ યુરોપ |
| સ્થાનિક વક્તાઓ | ૭.૭ કરોડ વિશ્વભરમાં |
| ભાષા કુળ | અલ્ટાઇક
* તુર્કિક
	+ દક્ષિણપશ્ચિમ તુર્કિક
		- પશ્ચિમ ઓઘુઝ
			* **તુર્કિશ**
 |
| લિપિ | લેટિન લિપી, તુર્કિશ આવૃત્તિ |
| અધિકૃત સ્થિતિ |
| અધિકૃત ભાષા |  તુર્કી,  સાયપ્રસ, ઉત્તર સાયપ્રસ\* મેસેડોનિયા ગણતંત્ર\*\* કોસાવો\*\*\* \*જુઓ સાયપ્રસ વિવાદ. \*\*તુર્કિશ બોલનાર ધરાવનાર ૨૦ ટકાથી વધુ મ્યુન્સિપાલીટી. \*\*\*તુર્કિશ એ એક સ્થાનીક ભાષા છે. |
| Regulated by | તુર્કિશ ભાષા સંગઠન |
| ભાષા સંજ્ઞાઓ |
| ISO 639-1 | `tr` |
| ISO 639-2 | `tur` |
| ISO 639-3 | `tur` |
| તુર્કિશ ભાષા બોલતાં દેશો |

**તુર્કિશ** (*Türkçe*) એ તુર્કી, સાયપ્રસ, બલ્ગેરિયા, ગ્રીસ અને ઓટોમન સામ્રાજ્યનાં ભૂતપૂર્વ દેશોમાં અને યુરોપમાં સ્થાયી લાખો વસાહતીઓ દ્વારા બોલાતી ભાષા છે.

તુર્કિશ એ તુર્કિક અને અલ્ટાઇક ભાષા કુળની ભાષા છે. તુર્કિશમાં ફિનિશ અને હંગેરિયન જેવી સ્વર સંવાદિતા છે. શબ્દનો ક્રમ સામાન્ય રીત *સબ્જેક્ટ ઓબ્જેક્ટ વર્બ* (SOV) હોય છે.

૯૦૦ થી ૧૯૨૮ સુધી તુર્કિશ અરેબિક અક્ષરો વડે લખાતી હતી. પરંતુ, મુસ્તફા કમાલ અટાતુર્કે તેને લેટિન અક્ષરોમાં ફેરવી. તુર્કિશ સરકારે જાહેર કર્યું કે લેટિન અક્ષરો એ સાક્ષરતામાં વધારો કરશે કારણ કે અરેબિક અક્ષરો શીખવા અઘરા છે. વાસ્તવમાં, સાક્ષરતાના દરમાં વધારો થયો અને નવાં અક્ષરો અમલમાં આવ્યા પછી સાક્ષરતા ૨૦% થી ૯૦% પહોંચી.

નવાં લેટિન અક્ષરો બોલાતી તુર્કિશ ભાષા પ્રમાણે ગોઠવવામાં આવ્યા હતા, નહીં કે જૂની ઓટોમન લિપીને નવાં સ્વરૂપમાં ફેરવવામાં. તુર્કિશ અક્ષરો તુર્કિશ ભાષામાં લેટિન અક્ષરો વાપરે છે. જેમાં ૨૯ અક્ષરોનો સમાવેશ થાય છે, જેમાં (Ç, Ğ, I, İ, Ö, Ş, and Ü) એ મૂળ લેટિન અક્ષરોમાં ફેરફાર કરીને ફોનેટિક જરુર પ્રમાણે ગોઠવવામાં આવ્યા હતા. આ અક્ષરો તુર્કિશ ભાષાના ઉચ્ચારને યોગ્ય રીતે રજૂ કરે છે.

આ ભાષા બીજી તુર્કિક ભાષાઓ, જેવી કે ઉઝબેક, તુર્કમેન અને કઝાક સાથે સંબંધિત છે. બીજી એવી માન્યતા છે કે તુર્કિશ ભાષાએ અલ્ટાઇક ભાષા કુળનો ભાગ છે, જેમાં જાપાનીઝ, મોંગોલિયન અને કોરિયનનો પણ સમાવેશ થાય છે.

## વાક્યો

### સામાન્ય વાક્યો

* Merhaba = હેલ્લો (શિષ્ટ)
* Selam = હેલ્લો
* Nasılsın? = તમે કેમ છો?
* İyiyim = I'm fine
* Teşekkür ederim = તમારો આભાર (શિષ્ટ)
* Teşekkürler = આભાર
* Sağol = તમારો આભાર
* Benim adım .... = મારું નામ ... છે
* Türkçe bilmiyorum. = હું તુર્કિશ જાણતો નથી
* İngilizce biliyor musunuz? = શું તમે અંગ્રેજી જાણો છો?
* Tekrarlar mısınız? = શુ તમે તે ફરી કહી શકશો?
* Evet = હા
* Hayır = ના
* Belki = કદાચ
* Biraz = થોડું
* Acıktım = હું ભૂખ્યો છું
* Dur! = રોકો!
* Yapma! = આ ન કરો!
* İstemiyorum. = મને તે જોઇતું નથી.

## સંદર્ભ
# બ્રુનેઈ

| નેગારા બ્રુનેઈ દારુસ્સલામ બ્રુનેઈ રાજ્ય برني دارالسلام |
| --- |
|
ધ્વજ

રાજચિહ્ન

 |
| **સૂત્ર:**Always in service with God's guidance (અનુવાદ): ઈશ્વર ના માર્ગદર્શનમાં સેવા માટે હમાં શા તત્પર |
| **રાષ્ટ્રગીત:**(God Bless the Sultan)સુલ્તાન ને ઈશ્વરનીકા આશીષ |
|  |
| રાજધાની and largest city | બન્દર સેરી બેગવાન |
| અધિકૃત ભાષાઓ | મલય |
| સરકાર | પૂર્ણ રાજશાહી |
| સ્વતન્ત્રતા |
| • જળ (%) | ૮.૬ |
| વસ્તી |
| • ૨૦૦૫ અંદાજીત | ૩૭૪,૦૦૦ (૧૭૩ મો) |
| • ૨૦૦૧ વસ્તી ગણતરી | ૩૩૨,૮૪૪ |
| GDP (PPP) | ૨૦૦૫ અંદાજીત |
| • કુલ | $૯,૦૦૯ મિલિયન (૧૩૮મો) |
| • Per capita | ૨૪,૮૨૬ (૨૬મો) |
| માનવ વિકાસ દર (HDI) (૨૦૦૩) | ૦.૮૬૬ **ક્ષતિ: અયોગ્ય HDI કિંમત** · ૩૩મો |
| ચલણ | બ્રુનેઈ રિંગિટ (BND) |
| સમય વિસ્તાર | UTC+ ૮ |
| ટેલિફોન કોડ | ૬૭૩ ૧ |
| ઇન્ટરનેટ ડોમેઇન (TLD) | .bn |
| ૧: મલેશિયા સે ભી ૦૮૦  |

**બ્રુનેઈ** (મલય : برني دارالسلام *નેગારા બ્રુનેઈ દારુસ્સલામ*) એશિયા માં સ્થિત એક દેશ છે. આ ઇંડોનેશિયા પાસે સ્થિત છે.આ એક રાજતન્ત્ર (સલ્તનત)છે. બ્રુનેઈ પહેલાં એક સમૃદ્ધ મુસ્લિમ સલ્તનત હતી, જેનો પ્રભાવ સંપૂર્ણ બોર્નિયો તથા ફિલીપિન્સ ના અમુક ભાગો સુધી હતો.૧૮૮૮ માં આ બ્રિટિશ સંરક્ષણમાં આવી ગયો. ૧૯૪૧ માં જાપાનીઓ એ અહીં અધિકાર જમાવી લીધો. ૧૯૪૫ માં બ્રિટેનએ આને મુક્ત કરવાકર પુન: પોતાના સંરક્ષણ માં લઈ લીધો. ૧૯૭૧માં બ્રુનેઈને આંતરિક સ્વશાસન નો અધિકાર મળ્યો. ૧૯૮૪ માં આને પૂર્ણ સ્વતંત્રતા પ્રાપ્ત થઈ

## આ પણ જુઓ

* બ્રુનેઈ (વિક્ષનરી)
# કૌંસ

| () [] {} |
| --- |
| કૌંસ |
|

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  |  |  |  |  |
| વિરામચિહ્નો |
| પૂર્ણ વિરામ | ( . ) |
| અલ્પ વિરામ | ( , ) |
| પ્રશ્નચિહ્ન | ( ? ) |
| ઉદ્‌ગારચિહ્ન | ( ! ) |
| અર્ધ વિરામ | ( ; ) |
| ગુરુ કે મહાવિરામ | ( : ) |
| વિગ્રહરેખા | ( – ) |
| ગુરુ કે મહારેખા | ( — ) |
| અવતરણ ચિહ્ન | ( ‘ ’, “ ”, ' ', " " ) |
| કૌંસ | ( (), [], {} ) |
| લોપકચિહ્ન | ( ’ ) |

 |

**કૌંસ** ત્રણ જાતના છે. ( ), [ ] અને { }.

**૧.** કોઈ અઘરા શબ્દનો અર્થ એ શબ્દ પછી તરત જ કૌંસમાં મુકાય છે. જેમકે,

* દેહ (શરીર) અને દેહી (આત્મા) ની પવિત્રતા સાધીને જ મનુષ્ય ઊંચે ચડે છે.

**૨.** જુદા જુદા ફકરા કે મુદ્દા બતાવનાર આંકડાઓ કે શબ્દો ઘણીવાર કૌંસમાં મુકાય છે. જેમકે,

* નામના પ્રકારો :—

(૧) જાતિવાચક --- [૧] જાતિવાચક
(૨) સંજ્ઞાવાચક --- [૨] સંજ્ઞાવાચક
## સંદર્ભો
# પુસ્તકાલય

પેરિસનું એક પુસ્તકાલય
ડ્યુક હંમ્ફ્રેનું પુસ્તકાલય, ઓક્સફર્ડ, ઇંગ્લેન્ડ
**પુસ્તકાલય** પુસ્તકો, સંદર્ભગ્રંથો કે અન્ય માધ્યમોને જાહેર કે ખાનગી રીતે સંગ્રહ તેમજ ઉપયોગ કરવા માટેની જગ્યા છે. આધુનિક સમયમાં પુસ્તકોમાં કોમ્પ્યુટરનો ઉપયોગ કરીને પુસ્તકોને પરંપરાગત રીતે અથવા ઇલેક્ટ્રોનિક રીતે સંગ્રહ કરવામાં આવે છે. કેટલાક પુસ્તકાલયોમાં CD, DVD કે અન્ય માહિતી સંગ્રહ કરવાના સાધનોનો પણ ઉપયોગ થાય છે. શાળાઓ, વિશ્વવિદ્યાલયોમાં પુસ્તકાલયો અગત્યના છે.

## બાહ્ય કડીઓ

* ગુજરાતી વિશ્વકોશમાં પુસ્તકાલય.
# બેલારુસ

| Рэспубліка Беларусь Республика Беларусь બેલારૂસ ગણરાજ્ય |
| --- |
|
ધ્વજ

રાજચિહ્ન

 |
| **રાષ્ટ્રગીત:**બેલારસિયન: Мы, беларусы (અનુવાદ: "હમ બેલોરસિયન") |
|  |
| રાજધાની and largest city | મિન્સ |
| અધિકૃત ભાષાઓ | બેલારસિયન, રૂસી |
| સરકાર | ગણરાજ્ય |
|  |
| • રાષ્ટ્રપતિ  | અલેક્જેંડર લુશેન્કો |
| • પ્રધાનમંત્રી  | સર્ગેઈ સિદોરસ્કી |
|  |
| સ્વતંત્રતા સોવિયત સંઘ સે |
|  |
| • ઘોષણા  | 27 જુલાઈ 1990 |
| • સ્થાપના  | 25 અગસ્ત 1991 |
|  |
| • જળ (%) | નગણ્ય (183 વર્ગ કિમી) |
| વસ્તી |
| • 2005 અંદાજીત | 10,300,483 (65 વાં) |
| • 1999 વસ્તી ગણતરી | 10,045,200 |
| GDP (PPP) | 2008 અંદાજીત |
| • કુલ | $114.3 બિલિયન (63 વાં) |
| • Per capita | $11.800 (76 વાં) |
| માનવ વિકાસ દર (HDI) (2008) | 0.817 very high · 63 વાં |
| ચલણ | રુબલ (BYR) |
| સમય વિસ્તાર | UTC+2 (EET) |
| • ઉનાળુ (DST) | UTC+3 (EEST) |
| ટેલિફોન કોડ | 375 |
| ઇન્ટરનેટ ડોમેઇન (TLD) | .by |

**બેલારૂસ** યુરોપ મહાદ્વીપ મેં સ્થિત એક દેશ હૈ૤ રાજધાની - મિન્‍સ્‍ક, ભાષા - રૂસી, બેલારૂસી ૤
# કેબિનેટ મંત્રી

સરકારના ઉચ્ચ સ્તરીય નેતાઓના જૂથને **કેબિનેટ** કહેવામાં આવે છે. ઘણીવાર તેમને મંત્રી કહેવામાં આવે છે પરંતુ કેટલીક જગ્યાએ તેમને 'સચિવ' પણ કહેવામાં આવે છે. મંત્રીમંડળ એ ઇંગ્લેન્ડની શાસન પ્રણાલીમાંથી વિકસિત સરકારી તંત્રનો મુખ્ય અને મહત્વપૂર્ણ ભાગ છે. તેની પ્રથા લગભગ તે બધા દેશોમાં છે, જે બ્રિટિશ કોમનવેલ્થના સભ્યો છે. આ માળખું અન્ય કેટલાક દેશોમાં પણ પ્રચલિત છે. તે ભારતની કેન્દ્રીય અને પ્રાદેશિક સરકારનો પણ એક ભાગ છે.
# નિકોલા ટેસ્લા

નિકોલા ટેસ્લા
**નિકોલા ટેસ્લા** ( /ˈtɛslə/ ; Serbo-Croatian: [nǐkola têsla] ; ૧૦ જુલાઈ ૧૮૫૬   - ૭ જાન્યુઆરી ૧૯૪૩) એક સર્બિયન-અમેરિકન શોધક, વિદ્યુત અભિયંતા, યાંત્રિક અભિયંતા અને ભાવિવાદી હતા, કે જે આધુનિક અલ્ટરનૅટિવ કરંટ (એસી) વીજળી સિસ્ટમની રચનામાં તેમના યોગદાન માટે જાણીતા છે.

## પ્રારંભિક જીવન

ઑસ્ટ્રિયન સામ્રાજ્યમાં જન્મેલા અને ઉછરેલા ટેસ્લાએ ડિગ્રી પ્રાપ્ત કર્યા વિના ૧૮૭૦ ના દાયકામાં ઇજનેરી અને ભૌતિકશાસ્ત્રનો અભ્યાસ કર્યો અને ૧૮૮૦ ના દાયકાની શરૂઆતમાં ટેલિફોનીમાં અને નવા ઇલેક્ટ્રિક પાવર ઉદ્યોગમાં કોંટિનેંટલ એડિસનમાં કામ કરવાનો વ્યવહારિક અનુભવ મેળવ્યો. તેમણે ૧૮૮૪ માં યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાં સ્થળાંતર કર્યું, જ્યાંના તે પ્રાકૃતિક નાગરિક બન્યાં. તેમણે ન્યુ યોર્ક સિટીમાં એડિસન મશીન વર્ક્સમાં ટૂંકા ગાળા માટે કામ કર્યું. તેમના વિચારોને નાણાં આપવા અને બજારમાં લાવવા ભાગીદારોની સહાયથી ટેસ્લાએ ન્યુ યોર્કમાં પ્રયોગશાળાઓ અને કંપનીઓ સ્થાપિત કરી, જેમાં વિદ્યુત અને યાંત્રિક ઉપકરણોની શ્રેણી વિકસાવવામાં આવી. તેમની વૈકલ્પિક વર્તમાન (એસી) ઇન્ડક્શન મોટર અને સંબંધિત પોલિફેસ એ.સી. પેટન્ટ્સ, જેને ૧૮૮૮ માં વેસ્ટિંગહાઉસ ઇલેક્ટ્રિક દ્વારા લાઇસન્સ આપવામાં આવ્યું હતું, તેના તેમને ખૂબ જ નાણાં મળ્યા અને તે પોલિફેસ સિસ્ટમનો પાયો બની ગયો જે આખરે કંપની બજારમાં આવ્યો.

## શોધો

તેમણે પેટન્ટ અને માર્કેટ કરી શકે તેવી શોધનો વિકાસ કરવાનો પ્રયાસ કર્યો. ટેસ્લાએ મિકેનિકલ ઓસિલેટર / જનરેટર્સ, ઇલેક્ટ્રિકલ ડિસ્ચાર્જ ટ્યુબ્સ અને પ્રારંભિક એક્સ-રે ઇમેજિંગ સાથેના ઘણા પ્રયોગો કર્યા. તેમણે વાયરલેસ નિયંત્રિત હોડી પણ બનાવી હતી, જે પ્રદર્શિત કરવામાં આવેલી પ્રથમ હોડી હતી. ટેસ્લા એક શોધક તરીકે જાણીતા બન્યા હતા અને તેમની પ્રયોગશાળાઓમાં હસ્તીઓ અને શ્રીમંત સમર્થકો માટે તેમની સિદ્ધિઓ દર્શાવતા હતા અને જાહેર પ્રવચનોમાં તેમની પ્રદર્શની માટે જાણીતા હતા. ૧૮૯૦ ના દાયકા દરમિયાન ટેસ્લાએ ન્યુ યોર્ક અને કોલોરાડો સ્પ્રિંગ્સમાં તેના ઉચ્ચ-વોલ્ટેજ, ઉચ્ચ-આવર્તન શક્તિ પ્રયોગોમાં વાયરલેસ લાઇટિંગ અને વિશ્વવ્યાપી વાયરલેસ ઇલેક્ટ્રિક પાવર વિતરણ માટેના તેમના વિચારોને આગળ ધપાવ્યા. ૧૮૯૩માં તેમણે તેમના ઉપકરણો સાથે વાયરલેસ સંદેશાવ્યવહારની સંભાવના વિશે ઘોષણાઓ કરી. ટેસ્લાએ તેમના અધૂરા વોર્ડનક્લિફ ટાવર પ્રોજેક્ટ, ઇન્ટરકોન્ટિનેન્ટલ વાયરલેસ કમ્યુનિકેશન અને પાવર ટ્રાન્સમીટરમાં આ વિચારોને વ્યવહારિક ઉપયોગમાં લાવવાનો પ્રયાસ કર્યો, પરંતુ તે પૂર્ણ થાય તે પહેલાં ભંડોળ મળ્યું નહીં.

## મૃત્યુ અને સમ્માન

વૉર્ડનક્લિફ પછી ટેસ્લાએ ૧૯૧૦ અને ૧૯૨૦ ના ગાળામાં સફળતાની વિવિધ ડિગ્રી સાથે વિવિધ આવિષ્કારોનો પ્રયોગ કર્યો. તેના મોટાભાગના નાણાં ખર્ચ્યા પછી, ટેસ્લા ન્યૂ યોર્કની હોટલોની શ્રેણીમાં રહેતા હતા. જાન્યુઆરી ૧૯૪૩માં તેમનું ન્યુ યોર્ક સિટીમાં અવસાન થયું. જ્યારે વજન અને માપના પર જનરલ કોન્ફરન્સ થઈ ત્યારે તેમના માનમાં ચુંબકીય પ્રવાહ ઘનતાના એસઆઈ એકમનું નામ ટેસ્લા આપવામાં આવ્યું. ૧૯૯૦ ના દાયકાથી ટેસ્લાની લોકપ્રિય રુચિમાં પુનરુત્થાન આવ્યું છે.

## સંદર્ભો
# વિરામચિહ્નો

| ‘ ’ |
| --- |
| વિરામચિહ્નો |
|

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  |  |  |  |  |
| વિરામચિહ્નો |
| પૂર્ણ વિરામ | ( . ) |
| અલ્પ વિરામ | ( , ) |
| પ્રશ્નચિહ્ન | ( ? ) |
| ઉદ્‌ગારચિહ્ન | ( ! ) |
| અર્ધ વિરામ | ( ; ) |
| ગુરુ કે મહાવિરામ | ( : ) |
| વિગ્રહરેખા | ( – ) |
| ગુરુ કે મહારેખા | ( — ) |
| અવતરણ ચિહ્ન | ( ‘ ’, “ ”, ' ', " " ) |
| કૌંસ | ( (), [], {} ) |
| લોપકચિહ્ન | ( ’ ) |

 |

**વિરામચિહ્નો** એટલે લખાણની ભાષામાં વપરાતાં એવા ચિહ્નો જે લખાણ વાંચતા, કે બોલતા, ક્યાં કેટલી વિશ્રાંતિ લેવી એ દર્શાવે છે. એ ઉપરાંત વિરામચિહ્નો ભાષાનું સંયોજન અને બંધારણ પણ દર્શાવે છે.

લેખીત ભાષામાં વિરામચિહ્નો અર્થભેદ પણ દર્શાવે છે. દા.ત. વાક્ય; "પુરુષ વિના, સ્ત્રી, અપૂર્ણ છે." (પુરુષનું મહત્વ), "પુરુષ, વિના સ્ત્રી, અપૂર્ણ છે." (સ્ત્રીનું મહત્વ). ભાષા, સ્થળ, કાળ, બોલી વગેરે પ્રમાણે વિરામચિહ્નોનાં નિયમો અલગ અલગ હોઈ શકે છે. બદલતા પણ રહે છે. વિરામચિહ્નોનાં કેટલાંક પાસા લેખક કે સંપાદકની વિશિષ્ટ શૈલીને લગતાં પણ હોઈ શકે છે.

## ગુજરાતીમાં વિરામચિહ્નો

ગુજરાતી ભાષામાં બાર ચિહ્નો વપરાય છે. જે નીચે મુજબ છે.

* પૂર્ણ વિરામ **. અલ્પ વિરામ **, પ્રશ્નચિહ્ન **? ઉદ્‌ગારચિહ્ન **! અર્ધ વિરામ **; ગુરુવિરામ કે મહાવિરામ **: વિગ્રહરેખા **– ગુરુરેખા કે મહારેખા **— અવતરણ ચિહ્ન **" "** કે **‘ ’ કૌંસ **( )** કે **[ ]** કે **{ } લોપકચિહ્ન **’ કકપાદ ચિહ્ન ^

## સંદર્ભો
# સહી (હસ્તાક્ષર)

ગાંધીજીના હસ્તાક્ષર
 માર્ટિન લ્યૂથરની સહી
કોઇપણ વ્યક્તિની **સહી** અથવા **હસ્તાક્ષર** (હિંદી ભાષા:हस्ताक्षर) (અંગ્રેજી ભાષા:signature) તેના પોતાના હાથ વડે લખવામાં આવેલ (સામાન્ય રીતે વિશિષ્ટ શૈલીમાં) એનું પોતાનું નામ, ઉપનામ (અથવા કંઇપણ સંકેતાત્મક લખાણ) વગેરેને કહેવામાં આવે છે. સહી કોઈ દસ્તાવેજ અથવા ઘોષણાપત્ર વગેરે પર કરવામાં આવે છે, જે એમ દર્શાવે છે કે આ 'સહી વ્યક્તિ' દ્વારા જ પ્રસારિત કરવામાં આવેલ છે અથવા અમુક વ્યક્તિએ આ ઘોષણા કરી છે. જો કોઇ રચના પર કોઈ વ્યક્તિની સહી કે હસ્તાક્ષર હોય તો તેના પરથી જાણી શકાય છે કે તેનું સર્જન કોના દ્વારા કરવામાં આવેલું છે.

કોઈપણ વ્યક્તિ પોતાની સહી કે હસ્તાક્ષર વિશ્વની કોઈપણ જ્ઞાત ભાષાની લિપિમાં કરી શકે છે. હસ્તાક્ષર એ વ્યક્તિની પોતાની વિશિષ્ટ અલગ ઓળખાણ હોય છે. વર્તમાન સમયમાં પૈસાની લેવડદેવડ દરમિયાન કચેરીના કામકાજમાં અને ખાસ કરીને બેન્કોમાં પોતાની ખાતાધારક તરીકેની ઓળખાણ સહી વડે પુરવાર કરવાની હોય છે.
# સંતરુ (ફળ)

સંતરુ – આખું, અડધું અને છોલેલું
**સંતરુ** એક આરોગ્યપ્રદ ફળ છે.

સંતરુ હાથથી છોલી, એની પેશીઓ અલગ કરી ખાઇ શકાય છે. સંતરાનો રસ કાઢીને પીવાય છે. આ ફળના રસનો જ્ચુસ પણ બહોળા પ્રમાણમાં ઉપયોગમાં લેવાય છે. ઠંડા પીણાં, આઇસ્ક્રીમ, બિસ્કીટ, દવાઓ, શીખંડ, ચોકલેટ જેવી બનાવટોમાં સંતરાનો સ્વાદ તથા રંગ ઉમેરી એને બજારમાં વેચાણ માટે રાખવામાં આવે છે. આ ઉત્પાદનો પણ દુનિયાભરમાં ખૂબ જ લોકપ્રિય છે. આ ફળનો રંગ નારંગી હોવાને લીધે એ નારંગી તરીકે પણ ઓળખાય છે.

૨૦૧૯ પ્રમાણે વિશ્વમાં ૭૯ મિલિયન ટન સંતરાનું ઉત્પાદન થાય છે, તેમાં બ્રાઝિલનો ફાળો સૌથી વધુ ૨૨% અને પછી ચીન અને ભારતનું ઉત્પાદન છે. ભારતમાં ખાસ કરીને મહારાષ્ટ્ર રાજ્યના નાગપૂર શહેરની આસપાસના વિસ્તારમાં થતાં સંતરા વખણાય છે.

સંતરુ| આહારનું પોષણ મુલ્ય પ્રતિ 100 g (3.5 oz) |
| --- |
| શક્તિ | 197 kJ (47 kcal) |
|  |
| **કાર્બોદિત પદાર્થો** | 11.75 g |
| શર્કરા | 9.35 g |
| રેષા | 2.4 g |
|  |
|  |
| **ચરબી** | 0.12 g |
|  |
|  |
| **નત્રલ (પ્રોટીન)** | 0.94 g |
|  |
|  |
| વિટામિનો |
| વિટામિન એ | (1%) 11 μg |
| થાયામીન (બી૧) | (8%) 0.087 mg |
| રીબોફ્લેવીન (બી૨) | (3%) 0.04 mg |
| નાયેસીન (બી૩) | (2%) 0.282 mg |
| પેન્ટોથેનિક એસિડ (બી૫) | (5%) 0.25 mg |
| વિટામિન બી૬ | (5%) 0.06 mg |
| ફૉલેટ (બી૯) | (8%) 30 μg |
| Choline | (2%) 8.4 mg |
| વિટામિન સી | (64%) 53.2 mg |
| વિટામિન ઇ | (1%) 0.18 mg |
|  |
|  |
| મિનરલ |
| કેલ્શિયમ | (4%) 40 mg |
| લોહતત્વ | (1%) 0.1 mg |
| મેગ્નેશિયમ | (3%) 10 mg |
| મેંગેનીઝ | (1%) 0.025 mg |
| ફોસ્ફરસ | (2%) 14 mg |
| પોટેશિયમ | (4%) 181 mg |
| જસત | (1%) 0.07 mg |
|  |
|  |
| અન્ય ઘટકો |
| પાણી | 86.75 g |
|  |
|

---

USDA ડેટાબેઝ |
| * એકમો
* μg = માઇક્રોગ્રામ • mg = મિલિગ્રામ
* IU = આંતરરાષ્ટ્રિય એકમો
 |
| ટકાવારી અમેરિકા‍ ‍(USA)ના સંદર્ભમાં પુખ્ત વયના વ્યક્તિ માટે ભલામણ પર આધારિત છે. સ્ત્રોત: USDA Nutrient Database |

## છબીઓ

* છાલ છોલેલા સંતરા
* સંતરાનું વૃક્ષ
* સંતરા અને તેનો રસ

## સંદર્ભ

## બાહ્ય કડીઓ

* સંતરુ સંબંધિત દ્રશ્ય-શ્રાવ્ય માધ્યમો વિકિમીડિયા કૉમન્સ પર દેવગઢ બારિયા રાજા રજવાડા વખતનું સ્થાપત્ય અને ટાઉન પ્લાનિંગથી સુસજ્જ નગર છે.
* ગુજરાતી વિશ્વકોશમાં સંતરુ (ફળ).
# સિમા ગુઆંગ

સિમા ગુઆંગ
**સિમા ગુઆંગ**(અંગ્રેજી:Sima Guang) (૧૦૧૯–૧૦૮૬) ચીનના એક જાણીતા ઇતિહાસકાર, રાજનીતિજ્ઞ તથા સોંગ રાજવંશનાં સાહિત્યકાર હતા. તેમનો જન્મ ઇ. સ. ૧૦૧૯માં વર્તમાન સમયના યુનચેંગ, શાંક્ષી ખાતે ધનવાન કુટુંબમાં થયો હતો.

## બાહ્ય કડીઓ

* Emperor Huan and Emperor Ling સંગ્રહિત ૨૦૧૨-૦૮-૦૬ ના રોજ વેબેક મશિન, *Zizhi Tongjian* Chapters 54-59 (157-189 BCE), translated and annotated by Rafe de Crespigny
# હદીસ

**હદીસ** (/ hædɪθ / અથવા / hɑːdiːθ /; અરબી: حديث હદીથ, બ.વ.અહાદીસ, أحاديث, 'અહાદીસ અરબી ઉચ્ચાર: [ʔaħadiːθ],"પરંપરાઓ" પણ ) ઇસ્લામમાં ઇસ્લામિક પ્રબોધક કે નબી કે ઇશદૂત મુહમ્મદના શબ્દો, ક્રિયાઓ અને મૌન મંજૂરીનો રેકોર્ડ છે. ઇસ્લામમાં ધાર્મિક કાયદો અને નૈતિક માર્ગદર્શિકાના સ્રોત તરીકે હદીસની સત્તા ફક્ત કુરાન પછી બીજા સ્થાને છે. કુરાનની આયાતો (ઋચાઓ) (જેમ કે ૨૪:૫૪, ૩૩:૨૧) મુસલમાનોને મુહમ્મદનું અનુકરણ કરવા અને તેમના ચુકાદાઓનું પાલન કરવા, હિમાયત માટે શાસ્ત્રોક્ત સત્તા પ્રદાન કરવા આદેશ આપે છે. જ્યારે કુરાનમાં કાયદાને લગતી આયાતોની સંખ્યા પ્રમાણમાં ઓછી છે, ત્યારે અહાદીસ ધાર્મિક જવાબદારીઓ (જેમ કે નાહવું અથવા વુઝૂ, નમાઝ પઢવા માટે માર્ગદર્શન આપે છે, બધાને અભિવાદન કેવી રીતે કરવું અને ગુલામોની સાથે ઉદારતાપૂર્વકનો વ્યવહાર કરવાનું મહત્વ દર્શાવે છે. આમ, શરિયા કે શરીયત (ઇસ્લામિક કાયદા)ના નિયમોની "મોટા ભાગની બાબતો" કુરાનની જગ્યાએ અહાદીસમાંથી આવી છે.

## સંદર્ભ