Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Yvy Karolina

Yvy Karolina poyvi.
**Yvy Karolina** (Ingleñe'ẽme: *South Carolina*) ha'e niko peteĩva Tetãvore Joapykuéra apytépe.

* Tavayguakuéra: 4,407,709
* Táva guasu: Columbia (Yvy Karolina)
* Ambue táva: Charleston (Yvy Karolina)

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | **Tetãvore Joapykuéra yvy ñemohenda** |  |
|
Aláka | Alaváma | Arisóna | Arkansas | Connecticut | Dakóta Ñembygua | Dakóta Yvategua | Delaware | Florida | Georgia | Havái | Idaho | Illinois | Indiána | Iowa | Kalifórnia | Kansas | Kentucky | Kolorádo | Kuarahyresẽ Virginia | Luisiana | Maine | Maryland | Massachusetts | Méhiko Pyahu | Michigan | Minesóta | Misisípi | Misúri | Montána | Nebraska | Neváda | New Hampshire | New Jersey | New York | Ohio | Oklahoma | Oregon | Pensilvania | Rhode Island | Tenesi | Texas | Utah | Vermont | Virginia | Washington | Wisconsin | Wyoming | Yvate Karolina | Yvy Karolina
* "Kolumbia Táva"
 |
# Tete pehẽngue

Kuña hete pehẽngue.
**Tete pehẽngue** (karaiñeꞌẽme: *órgano*) yvypóra térã mymba tete mba'e opytyvõ hete omba'apo porã hag̃ua.

| **Tete renda** | **Pehẽngue** | **Ambue pehẽngue(ndaha'éi pehẽngue ete)* |
| --- | --- | --- |
| **Akã ha ajúra** | tesa, apysa, kũ, *apytu'ũ* | akã kangue, juru, tãinguéra, tĩngua, laringe, faringe, glándulas salivares, vértebras cervicales, tiroides, paratiroides y encéfalo (parte del sistema nervioso central) |
| **Pyti'a** | ñe'ãvevúi, ñe'ã, timo | esófago, tráquea, kama tajygue, pujase'o , pyti'a kangue, caja torácica, ñarukãnguéra, pyti'a rape, py'asãngue, ha karaku tatĩ pegua (que es parte del sistema nervioso central)mediastino  |
| **Tyeguy** | py'a, ígado, perykã, perevy, pitikiri'i | peritoneo, duodeno, tyekue, hiel ryru, glándulas suprarrenales |
| **Tyeguy guy** | ovarios, takokã, membyryru, tembo, ta'ỹi, próstata tyryru | trompas de falopio, tako, tapypi, takambypa'ũ ha tyekue... |
| **Tete apýra** | -- | Apýra yvate**: ati'y, cintura escapular, jyva, jyva'anga, jyvanga, poapu'a, po **Apýra guy**: cintura pelviana, úva, tenypy'ã, tetyma, pyñuã ha Py* |