# Radiolarios

| Radiolarios Rango fósil: Cámbrico-Recente
PreЄ
Є
O
S
D
C
P
T
J
K
Pg
N
 |
| --- |
|  Radiolaria illustration from the Challenger Expedition 1873-76. |
| Clasificación científica |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Dominio: | Eukaryota  |
| Reino: | Rhizaria  |
| Superfilo: | Retaria  |
| Filo: | **Radiolaria** Müller 1858 *emend.* |

 |
| Clases |
|
Polycystinea
Acantharea
Sticholonchea |

Os **radiolarios** ou Radiolaria son un grupo de protozoos ameboides de entre 0,1 e 0,2 mm de diámetro que se caracterizan por producir un complicado esqueleto mineral, que tipicamente consta dunha cápsula central perforada que divide a célula en porción interna (endoplasma) e porción externa (ectoplasma) e uns pseudópodos especiais como variñas chamados axopodios. Forman parte do zooplancto dos océanos, e os seus restos esqueléticos cobren enormes extensións dos fondos oceánicos.

Debido á rápida evolución das súas especies, son importantes fósiles de diagnóstico, que se encontran nos estratos desde o Cámbrico ata os nosos días. Algúns radiolarios fósiles importantes son *Actinomma*, *Heliosphaera* e *Hexadoridium*.

## Descrición

*Circogonia icosahedra*, un radiolario con forma icosaédrica.
Os radiolarios teñen moitos pseudópodos con forma acicular chamados axopodios, dispostos radialmente e sostidos por grupos de microtúbulos, que favorecen a flotación da célula. O núcleo da célula e a maior parte dos orgánulos están na porción interna do citoplasma ou endoplasma (dentro da cápsula esquelética central), e a porción externa ou ectoplasma está chea de vacúolos escumosos e gotas de lípidos, que tamén lle dan capacidade de flotación. Os vacúolos rompen cando o mar está axitado e o radiolario cae a zonas máis profundas, onde volve a formar os vacúolos e ascende outra vez. O alimento capturado polos pseudópodos pasa ao interior do ectoplasma para ser dixerido. A miúdo conteñen tamén algas simbióticas, especialmente zooxantelas, as cales lles proporcionan a maior parte da enerxía que necesitan. O endoplasma contén o núcleo (un ou varios), os orgánulos e gránulos de pigmentos e lípidos.

Parte desta organización obsérvase tamén nos heliozoos, pero estes non teñen a cápsula esquelética central e só producen escamas ou espiñas simples.

Algúns radiolarios coñécense pola semellanza que teñen con poliedros regulares, como as especies con forma icosaédrica como *Circogonia icosahedra* representada na figura.

## Taxonomía

Os radiolarios pertencen ao supergrupo Rhizaria xunto cos Cercozoa e Foraminifera. Tradicionalmente os radiolarios foron divididos en catro grupos: Acantharia, Nassellaria, Spumellaria e Phaeodaria. Porén, hoxe os Phaeodaria considérase que son cercozoos . Nassellaria e Spumellaria producen esqueletos silíceos e agrúpanse hoxe xuntos no grupo Polycystina. A pesar dalgunhas opinións iniciais en contra deste agrupamento, este está apoiado en evidencias de filoxenias moleculares. Os Acantharia producen esqueletos de sulfato de estroncio e están moi relacionados co peculiar xénero *Sticholonche* (Taxopodida), que carece de esqueleto interno e foi durante moito tempo considerado un heliozoo. Os Radiolaria poden, por tanto, ser divididos en dúas grandes liñaxes: Polycystina (Spumellaria + Nassellaria) e Spasmaria (Acantharia + Taxopodida). Outras clasificacións distinguen as clases Polycystinea, Acantharea e Sticholonchea.

Hai varios grupos de orde superior que foron detectados en análises de datos ambientais. Especialmente, grupos relacionados con Acantharia e Spumellaria. Destes grupos só se coñecen datos moleculares e son polo momento completamente descoñecidos en canto á súa morfoloxía e fisioloxía. A diversidade dos radiolarios é probable que sexa moito maior do que se coñece actualmente.

A relación entre os Foraminifera e os Radiolaria tamén está sendo moi debatida. As árbores moleculares apoian a proximidade entre os dous grupos, formando un grupo maior chamado Retaria . Pero non se sabe seguro se son liñaxes irmás ou se os foraminíferos deberían ser incluídos dentro dos radiolarios.

## Rexistro fósil

Os radiolarios máis antigos coñecidos datan do principio do período Cámbrico, e aparecen nos mesmos estratos ca a primeira fauna con pequenas cunchas, e poderían mesmo ser máis antigos, do final do Precámbrico. Estes primeiros radiolarios teñen significativas diferenzas cos posteriores, cunha diferente estrutura reticular de silicio e poucas ou ningunhas espiñas na testa ou esqueletos. O 90% das especies de radiolarios están extinguidas. Os esqueletos ou testas, dos antigos radiolarios utilízanse para a datación xeocronolóxica, moi útil para a prospección de petróleo e na determinación da paleoclimatoloxía.

## Os radiolarios de Haeckel

O biólogo alemán Ernst Haeckel realizou debuxos moi detallados de radiolarios, o que axudou a popularizalos nos salóns de afeccionados á microscopía da época vitoriana, xunto cos foraminíferos e diatomeas.

### Ilustracións do libro de Haeckel *Kunstformen der Natur* (1904)

* 1. Phaeodaria
* 11. Discoidea
* 21. Acanthometra
* 22. Spyroidea
* 31. Cyrtoidea
* 41. Acanthophracta
* 51. Polycyttaria
* 61. Phaeodaria
* 71. Stephoidea
* 91. Spumellaria

## Notas e referencias

* Zettler, Linda A.; Sogin, ML; Caron, DA (1997). "Phylogenetic relationships between the Acantharea and the Polycystinea: A molecular perspective on Haeckel's Radiolaria". *Proceedings of the National Academy of Sciences* **94** (21): 11411–11416. PMC 23483. PMID 9326623. doi:10.1073/pnas.94.21.11411.
* P. Lopez-Garcia; et al. (2002). "Toward the Monophyly of Haeckel's Radiolaria: 18S rRNA Environmental Data Support the Sisterhood of Polycystinea and Acantharea". *Molecular Biology and Evolution* **19** (1): 118–121. PMID 11752197.
* Sina M. Adl; et al. (2005). "The New Higher Level Classification of Eukaryotes with Emphasis on the Taxonomy of Protists". *Journal of Eukaryotic Microbiology* **52** (5): 399–451. PMID 16248873. doi:10.1111/j.1550-7408.2005.00053.x.
* Haeckel, Ernst (2005). Prestel Verlag, ed. *Art Forms from the Ocean: The Radiolarian Atlas of 1862*. Múnic; Londres. ISBN 3-7913-3327-5.

## Véxase tamén

### Ligazóns externas

* Radiolarians
* Geometry and Pattern in Nature 3: The holes in radiolarian and diatom tests
* Radiolaria.org
* Ernst Haeckel: Die Radiolarien (RHIZOPODA RADIARIA) Berlín, 1862
* Radiolaria - Droplet
* Tree Of Life - Radiolaria Arquivado 16 de agosto de 2024 en Wayback Machine.