# Década de 1860

|  |
| --- |
| Segundo milenio |
| Século XIX |
|

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1850 |   | **1860** |   | 1870 |

 |
|

|  |
| --- |
| 1860  ·  1861  ·  1862  ·  1863  ·  1864 |
| 1865  ·  1866  ·  1867  ·  1868  ·  1869 |

 |

A **década de 1860** foi o período de tempo que transcorreu dende o 1 de xaneiro de 1860 até o 31 de decembro de 1869.

## 1860

*Artigo principal**:* 1860.* Aparece na Coruña *O Vello do Pico-Sagro*, a primeira publicación periódica escrita integramente en galego.
* 1 de xaneiro - Guerra de África: Vitoria das tropas españolas, o mando do xeneral Prim, na batalla dos Castillejos.

## 1861

*Artigo principal**:* 1861.* 3 de xaneiro, Guerra civil estadounidense: Delaware vota en contra de separarse dos Estados Unidos.
* 17 de marzo, Formación do Reino de Italia.
* 2 de xuño, celébranse na Coruña os primeiros Xogos Florais, concurso poético xerme do Rexurdimento literario.

## 1862

*Artigo principal**:* 1862.* 17 de setembro, Guerra Civil Americana: Tropas da Unión derrotan tropas Confederadas na Batalla de Antietam, no día máis sanguinolento da guerra: case 20 mil mortos, sumados os dous lados.
* 22 de setembro - Otto von Bismarck, primeiro ministro de Prusia

## 1863

*Artigo principal**:* 1863.* 1 de xaneiro, Estados Unidos: entra en vigor a Acta de Emancipación para os escravos do sur.
* 10 de xaneiro - Apertura do primeiro sector do Metro de Londres.
* 30 de abril - Batalla de Camarón, en México, entre o exército mexicano e a Lexión Estranxeira do Segundo Imperio Francés.
* Camboxa, en Indochina, convértese nun protectorado francés.

### Arte e literatura

*Cantares Gallegos*.* Publícase *Cantares gallegos*, de Rosalía de Castro, que marca o inicio do Rexurdimento.
* Publícase a primeira novela de Jules Verne, *Cinq semaines en ballon*, traducida ao galego (*Cinco semanas en globo) en 2005 por María Carmen Campos*.
* Publícase o *Diccionario gallego-castellano*, de Francisco Javier Rodríguez Gil.
* Publícase *The Naturalist on the River Amazons*, de Henry Walter Bates.
* Publícase *Zimnie zametki o letnikh vpechlatleniyakh (Notas de inverno sobre impresións de verán)* de Fiódor Dostoievski.
* Édouard Manet pinta *Le Déjeuner sur l'herbe (O almorzo sobre a herba)* e *Olympia*.

## 1864

*Artigo principal**:* 1864.
### América

* 26 de xaneiro - Batalla de Athens dentro da guerra civil estadounidense.
* 10 de abril - O arquiduque é coroado como Maximiliano I, emperador de México co apoio das tropas francesas (até 1867).
* 12 de xuño - Maximiliano chega á capital, México.
* 12 de novembro - Inicio da guerra da Tripla Alianza ou primeira guerra do Chaco (até 1870), na que participan o Brasil, a Arxentina e o Uruguai, aliados contra Paraguai

### Arte e cultura

* José Casado del Alisal pinta o cadro histórico *A rendición de Bailén*, conservado no Museo do Prado.
* Francisco Mirás publica *Compendio de Gramática gallega-castellana* en Santiago de Compostela.

* Celébrase do 24 ao 28 de xullo en Santiago de Compostela o Congreso Agrícola Galego.

### Ciencia e tecnoloxía

* Saen á luz as Ecuacións de Maxwell

## 1865

*Artigo principal**:* 1865.* 1 de xaneiro, Chile: establécese o sistema métrico decimal.

## 1866

*Artigo principal**:* 1866.* 11 de febreiro - Asasinato do sultán de Omán, Thuwaini ibn Sultan, polos seus fillos.
* 12 de febreiro - Enrique Simonet pintor valenciano.(m. 1927)
* 4 de abril - Intento de asasinato de Alexandre II de Rusia en Kíiv.
* 10 de abril — Fundación da Sociedade Americana para a Prevención da Crueldade cos Animais en Nova York por Henry Bergh.
* 20 de xuño - O Reino da Italia declara guerra ó Reino de Austria. O resultado da guerra foi a vitoria dos italianos e a anexión de Venecia, recoñecida o 12 de outubro.
* 3 de xullo - O exército prusiano derrota ao austríaco na batalla de Sadowa durante a Guerra das Sete Semanas.
* 24 de xullo — Reconstrución dos Estados Unidos: Tennessee tórnase o primeiro estado ex-confederado a ser readmitido na Unión após a Guerra de Secesión.
* 12 de agosto - Armisticio de Cormons entre Italia e Austria.
* 3 de outubro - Paz de Viena entre Italia e Austria.
* 21 de decembro - Alfred Nobel inventa a dinamita
* Fundación da empresa alimenticia suíza Nestlé.

## 1867

*Artigo principal**:* 1867.
## 1868

*Artigo principal**:* 1868.* 3 de xaneiro: no Xapón a Dinastía Meiji é restaurada e o Shogunato abolido.
* 19 de setembro: Revolución de 1868, que supuxo o destronamento da raíña Isabel II de España e o inicio do Sexenio Democrático.
* Cristopher Sholes desenvolve e patenta o teclado QWERTY, chamado así pola disposición das primeiras letras do teclado.

## 1869

*Artigo principal**:* 1869.
### África

* 17 de novembro - Exipto: inauguración da Canle de Suez de 163 km de lonxitude.

Inauguración da Canle de Suez
### América

* 4 de marzo - Comezo do mandato de Ulysses S. Grant como presidente dos Estados Unidos.
* 10 de maio - Termina a construción da primeira liña férrea que cruza os Estados Unidos de costa a costa.

### Europa

* 11 de febreiro - En España ábrense as Cortes Constituíntes despois do derrocamento de Isabel II.
* 25 de febreiro - En España Francisco Serrano Domínguez é nomeado presidente do goberno provisorio.
* 6 de xuño - España - Constitución de 1869, que instaura o Sufraxio universal masculino (maiores de 25 anos).
* 8 de decembro - Apertura do Concilio Vaticano I en Roma (até 20 de outubro de 1871).