Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Crowdsourcing

O crowdsourcing é unha estratexia polo xeral empresarial que se vale do traballo colectivo para sacar adiante unha determinada actividade, teña esta unha finalidade económica ou non.

## Características

O nome vén da union de *crowd* (*multitude*) e *sourcing* (*alimentación/nutrición*), en referencia precisamente a ese traballo comunitario do que se nutre unha determinada empresa. A expresión foi creada polo escritor Jeff Howe e mailo editor da revista tecnolóxica *Wired*, Mark Robinson.

Trátase dun modelo de colaboración diferente ao dos proxectos de código aberto, onde o beneficio da colaboración é mutuo entre os colaboradores. A resolución do código aberto reúne persoas de todo o mundo a través de Internet para crear softwares complexos, como o núcleo Linux, a base de datos MySQL ou o navegador Mozilla, entre outros.

Nos últimos anos a nova vaga de Internet, coñecida como web 2.0 ou a web das redes sociais, evolucionou facilitando a colaboración en proxectos en liña de usuarios sen coñecementos técnicos. A importancia do *crowdsourcing* radica na posibilidade de que unha gran cantidade de participantes entusiastas poidan realizar o traballo dun pequeno grupo de profesionais experimentados.

O *crowdsourcing* parece estar destinada a ser unha das formas máis populares de creación de coñecemento. Se ben é certo que ten detractores que argumentan que "as masas son estúpidas" e o seu reflexo e creacións en moitas oportunidades non ten un resultado de calidade medianamente "aceptable", tamén é certo que certos mecanismos de control fronte á "alimentación" dada polas masas representan un método para lograr acumular valores ou captar a solución óptima a moitos problemas.

## Funcionamento

Existen diversos tipos de *crowdsourcing*, sendo a fundamental o aumento do valor a través da participación das masas. As masas poden ser usuarios, colaboradores ou persoas que prestan ou ceden recursos, como no programa de investigación SETI.

O *crowdsourcing* non só se utiliza para acumular coñecemento, senón tamén para distribuír cargas de traballo ou focalizar a atención sobre determinado asunto ou obxecto, favorecendo así unha mellora sobre o obxecto focalizado.

## Tipos

A propia Wikipedia é un dos máis coñecidos exemplos deste tipo de actividade. Miles ou millóns de persoas (multitude) contribúen con artigos, correccións, melloras, imaxes, revisións etc., como con accións puntuais que fan que a propia Wikipedia conteña cada vez máis coñecemento.

En Galiza, en 2010 apareceu unha organización a prol da promoción da lingua galega, GalegoLab, que traballa como un espazo de encontro baseado no crowdsourcing, valéndose da comunidade e poñéndoa en contacto para que diversas ideas e iniciativas acaden financiamento, promoción ou organización.

## Véxase tamén

### Outros artigos

* Genius

### Ligazóns externas

* Crowdsourcing.com *(en inglés)*.
* *The Rise of Crowdsourcing*, reportaxe de Jeff Howe *(en inglés)*.
# Google Arts & Culture

| Google Arts & Culture |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
|

|  |
| --- |
|  |

 |

 |
|

|  |  |
| --- | --- |
|

|  |
| --- |
|  |

 |

 |
|

|  |
| --- |
|  Instancia de
software desenvolvedora de videoxogos gráficos 3D por ordenador sitio web colección  |

 |
|

| Características |
| --- |
|  Formato de distribución
descarga dixital  |
|  Tema principal
arte cultura  |
|  Plataforma
 Android  iOS  |
|  Dispositivo de entrada
rato teclado pantalla táctil  |

 |
|

| Implicados |
| --- |
|  Usado por
National Portrait Gallery (pt)   |
|  Creador/a
Google  |
|  Propietario/a
 Google  |
|  Operador/a
 Google Cultural Institute  |
|  Desenvolvedor/a
 Google  |
|  Distribuidor/a
 Google Play  App Store  |

 |
|

| Datas |
| --- |
|  Fundación / creación
febreiro de 2011  |

 |
|

| Localización |
| --- |
|  País
 Estados Unidos de América  |

 |
|

| Códigos e identificadores |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
| VIAF | 33161028816023740962  |
| Freebase | /m/0gfg732  |

 |

 |
|

| Fontes e ligazóns |
| --- |
|  Páxina WEB
artsandculture.google.com  |
|  Descrito pola fonte
* *Biblioteche Oggi (en)*  "Google Arts & Culture (en) "
 |
|       |

 |
| Wikidata G:Commons C:Commons |

O **Google Arts & Culture** é un sitio web que presenta unha recompilación de imaxes en alta resolución de obras de arte expostas en varios museos do mundo, así como un percorrido virtual polas galerías nas que se atopan. O proxecto foi posto en servizo por Google o 1 de febreiro de 2011 con 1061 obras de dezasete museos, entre os que se atopan o Tate Britain de Londres, o Museo Metropolitano de Arte de Nova York, e a Galería Uffizi de Florencia.

## Véxase tamén

### Ligazóns externas

* Google Art Project *(en inglés)*
# Google Trends

| Google Trends |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
|

|  |
| --- |
|  |

 |

 |
|

|  |
| --- |
|  Instancia de
sitio web ferramenta de medida  |

 |
|

| Características |
| --- |
|  Tema principal
trend (en)  search query (en)   |
|  Lingua
múltiples linguas  |

 |
|

| Implicados |
| --- |
|  Propietario/a
 Google  |

 |
|

| Datas |
| --- |
|  Fundación / creación
11 de maio de 2006  |

 |
|

| Historia |
| --- |
|  Substitúe
Google Insights for Search (en)   |

 |
|

| Códigos e identificadores |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Freebase | /m/0d2p9p  |
| WordLift | data.thenextweb.com…  |

 |

 |
|

| Fontes e ligazóns |
| --- |
|  Páxina WEB
trends.google.com  |
|  Repositorio
github.com…  |
|    |

 |
| Wikidata C:Commons |

**Google Trends** é unha ferramenta de Google Labs que amosa os termos de busca máis populares do pasado recente. As gráficas de Google Trends representan con canta frecuencia se realiza unha busca particular en varias rexións do mundo e en varios idiomas. No eixo horizontal da gráfica representa o tempo (dende algún momento de 2004), e o eixo vertical representa a frecuencia coa que se buscou o termo globalmente. Tamén permite ao usuario comparar o volume de buscas entre dous ou máis termos. Unha característica adicional de Google Trends é a posibilidade de amosar novas relacionadas co termo de busca enriba da gráfica, amosando como afectan os eventos á popularidade.

## Google Music Trends

Google Music Trends, é o servizo opcional que exhibe a música máis escoitada na rede a través de GTalk de Google, baixo a forma de cancións máis escoitadas na semana. As tendencias pódense tamén filtrar por xénero e por países.

## Véxase tamén

### Ligazóns externas

*
# Gmail

| Gmail |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
|

|  |
| --- |
|  |

 |

 |
|

|  |
| --- |
|  Instancia de
mailbox provider (en)  servizo en liña email system (en)  webmail  |
|  Parte de
 Google Workspace  Google  |

 |
|

| Características |
| --- |
|  Lingua
múltiples linguas  |
|  Linguaxe de programación
 JavaScript  |
|  Plataforma
 iOS  Android navegador web  |

 |
|

| Implicados |
| --- |
|  Creador/a
Paul Buchheit (pt)   |
|  Propietario/a
 Google  |
|  Desenvolvedor/a
 Google  |
|  Distribuidor/a
 App Store  Google Play  |

 |
|

| Datas |
| --- |
|  Fundación / creación
1 de abril de 2004  |

 |
|

| Historia |
| --- |
|  Historia
history of Gmail (en)   |
|  Versións
2025.01.19.717322658 versión estábel (29 de xaneiro de 2025) 2023.04.30.534920066 versión estábel (26 de maio de 2023) 6.0.250119 versión estábel (30 de xaneiro de 2025) 6.0.230514 versión estábel (30 de maio de 2023)  |

 |
|

| Localización |
| --- |
|  Sede
 Pittsburgh  Houston Glenwood Springs (pt)   |
|  País
 Estados Unidos de América  |

 |
|

| Códigos e identificadores |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
| VIAF | 180389477  |
| Freebase | /m/02q\_bk  |

 |

 |
|

| Fontes e ligazóns |
| --- |
|  Páxina WEB
workspace.google.com…  |
|    |

 |
| Wikidata C:Commons |

**Gmail**, tamén coñecido como **Google Mail**, é un servizo de correo electrónico de balde con posibilidades POP3 e IMAP proporcionado pola empresa estadounidense Google.

Dende novembro de 2012, é o servizo de correo electrónico con máis usuarios rexistrados a nivel global, superando a Outlook, propiedade de Microsoft. En 2014, Gmail superou as mil millóns de descargas en dispositivos Android.

## Historia

O 31 de marzo de 2004 Google lanzou o seu servizo (en fase beta) Gmail que se destacou entre os servizos de correo máis populares do momento por proporcionar 1 gigabyte de capacidade (posteriormente aumentada a 6 gigabytes). Durante bastante tempo, para poder acceder a unha conta Gmail era necesario recibir unha invitación doutro usuario de Gmail.

Este servizo de mensaxería destacou, entre outras cousas, por utilizar un sistema de procura de mensaxes simple e avanzado ao mesmo tempo, similar ao do buscador web ao cal debe o seu slogan "Non organices, busca". Ademais ofrece outras características adicionais como as etiquetas, filtros avanzados, posibilidade de múltiples contas para correo saínte, chat integrado etc. que o fan moi atractivo.

Atópase dispoñible en 72 idiomas. Gmail está dispoñíbel en galego desde o 7 de xullo do 2014.

## Notas

## Véxase tamén

### Outros artigos

* Correo electrónico
* POP3

### Ligazóns externas

*
# Ensaio (literatura)

| Ensaio |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
|

|  |
| --- |
|  |

 |

 |
|

|  |
| --- |
|  Instancia de
xénero literario  |
|  Subclase de
texto argumentativo  |
|  Parte de
 literatura de non ficción colección de ensaios  |

 |
|

| Implicados |
| --- |
|  Practicado por
ensaísta ensaísta de vídeo  |

 |
|

| Códigos e identificadores |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Freebase | /m/02t97  |
| MeSH | D020474  |

 |

 |
|

| Fontes e ligazóns |
| --- |
|  Descrito pola fonte
* *Nordisk familjebok*
* *Encyclopædia Britannica* "1911 Encyclopædia Britannica/Essay, Essayist (en) "
* *The New Student's Reference Work* "The New Student's Reference Work/Essay (en) "
* *Meyers Konversations-Lexikon, 4ª edición (1885–1890)* "MKL1888:Aufsatz, schriftlicher (en) "
* *Gujin Tushu Jicheng* "Q96600318 "
* *Literatura Terminoen Hiztegia*
 |
|  |

 |
| Wikidata C:Commons |

O **ensaio** é un xénero literario prosístico mediante o que se expoñen temas filosóficos, literarios, científicos, políticos... Malia a súa pluralidade en canto a manifestacións históricas e na selección temática, habitualmente está delimitado por unha acción discursiva problematizadora na que son dominantes os elementos persuasivos e reflexivos sobre outros que se poida considerar.

O introdutor do xénero foi o francés Michel de Montaigne nos seus *Ensaios* (1580).

A argumentación e a exposición son sistemas de elocución propios da prosa ensaística, que debe fuxir da ambigüidade e desenvolverse dentro da obxectividade, a claridade e o rigor, rexeitar o accidental e tentar abrir novas portas aos interesados polos temas de que se trate.

---

|  |  |
| --- | --- |
|  |  *Este artigo sobre literatura é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.*  *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---
# Ton (cor)

Ton no espazo de cor HSL/HSV codificación RGB.
Unha imaxe cos tons cambiados ciclicamente no espazo HSL.
Os tons desta imaxe van rotando ciclicamente co tempo.
O **ton**, **matiz** ou **tonalidade** (na literatura inglesa *hue*) é unha das propiedades ou cualidades fundamentais nunha cor, definido tecnicamente (no modelo CIECAM02), como «o grao no cal un estímulo pode ser descrito como similar ou diferente de estímulos como o vermello, amarelo e azul». Refírese á propiedade da cor nos aspectos cualitativamente diferentes da experiencia de cor, que teñen relación con diferenzas de lonxitudes de onda ou con mesturas de diferentes lonxitudes de onda. É o estado puro da cor, sen mestura de branco ou negro e, xunto á luminosidade e a saturación, unha das tres características psicofísicas da cor.

Existe unha alta correlación entre lonxitude de onda e ton, tal como aparece no arco da vella. Estas cores forman parte do grupo de cores espectrais, os relacionados cunha lonxitude de onda determinada. Mentres que as cores non espectrais serían as non relacionadas cunha lonxitude de onda determinada (como os púrpuras e violetas). Só poden obterse por medio da mestura de dúas ou máis luces monocromáticas.

As cores cromáticas son as cores tanto espectrais coma non espectrais, pero o ton ten importancia para entendelas, mentres que nas cores acromáticas, a súa visualización ou percepción enténdese mellor en relación coa dimensión de luminosidade que coa de ton. As cores descenden do escuro á cor definida (por exemplo do negro ao azul).

Xeralmente, cores co mesmo ton diferéncianse con adxectivos que se refiren á súa luminosidade e/ou saturación: *azul claro*, *azul pastel*, *azul vívido*.

## Nas artes

Na pintura, un ton é unha cor *pura*; é dicir, unha cor sen pigmento branco ou negro engadidos. Un ton é un elemento da roda de cores. Os tons son os primeiros en ser procesados polo cerebro.

Nun cómic realizado con tinta e, por tanto, en branco e negro, a xustaposición regular de liñas máis ou menos próximas permite crear a ilusión de ton.

## Notas

## Véxase tamén

### Ligazóns externas

* Explicación do matiz, saturación e brillo nas cores
# John Barth

John Barth|   |
| Biografía |
| Nacemento | 27 de maio de 1930  Cambridge
 |
| Morte | 2 de abril de 2024  (93 anos) Bonita Springs
 |
| Educación | Escola Juilliard   Universidade Johns Hopkins - mestría en artes  |
| Actividade |
| Campo de traballo | Literatura e literatura posmoderna  |
| Ocupación | escritor, novelista, profesor universitario  |
| Período de actividade | 1956  -  2024  |
| Empregador | Universidade Johns Hopkins   Universidade de Boston   Universidade do Estado de Nova York en Buffalo   Pennsylvania State University   |
| Membro de | Academia Estadounidense das Artes e as Letras Academia das Artes e das Ciencias dos Estados Unidos  |
| Premios |
| * (1998)  Prémio PEN/Malamud (pt)
* (1973)  National Book Award for Fiction (en)
* Membro da Academia Estadounidense das Artes e as Ciencias
 |
|

---

 |
|      |

**John Simmons Barth**, nado en Cambridge, Maryland, o 27 de maio de 1930 e finado en Bonita Springs (Florida) o 2 de abril de 2024, foi un escritor posmodernista norteamericano.

## Traxectoria

Estudou na Universidade Johns Hopkins de Baltimore. Logo de se licenciar en 1952 foi profesor nas universidades de Pennsylvania State (1953-1965), SUNY Buffalo (1965-1973), Boston (1972-1973) e Johns Hopkins (1973-1995), antes de se xubilar en 1995.

As novelas curtas *The Floating Opera* (1956) e *The End of the Road* (1958) foron as primeiras obras que publicou, son obras nos que trata temas polémicos, o suicidio e o aborto, respectivamente.

*The Sot-Weed Factor* (1960) é unha densa novela épica de 800 páxinas sobre a colonización de Maryland baseada na nun poema de Ebenezer Cook, en 1967 apareceu unha nova versión con 50 páxinas menos.

Barth faleceu o 2 de abril de 2024 aos 92 anos de idade.

## Obra

* *The Floating Opera* (1956)
* *The End of the Road* (1958)
* *The Sot-Weed Factor* (1960)
* *Giles Goat-Boy* (1966)
* *Lost in the Funhouse* (relatos) (1968)
* *Chimera* (conxunto de tres novelas curtas) (1972)
* *Letters* (1979)
* *Sabbatical: A Romance* (1982)
* *Tidewater Tales* (1987)
* *The Last Voyage of Somebody the Sailor* (1991)
* *Once upon a Time* (1994)
* *On with the Story* (short stories) (1996)
* *Coming Soon!* (2001)
* *The Book of Ten Nights and a Night* (relatos) (2004)

## Notas
# Planificación urbanística

| Planificación urbanística |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
|

|  |
| --- |
|  |

 |

 |
|

|  |
| --- |
|  Instancia de
tipo de política administración pública disciplina académica  |
|  Subclase de
ordenación do territorio  |
|  Parte de
 planificación urbana e rexional  |
|  Aspecto de
planificación do uso do solo urbanismo  |
|  Caracterizado por
planificación do uso do solo  |
|  Parcialmente coincidente con
deseño urbano  |

 |
|

| Características |
| --- |
|  Produto ou servizo
plan estratéxico  |

 |
|

| Implicados |
| --- |
|  Practicado por
urbanista  |

 |
|

| Códigos e identificadores |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Freebase | /m/0134r54q  |
| MeSH | D002958  |
| OpenAlex | C49545453, C2992325636, C2993703073, C2988400853 e C2992132446  |

 |

 |
| Wikidata C:Commons |

A **planificación urbanística** é a disciplina de planificación do uso do chan que abrangue aspectos da construción e das actividades sociais dos concellos e comunidades. Outras disciplinas treballan a unha escala inferior, como a enxeñería, a arquitectura, a paisaxe urbana e o deseño urbano. No senso contrario, a planificación rexional ou metropolitana, é o instrumento que planifica ámbitos supra-municipais, especialmente nas áreas de influencia das grandes cidades.

Outro elemento da planificación urbanística é a rehabilitación e rexeneración do espazo urbano adaptando os criterios construtivos, a cualificación construtiva e as infraestruturas obsoletas ás novas necesidades sociais.

## Historia

A planificación urbanística nace como disciplina a metade do século XIX. Porén, o crecemento de moitas cidades ó longo da historia xa se producira seguindo uns determinados criterios de deseño e funcionalidade predeterminados na construción.

Cando a agricultura se implantou nas sociedades nómades, aparecen os asentamentos permanentes da poboación. As primeiras cidades nacen cunha orientación comercial, defensiva e como centros de redistribución da produción agrícola. O asentamento dos edificios e centros de actividade dispóñense de forma desordenada arredor de camiños e ríos en función da oportunidade. Contra o terceiro milenio aC. aparecen os primeiros indicios de planificación e xestión urbana a Ur entre o Tigris e o Éufrates no actual Iraq e no Val do Indo, na actual India. As rúas destas primeiras cidades a miúdo estaban pavimentadas e se trazaba unha incipiente trama urbana con rúas en ángulos rectos. Tamén existía certa zonificación funcional separando zonas de actividade comercial, residenciais, etc.

Planificación urbanística do enxeñeiro Cerdà para o Eixample de Barcelona.
## Véxase tamén

### Ligazóns externas

* Rexistro de planificación urbanística de Cataluña *(en catalán)*