Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Economía de Exipto

| Economía de Exipto |
| --- |
| Moeda | Libra exipcia |
| Organizacións comerciais de que fai parte | OMC, Unión Africana |
| Datos estatísticos |
| PIB | 537,8 mil millóns (2012) |
| Posición do PIB | 27ª no mundo |
| Crecemento do PIB | 2% (2012) |
| PIB per cápita | 6 600 (2012) |
| PIB por sector | agricultura 14,7%, industria 37,4%, servizos 47,9% (2012) |
| Inflación | 8,5% (2012) |
| Poboación abaixo da limiar de pobreza | dato non dispoñíbel |
| Total da forza de traballo | 27,24 millóns (2012) |
| Forza de traballo por sector | agricultura 32%, industria 17%, servizos 51% (2001) |
| Desemprego | 12,5% (2012) |
| Industrias | téxtiles, procesamento de alimentos, turismo, produtos químicos, fármacos, hidrocarburos, construción, cemento, metais |
| Parcerías comerciais |
| Exportacións | 28,37 mil millóns (2012) |
| Produtos de exportación | petróleo bruto e produtos petrolíficos, algodón, téxtiles, produtos de metal, produtos químicos, alimentos procesados |
| Principais mercados | Italia 8,7%, India 7,3%, Arabia Saudita 6,1%, EUA 5,2%, Turquía 4,9%, España 4,2%, Francia 4,2% (2011) |
| Importacións | 58,76 mil millóns (2012) |
| Principais produtos importados | máquinas e equipamentos, alimentos, produtos químicos, produtos de madeira, combustibles |
| Principais mercados | EUA 10,7%, República Popular da China 9,1%, Alemaña 6,3%, Italia 5,1%, Kuwait 4,7%, Turquía 4,4%, Arabia Saudita 4,3% (2011) |
| Finanzas públicas |
| Débeda externa | 34,88 mil millóns (2012) |
| Ingresos | dato non dispoñible |
| Gastos | dato non dispoñible |

Agricultura tradicional.
A **economía de Exipto** estivo moi centralizada durante o período do presidente Gamal Abdel Nasser, pero abriuse durante os gobernos dos presidentes Anwar Sadat e Hosni Mubarak.

O goberno implantou agresivas reformas entre o 2004 e o 2008 con miras a atraer o investimento estranxeiro e estimular o crecemento, que foi superior ao 7% ao ano en 2007 e 2008. Con todo, en 2009 o crecemento caeu a un 4,7% ó ano como resultado da crise financeira global, que afectou ós sectores dedicados á exportación, especialmente as manufacturas e o turismo.

A moeda do país é a libra exipcia (EGP), con taxa de cambio de 5,6 libras por 1 US$ (a 4 de maio de 2009).

## Notas
# Economía dos Emiratos Árabes Unidos

| Economía de Emiratos Árabes Unidos |
| --- |
| Moeda | Dirham dos Emiratos Árabes Unidos |
| Organizacións comerciais de que fai parte | OMC, OPEP |
| Datos estatísticos |
| PIB | 269,8 mil millóns (2013) |
| Posición do PIB | 50ª no mundo |
| Crecemento do PIB | 4% (2013) |
| PIB per cápita | 29 900 (2013) |
| PIB por sector | agricultura 0,6%, industria 61,1%, servizos 38,2% (2013) |
| Inflación | 1,3% (2013) |
| Poboación abaixo da limiar de pobreza | dato non dispoñíbel |
| Total da forza de traballo | 4.588.000 (2013) |
| Forza de traballo por sector | agricultura 7%, industria 15%, servizos 78% (2000) |
| Desemprego | 2,4% (2013) |
| Industrias | petróleo e petroquímica, pesca, aluminio, cemento, fertilizantes, reparación de barcos comerciais, materiais de construción, construción de barcos, artesania, téxtiles |
| Parcerías comerciais |
| Exportacións | 368,9 mil millóns (2013) |
| Produtos de exportación | petróleo bruto 45%, gas natural, reexportacións, peixe seco, dátiles |
| Principais mercados | Xapón 15.4%, India 13.4%, Irán 10.7%, Tailandia 5.5%, Singapur 5.5%, Corea do Sur 5.3% (2013) |
| Importacións | 249,6 mil millóns (2012) |
| Principais produtos importados | máquinas e equipamentos de transporte, produtos químicos, alimentos |
| Principais mercados | India 17%, República Popular da China 13.7%, Estados Unidos 10.5 %, Alemaña 5.1%, Xapón 4.2% (2013) |
| Finanzas públicas |
| Débeda externa | 167,9 mil millóns (2013) |
| Ingresos | dato non dispoñible |
| Gastos | dato non dispoñible |

Edificios en Dubai, destacándose o Burj Khalifa.
Os Emiratos Árabes Unidos teñen unha economía aberta con elevado PIB per cápita e expresivos superavits comerciais. É a segunda máis grande do mundo árabe, despois da de Arabia Saudita.

As actividades económicas tradicionais do país son a recolla de dátiles, de perlas, a cría de camelos e a pesca. Dende os anos 1970 a explotación de petróleo e gas natural son as actividades máis importantes. Os esforzos realizados no sentido de diversificar a economía reduciron a participación do petróleo e do gas natural no Produto interior bruto a só un 25%.

Desde o descubrimento de petróleo nos Emiratos hai máis de 30 anos, o país pasou por unha profunda transformación, dunha rexión de principados empobrecidos no medio do deserto a un país moderno cun alto nivel de vida. O gasto do goberno ampliou a creación de empregos, e a expansión das infraestruturas aumentou a contribución económica do sector privado. En abril de 2004 o país asinou cos Estados Unidos un tratado de comercio e investimento e en novembro do mesmo ano concordou en comezar a negociar un acordo de libre comercio. A pesar disto, as negociacións non seguiron adiante.

A crise financeira global, reducindo o crédito internacional e os prezos dos activos afectou ao país en 2009. O goberno intentou reducir o impacto da crise aumentando os seus gastos e aumentando a liquidez do sector bancario. O Banco Central dos Emiratos e os bancos localizados en Abu Dabi recibiron a parte máis grande dos investimentos.

## Notas
# Economía dos Países Baixos

| Economía de Países Baixos |
| --- |
| Moeda | Euro |
| Organizacións comerciais de que fai parte | OMC, Unión Europea, OCDE |
| Datos estatísticos |
| PIB | 680,4 mil millóns (2010) |
| Posición do PIB | 22ª no mundo |
| Crecemento do PIB | 1,7% (2010) |
| PIB per cápita | $ 40.500 (2010) |
| PIB por sector | agricultura 2,6%, industria 24,9%, comercio e servizos 72,4% (2010) |
| Inflación | 1,1% (2010) |
| Poboación abaixo da limiar de pobreza | dato non dispoñíbel |
| Total da forza de traballo | 7,86 millóns (2010) |
| Forza de traballo por sector | agricultura 2%, industria 18%, comercio e servizos 80% (2005) |
| Desemprego | 5,5% (2010) |
| Industrias | agroindustrias, produtos de metal e de enxeñería, máquinas e equipamentos eléctricos, produtos químicos, petróleo, construción, microelectrónica, pesca |
| Parcerías comerciais |
| Exportacións | 451,3 mil millóns (2010) |
| Produtos de exportación | máquinas e equipamentos, produtos químicos, combustibles, alimentos |
| Principais mercados | Alemaña 25,54%, Bélxica 12,49%, Francia 9,27%, Reino Unido 8,17%, Italia 5,07%, Estados Unidos 3,97% (2009) |
| Importacións | 408,4 mil millóns (2010) |
| Principais produtos importados | máquinas e equipamentos de transporte, produtos químicos, combustibles, alimentos, roupas |
| Principais mercados | Alemaña 17,16%, República Popular da China 11,58%, Bélxica 8,68%, Estados Unidos 7,77%, Reino Unido 5,72%, Rusia 4,47%, Francia 4,4% (2009) |
| Finanzas públicas |
| Débeda externa | 3 733 mil millóns (2009) |
| Ingresos | dato non dispoñible |
| Gastos | dato non dispoñible |

Os Países Baixos ten unha economía próspera e aberta fortemente dependente do comercio externo, na que o goberno reduciu o seu papel dende os anos 1980. Os principais sectores industriais son o procesamento de alimentos, a química e petroquímica e a maquinaria eléctrica. Unha agricultura altamente mecanizada emprega apenas o 4% da forza de traballo fornecendo grandes excedentes para a industria de alimentos e para a exportación; o país é o terceiro maior exportador agrícola mundial en valor, detrás apenas dos Estados Unidos de América e da Francia. Os neerlandeses conseguiron solucionar a cuestión das finanzas públicas e da parada do crecemento do emprego moito antes do seus compañeiros europeos.

Membro fundador do Euro, os Países Baixos substituíron a súa antiga moeda, o florín, o 1 de xaneiro de 1999 cos outros países membros da zona do euro; as moedas e billetes de euro viron a luz o 1 de xaneiro de 2002.

O país ten o principal porto do mundo, Rotterdam.

## Notas

## Véxase tamén

### Outros artigos

* Real Casa da Moeda dos Países Baixos
# Política de Azerbaidján

| Política de Azerbaidján |
| --- |
|

|  |
| --- |
|  Instancia de
sistema político política por país  |

 |
|

| Localización |
| --- |
|  País
 Azerbaidján  |

 |
|

| Códigos e identificadores |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Freebase | /m/0118n\_h3  |

 |

 |
| Wikidata C:Commons |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|

|  |
| --- |
| Parte da serie sobre **Azerbaidján** Azərbaycan |
|  .  |
| **Cultura**
Arte •  Cinema
Música •  Medios
Deportes •  Festas |
| **Historia** |
| **Política**
Constitución •
Relacións exteriores |
| **Demografía**
Grupo étnico •  Lingua •  Relixión |
| **Xeografía** |
| **Subdivisións**
Distritos •  Cidades •  Rexións económicas e distritos |

 |

Azerbaidján é unha república presidencialista. A dirección de Estado e a dirección de Goberno son separadas do lexislativo. O presidente da república é elixido polo pobo para un mandato de cinco anos. Hai sufraxio universal para maiores de 18 anos.

## Poderes

Os tres poderes do goberno de Azerbaidján son:

* Poder Executivo: composto polo Presidente da República, o seu Gabinete, un primeiro ministro e o gabinete de ministros. O presidente actual é Ilham Aliyev.
* Poder Lexislativo: componse dun Parlamento (*Milli Majlis*) con 125 membros, elixidos por un período de cinco anos por distritos electorais.
* Poder Xudicial: encabezado por unha Corte Constitucional, a cal é só nominalmente independente.

Azerbaidján tornouse independente da Unión Soviética o 30 de agosto de 1991, e o seu primeiro presidente foi Ayaz Mutalibov. A actual constitución data do 12 de novembro de 1995 e modificouse en 2002.

## Subdivisións de Azerbaidján

* 59 distritos (*rayonlar*; sing.: *rayon*),
* 11 cidades (*şəhərlər*; sing.: *şəhər*),
* 1 república autónoma (*muxtar respublika*), que contén:
	+ 7 distritos
	+ 1 cidade

## Véxase tamén

### Outros artigos

* Relacións exteriores de Azerbaidján
* Misións diplomáticas de Azerbaidján
# Linguas filipinas

| Linguas filipinas |
| --- |
|

|  |
| --- |
|  Instancia de
familia lingüística  |
|  Subclase de
linguas malaio-polinesias  |

 |
| Clasificación lingüística |
|
linguaxe humana ↳ linguas austro-tai ↳ linguas austronesias ↳ linguas malaio-polinesias  |
|

| Localización |
| --- |
|  Mapas

|  |  |
| --- | --- |
|

|  |
| --- |
|  |

 |

 |

 |
|

| Códigos e identificadores |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Freebase | /m/05pdcnq  |
| ISO 639-2 | phi  |
| IETF | phi  |

 |

 |
| Wikidata C:Commons |

As **linguas filipinas** é un grupo de linguas proposto por R. David Paul Zorc (1986) e Robert Blust (1991; 2005; 2019) que inclúe todas as linguas de Filipinas e do norte de Sulawesi, agás sama–bajaw (linguas dos "xitanos do mar") e unhas poucas linguas de Palawan. As linguas filipinas forma unha subfamilia das linguas austronesias. Aínda que Filipinas está preto do centro da expansión austronesia dende Taiwán, hai pouca diversidade lingüística entre as aproximadamente 150 linguas filipinas, o que suxire que a diversidade anterior foi borrada pola difusión do antepasado das linguas filipinas modernas.

## Notas
# Lingua dusun

| Lingua dusun |
| --- |
| *boros Dusun*  |
|

|  |
| --- |
|  Instancia de
lingua  |
|  Subclase de
linguas dusúnicas ingua kadazandusun  |
|  Nome orixinal
boros Dusun (dtp)  |

 |
| Clasificación lingüística |
|
linguaxe humana ↳ linguas austro-tai ↳ linguas austronesias ↳ linguas malaio-polinesias ↳ linguas borneanas ↳ linguas sabahanas ↳ linguas dusúnicas  |
|

| Localización |
| --- |
|  Orixinario de
 Sabah  |
|  País
 Malaisia  |

 |
| Wikidata C:Commons |

O **dusun cental**, tamén coñecido como **bunduliwan** (en dusun: Boros Dusun), é unha das linguas máis xeneralizadas faladas polo pobo dusun (incluíndo o pobo kadazan) que habitan en Sabah, Malaisia.

## Estandarización lingüística kadazandusun

O que se denomina como *dusun central* (ou simplemente *dusun*) e *Kadazan costeiro* (ou simplemente *Kadazan*) considéranse altamente mutuamente intelixibles; moitos consideran que estes forman parte dunha única lingua.

Baixo os esforzos da Asociación Cultural Kadazandusun de Sabah, en 1995 seleccionouse o dialecto central dundu-liwan para servir de base para unha lingua estandarizada "kadazandusun". Esta variedade, falada nos vales de Bundu e Liwan da Serra Crocker (agora partes dos actuais distritos de Ranau, Tambunan e Keningau), foi escollida por ser a máis mutuamente intelixible en relación con outros dialectos "dusun" ou "kadazan".

## Notas

## Véxase tamén

### Outros artigos

* Wikipedia en dusun
# Anglicismo

Os **anglicismos** son estruturas ou termos provenientes do inglés que se usan nunha lingua diferente. Están moi espallados en case todas as linguas vivas e adoitan concorrer con numerosos neoloxismos e tecnicismos de campo semánticos modernos como o deporte, a informática, a tecnoloxía ou o mercado laboral.

## Anglicismos lexicais

En galego, algúns anglicismos están completamente incorporados ao léxico. Son os que apareceron para nomear conceptos novos ou descoñecidos para realidade galega do seu momento (por exemplo *bisté*, *drenaxe*, *folclore*, *mitin*, *tícket*, *túnel* ou *xampú*), máis ou menos adaptados ortograficamente. As circunstancias da súa presenza na lingua son equiparables ás doutros préstamos ao longo da historia como *avalancha*, *guerra*, *albanel* ou *tortilla* (do francés, alemán, árabe e castelán respectivamente).

Tamén son anglicismos calcos como baloncesto, rato, rañaceos, autoservizo, campo a través, hora punta ou pano de aceiro.

Hai moitos outros, de incorporación máis recente, considerados prescindibles por contaren con alternativas propias, como *párking* (aparcadoiro), *hobby* (afección ou pasatempo) ou *show* (espectáculo). Son de uso frecuente, por economía lingüística, por falta de enxeño para inventar unha nova palabra, ou por moda, entre outras razóns.

Denantes xa da globalización, téñense rexistrado certos anglicismos, especialmente nas Rías Baixas e outras zonas costeiras, introducidos polo contacto entre mariñeiros, que, con distintos graos de penetración na fala, pasaron a convivir cos seus sinónimos autóctonos. Algúns exemplos son bruso (cepillo, de *brush*), piche (alcatrán ou petróleo, de *pitch*) ou canivete (navalla pequena, de *knife*).

## Anglicismos sintácticos

Canto á gramática, vénse apreciando un uso do xerundio consonte os esquemas sintácticos do inglés que é alleo á tradición en galego. Por exemplo:

*Un uso do xerundio seguindo a lóxica do inglés* no canto de *Un uso do xerundio que segue a lóxica do inglés.*

*Adestrou moito, proclamándose campioa olímpica en Río 2016* en troques de *Adestrou moito e proclamouse campioa olímpica en Río 2016.*

*Cómpre encher as casas do formulario, entregándoo asinado antes do venres* no canto de *Cómpre encher as casas do formulario e entregalo asinado antes do venres.*

Tamén se considera un anglicismo sintáctico pouco natural o abuso da pasiva analítica, moi frecuente na escrita, no canto da pasiva reflexa ou da voz activa. Por exemplo:

*Proclamouse campioa olímpica* mellor ca *Foi proclamada campioa olímpica*.

*Nesta lexislatura aprobáronse leis mois importantes*, mellor ca *Nesta lexislatura foron aprobadas leis moi importantes*.

*As pastillas amolentáronlle a febre* ou *A febre amolentoulle coas pastillas* mellor ca *A febre foille amolentada coas/polas pastillas*.
# Colaxe

| Colaxe |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
|

|  |
| --- |
|  |

 |

 |
|

|  |
| --- |
|  Instancia de
técnica artística  |
|  Subclase de
arte visual  |
|  Oposto a
décollage (en)   |

 |
|

| Características |
| --- |
|  Movemento
apropriação artística (pt)   |
|  Produto ou servizo
colagem (pt)   |

 |
|

| Implicados |
| --- |
|  Usado por
dadaísmo  |
|  Practicado por
colaxista  |

 |
|

| Códigos e identificadores |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Freebase | /m/01bsxb  |

 |

 |
|

| Fontes e ligazóns |
| --- |
|  Descrito pola fonte
* *Enciclopedia soviética armenia, volume 5* pp. 513
* *Literatura Terminoen Hiztegia*
 |
|  |

 |
| Wikidata G:Commons C:Commons |

A **colaxe** é unha técnica artística baseada en ensamblar diferentes elementos nun todo unificado. O termo provén do francés *coller*, que significa pegar. Aplícase fundamentalmente á pintura, pero por extensión pode referirse a calquera outra manifestación artística, como a música, o cine, a literatura ou a videocreación.

## Artistas destacados

Entre os artistas que utilizaron esta técnica figuran:

* Vikky Alexander
* Johannes Baader
* Johannes Theodor Baargeld
* Nick Bantock
* Amadeo de Souza Cardoso
* Romare Bearden
* Peter Blake
* Guy Bleus
* Umberto Boccioni
* Rita Boley Bolaffio
* Georges Braque
* Alberto Burri
* Reginald Case
* Jess Collins
* Felipe Jesus Consalvos
* Joseph Cornell
* Jim Dine
* Burhan Doğançay
* Arthur G. Dove
* Jean Dubuffet
* Marcel Duchamp
* Max Ernst
* Juan Gris
* George Grosz
* Raymond Hains
* Richard Hamilton
* Raoul Hausmann
* John Heartfield
* Damien Hirst
* Hannah Hoch
* David Hockney
* Ray Johnson
* Peter Kennard
* Lee Krasner
* Kazimir Malevich
* Conrad Marca-Relli
* Eugene J. Martin
* Henri Matisse
* John McHale
* Robert Motherwell
* Joseph Nechvatal
* Robert Nickle
* Eduardo Paolozzi
* Pablo Picasso
* Francis Picabia
* David Plunkert
* Robert Pollard
* Genesis P-Orridge
* Robert Rauschenberg
* Man Ray
* Larry Rivers
* Mimmo Rotella
* Anne Ryan
* Kurt Schwitters
* Winston Smith
* Gino Severini
* Daniel Spoerri
* Jonathan Talbot
* Lenore Tawney
* Cecil Touchon
* Scott Treleaven
* Jacques Villeglé
* Kara Walker
* Tom Wesselmann

## Galería

* Colaxe de Juan Gris.
* Colaxe de Majid Farahani.

## Notas
# Telefonía fixa

O **teléfono fixo**, ou simplemente teléfono, é así designado polas empresas operadoras de sistemas de telecomunicacións para o sistema tradicional de telefonía, chamado de telefonía fixa, composto basicamente de cables telefónicos metálicos e fibras ópticas, en contrapartida daquel sistema denominado de telefonía móbil. Nese último, a comunicación entre a central (telefónica) de conmutación móbil e a estación móbil (teléfono móbil), se dá a través de frecuencias de radio. Consecuentemente, existe unha diferenciación entre os dous sistemas polo tipo de rede de acceso.
# Sinatura

Sinatura do pintor Henri Rousseau.
Sinatura de Castelao.
A **sinatura** ou **firma**, é unha escritura gráfica ou grafo manuscrito que representa o nome e apelidos, ou título, que unha persoa escribe da súa propia man e ten fins identificatorios, xurídicos, representativos e diplomáticos. A súa finalidade é identificar, asegurar ou autenticar a identidade dun autor ou remitente, ou servir como unha proba de consentimento e/ou de verificación da integridade e aprobación da información contida nun documento ou semellante, e ten carácter legal.

Os trazos ou debuxos que ornamentan e que adoitan acompañar a sinatura non son unha sinatura en si, senón un conxunto de trazos propios que funcionan como compoñente opcional e que non pode utilizarse de xeito independente a esta. Estes trazos cumpren dúas funcións; facer que a sinatura non poida ser reproducida manuscritamente por outra persoa, e distinción propia.

## Notas

## Véxase tamén

### Outros artigos

* Identificación biométrica
* Khelrtva
# Manual de estilo

*Para o manual de estilo de Wikipedia, véxase Wikipedia:Libro de estilo.*
Un **manual de estilo**, **guía de estilo** ou **libro de estilo**, é unha guía composta por un conxunto de criterios preceptuados, por normas para o deseño e a redacción de documentos, xa sexa para o uso xeral, ou para ser utilizados polos redactores de xornais ou outras organizacións que tamén publican textos. A posta en funcionamento dun manual de estilo permite publicar seguindo unha uniformidade de estilo. Os manuais de estilo son frecuentes no uso xeral e especializado, en medios escritos, orais e gráficos. E para publicacións de estudantes e académicos de diversas disciplinas como, a medicina, o xornalismo, a avogacía, o goberno, as empresas e a industria. O manual de estilo componse tanto de normas lingüísticas, como de estilo, para que a mensaxe sexa máis coherente, eficaz e correcta.

Neste tipo de obras adoitan incluír informacións de cuestións de índole lingüísticas (normas ortográficas e gramaticais e principais de dúbidas e erros de redacción), cuestións de tipo ético e deontolóxico (principios éticos que se relacionan coa liña editorial do medio) e cuestións de natureza profesional (tipografía, uso de titulares, uso de imaxes...)

Os libros de estilo establecen regras tales como o uso da tipografía e a ortografía. O principal obxectivo é dotar á publicación duns criterios homoxéneos e consistentes ao longo das diferentes partes da publicación e do tempo. Son normas para os redactores da publicación.

Algúns manuais de estilo céntranse no deseño gráfico como os manuais gráficos, e abarcan tópicos tales como a tipografía, as cores e espazos en branco. Os manuais de estilo de sitios webs en cambio, céntranse nos aspectos técnicos e visuais da publicación, a prosa, uso correcto da linguaxe, a gramática, a puntuación, a ortografía, e a estética. A estrita aplicación dos regulamentos do manual de estilo proporciona uniformidade no estilo e o formato dun documento.

Moitos manuais de estilo son revisados e actualizados periodicamente para adaptar cambios no uso e as convencións máis actualizados. Por exemplo, o manual de estilo de Associated Press é actualizado anualmente.

## Véxase tamén

### Outras páxinas

* Wikipedia: Libro de estilo

### Ligazóns externas

* Libro de estilo de La Voz de Galicia, 2ª ed *(en castelán)*.
* Handbook of Journalism Manual de estilo da axencia de novas Reuters *(en inglés)*.
* Manual de estilo do Diario Oficial de Galicia.