Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Lingua xudeoportuguesa

| Lingua xudeoportuguesa |
| --- |
|

|  |
| --- |
|  Instancia de
lingua morta  |
| Despregar
 Subclase de
linguas xudeorománicas linguas xudaicas linguas galaico-portuguesas  |

 |
| Propiedades |
|  Número de falantes
0  |
|  Dialecto de
lingua portuguesa  |
| Clasificación lingüística |
|
linguaxe humana ↳ linguas indoeuropeas ↳ linguas itálicas ↳ linguas latino-faliscas ↳ linguas románicas ↳ linguas xudeorománicas  |
|

| Localización |
| --- |
|  País
 Portugal  |

 |
|

| Códigos e identificadores |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Freebase | /m/05p1ky  |

 |

 |
| Wikidata C:Commons |

O **xudeoportugués** é unha lingua morta, que era falada polos xudeus sefardís de Portugal. Esa forma lingüística era vernacular dos xudeus de Portugal antes do século XVI e sobreviviu en moitas comunidades da diáspora dos *Judeus da Nação Portuguesa*. Os seus textos eran escritos no alfabeto hebreo ou latino. Poderían terse escrito tamén en alxamía.

En relación á lingua materna, o xudeoportugués garda grandes similitudes, o que fixo ser pronto asimilada cando o número de falantes xudeus escaseou na Península Ibérica. O seu léxico é composto basicamente polas palabras portuguesas, agregándose a este conxunto palabras prestadas do hebraico mais tamén do ladino. Existe un pequeno testemuño desa variante lingüística na obra de Gil Vicente, o *Auto da Barca do Inferno*. Tamén foi influenciada pola lingua dos xudeus españois, o ladino, mais era distinta desa, xa que os xudeus lusos nunca foron expulsados do seu país, senón que foron forzados a conversión.

Moitos dos cristiáns novos continuaron a secretamente observar o xudaísmo e preservar a lingua até que inquisición se estabeleceu en Portugal en 1536, producindo unha onda migratoria dos conversos cara a Francia, Holanda, Inglaterra e Américas.

Por mor das súas semellanzas, o xudeoportugués morreu axiña en Portugal, mais sobreviviu na diáspora como lingua do día a día até comezos do século XIX. Tamén sobrevive en forma de substrato no papiamento.

## Extractos

| \* | Xudeoportugués | Portugués | Galego | Sefardí | Hebreo |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Arcaísmos | Angora | Agora | Agora | Agora | *Caet*: כעת |
| Algũa | Alguma | Algunha | Alguna | *Calxehu*: כלשהי |
| Corõa | Coroa | Coroa | Korona | *Tagá*: תגא |
| Dous | Dois | Dous | Dos | *Xtei*: שתי |
| He | É | É | Es | - |
| Hũa | Uma | Unha | Una | *Aghat*: אחת |
| Persõa | Pessoa | Persoa | Persona | *Benadam*: בן־אדם |
| Hebraísmos | Cadós | Santo, sacro | Santo, sacro | Kadosh | *Cadox*: קדוש |
| Jessibá | Seminário judeu | Seminario xudeu | Seminario rabiniko | *Iexivá*: ישיבה |
| Misvá | Mandamento | Mandamento | Mitsvá | *Mitsvá*: םצוה |
| Queilá | Comunidade | Comunidade | Kehilá | *Kehilá*: קהילה |
| Sabá | Sábado | Sábado | Sabá, Sabbad | *Xabat*: שבת |
| Sedacá | Caridade | Caridade | Sedaká | *Tsedacá*: צדקה |
| Tebá | Púlpito | Púlpito | Tevá | *Tevá*: תיבת |
| Ladino | El-Dio | El-Deus, O Deus | O Deus | El Dio | *Hashem*: השם |
| Esnoga, Sinoga | Sinagoga | Sinagoga | Esnoga | *Bet Cnéset*: בית כנסת |
| Manim | Mãos | Mans | Manos | *Iadaim*: ידים |

## Notas
# Walter Baade

Walter Baade|   |
| Biografía |
| Nacemento | 24 de marzo de 1893  Schröttinghausen
 |
| Morte | 25 de xuño de 1960  (67 anos) Gotinga
 |
| Educación | Universidade de Gotinga  (–1919) Universidade de Münster  (1912–1913)  |
| Actividade |
| Campo de traballo | Astronomía e astrofísica  |
| Ocupación | astrónomo, astrofísico  |
| Empregador | Observatório Monte Wilson (pt)    Observatorio Palomar   Universidade de Gotinga   |
| Membro de | Sociedade Filosófica Estadounidense (1953–) Academia de Ciencias de Baviera Real Academia de Artes e Ciencias dos Países Baixos Academia de Ciencias de Gotinga  |
| Alumnos | Halton Arp (pt)  e Allan Sandage  |
| Obra |
| Doutorando | Halton Arp (pt)   |
| Familia |
| Cónxuxe | Johanna Bohlmann  |
| Premios |
| * (1958)  Lectorado Henry Norris Russell
* (1955)  Medalla Bruce
* (1954)  Medalla de ouro da Royal Astronomical Society
 |
|

---

 |
| Descrito pola fonte | Hamburgische Biografie Enciclopedia Soviética Armenia Enciclopedia soviética xeorxiana, (vol:2, p.114)  |

**Wilhelm Heinrich Walter Baade**, nado en 1893 e finado en 1960, foi un astrónomo alemán que emigrou aos Estados Unidos en 1931.

## Traxectoria

Traballou no observatorio de Bergedorf (1919-1931) e foi director dos observatorios Monte Wilson (1931-1947) e Monte Palomar (1947-1958). Definiu o concepto de poboación estelar, descubriu dez asteroides e a existencia de dous tipos de cefeidas, o que levou a unha importante corrección na escala das distancias extragalácticas.
# Sistema CGS

| Sistema CGS |
| --- |
|

|  |
| --- |
|  Instancia de
sistema de unidades coherente  |
|  Subclase de
sistema métrico  |
|  Composto por
 electromagnetic unit system (en)  Unidades gaussianas (pt)  electrostatic system of units (en)  Unidades de Lorentz-Heaviside (pt)   |
|  |

 |
|

| Códigos e identificadores |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Freebase | /m/0csh0c  |

 |

 |
|

| Fontes e ligazóns |
| --- |
|  Descrito pola fonte
* *Enciclopedia técnica, 1ª edición* "Q87332447 "
* *Meyers Konversations-Lexikon, 4ª edición (1885–1890)* "Q19857605 , Q113559615 "
 |

 |
| Wikidata |

O **sistema centímetro gramo segundo, sistema ceguesimal** ou **sistema CGS** foi un sistema de unidades, un dos antecesores do Sistema Internacional de Unidades, baseado nas tres unidades da Mecánica, o centímetro (cm), o gramo (g) e mais o segundo (s). Na actualidade seguen a usarse as súas unidades básicas baixo a epígrafe de unidades ou submúltiplos das correspondentes do Sistema Internacional.

**Unidades do sistema ceguesimal ou sistema CGS**| Magnitude | Nome | Símbolo | Definición | Equivalencia no SI |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Lonxitude | centímetro | cm | cm | 0,01 m |
| Masa | gramo | g | g | 0,001 kg |
| Tempo | segundo | s | s | 1 s |
| Aceleración | gal | Gal | cm s−2 | 0,01 m s−2 |
| Forza | dina | dyn | g.cm/s−2 | 10−5 N |
| Enerxía | erguio, erg ou ergo | erg | dyn cm | 10−7 J |
| Potencia | erguio por segundo |   | erg s−1 | 10−7 W |
| Presión | baria | baria | dyn cm−2 | 0,1 Pa |
| Viscosidade cinemática | stokes | St | cm2s−1 | 10−4 m2s−1 |
| Carga eléctrica | franklin ou statcoulomb | Fr | dyn½cm | 3,336 641 × 10−10 C |
| Potencial eléctrico | statvolt |   |   | 299,7925 V |
| Campo eléctrico | statvolt por cm |   | dyne Fr−1 |   |
| Fluxo magnético | maxwell | Mx | G cm2 | 10−8 Wb |
| Densidade de fluxo magnético | gauss | Gs, G | Mx cm−2 | 10−4 T |
| Intensidade do campo magnético | oersted | Oe |   | (103/4π) A/m |
| Intensidade de corrente | statamperio |   |   | 3.335 641 × 10−10 A |
| Resistencia eléctrica | statohmio |   |   | 8.987 552 × 1011 Ω |
| Capacitancia | statfaradio ou «centímetro» | «cm» |   | 1,113 × 10−12 F |
| Indutancia | stathenrio |   |   | 8,988 × 1011 H |
| Número de onda | kayser |   |   | 1 cm−1 |
| Brillo fotométrico | stilb | sb |   | 1 cd/cm2 |

## Notas

## Véxase tamén

### Outros artigos

* Física
* Sistema de unidades
* Conversión de unidades
# Micro-

*Esta artigo é sobre o prefixo 'micro-'. Micro é tamén un termo utilizado para microcomputador.*
**Micro** é un prefixo do Sistema Internacional de Unidades denotando un factor de 10−6 (un millonésimo). O símbolo para este é o (µ). En circunstancias onde só o alfabeto latino estiver dispoñíbel, pode ser escrito coa letra u: *um* para µm, ou *uV* para µV.

Confirmado en 1960, o prefixo vén do grego μικρός (transliterado: mik*ros*), significando *pequeno*.

Comunmente, fóra do ámbito científico, o prefixo significa "moi pequeno".

No caso da unidade de medida µm (micrómetro) é mais común usar o equivalente **micron**, co mesmo símbolo. Un micron é unha millonésima de metro (ou unha milésima de milímetro).

|  |  |
| --- | --- |
| **Prefixos do Sistema Internacional de Unidades** | **Prefixos binarios** |
| 10n | Prefixo decimal | Símbolo | Escala curta | Escala longa | Equivalente decimal | Valor binario | Prefixo binario | Símbolo |
| 1024 | yotta- | Y | Septillón | Cuadrillón | 1 000 000 000 000 000 000 000 000 | 280 B | yobi- | YbB |
| 1021 | zetta- | Z | Sextillón | Millar de trillón | 1 000 000 000 000 000 000 000 | 270 B | zebi- | ZbB |
| 1018 | exa- | E | Quintillón | Trillón | 1 000 000 000 000 000 000 | 260 B | exbi- | EbB |
| 1015 | peta- | P | Cuadrillón | Millar de billón | 1 000 000 000 000 000 | 250 B | pebi- | PbB |
| 1012 | tera- | T | Trillón | Billón | 1 000 000 000 000 | 240 B | tebi- | TbB |
| 109 | xiga- | G | Billón | Millar de millón | 1 000 000 000 | 230 B | xibi- | GbB |
| 106 | mega- | M | Millón | Millón | 1 000 000 | 220 B | mebi- | MbB |
| 103 | quilo- | k | Millar | Millar | 1 000 | 210 B | quibi- | kbB |
| 102 | hecto- | h | Centena | Centena | 100 |  |  |  |
| 101 | deca- | da | Decena | Decena | 10 |  |  |  |
| 100 | *ningún* | *ningún* | Unidade | Unidade | 1 | 20 | *ningún* | B |
| 10−1 | deci- | d | Décimo | Décimo | 0,1 |  |  |  |
| 10−2 | centi- | c | Centésimo | Centésimo | 0,01 |  |  |  |
| 10−3 | mili- | m | Milésimo | Milésimo | 0,001 |  |  |  |
| 10−6 | micro- | µ (u\*) | Millonésimo | Millonésimo | 0,000 001 |  |  |  |
| 10−9 | nano- | n | Billonésimo | Milésimo de millonésimo | 0,000 000 001 |  |  |  |
| 10−12 | pico- | p | Trillonésimo | Billonésimo | 0,000 000 000 001 |  |  |  |
| 10−15 | femto- | f | Cuadrillonésimo | Milésimo de billonésimo | 0,000 000 000 000 001 |  |  |  |
| 10−18 | atto- | a | Quintillonésimo | Trillonésimo | 0,000 000 000 000 000 001 |  |  |  |
| 10−21 | zepto- | z | Sextillonésimo | Milésimo de trillonésimo | 0,000 000 000 000 000 000 001 |  |  |  |
| 10−24 | yocto- | y | Septillonésimo | Quadrillonésimo | 0,000 000 000 000 000 000 000 001 |  |  |  |
| \* Pode ser escrito como 'u' se o 'µ' non estiver dispoñíbel, como en '10uF'. Para o uso en informática dos prefixos con valores 103 ou superiores, véxase prefixo binario. |

## Véxase tamén

### Outros artigos

* Sistema Internacional de Unidades
* Prefixo binario
# Microcontrolador

| Microcontrolador |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
|

|  |
| --- |
|  |

 |

 |
|

|  |
| --- |
|  Subclase de
circuíto integrado procesador  |
|  Parte de
 single-board microcontroller (en)   |
| Despregar
 Composto por
 primary memory (en)  ROM procesador  |
|  Uso
sistema incrustado  |

 |
|

| Códigos e identificadores |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Freebase | /m/058v5  |
| OpenAlex | C173018170  |

 |

 |
| Wikidata C:Commons |

Un **microcontrolador** (MCU) é un computador programable nun circuíto integrado optimizado para controlar equipos electrónicos; é un tipo de microprocesador pechado, xa que no microcontrolador todas as partes do ordenador están no seu interior.

## Microprocesadores

* Atmel
	+ AVR
* Hitachi
	+ H8
* Holtek
	+ HT8
* Intel
	+ 8 bits
		- 8XC42
		- MCS51
		- 8xC251
	+ 16 bits
		- MCS96
		- MXS296
* National Semiconductor
	+ COP8
* Microchip
	+ Gama baixa (Familia 12Cxx de 12 bits) (p.e. PIC12C508)
	+ Gama media (Familia 12Fxx, 16Cxx e 16Fxx de 14 bits)(p.e. PIC16F84)
	+ Gama alta (18Cxx e 18Fxx de 16 bits) (p.e. PIC18F452)
	+ dsPIC (DSPs)
* Motorola
	+ 8 bits
		- 68HC05
		- 68HC08
		- 68HC11
	+ 16 bits
		- 68HC12
		- 68HC16
	+ 32 bits
	+ 683xx
* NEC
	+ 78K
* ST
	+ ST 62
	+ ST 7
* Texas Instruments
	+ TMS370
* Zilog
	+ Z8
	+ Z86E02

## Véxase tamén

### Ligazóns externas

* Fundamentales de PIC 16x84 Arquivado 27 de novembro de 2006 en Wayback Machine. Los principiantes dirigen para PIC 16x84 y electrónica.(en)
# Windows 98

| Windows 98 |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
|

|  |
| --- |
|  |

 |

 |
|

|  |
| --- |
|  Instancia de
sistema operativo  |
|  Subclase de
Windows 9x (pt)   |
|  Composto por
 WINFILE.EXE Microsoft Windows 98 Second Edition (en)   |

 |
|

| Características |
| --- |
|  Formato de distribución
3½-inch floppy disk (en)  CD-ROM  |
|  Lingua
múltiples linguas  |
|  Plataforma
 Intel Architecture  |
|  Licenza
licenza de propiedade Microsoft Software Assurance (en)   |

 |
|

| Implicados |
| --- |
|  Desenvolvedor/a
 Microsoft  |

 |
|

| Datas |
| --- |
|  Fundación / creación
25 de xuño de 1998  |
|  Descontinuación
11 de xullo de 2006  |
|  Data de publicación
25 de xuño de 1998  |

 |
|

| Historia |
| --- |
|  Parte da serie
Windows 9x (pt)   |
|  Precedido por
 Windows 95 (24 de agosto de 1995 - )  |
|  Sucedido por
 Windows Me (19 de xuño de 2000 - )  |
|  Versións
4.10.1998 4.10.2222A (5 de maio de 1999)  |

 |
|

| Códigos e identificadores |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Freebase | /m/0k0b\_  |

 |

 |
| Wikidata C:Commons |

**Windows 98** é un sistema operativo que Microsoft lanzou ao mercado o 25 de xuño de 1998. Basicamente era unha revisión de Windows 95, e como el era híbrido entre os 16 bit e os 32 bit pero máis grande e lento. A primeira versión tivo problemas de compatibilidade e de estabilidade que se traducían en que o ordenador quedábase bloqueado e aparecese unha pantalla azul para indicar un fallo. Tiña soporte para AGT, USB e podíase conectar a múltiples monitores.

O 10 de xuño de 1999 saíu Windows 98 Second Edition que solucionaba moitos dos pequenos fallos da primeira versión.

---

|  |  |
| --- | --- |
|  |  *Este artigo sobre informática é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.*  *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---
# Software de edición de son

O **software de edición de son** é calquera software ou programa informático que permite editar e xerar datos de son. O software de edición de son pódese implementar total ou parcialmente como unha biblioteca, como unha aplicación informática, como unha aplicación web ou como un módulo cargable do núcleo. Os **editores de ondas** son editores de son dixital. Hai moitas referencias de software dispoñibles para realizar esta función. A maioría pode editar música, aplicar efectos e filtros e axustar canles estéreo.

As estacións de traballo de son dixital (*digital audio staion*, DAW) constan de software en gran medida, e normalmente están compostas por moitos compoñentes distintos de paquetes de software, a través dunha interface gráfica de usuario unificada usando GTK, Qt ou outra biblioteca para os widgets GUI. Os DAWs úsanse para gravar ou producir música, efectos de son e moito máis.

## Notas

## Véxase tamén

### Outros artigos

* Software de procesado de efectos
* Sintetizador de software
# Microelectrónica

A **microelectrónica** é a aplicación da ciencia electrónica a compoñentes e circuítos de dimensións moi pequenas, microscópicas e ata de nivel molecular para producir dispositivos e equipos electrónicos de dimensións reducidas pero altamente funcionais. O teléfono móbil, o microprocesador da CPU e a computadora tipo Palm son claros exemplos dos alcances actuais da tecnoloxía microelectrónica.

## Véxase tamén

* Nanotecnoloxía
* Chip

---

|  |  |
| --- | --- |
|  |  *Este artigo sobre ciencias é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.*  *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---
# Paralaxe

Paralaxe estelar
A **paralaxe** é a desviación angular da posición aparente dun obxecto, dependendo do punto de vista elixido.

A **paralaxe anual** é definida como a diferenza de posición dunha estrela vista da Terra e do Sol. Como non podemos ver a estrela do Sol, a observación é feita entre dous puntos opostos da órbita da Terra e o resultado dividido por 2. O parsec é a distancia para a cal a paralaxe anual é dun segundo de arco ou **arcseg**. Un parsec é igual a 3,26 anos luz.

A distancia dun obxecto en parsecs pode ser calculada do inverso da súa paralaxe. Por exemplo, a estrela mais próxima Alpha Centauri, ten unha paralaxe de 0.750". Por tanto ela esta a unha distancia de 1/0.750=1.33 parsecs ou aproximadamente 4.3 anos luz.

Paralaxe fotográfica ou erro de paralaxe
A **paralaxe fotográfica** ou **erro de paralaxe** é o desaxuste existente entre o observado a través do visor e o captado polo obxectivo da cámara. Non se da en cámaras dixitais e réflex. No primeiro tipo, o visor é unha pantalla que capta exactamente o mesmo que o obxectivo, e nas réflex a paralaxe corríxese mediante un sistema de espellos. Este erro de paralaxe dase entón exclusivamente en cámaras compactas con visor directo.

## Notas

---

|  |  |
| --- | --- |
|  |  *Este artigo sobre astronomía é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.*  *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---
# Modelo matemático

En ciencias aplicadas, un **modelo matemático** é un dos tipos de modelos científicos que emprega algún tipo de formulismo matemático para expresar relacións, proposicións substantivas de feitos, variábeIs, parámetros, entidades e relacións entre variábeis e/ou entidades ou operacións, para estudar comportamentos de sistemas complexos ante situacións difíciles de observar na realidade.

O termo **modelización matemática** utilízase tamén en deseño gráfico cando se fala de modelos xeométricos dos obxectos en dúas ou en tres dimensións.

O significado de *modelo matemático* en matemática fundamental porén é algo diferente. En concreto, en matemáticas trabállase con modelos formais. Un **modelo formal** para unha certa teoría matemática é un conxunto sobre o que definiron un conxunto de relacións unarias, binarias e trinarias, que satisfai as proposicións derivadas do conxunto de axiomas da teoría. A rama da matemática que se encarga de estudar sistematicamente as propiedades dos modelos é a **teoría de modelos**.

## Véxase tamén

### Bibliografía

* Ríos, Sixto (1995): *Modelización*. Madrid: Alianza Editorial. ISBN 978-84-206-2822-6.
* Stewart, James (2002): *Cálculo, Trascendentes Tempranas*. 4ª ed. México: Ed. Thomson Learning. ISBN 9706861270.

### Outros arttigos

### Ligazóns externas

* Tipos de modelos matemáticos *(en castelán)* Consultada o 25/12/2012.
* Modelación Matemática *(en castelán)* Consultada o 25/12/2012.

---

|  |  |
| --- | --- |
|  |  *Este artigo sobre matemáticas é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.*  *Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.* |

---
# Escaldo

Bersi Skáldtorfuson compón poesía após ser capturado polo rei Olavo Haraldson. Ilustración es de Christian Krohg.
Os **escaldos** (do termo *skald*) son poetas-guerreiros viquingos que pertencían á corte dos reis escandinavos durante a Idade Media.

Servían ós monarcas loándoos en composicións poéticas como os drápar que principalmente tiñan a función de exaltar a súa xenerosidade ou o heroísmo que amosaron nalgunha batalla. As súas obras constitúen a chamada poesía escáldica, caracterizada polo verso aliterativo e figuras retóricas, unha das cales era o kenning.

Famosos escaldos son protagonistas das sagas como por exemplo, Egill Skallagrímsson, da saga do seu mesmo nome.

O verdadeiro papel dun **escaldo** non era unicamente de compositor de poemas, na Idade Media tamén eran considerados cronistas, escritores, testemuñas da historia e, en certa medida, o seu perfil era como os xornalistas da actualidade. Olavo II de Noruega menciónao moi claramente pouco antes da batalla de Stiklestad:

*El chamou ós seus escaldos e ordenoulles entrar na sala da súa fortaleza. "Vós debedes estar aquí", dixo, "e ser testemuñas de todo o que pasará aquí. Entón non necesitaredes que ninguén vos diga nada, pois poderedes dicilo por vós mesmos e compoñer versos sobre iso máis tarde"*.
## Notas
# Alemán superior

| Alemán superior |
| --- |
| *Owerdeitsch*  |
|

|  |
| --- |
|  Instancia de
dialecto  |
|  Subclase de
linguas alto alemás  |
|  Nome orixinal
Owerdeitsch (gsw)  |

 |
| Propiedades |
| Clasificación lingüística |
|
linguaxe humana ↳ linguas indoeuropeas ↳ linguas xermánicas ↳ linguas xermánicas occidentais ↳ linguas alto alemás  |
|

| Localización |
| --- |
|  País
 Alemaña  Francia  Italia  Austria  Suíza  Liechtenstein  |
|  Mapas

|  |  |
| --- | --- |
|

|  |
| --- |
|  |

 |

 |

 |
|

| Códigos e identificadores |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Freebase | /m/037pdf  |

 |

 |
|

| Fontes e ligazóns |
| --- |
|  Descrito pola fonte
* *Meyers Konversations-Lexikon, 4ª edición (1885–1890)* "Q112790862 "
 |

 |
| Wikidata C:Commons |

O **alemán superior** (en alemán *Oberdeutsch*) é un conxunto magno de dialectos xermánicos da lingua alemá que se falan no sur de Alemaña, en Austria, en Suíza, en Francia e no norte de Italia. Este conxunto diferénciase do alemán central pola segunda mutación consonántica que se lle aplicou, nese sentido pertencen o alemánico e bávaro a devandito grupo.

Os grupos de dialectos fráncicos o fráncico oriental e fráncico meridional fálanse na zona de transición entre alemán superior e alemán central, na liña de Main. Por iso dependendo do dialecto que se trate dentro destes grupos, inclúeselle tamén dentro do grupo alemán central, o que contrae moita discordia lingüística. Dentro do alemán superior está tamén o dialecto extinguido longobardo.