# Gliros

| Gliros |
| --- |
| *Glires* Carl von Linné **1758**  |
|

|  |  |
| --- | --- |
|

|  |
| --- |
|  |

 |

 |
|

|  |
| --- |
|  Instancia de
taxon  |
|  Estudado por
glirology (en)   |
|  Categoría taxonómica
grandorder (en)   |

 |
| Clasificación taxonómica |
|

|  |
| --- |
|  |
| **Superreino** | Holozoa |
| **Reino** | Animalia |
| **Filo** | Chordata |
| **Clase** | Mammalia |
| **Sen valor** | **Glires**  Linnaeus, 1758 Glires  |
|  |

 |
|

| Datas |
| --- |
|  Período de aparición
Daniano  |

 |
|

| Códigos e identificadores |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Freebase | /m/050j6d  |
| EOL | 4530224  |

 |

 |
| Wikidata C:Commons |

Coello (*Oryctolagus cuniculus*).
Pica alpina (*Ochotona dauurica*).
O dos **gliros** (*Glires*) é un clado (ás veces clasificado como granorde, taxon situado entre superorde e mirorde) dos euarcontogliros que comprende as ordes dos roedores e os lagomorfos (coellos, lebres e picas).

## Características

A súa característica exterior máis notábel é o gran desenvolvemento dos incisivos: perderon os primeriros incisivos superiores e inferiores, os terceiros incisivos inferiores, os caninos e os primeiros premolares. Os segundos incisivos tamén desapareceron, pero no seu lugar teñen grandes segundos incisivos de leite de crecemento continuo. A súa dentición mostra polo tanto un grande espazo baleiro entre os incisivos e os segundos premolares: o diastema.

## Taxonomía

### Descrición

O grupo dos gliros foi establecido por Linneo na 10ª edición do seu *Systema Naturae*.

### Etimoloxía

O termo do latín científico *Glires* está tirado do latín *glīrēs*, plural de *glīs*, "leirón".

### Clasificación

Segundo o NCBI, na actualidade recoñécense dentro dos *Glires* as seguintes dúas ordes:

* Glires
	+ Orde *Lagomorpha* - lagomorfos
	+ Orde *Rodentia* - roedores

## Filoxenia

A hipótese de que estes animaais constitúen un grupo monofilético foi longamente debatida sobre a base de evidencias morfolóxicas, e estudos morfológicos recentes apoian a monofilia dos gliros. En particular, o descubrimento de novo material fósil de membros basais dos gliros, especialmente dos xéneros *Mimotona*, *Gomphos*, *Heomys*, *Matutinia*, *Rhombomylus* e *Sinomylus*, ayudou a pechar a brecha entre os roedores máis típicos e os lagomorfos. Datos baseados no ADN nuclear respaldan que *Glires* é un grupo irmán de *Euarchonta*, para formaren *Euarchontoglires*, pero algúns datos xenéticos tanto do ADN nuclear como do ADN mitocondrial foron menos favorábeis. Un estudo que investigou os datos de ausencia de retrotransposóns respalda de maneira inequívoca a hipótese de *Glires*. Estudos recientes sitúan a *Scandentia* como irmán dos *Glires*, invalidando a *Euarchonta*.

### Relacións filoxenéticas

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Euarchontoglires |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|   |

|  |  |
| --- | --- |
|   |
Scandentia (escandentios)  |
|   |
| **Glires** |

|  |  |
| --- | --- |
|   |
Rodentia (roedores)  |
|   |
|   |
Lagomorpha (coellos, lebres, picas)  |
|   |

 |
|   |

 |
|   |
| Primatomorpha |

|  |  |
| --- | --- |
|   |
Dermoptera (lémures voadores)  |
|   |
|   |

|  |  |
| --- | --- |
|   |
Primates (†Plesiadapiformes, Strepsirrhini, Haplorrhini)  |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

 |
|   |

## Notas

## Véxase tamén

### Bibliografía

* Asher, R. J.; Meng, J.; Wible, J. R. et al. (2005). "Stem Lagomorpha and the antiquity of Glires". *Science* **307** (5712): 1091–1094. PMID 15718468. doi:10.1126/science.1107808.
* Madsen, O.; Scally, M.; Douady, C. J. et al. (2001). "Parallel adaptive radiations in two major clades of placental mammals". *Nature* **409** (6820): 610–4. PMID 11214318. doi:10.1038/35054544.
* Meng, J.; Hu, Y. & Li, C. (2003). "The osteology of *Rhombomylus* (Mammalia, Glires): implications for phylogeny and evolution of Glires". *Bull. Am. Mus. Nat. Hist.* **275**: 1–247. doi:10.1206/0003-0090(2003)275<0001:TOORMG>2.0.CO;2.
* Meng, J. & Wyss, A. R. (2001). "The morphology of *Tribosphenomys* (Rodentiaformes, Mammalia): phylogenetic implications for basal Glires". *J. Mammal. Evol.* **8** (1): 1–71. doi:10.1023/A:1011328616715.
* Murphy, W. J.; Eizirik, E.; Johnson, W. E.; Zhang, Y. P.; Ryder, O. A. & O'Brien, S. J. (2001). "Molecular phylogenetics and the origins of placental mammals". *Nature* **409** (6820): 614–8. PMID 11214319. doi:10.1038/35054550.
* Arnason, U.; Adegoke, J. A.; Bodin, K. et al. (2002). "Mammalian mitogenomic relationships and the root of the eutherian tree". *Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A.* **99** (12): 8151–6. PMC 123036. PMID 12034869. doi:10.1073/pnas.102164299. Arquivado dende o orixinal o 17 de maio de 2008. Consultado o 17 de setembro de 2015.
* Kriegs, J. O.; Churakov, G.; Jurka, J.; Brosius. J. & Schmitz. J. (2007). "Evolutionary history of 7SL RNA-derived SINEs in Supraprimates". *Trends Genet.* **23** (4): 158–61. PMID 17307271. doi:10.1016/j.tig.2007.02.002.  as PDF

### Outros artigos

* Mamíferos
* Euterios
* Euarcontogliros
* Lagomorfos
* Roedores
* Taxonomía dos mamíferos

### Ligazóns externas

* *Glires* no NCBI.
* *Glires* na EOL.
* Familias e subfamilias de *Glires* na ADW.
* *Glires* Arquivado 03 de marzo de 2016 en Wayback Machine. en Tree of Life.