Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Kozhikode

Calicut anns a' bhliadhna 1572
Is e port mara de Cearala, na h-Innseachan, a tha ann an **Kozhikode** a tha na laighe aig 75° 47' Ear, 11° 15' Tuath.

Bha Calicut na cathair malairt air leth bheartach anns an 15mh linn. B' e Calicut am prìomh phort Innseach air an do rinn Bhasco da Gama air a' chiad bòidse do na h-Innseachan ann an 1498.

Chuir na Portagailich ionnsaigh air a' bhaile an 1509, ach chaidh an iomain air ais dà thrup. Stèidhich na Frangaich Ionad malairt aig Calicut an 1698, a mhair sìos gu na 1930an. Fhuair na Breatannaich seilbh air a' bhaile an 1792 agus chum na Breatannaich greim air mun d'fhuair na h-Innseachan saorsa an 1948.
# 4 an Giblean

|  |
| --- |
|  <<       **an Giblean**       >>  |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 |  |  |  |  |  |

'S e **4 an Giblean** an 94mh latha dhen bhliadhna a rèir a' Mhìosachain Ghriogaraich (95mh ann am bliadhna-leum). Tha 271 latha air fhàgail gus deireadh na bliadhna.

## Tachartasan

Seumas I, air a pheantadh
* 1406 - Thòisich Seumas I air rìoghachadh mar Rìgh Alba (gu 21 an Gearran 1437).
* 1721 - Bha Robert Walpole na Phrìomh-mhinistear na Breatainn Mòire, gu 11 an Gearran 1742.

## Breithean

* 1928 - Maya Angelou, bard, sgriobhadair as na Staitean Aonaichte

## Bàsan

Martin Luther King, Jr.
* 1406 - Raibeart III, Rìgh Alba.
* 1878 - Joaquín Mosquera, ann am Bogotá. Fear-poileataigs à Coloimbia.
* 1907 - Alasdair MacGilleBhàin ann an Sruighlea, cànanaiche à Balguish ann am Bàideanach.
* 1929 - Carl Benz, ann an Ladenburg. Innleadair às a' Ghearmailt.
* 1932 - Wilhelm Ostwald, ann an Leipzig. Ceimigear às a' Ghearmailt.
* 1968 – Martin Luther King, ann an Atlanta. Fear-iomairt às na Stàitean Aonaichte.
* 2013 - Roger Ebert, ann an Chicago (Illinois). Sgrìobhadair às na Stàitean Aonaichte.

## Fèillean
# Bermuda

Bermuda

British overseas territory, administrative territorial entity| Pàirt de | European Union tax haven blacklist, An Roinn Charaibeach  |
| Cur air cois | 1612  |
| Ainm oifigeil | Bermuda, Bermudy  |
| Ainm dùthchasach | Bermuda  |
| Ainmichte às dèidh | Juan de Bermúdez  |
| Cànan oifigeil | Beurla  |
| Laoidh | God Save the King  |
| Motto | Quo Fata Ferunt, Whither the Fates carry (us), Каквото съдбата донесе  |
| Mòr-roinn | Aimearaga a Tuath  |
| Dùthaich | Rìoghachd Aonaichte  |
| Prìomh-bhaile | Hamilton  |
| Sgìre riaghaltais ionadail | British overseas territory  |
| Roinn-tìde | UTC−04:00  |
| Suidheachadh cruinn-eòlais | Bermuda Islands  |
| Domhan-leud is -fhad | 32°19′12″N 64°44′24″W  |
| Basic form of government | British overseas territory, constitutional monarchy  |
| Ceannard na stàite | John Rankin  |
| Oifis aig ceann an riaghaltais | Premier of Bermuda  |
| Ceannard an riaghaltais | E. David Burt  |
| Executive body | Cabinet of Bermuda  |
| Legislative body | Parliament of Bermuda  |
| Highest judicial authority | Supreme Court of Bermuda  |
| Central bank | Bermuda Monetary Authority  |
| Diplomatic relation | Na Stàitean Aonaichte  |
| Ball de | World Customs Organization  |
| Currency | Bermudian dollar  |
| Driving side | left  |
| Electrical plug type | NEMA 1-15, NEMA 5-15  |
| Language used | Beurla  |
| Làrach-lìn |   |
| Top-level Internet domain | .bm  |
| Main regulatory text | Constitution of Bermuda  |
| Bratach | flag of Bermuda  |
| Gearradh-arm | Coat of arms of Bermuda  |
| Geography of topic | geography of Bermuda  |
| Separated from | Colony of Virginia  |
| Related category | Category:Bermuda-related lists  |
| Open data portal | bermuda.io  |
| Economy of topic | economy of Bermuda  |
| Demographics of topic | demographics of Bermuda  |
| Commonwealth Sport country code | BER  |
| Telephone country code | +1441  |
| Emergency phone number | 911  |
| Maritime identification digits | 310  |
| Caractar Unicode | 🇧🇲  |
| Category for maps or plans | Category:Maps of Bermuda  |

  From Wikidata
'S e dùthaich eileanach anns a’ Chuan Siar a tha ann am **Bearmùda** neo **Bearmiùda** (Beurla: *Bermuda*). Tha i na laighe aig astar 1770 cilemeatair san taobh an ear na Stàitean Aonaichte agus 1350 cilemeatair deas air Halifax , Alba Nuadh. Tha Hamilton na phrìomh-bhaile aice.

'S e Bermuda aon de na *British overseas territory* as sine a tha ann an.

Tha an eaconomaidh gu math làidir ann am Bermuda, gu h-àraidh anns an roinn ionmhasail agus ann an roinn na turasachd.

Mar sin dheth bha an Làn-thoradh dùthchail gach pearsa (GDP) am fear as àirde air feadh an t-Saoghail anns a’ bhliadhna 2005.

Tha Bermuda cliùiteach airson na *Bermuda shorts* agus am *Bermuda triangle*.
# Dubai

|  |
| --- |
| **Dubai دبي** |
| **Suidheachadh** |
| **Dùthaich** | Na h-Iomaratan Arabach Aonaichte |
| **Co-chomharran** | 25° 15′ T 55° 17′ E |
| **Feartan fiosaigeach** |

'S e baile mòr anns na h-Iomaratan Arabach Aonaichte a tha ann an **Dubai** (Arabais: دبي). Chaidh Sheikh Mohammed al-Maktoum na riaghladair na stàite aig neo-eisimeileachd nan iomaratan ann an 1971 agus tha e an sàs fhathast.

Tha campas aig Oilthigh Heriot-Watt ann an Dubai.

## Iomraidhean
# Washington, D.C.

*Airson aistean eile faic Washington*

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| **Washington, D.C.**

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| **Bratach a' bhaile** | **Gearradh-arm no Seula** |

 |
|  |
| **Suidheachadh** |
| **Dùthaich** | na Stàitean Aonaichte |
| **Ceàrn** | District of Columbia |
| **Co-chomharran** | 38° 53′ 42″ T 77° 02′ 12″ I |
| **Feartan fiosaigeach** |
| **Farsaingeachd** | 177.0 km² |
| **Àireamh-shluaigh** | 601,723 (2010) |
| **Dlùths** | 3,399.56/km² |
| **Àireamh fòn** | +01-202 |
| **Duilleag oifigeil** |  |

'S e prìomh-bhaile nan Stàitean Aonaichte a th' ann an **Washington, D.C.** Chaidh Washington D.C. a stèidheachadh a dh'aona gnothach gu bhith na phrìomh bhaile. Tha na litrichean D.C. a' seasamh airson District of Columbia. Tha sin a' ciallachadh gur e siorrachd àraidh an Riaghaltais Fheadarail 's chan e stàite a th' ann an District of Columbia. Tha na trì roinnean an riaghaltais, an Riaghaltas fhèin, na cùirtean, agus a' Còmhdhail, stèidhte ann an Washington, D.C. Tha 601,723 duine a' fuireach an seo.

## Eachdraidh

Chaidh an District of Columbia stèidheachadh fo Bhun-reachd nan Stàitean Aonaichte ann an 1790. Chaidh e a roinneadh bho Virginia agus Maryland. An toiseach 's e dùthaich cheàrnagach a bh' ann an District of Columbia le 10 mìle air gach taobh, rud a rinn 100 mìle cheàrnagach air fad a bh' air gach taobh na h-aithne Potomac. Ann an 1847, chaidh am pàirt a bhuineadh do Virginia bho thùs a thoirt air ais do Virginia. Mar sin, tha an District of Columbia gu lèir air an taobh a tuath na h-aithne Potomac.

Chan eil an District of Columbia na stàite mar Virginia neo Maryland agus air sgàth sin, chan eil an District air a riochdachadh anns an t-Seanaid neo anns an Taigh nan Riochdairean. Agus cha do ghabh an District pàirt anns na iomairtean-taigh a' cheann-suidhe gu ruige 1961 nuair a chaidh an 23mh atharrachadh a' Bun-reachd a chuir an sàs. Bho sin a-mach, tha còir aig an District of Columbia pàirt a ghabhail annta le tha trì bhòtaidhean aice.

## Daoine ainmeil

* Samuel L. Jackson: (1948). Actair.

## Bailtean co-cheangailte

* Dakar
* Pretoria

## Cruinn-eòlas

Tha na Channeled scablands, roinn gheo-eòlach inntinneach, suidhichte ann an Washington, D.C.

 *Washington Monument*, an *White House* air a' chùlaibh
## Ceanglaichean a-mach

* Riaghaltas na sgìre

## Iomraidhean

Stàitean de na Stàitean Aonaichte

Alabama • Alasca • Arizona • Arkansas • Calafòrnia • Carolina a Deas • Carolina a Tuath • Colorado • Connecticut • Dakota a Deas • Dakota a Tuath • Delaware • Eabhraig Nuadh • Florida • Hampshire Nuadh • Hawaii • Idaho • Illinois • Indiana • Iowa • Jersey Nuadh • Kansas • Kentucky • Louisiana • Meagsago Nuadh • Maine • Maryland • Massachusetts • Michigan • Minnesota • Mississippi • Missouri • Montana • Nebraska • Nevada • Ohio • Oklahoma • Oregon • Pennsylvania • Rhode Island • Seòirsia • Tennessee • Texas • Utah • Vermont • Washington • Virginia • Virginia an Iar • Wisconsin • Wyoming

+ Ceàrn: Washington, D.C. (District of Columbia)
# Eòlas-inntinn

Postar airson Meur na h-Alba de Chomann Saidhgeolais Bhreatainn
‘S e sgrùdadh saidheansail na h-inntinne, na h-eanchainne agus giùlain a th’ anns an **eòlas-inntinn** (ainmean eile: **inntinn-eòlas** / **saiceolas** / **saidhgeolas**). Tha na cuspairean a’ gabhail a-steach smaoineachadh, lèirsinn, cuimhne, neurò-eòlas, sgilean gluasadach, tòcaidhean, giùlan ainmhidhean, fàsmhorachd phàistean, sòisealta, pearsantachd. Am measg nan dreuchd tha clionaicail, comhairleachadh, spòrs agus slàinte, obair, foghlam, eucoireachd.
# Acair (talamh)

Is e **acair** tomhas fearainn co-ionnan ri 20 de slabhraidh cheàrnach air neo 4,840 slat ceàrnach. Is e a tha ann an slabhraidh (neo slabhraidh-ghuinteir) aonad faid co-ionnan ri 66 troigh, neo 1/80mh mìle. Tha an slabhraidh-ghuinteir co-ionnan ri 20.117m.

Mar sin, is meud acair do phìos fearainn ceithir cearnachd a tha mu 40m de leud agus 200m a dh'fhaid (40m x 200m). Is e a tha ann an heactair, ceàrnag fearainn a tha 100m x 100m (=10,000m2). Mar sin tha beagan nas lugha na 2.5 acair ann an heactair.
# Sgioba nàiseanta criogaid Shasainn

Tha **Sgioba naiseanta criogaid Shasainn** fear den sgiobaichean mora aig criogaid, agus am fear as sine. Bha iad sa h-uile Cupa an t-Saoghail.

Gu mi-fhortanach, bidh moran Albannaich is Cuimrich a' cluich airson Sasainn, mar a tha e an sgioba naiseanta aca, ach chan eil sin fior idir - tha Sgioba naiseanta criogaid na Cuimrigh is Alba ann. Tha iad a' cluich ann an gorm, dearg is geal mar bratach an aonaidh ged nach e sgioba Bhreatannach a tha ann.
# Omàn

| سلطنة عُمان Sultanate of Oman |
| --- |
|  Bratach |  Gearradh-arm |
|  |
| Laoidh Nàiseanta |
| *Nashid as-Salaam as-Sultani* |
| Cànan(an) oifigeil | Arabais |
| Prìomh-bhaile | Muscat |
| Baile as motha | Muscat |
| Riaghaltas | Monarcachd |
| Sultan | Vacant |
| Stèidheachadh |
| Neo-eisimeileachd bhon Phortagail | 1651 |
| Farsaingeachd |
| Iomlan | 309,500 km² (70mh) |
| Àireamh-shluaigh (2006) |
| Iomlan | 3,204,897 (139mh) |
| Dlùths | 8.3/km² (182mh) |
| LTD/CCC (2007) |
| gach pearsa | $19,879 (44mh) |
| Roinn tìde | (UTC+4) |
| Ruith-airgid | Rial Omanach |
| Prìomh àrainn-lìn | .om |
| Còd Àireamh fòn | 968 |

Is e Sultanachd a tha ann an **Omàn** (IPA: [omaːn]) neo **Oman** (Arabais: سلطنة عُمان, thar-litreachadh: **Sulṭanachd Omàn**) a tha na dùthaich neo-eisimeileach ann an iar-dheas na h-Àisia.
Tha i suidhichte air a' cheàrnag ear-dheas den Rubha Mòr Arabach. Tha crìoch an iar-thuath mu choinneamh na h-Iomaratan Arabach Aonaichte , tha crìoch le Aràibia nan Sabhd dhan iar, agus le Iemen dhan iar-dheas. Tha oir na Mara Arabaich aige dhan deas agus dhan ear, agus Linne Omàin air an ear-thuath. Air barrachd an seo tha dà roinn dealaichte dhan Sultanaid, Madha agus Musandam a tha cuairtichte le ranntairean nan h-Iomaratan Arabach Aonaichte.

## Iomraidhean

## Ceanglaichean a-mach

* Encyclopaedia Britannica, *Omàn*
* BBC Fiosrachadh - *Omàn*

A *Wadi* ann an Omàn
Omàn