Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Am Muir Àigeanach

|  |
| --- |
| **Am Muir Àigeanach** |
|  |
|  |
| **Suidheachadh** |
| **Ainm dùthchail** | Αιγαίο Πέλαγος/Ege denizi |
| **Seòrsa** | Muir |
| **Farsaingeachd**  | 214,000km2 |
| **Fad** | 610km |
| **Leud** | 299km |
| **Mòr-roinn** | Aisia/Roinn-Eòrpa |
| **Dùthaich** |  A' Ghrèig  An Tuirc |
| **Làrach-lìn** | UNECE |

'S e muir air àirde an ear-dheas na Roinn-Eòrpa a th' anns **a' Mhuir Àigeanach** (Greugais: *Αιγαίο Πέλαγος*, Turcais: *Ege denizi*). Tha i suidhichte eadar Àisia agus an Roinn-Eòrpa agus bidh uisgeachan na Mara Duibhe a' sruthadh ann tro na Dàrdainealan. Tha a' mhuir 610km a dh'fhaide agus 299km a leud. Tha doimhneachd na Mara Àigeanaich 1,253m thar cheann, ged a tha i mòran nas doimhne ann an corra àite, fiù 's 3,543m. Tha salannachd mheadhanach aice, 3.91–3.92psu air grunnd na mara. ‘S ann dhan Mhuir Mheadhan-thìreach a sruthas uisgeachadh na Mara Àigeanaich.

Chan eil freumh-fhaclachd na mara seo idir soilleir ach tha e coltach gur ann à ainm an Rìgh Ghreugaich *Αἰγεύς* a tha e. Tha cuid eile dhen bheachd gun tàinig an t-ainm à *αἶγες*, a tha a'ciallachadh *tuinn*. 'S e *Muir Gheal* (Бяло море) a thathar a' toirt oirre ann an Sèirbis.

## Bailtean

* An Àithne
* Heraklion
* İzmir
* Urla

## Iomraidhean
# 1973

|  |
| --- |
| **Bliadhna:**
1970 |
1971 |
1972 |
**1973** |
1974 |
1975 |
1976 |
| **Deichead:**
1950an | 1960an | 1970an | 1980an | 1990an |

**MCMLXXIII**

## Tachartasan

* 10 an t-Iuchar - Fhuair na h-Eileanan Bhathama neo-eisimeileachd.
* Bhuannaich Ernst Otto Fischer agus Geoffrey Wilkinson an Duais Nobel ann an Ceimigeachd.
* Bhuannaich Patrick White an Duais Nobel ann an Litreachas.
* Bhuannaich Wassily Leontief an Duais Nobel ann an Eaconomachd.
* Ghabh Muammar al-Gaddafi (Libia) seilbh air an Raon Aozou, anns an t-Siad.

## Breithean

* 7 an Gearran - Irina Björklund ann an Danderyd, seinneadair agus actair às an t-Suain/Suòmaidh.
* 4 am Màrt - Pàdraig Harvie, neach-poileataigs Albannach.
* 11 an Cèitean - Bob Doris, neach-poileataigs à Alba.
* 18 an Giblean- Haile Gebrselassie, gille-ruith às an Itiop a bhuannaich dà bhonn òir aig na Olympics.
* 24 an Giblean - Lee Westwood ann an Worksop, Sasainn. Cluicheadair goilf.
* 8 an t-Iuchar - Valerii Zaluzhnyi, ann an Novohrad-Volynskyi. Saighdear agus seanailear às An Ucràin.
* 30 an t-Samhain - Angélica Ksyvickis Huck, ann an Santo André. Actair à Braisil.

## Bàsan

* 31 am Faoilleach - Ragnar Frisch, ann an Oslo. Eaconamaiche à Nirribhidh.
* 8 an Giblean - Pablo Picasso, ann am Mougins. Neach-ealain às an Spàinn.
* 21 an Cèitean - Grigore Moisil, ann an Ottawa. Matamataigear à Romàinia.
* 1 an Lùnastal - Nikos Zachariadis, ann an Surgut. Ceannard Pàrtaidh Comannach na Grèige.
* 6 an Lùnastal - Fulgencio Batista Zaldívar, ann am Marbella. Saighdear agus deachdaire à Cùba.
* 12 an Lùnasdal - Karl Ziegler, ann am Mülheim an der Ruhr. Ceimigear.
* 2 an t-Sultain - J.R.R. Tolkien, ann am Bournemouth. Sgrìobhadair à Sasainn.
* 23 an t-Sultain - Pablo Neruda, ann an Santiago. Bàrd às an t-Sile.
* 11 an t-Sultain - Salvador Allende, Neach-poileataigs agus làmh-lèigh às an t-Sile.
* 23 an Dàmhair - Douglas Young,eadar-theangaiche, bàrd, is àrd-ollamh neach-poileataigs Albannach.
* 11 an t-Samhain - Artturi Ilmari Virtanen, ceimigear à Suòmaidh.
* 27 an t-Samhain - Pearl S. Buck, sgrìobhadair Aimearaganach, ann an Danby, na Stàitean Aonaichte.
# 16 am Màrt

|  |
| --- |
|  <<       **am Màrt**       >>  |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 | 31 |  |  |  |  |

'S e **16 am Màrt** an 75mh latha dhen bhliadhna a rèir a' Mhìosachain Ghriogaraich (76mh ann am bliadhna-leum). Tha 290 latha air fhàgail gus deireadh na bliadhna.

## Tachartasan

Richard Stallman
## Breithean

* 1751 – James Madison, an ceathramh ceann-suidhe nan Stàitean Aonaichte.
* 1839 - Sully Prudhomme, sgrìobhadair às an Fhraing.
* 1953 - Richard Stallman, neach-dèanadais agus neach-prògramaidh às na Stàitean Aonaichte.

## Bàsan

* 1738 - George Bähr, neach-thogail Eaglais nam Ban ann an Dresden.
* 1940 - Selma Lagerlöf, ann an Sunne. Sgrìobhadair às an t-Suain.
* 1998 - Derek H. R. Barton, ann an Gravesend. Ceimigear à Sasainn.

## Fèillean