# Páras

| Páras |
| --- |
| Paris (fr)  |
|  |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Bratach  | Armas  |

 |
|  |
|  Túr Eiffel  |
|

---

 |
| Mana | «fluctuat nec mergitur» (24 Samhain 1853)  |
| Leasainm | Ville-Lumière  |
| Ainmnithe in ómós | Parisii (en)   |
| Suíomh |
|  |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia | © OpenStreetMap |
|  ﻿ / ﻿ |

 |
|  |
|  |
| Stát ceannasach | an Fhrainc |
| Eintiteas críochach riaracháin de chuid na Fraince | An Fhrainc mheitreapholaiteach |
| Réigiún na Fraince | Île-de-France |
| Public institution of intermunicipal cooperation with own taxation (en)  | Réigiún Cathrach Pháras  |
|  |
|  |
| Príomhchathair de | an Fhrainc Réigiún Cathrach Pháras  |
| Daonra |
| Iomlán | 2,103,778 (2023)  |
| • Dlús | 19,959.94 hab./km² |
| Teanga oifigiúil | an Fhraincis  |
| Tíreolaíocht |
| Suite san aonán críochach staitistiúil | Paris attraction area (en)  Unité urbaine de Paris  |
| Cuid de | Île-de-France  |
| Deoise | Ard-Deoise Caitliceach Pháras  |
| Achar dromchla | 105.4 km²  |
| Suite i nó in aice le limistéar uisce | An tSéin, Bassin de la Villette (en) , Canal Saint-Martin (en)  agus Canal de l'Ourcq (en)   |
| Airde | 48 m-28 m-27 m-127 m  |
| Pointe is airde | highest point of Paris (en)  (130.53 m)  |
| Ar theorainn le | LeathnaighMontrouge Saint-Mandé Ivry-sur-Seine Neuilly-sur-Seine Gentilly Aubervilliers (1860–) Saint-Ouen-sur-Seine (1860–) Boulogne-Billancourt (1860–) Le Pré-Saint-Gervais (1860–) Pantin (1860–) Issy-les-Moulineaux (1860–) Clichy (1860–) Montreuil (1860–) Charenton-le-Pont (1860–) Vanves (1860–) Bagnolet (1860–) Levallois-Perret (1867–) Les Lilas (1867–) Malakoff (1883–) Le Kremlin-Bicêtre (1896–) Saint-Cloud (1925–) Suresnes (1925–) Saint-Maurice (1929–) Puteaux (1929–) Vincennes (1929–) Joinville-le-Pont (1929–) Fontenay-sous-Bois (1929–) Nogent-sur-Marne (1929–) Hauts-de-Seine (1968–) Seine-Saint-Denis (1968–) Val-de-Marne (1968–) Saint-Denis (2025–)  |
| Sonraí stairiúla |
| Leanann sé/sí | Lutetia agus Paris Department (en)   |
| Cruthú | 3 haois "RCh" |
| Eachtra thábhachtach | LeathnaighComún Pháras (1871) Réabhlóid na Fraince (1789)  |
| Éarlamh | Geneviève de Paris  |
| Eagraíocht pholaitiúil |
| Comhlacht reachtach | Comhairle Pháras  |
| • Méara Pháras  | Emmanuel Grégoire (2026–)  |
| Eacnamaíocht |
| Buiséad | 7,561,800,000 € (2026)  |
| Aitheantóir tuairisciúil |
| Cód poist | 75116, 75001, 75002, 75003, 75004, 75005, 75006, 75007, 75008, 75009, 75010, 75011, 75012, 75013, 75014, 75015, 75016, 75017, 75018, 75019, 75020 agus 75000  |
| Lonnaithe i gcrios ama | UTC+01:00 UTC+02:00  |
| Glaochód | 1  |
|  |
| Cód ISO 3166-2 | FR-75C  |
| Cód NUTS | FR101  |
| Cód INSEE | 75  |
| Insee municipality code (en)  | 75056  |
|  |
| Eile |
|

---

 |
| Suíomh gréasáin | paris.fr  |
|

---

 |

Is é **Páras** (Fraincis: *Paris*) an chathair is mó san Frainc agus príomhchathair na tíre. Tá sé suite cois na Séine i dtuaisceart na Fraince, i lár den réigiún *Île de France*. Tá 2.153.600 duine ina gcónaí taobh istigh de theorainn na cathrach, agus tá 11.769.433 duine ina gcónaí i mórcheantar uirbeach Pháras (*aire urbaine*). Mar sin, tá Páras ar ceann de na mórcheantair uirbeacha san Eoraip.

Bhí Páras ina áit lonnaithe thábhachtach le dhá mhílaois anuas, agus sa lá atá inniu ann tá sé ar cheann de na príomhionaid maidir le cúrsaí gnó agus cultúrtha ar domhan. Tá tionchar aige ó thaobh chúrsaí polaitíochta, oideachais, siamsaíochta, meán, faisin, eolaíochta agus ealaíon de, agus cuireann an méid seo lena stádas mar cheann de na príomhchathair dhomhanda.

Is é Páras ceann de na cinn scríbe turasóireachta is coitinne sa domhan. Téann breis agus 45 milliún turasóir gach bliain go dtí Réigiún Pháras. Tá roinnt sainchomharthaí tíre íocónacha sa chathair mar aon le hinstitiúidí aithnidiúla agus páirceanna coiteanna.

## Sanasaíocht

Tagann an t-ainm "*Paris*" ó ainm a áitritheoirí, treibh Ghallach darb ainm "Parisii". Tugadh "Lutetia" (nó *Lutetia Parisiorum*, "Lutetia na bParisii") ar an gcathair le linn fhorghabháil na Rómhánach sa chéad aois go dtí an séú haois. Ach le linn réimeas Julian an Fealsamh (360-363) athainmníodh an chathair mar "Paris".

Measann daoine eile go dtagann ainm na treibhe *Parisii* ón bhfocal Gaillise *parisio*, a chiallaíonn "an lucht oibre" nó "na ceardaithe". Ó thús na fichiú haoise, tugtar *Paname*, focal béarlagair as Fraincis, ar Pháras chomh maith.

Tá a lán leasainmneacha ag Páras, agus is é "*La Ville-Lumière*" (Cathair an tSolais) an leasainm is coitinne díobh. Tagann an leasainm seo ó chlú na cathrach i rith Ré na hEagnaíochta mar lárionad oideachais agus, níos déanaí, mar gheall ar shoilsiú sráide a glacadh go luath sa chathair.

## Ceantair na Cathrach

Tá Páras roinnte i gceantair éagsúla. I measc na gceann is cáiliúla, tá:

* Champs-Élysées
* Avenue Montaigne
* Place de la Concorde
* Faubourg Saint-Honoré
* L'Opéra
* Montmartre
* Les Halles
* Le Marais
* Place de la Bastille
* Quartier Latin
* Montparnasse
* La Défense

## Aeráid

| **Páras – Aeráid** |
| --- |
| Mí | Eanáir | Feabhra | Márta | Aibreán | Bealtaine | Meitheamh | Iúil | Lúnasa | Meán Fómhair | Deireadh Fómhair | Samhain | Nollaig | Bliain |
| Meán-uasteocht an lae (°C) | 6.9 | 8.2 | 11.8 | 14.7 | 19.0 | 22.7 | 25.2 | 25.0 | 20.8 | 15.8 | 10.4 | 7.8 | 15.5 |
| Meán-íosteocht na h-oíche(°C) | 2.5 | 2.8 | 5.1 | 6.8 | 10.5 | 13.3 | 15.5 | 15.4 | 12.5 | 9.2 | 5.3 | 3.6 | 8.5 |
| Meán-bháisteach (mm) | 53.7 | 43.7 | 48.5 | 53.0 | 65.0 | 54.6 | 63.1 | 43.0 | 54.7 | 59.7 | 51.9 | 58.7 | 649.6 |
| *Foinse:*  |

*Place de la Concorde*
## Féach freisin

* Cathracha na Fraince

## Tagairtí