# 1991

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Iuwen: | 15e | 16e | 17e | 18e | 19e | 20e iuw | 21e | 22e | 23e | 24e | 25e |
| Jierren: | 1986 | 1987 | 1988 | 1989 | 1990 | 1991 | 1992 | 1993 | 1994 | 1995 | 1996 |

|  |
| --- |
|  **Kalinders** |
| Gregoriaanske kalinder   | 1991 *MCMXCI*  |
| Ab urbe condita | 2744 |
| Armeenske kalinder | 1440
*ԹՎ ՌՆԽ* |
| Etiopyske kalinder | 1983 – 1984 |
| Hebriuwske kalinder | 5751 – 5752 |
| Hindoekalinders |  |
| - *Vikram Samvat* | 2046 – 2047 |
| - *Shaka Samvat* | 1913 – 1914 |
| - *Kali Yuga* | 5092 – 5093 |
| Iraanske kalinder | 1369 – 1370 |
| Islamityske kalinder | 1412 – 1412 |
| Juliaanske kalinder   | Gregoriaansk min 13 dgn. |
| Sineeske kalinder | 4687 – 4688
丁午 – 戊未 |

**1991** is in gewoan jier dat begjint mei in tiisdei. (*Gregoriaanske kalinder foar 1991.*)

Dit jier makket ûnderdiel út fan it desennium fan 'e 1990-er jierren.

## Foarfallen

jannewaris
* 17 - Mei Operaasje Desert Storm begjint de Golfoarloch, wêrby't in brede koälysje fan lannen ûnder oanfiering fan 'e Feriene Steaten Koeweit befrijt fan 'e besetting troch Irak.

febrewaris
* 14 - Yn it Gelderske Culemborg, hat in ûntploffing yn in fjoerwurkfabryk plak, dy late ta 2 deaden en 20 á 30 ferwûnen.

maart
* 1 maart-5 april - Yn it noarden fan Irak brekt de Sânde Koerdysk-Arabyske Oarloch út (ek wol de Nasjonale Opstân neamd), wylst yn it suden de Sjiïtyske Opstân (of de *Sha'aban Intifada*) begjint. Beide konflikten kinne troch it Iraakske regear ûnderdrukt wurde as bliken docht dat de Feriene Steaten en harren bûnsgenoaten net fan doel binne om 'e opstannelingen aktyf te stypjen.
* 11 - Litouwen wurdt ûnôfhinklik fan 'e Sovjet-Uny.

april
* 9 - Georgje ropt de ûnôfhinklikheid út en makket him los fan 'e Sovjet-Uny.

maaie
* 18 - Somalilân (it eardere Britsk-Somalilân) ferklearret him ûnôfhinklik fan Somaalje.
* 21 - De Yndiaaske premier Rajiv Gandhi wurdt fermoarde by in selsmoardoanslach troch in Tamyl-ekstremist.
* 24 - Eritreä ropt de ûnôfhinklikheid út.

juny
* 15 - De fulkaan de Pinatubo, op 'e Filipinen, barst út. It is wrâldwiid de grutste útbarsting sûnt 1912.
* 25 - Kroaasje en Sloveenje roppe de ûnôfhinklikheid út en meitsje har los fan 'e Joegoslaavje.
* 26 - It Joegoslavyske Folksleger falt Sloveenje binnen. De Joegoslavyske Oarloggen begjinne.

july
* 1 - It Warsjaupakt wurdt formeel opheft.
* 31 - Erik Seerden, Rinse Bleeker en Thomas van der Meer winne yn Frjentsjer de 138ste PC. Erik Seerden wurdt útroppen ta kening.

augustus
* 18 - Jitiizer, Frysktalige popgroep fan Sint-Nyk, oprjochte.
* 19 - By de Augustuspûtsj besykje leden fan it regear fan 'e Sovjet-Uny om presidint Michail Gorbatsjov ôf te setten en syn herfoarmings werom te draaien. Dat mislearret, wêrnei't it útinoarfallen fan 'e Sovjet-Uny net mear te kearen is.
* 19 - Gagaûzje ferklearret him ûnôfhinklik fan Moldaavje.
* 20 - Estlân ropt de ûnôfhinklikheid út en makket him los fan 'e Sovjet-Uny.
* 21 - Letlân ropt de ûnôfhinklikheid út en makket him los fan 'e Sovjet-Uny.
* 24 - De Oekraïne ropt de ûnôfhinklikheid út en makket him los fan 'e Sovjet-Uny.
* 25 - Wyt-Ruslân ropt de ûnôfhinklikheid út en makket him los fan 'e Sovjet-Uny.
* 27 - Moldaavje ropt de ûnôfhinklikheid út en makket him los fan 'e Sovjet-Uny.
* 30 - Azerbeidzjan ropt de ûnôfhinklikheid út en makket him los fan 'e Sovjet-Uny.
* 31 - Kirgyzje en Oezbekistan roppe de ûnôfhinklikheid út en meitsje har los fan 'e Sovjet-Uny.

septimber
* 2 - Nagorno-Karabach ferklearret him ûnôfhinklik fan 'e Azerbeidzjan.
* 8 - Masedoanje ropt de ûnôfhinklikheid út en makket him los fan 'e Joegoslaavje.
* 9 - Tadzjikistan wurdt ûnôfhinklik fan 'e Sovjet-Uny.
* 21 - Armeenje wurdt ûnôfhinklik fan 'e Sovjet-Uny.

oktober
* 1 - Yn it ramt fan 'e Kroätyske Unôfhinklikheidsoarloch begjint it Belis fan Dubrovnik troch it Joegoslavyske leger.
* 27 - Turkmenistan wurdt ûnôfhinklik fan 'e Sovjet-Uny.

novimber
* 12 - By it Bloedbad fan Santa Cruz sjit it Yndonezyske leger yn East-Timor mear as 250 freedsume demonstranten dea.
* 23 - De Pakjesboat 12 fan Sinteklaas leit oan yn Hylpen.

desimber
* 6 - Under it Belis fan Dubrovnik berikke de artillerybesjittings fan 'e Kroätyske havenstêd troch it Joegoslavyske leger in hichtepunt.
* 16 - Kazachstan wurdt ûnôfhinklik fan 'e Sovjet-Uny.
* 21 - Súd-Osseesje ropt de ûnôfhinklikheid út en makket him los fan 'e Georgje.
* 25 - Ruslân wurdt ûnôfhinklik fan 'e Sovjet-Uny, dy't dêrmei ophâldt te bestean.

*datum ûnbekend*
* Tim Berners-Lee betinkt en ûntwikkelt de webbrowser en de markeartaal HTML, om wittenskiplike dokuminten tagonklik te meitsjen, letter brûkt foar it opmeitsjen fan siden foar ynternet.

## Berne

jannewaris
* 7 - Caster Semenya, Súdafrikaansk atlete
* 21 - Thomas van Zuiden, Frysk keatser
* 24 - Jett Rebel, Nederlânsk Multy-instrumintalist
* 31 - Nicole Koolhaas, Nederlânsk follybalster

febrewaris
* 10 - Merel Baldé, Nederlânsk sjongeres
* 21 - Yvonne Nauta, Frysk reedrydster

april
* 2 - Marjolijn Kroon, Nederlânsk kuorbalster
* 11 - James Magnussen, Australysk swimmer
* 20 - Marieke Lucas Rijneveld, Nederlânsk skriuwster
* 27 - Lara Gut-Behrami, Switsersk skyster
* 30 - Shelly Sterk, Nederlânsk presintatrise en dokumintêremakster

maaie
* 5 - Robin de Kruijf, Nederlânsk follybalster
* 9 - Majlinda Kelmendi, Kosovaarsk judoka
* 14 - Erica Fontes, Portegeesk pornoaktrise
* 17 - Gina Gerson, Russysk pornoaktrise
* 22 - Ilona Hoeksma, Frysk hurdfytster
* 23 - Nicole Sabouné, Sweedsk sjongster
* 28 - August Taylor, Amerikaansk pornoaktrise

juny
* 1 - Amy Pieters, Nederlânsk hurdfytster
* 7 - Emily Ratajkowski, Amerikaansk model
* 22 - Gabriella Paltrova, Amerikaansk pornoaktrise
* 28 - Kevin De Bruyne, Belgysk fuotballer

july
* 20 - Carla de Bruine, Frysk sjongeres
* 22 - Nadia Ali, Amerikaansk pornoaktrise

augustus
* 1 - Veronica Rodriguez, Fenezolaansk pornoaktrise
* 8 - Kody Keplinger, Amerikaansk skriuwster
* 25 - Stephan van Baarle, Nederlânsk politikus
* 27 - Katya Sambuca, Russysk stripper en neakenmodel

septimber
* 4 - Sosha Duysker, Nederlânsk presintatrise en ferslachjouster
* 9 - Kelsey Chow, Amerikaansk aktrise
* 12 - Dilan Yurdakul, Nederlânsk aktrise
* 16 - Douwe Amels, Frysk heechspringer
* 17 - Sanne Wevers, Frysk turnster
* 17 - Lieke Wevers, Frysk turnster
* 21 - Ingrid Andress, Amerikaansk sjongster
* 25 - Jan van der Bij, Frysk roeier
* 27 - Shay Evans, Portorikaansk pornoaktrise
* 27 - Dillion Harper, Amerikaansk pornoaktrise

novimber
* 4 - Adriana Chechik, Amerikaansk pornoaktrise
* 15 - Shailene Woodley, Amerikaansk aktrise
* 30 - Sean Lawless, Amerikaansk pornoakteur

*datum ûnbekend*
* Nice Leng'ete, Keniaansk minskerjochte-aktiviste

### Bisten

* 7 febrewaris - Eastland Cash, ferneamde fokbolle († 2005)
* *datum ûnbekend* - Wabe, filmhynder († 2015)

## Ferstoarn

jannewaris
* 1 - Charles B. Timmer, Nederlânsk skriuwer en dichter (\* 1907)
* 9 - Chris Baay, Nederlânsk akteur (\* 1904)
* 11 - Uke Tellegen-Veldstra, Frysk politikus (\* 1910)
* 17 - kening Olaf V fan Noarwegen (\* 1903)
* 19 - Dirk Matzer van Bloois, Nederlânsk politikus (\* 1907)
* 26 - Johnny van Doorn, Nederlânsk dichter (\* 1944)

febrewaris
* 18 - Maurits Troostwijk, Frysk jurist en politikus (\* 1914)

maart
* 3 - Clara Eggink, Nederlânsk dichter (\* 1906)
* 5 - Trijntje Jansma-Boskma, Aldste persoan fan Nederlân (\* 1882)
* 7 - Bruno Venturini, Italjaansk fuotballer (\* 1911)
* 12 - William Heinesen, Fêreusk skriuwer (\* 1900)
* 13 - Cor Witschge (Pipo de Clown), Nederlânsk akteur (\* 1925)
* 23 - Fons Jansen, Nederlânsk kabaretier (\* 1925)

april
* 3 - Graham Greene, Ingelsk skriuwer (\* 1904)
* 9 - Forrest Towns, Amerikaansk atleet (\* 1914)
* 14 - Pietje Feitsma, Frysk reedrider (\* 1918)
* 16 - David Lean, Ingelsk regisseur (\* 1908)
* 28 - Jean Goujon, Frânsk hurdfytser (\* 1914)
* 30 - Jo Smit, Frysk skriuwer en sjoernalist (\* 1916)

maaie
* 14 - Aladár Gerevich, Hongaarsk skermer (\* 1910)
* 23 - Jacob Kalma, Frysk predikant en skiedkundige (\* 1907)

juny
* 13 - Tabe Beintema, Frysk boekhanneler, frisiast en oersetter (\* 1912)
* 16 - Vicki Brown, Ingelsk sjongster (\* 1940)
* 27 - Klaas Bruinsma, Nederlânsk krimineel (\* 1953)
* 27 - Molly Geertsema, Nederlânske politikus (\* 1918)

july
* 4 - Adriaan Anker, Nederlânsk politikus (\* 1920)
* 10 - Adam Jaarsma, Frysk predikant, skriuwer en oersetter (\* 1914)
* 16 - Meindert de Jong, Frysk skriuwer (\* 1906)
* 21 - Helen Meany, Amerikaansk keunstdûkster (\* 1904)

augustus
* 5 - Soichiro Honda, Japanske ûndernimmer (\* 1906)
* 28 - Erich Schatzki, Dútsk yngenieur en fleanmasineûntwerper (\* 1898)

septimber
* 15 - Petronella Burgerhof, Nederlânsk turnster (\* 1908)
* 21 - Mirza Masood, Yndiaask hockeyer (\* 1906)
* 28 - Miles Davis, Amerikaansk muzikant en komponist (\* 1926)

oktober
* 15 - Hotze de Roos, Frysk berneboekeskriuwer (\* 1909)
* 17 - Tennessee Ernie Ford, Amerikaansk sjonger en akteur (\* 1919)
* 18 - Jan Broos, Frysk skiedkundige (\* 1913)

novimber
* 6 - Walle Melis Oppedijk van Veen, Nederlânsk politikus (\* 1906)
* 6 - Harriet Bland, Amerikaansk atlete (\* 1915)
* 12 - Oepke Plat, Frysk jirpelkeapman en koardirigint (\* 1897)
* 20 - Arthur Charles Hind, Yndiaask hockeyer (\* 1904)
* 23 - Klaus Kinski, Dútsk akteur (\* 1926)
* 24 - Freddie Mercury, Ingelsk sjonger (\* 1946)

desimber
* 1 - Pat O'Callaghan, Iersk kûgelslingerder (\* 1905)
* 9 - Gisèle Lestrange, Frânsk grafysk ûntwerper (\* 1927)
* 17 - Carl Shy, Amerikaansk basketballer (\* 1908)

*datum ûnbekend*
* Lamkje Hof-De Boer, Stellingwerfsk skriuwster en dichteresse (\* 1908)
* Helen Spalding, Ingelsk dichteresse (\* 1920)

## Literatuer

romans
* Lois McMaster Bujold, *Barrayar*

## Films

* *City Slickers*
* *Doc Hollywood*
* *Star Trek VI: The Undiscovered Country*
* *Terminator 2: Judgment Day*
* *Thelma & Louise*

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Jierren: | 1986 | 1987 | 1988 | 1989 | 1990 | 1991 | 1992 | 1993 | 1994 | 1995 | 1996 |
| Iuwen: | 15e | 16e | 17e | 18e | 19e | 20e iuw | 21e | 22e | 23e | 24e | 25e |

## Boarnen, noaten en referinsjes

|  |
| --- |
| **Boarnen, noaten en/as referinsjes:** |
|

---

Commons

|  |  |
| --- | --- |
| Wikimedia Commons |  Ofbylden dy't by dit ûnderwerp hearre, binne te finen yn de kategory 1991 fan Wikimedia Commons.
  |

 |