Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Ouest (Regiuun uun Kameruun)

|  |
| --- |
|  Tekst üüb Fering |

Det **Ouest Regiuun** uun Kameruun
Det **Ouest Regiuun** (üüb Fraansöösk: *Région de l'Ouest*, üüb Ingels: *West Region*) as ian faan dön tjiin regiuunen faan Kameruun. Det hee 1.720.047 lidj (2005). At hoodsteed as Bafoussam.

## Geografii

### Indialing faan Ferwalting

At regiuun hee aacht departmenten:

| # | Department | Hoodsteed | Koord |
| --- | --- | --- | --- |
| 1 | Bamboutos | Mbouda |  |
| 2 | Haut-Nkam | Bafang |
| 3 | Hauts-Plateaux | Baham |
| 4 | Koung-Khi | Bandjoun |
| 5 | Ménoua | Dschang |
| 6 | Mifi | Bafoussam |
| 7 | Ndé | Bangangté |
| 8 | Noun | Foumban |

## Kwelen
# Bamenda

|  |  |
| --- | --- |
| Bamenda (Kamerun)

|  |
| --- |
|   |

 |
| **Bamenda** uun Kameruun |

**Bamenda** as det traadgratst steed uun Kameruun. At steed leit uun a süüdwaast faan't lun. Det hee 269.530 lidj (2008). Det as at hoodsteed faan det Nord-Ouest Regiuun.

## Kwelen
# Bandiagara

|  |
| --- |
| Tekst üüb Öömrang |

BandiagaraSteed uun Maali

Gemeend uun Maali| Stoot | Maali |
| Hoodsteed faan | Bandiagara |
| Leit diar uun | Mopti, Bandiagara |
| Tidjsoon | Greenwich Mean Time |
| Geog­raa­fisk koor­di­naa­ten | 14°21′0″N 3°36′40″W |
| Iin­we­ner­taal | 25.564 |
| Hööchde auer NN | 407 meeter, 388 meeter |

**Bandiagara** as en stääd uun a maden faan Maali. Hat as hoodstääd faan det regiuun Bandiagara. Diar wene son 30.000 lidj.

## Luke uk diar

 **Commonskategorii: Bandiagara** – Saamlang faan bilen of filmer
# Sambia

|  |
| --- |
|  Tekst üüb Fering |

Flag faan **SambiaSambia** uun Aafrika
**Sambia**, amtelk **Republiik faan Sambia** (üüb Ingels: *Republic of Zambia* [ˈzæmbɪə]), iar Nuurdroodeesien, as en banenstoot uun a süüd faan Aafrika. Uun a waast leit Angoola, uun a nuurdwaast at Demokraatisk Republiik Kongo, uun a nuurduast Tansaniia, uun a uast Malaawi, an uun a süüd lei Namiibia, Botsuana, Simbabwe an Mosambik. At lun hee 13.092.666 lidj (2010). At hoodsteed as Lusaka.

## Geografii

### Geograafisk Laag

At lun dialt grensen mä aacht lunen. Det lingst grens (1930 km) wurt mä det Demokraatisk Republiik Kongo an det kurtst (0.15 km) mä Botsuana diald. At lun dialt uk en 1110 km lung grens mä Angoola, en 837 km lung mä Malaawi, en 797 km lung mä Simbabwe, en 419 km lung mä Mosambik, en 338 km lung mä Tansaniia an en 233 km lung mä Namiibia.

### Indialing faan Ferwalting

Sambia hee tjiin prowinsen.

|  | Nööm | Grate | Lidj (2010) | Hoodsteed | Koord |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1 | Central | 110.450 | 1.375.710 | Kabwe |  |
| 2 | Copperbelt | 31.328 | 1.972.317 | Ndola |
| 3 | Eastern | 51.476 | 1.592.661 | Chipata |
| 4 | Luapula | 50.567 | 991.927 | Mansa |
| 5 | Lusaka | 23.490 | 2.238.569 | Lusaka |
| 6 | Muchinga | 87.806 | 711.657 | Chinsali |
| 7 | Northwestern | 125.826 | 727.044 | Solwezi |
| 8 | Northern | 77.650 | 1.105.824 | Kasama |
| 9 | Southern | 68.410 | 1.473.983 | Choma |
| 10 | Western | 126.386 | 902.974 | Mongu |

## Befölkring

### Spriiken

Det Miast Spreegen Spriik efter Prowins

- ﻿Bemba

- ﻿Chewa

- ﻿Lozi

- ﻿Lunda

- ﻿Nyanja

- ﻿Tonga

Det amtelk spriik faan't lun as Ingels. Det Bemba Spriik, ian faan dön Bantuspriiken, wurd faan föl lidj uun't lun snaaket.

## Histoore

Sambia wurd 24. Oktuuber 1964 suwereen. Kenneth Kaunda wiar tu 1991 de iarst president.

Öler presidenten: Frederick Chiluba (1991-2002), Levy Mwanawasa (2002-2008), Rupiah Banda (2008-2011), Michael Sata (2011-2014), Guy Scott (2014-2015) an Edgar Lungu (2015-2021).

## Politiik

Sambia as en republiik. A president sant 2021 as Hakainde Hichilema.

### Bütjenpolitiik

Sambia as lasmoot faan dön Feriand Natschuunen sant 1. Deetsember 1964. Det as uk sant 1964 lasmoot faan det Commonwealth of Nations.

## Wiartskap

At weering faan't lun as de Sambisk Kwacha, wat faan det Beenk faan Sambia ütjbroocht wurt.

## Kwelen
# Arlington (Texas)

|  |
| --- |
| Tekst üüb Öömrang |

Arlington

City uun a USA, stääddial, gratsteed| Grünj­laanj | 1876 |
| Näämd efter | Arlington House, The Robert E. Lee Memorial |
| Stoot | Ferianigt Stooten faan Ameerikaa |
| Leit diar uun | • Texas  • Tarrant County |
| Tidjsoon | Central Time Zone |
| Statistik regiuun | Dallas-Fort-Worth-Metroplex |
| Geog­raa­fisk koor­di­naa­ten | 32°42′18″N 97°7′22″W |
| Baas faan a fer­wal­tang | Jim Ross |
| Mäfulger faan | GovAI Coalition |
| Iin­we­ner­taal | 394.266 |
| Uundial faan wee­derf­laak | 3,7555 prosent |
| Hööchde auer NN | 184±1 meeter |
| Sas­ter­ko­muun | Reims, Bad Königshofen im Grabfeld |
| Grens mä | Hurst |
| Grate | 257,883121 kwadrootkilomeeter, 258,022521 kwadrootkilomeeter |
| Wä­äbs­teed | www.arlingtontx.gov |
| Iinkemen per nöös an juar | 28.904 US-Dooler |
| Fö­ör­wool | 682, 817, 214, 469, 945, 972 |

**Arlington** as en gratstääd uun Texas (USA) naibi Fort Worth. Diar wene knaap 400.000 lidj (2020).

Arlington hiart tu't Tarrant County.

* Flag faan Arlington

## Luke uk diar

 **Commonskategorii: Arlington (Texas)** – Saamlang faan bilen of filmer
# 1374

|  |
| --- |
| **1374** |
|
◄ | 13. juarhunert | ◄ **14. juarhunert** ► | 15. juarhunert | ►
◄ ◄ | ◄ | 1369 | 1370 | 1371 | 1372 | 1373 | ◄ **1374** ► | 1375 | 1376 | 1377 | 1378 | 1379 | ► | ► ► |

|  |
| --- |
|  **Kalendern** |
|

| Gregoriaans kalender | 1374 *MCCCLXXIV* |
| Ab urbe condita | 2127 |
| Armeensk kalender | 823
*ԹՎ ՊԻԳ* |
| Schineesk kalender | 4070 – 4071
庚丑 – 辛寅 |
| Etiopisk kalender | 1366 –1367 |
| Hebreewsk kalender | 5134 – 5135 |
| Hindukalendern |  |
| - *Vikram Samvat* | 1429 – 1430 |
| - *Shaka Samvat* | 1296 – 1297 |
| Iraans kalender | 752 –753 |
| Islaamsk kalender | 776 –776 |

 |

## Störwen

* 19. Jüüle: Francesco Petrarca, italjeens dachter (\* 1304)
# 1862

|  |
| --- |
| **1862** |
|
◄ | 18. juarhunert | ◄ **19. juarhunert** ► | 20. juarhunert | ►
◄ ◄ | ◄ | 1857 | 1858 | 1859 | 1860 | 1861 | ◄ **1862** ► | 1863 | 1864 | 1865 | 1866 | 1867 | ► | ► ► |

|  |
| --- |
|  **Kalendern** |
|

| Gregoriaans kalender | 1862 *MDCCCLXII* |
| Ab urbe condita | 2615 |
| Armeensk kalender | 1311
*ԹՎ ՌՅԺԱ* |
| Schineesk kalender | 4558 – 4559
戊酉 – 己戌 |
| Etiopisk kalender | 1854 –1855 |
| Hebreewsk kalender | 5622 – 5623 |
| Hindukalendern |  |
| - *Vikram Samvat* | 1917 – 1918 |
| - *Shaka Samvat* | 1784 – 1785 |
| Iraans kalender | 1240 –1241 |
| Islaamsk kalender | 1279 –1279 |

 |

**1862** wiar det tau-an-söstigst juar faan det 19. juarhunert.

## Bejewenhaiden – Feerfaole – Forfåle – Fuarfalen

* 31. Marts: Victor Hugo san romoon *Les Misérables* wurd ütjden.
* 25. April: Stridjkreeften oner Admiraal David Farragut naam New Orleans.
* 06. Jüüne: U.S. trupen naam Memphis.
* 22. September: Otto von Bismarck wurd minister-president faan Preussen.
* 31. Deetsember: Abraham Lincoln ontertiikent en gesets, dat West Virginia iin uun dön Ferianigt Stooten apnaam an Virginia iin uun tau dialen diald.

*ünbekäänd dootem*
* Christian Johansen dää sin buken Die Nordfriesische Sprache an Beschreibung der Insel Amrum ütj.

## Bäären – Tolaid – Tuläid – Bēren

* 23. Janewoore: David Hilbert, matemaatiker († 1943)
* 02. Apriljul. / 14 Aprilgreg.: Pjotr Stolypin, premier-minister faan Rüslun († 1911)
* 26. August: Theodor Siebs, tjüschen germanist († 1941)
* 22. Nofember: Otto Bremer, sjiisken germanist († 1936)

## Störwen – Sturwen – Stürwen

* 18. Janewoore: John Tyler, president faan dön Ferianigt Stooten (\* 1790)
* 04. April: Harmen Sytstra, waastfresk skriiwer (\* 1817)
* 24. Jüüle: Martin Van Buren, president faan dön Ferianigt Stooten (\* 1782)
# Timijuun

|  |
| --- |
| Tekst üüb Öömrang |

| Timijuun |
| --- |
|
Echt Timijuun (*Thymus vulgaris*) |
| Süstemaatik |
|

|  |  |
| --- | --- |
| *Onerufdialang:* | Siadplaanten (Spermatophyta) |
| *Klas:* | Bloosenplaanten (*Magnoliopsida*) |
| *Order:* | Lapbloosoortagen (Lamiales) |
| *Famile:* | Lapbloosplaanten (Lamiaceae) |
| *Onerfamile:* | Nepetoideae |
| *Skööl:* | Timijuun |

 |
| Wedenskapelk nööm |
| *Thymus* |
| L. |

**Timijuun** (*Thymus*) as en plaantenskööl uun det famile faan a Lapbloosplaanten (Lamiaceae). Diar jaft at son 250 bit 300 slacher faan. Enkelt slacher haa en grat bedüüdang uun a medesiin an uun köögem.

## Enkelt slacher

* Echt Timijuun (*Thymus vulgaris*)
* Sun-Timijuun (*Thymus serpyllum*)
* Sitroon-Timijuun (*Thymus* × *citriodorus*)
* Briadbleed-Timijuun (*Thymus pulegioides*)

## Luke uk diar

 **Commonskategorii: Timijuun** – Saamlang faan bilen of filmer
 **Wikispecies** hää en artiikel tu: **Timijuun**
# 898

|  |
| --- |
| **898** |
|
◄ | 8. juarhunert | ◄ **9. juarhunert** ► | 10. juarhunert | ►
◄ ◄ | ◄ | 893 | 894 | 895 | 896 | 897 | ◄ **898** ► | 899 | 900 | 901 | 902 | 903 | ► | ► ► |

|  |
| --- |
|  **Kalendern** |
|

| Gregoriaans kalender | 898 *DCCCXCVIII* |
| Ab urbe condita | 1651 |
| Armeensk kalender | 347
*ԹՎ ՅԽԷ* |
| Schineesk kalender | 3594 – 3595
甲巳 – 乙午 |
| Etiopisk kalender | 890 –891 |
| Hebreewsk kalender | 4658 – 4659 |
| Hindukalendern |  |
| - *Vikram Samvat* | 953 – 954 |
| - *Shaka Samvat* | 820 – 821 |
| Iraans kalender | 276 –277 |
| Islaamsk kalender | 285 –285 |

 |

* Det stääd Aurillac uun Frankrik woort grünjlaanj.
# Las Vegas

|  |
| --- |
| Tekst üüb Öömrang |

Las VegasSteed uun Nevada, USA

City uun a USA, county seat, gratsteed, rais regiuun, uniwersiteetstääd| Grünj­laanj | 15. Mei 1905 |
| Stoot | Ferianigt Stooten faan Ameerikaa |
| Hoodsteed faan | Clark County |
| Leit diar uun | • Nevada  • Clark County |
| Tidjsoon | Pacific Standard Time Zone |
| Statistik regiuun | Las Vegas Valley |
| Geog­raa­fisk koor­di­naa­ten | 36°10′2″N 115°8′55″W |
| Baas faan a fer­wal­tang | Shelley Berkley |
| Mäfulger faan | Nevada League of Cities and Municipalities |
| Iin­we­ner­taal | 641.903 |
| Uundial faan wee­derf­laak | 0,0381 prosent |
| Hööchde auer NN | 610±1 meeter |
| Sas­ter­ko­muun | León de los Aldama, Huludao, Phuket, Pernik (Steed) |
| Grate | 348,16824 kwadrootkilomeeter |
| Wä­äbs­teed | www.lasvegasnevada.gov |
| Flag | flag of Las Vegas |
| Iinkemen per nöös an juar | 31.521 US-Dooler |
| Fö­ör­wool | 702 |

**Las Vegas** as at gratst stääd faan di US-amerikoonsk bundesstoot Nevada. Hat leit uun't Clark County, as sin hoodstääd, an diar wene son 650.000 lidj.

Det stääd as bekäänd för sin kasiinos an hotels.

* Laag uun Nevada an uun't county
* Woopen

## Luke uk diar

 **Commonskategorii: Las Vegas** – Saamlang faan bilen of filmer
**Wikivoyage Raisfeerer:Las Vegas** (sjiisk)