# بحران انسانی غزه

ساکنان خرابه‌های آپارتمانی را که در حملات هوایی اسرائیل ویران شده است، بازرسی می‌کنند
نوار غزه در نتیجه جنگ غزه با یک بحران انسانی روبرو شده است. این بحران هم شامل یک قحطی قریب‌الوقوع و هم یک فروپاشی مراقبت‌های بهداشتی است. در آغاز جنگ، اسرائیل محاصره نوار غزه را تشدید کرد که منجر به کمبود قابل توجه سوخت، غذا، دارو، آب و تجهیزات ضروری پزشکی شد. این محاصره منجر به کاهش ۹۰ درصدی در دسترس بودن برق، تأثیر بر منابع برق بیمارستان، تأسیسات فاضلاب و تعطیلی کارخانه‌های تصفیه آب که آب آشامیدنی را تأمین می‌کنند، شد. این‌ها سبب شد تا شیوع گسترده بیماری در سراسر غزه صورت بگیرد.

بمباران شدید حملات هوایی اسرائیل خسارات فاجعه باری به زیرساخت‌های غزه وارد کرد و بحران را بیشتر کرد. وزارت بهداشت غزه از کشته شدن بیش از ۴۰۰۰ کودک در ماه اول جنگ خبر دادند. آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد گفت که غزه به قبرستان کودکان تبدیل شده است. در ماه مه ۲۰۲۴، سامانتا پاور، رئیس USAID اظهار داشت که شرایط در غزه «بدتر از هر زمان دیگری» است.

سازمان‌هایی مانند پزشکان بدون مرز، صلیب سرخ، یونیسف، سازمان بهداشت جهانی، برنامه عمران ملل متحد، صندوق جمعیت سازمان ملل متحد و برنامه جهانی غذا دربارهٔ یک فروپاشی وخیم بشردوستانه هشدار داده‌اند. در نوامبر ۲۰۲۳، فولکر ترک، مسئول حقوق بشر سازمان ملل، گذرگاه رفح را به عنوان «دروازه ای به سوی یک کابوس زنده» توصیف کرد.

## غذا و آب

بحران انسانی غزه
### قحطی قریب‌الوقوع

وضعیت در نوار غزه تا اواخر سال ۲۰۲۳ و اوایل سال ۲۰۲۴ به سطوح وخیم گرسنگی و ناامنی غذایی رسید. گزارش‌های منابع مختلف از جمله برنامه جهانی غذا و مقامات سازمان ملل، وضعیت ویران‌کننده‌ای را نشان می‌دهد که در آن ذخایر مواد غذایی تقریباً تمام شده بود، نانوایی‌ها در اثر حملات هوایی اسرائیل نابود می‌شدند و دسترسی به مواد غذایی اولیه به‌طور فزاینده‌ای کمیاب می‌شد. در نوامبر، صف‌های صدها نفری برای نان به کرات گزارش می‌شد که نشان دهنده یک بحران عمیق بود.

با تداوم درگیری‌ها، نوار غزه تا مرز قحطی پیش رفت، با گزارش‌هایی که نشان می‌دهد گدایی برای غذا عادی شده و گرسنگی در بین مردم فراگیر شده است. تا دسامبر، سازمان‌های امدادی بین‌المللی و امدادگران زنگ خطر قحطی گسترده را به صدا درآوردند و اکثر خانواده‌ها با مصرف ناکافی غذا مواجه بودند. دیده‌بان حقوق بشر، اسرائیل را متهم کرد که از گرسنگی به عنوان روشی برای جنگ در سرزمین‌های اشغالی استفاده می‌کند و تأکید کرد که این رویکرد، فاجعه انسانی را در غزه، تشدید می‌کند.

تا اوایل سال ۲۰۲۴، نوار غزه با یکی از بدترین موارد گرسنگی ساخته دست بشر در یک قرن مواجه شد. اقتصاددان ارشد برنامه جهانی غذا با تأکید بر شدت بحران، خاطرنشان کرد: اکثریت قریب به اتفاق افرادی که در سراسر جهان قحطی یا گرسنگی فاجعه‌بار را تجربه می‌کنند در غزه متمرکز شده‌اند. با تمام شدن ذخایر مواد غذایی، قیمت مواد غذایی در غزه افزایش یافت. با ورود کمک‌های محدود به منطقه و افزایش سرسام‌آور قیمت‌های مواد غذایی، مردم همچنان رنج می‌برند و کودکان به‌ویژه در برابر سوء تغذیه و کم‌آبی آسیب‌پذیر هستند. جامعه بین‌المللی با اذعان به سایه فراگیر قحطی که بر سر مردم غزه سایه افکنده است، ابراز نگرانی کرد و بر نیاز فوری به مداخله فوری بشردوستانه برای جلوگیری از تراژدی بیشتر تأکید کرد. ۲٫۲ میلیون نفر در غزه در سطح اضطراری با ناامنی غذایی مواجه هستند.

### تأمین آب

محاصره خطوط لوله آب توسط اسرائیل مشکلات تأمین آب در نوار غزه را تشدید کرد، که قبلاً تقریباً فاقد سفره‌های آب مناسب برای استفاده شرب بود. در ۱۲ اکتبر، سازمان ملل متحد اعلام کرد که اقدامات اسرائیل باعث کمبود آب شده و ۶۵۰٫۰۰۰ نفر را تحت تأثیر قرار داده است. در ۱۴ اکتبر، اونروا اعلام کرد که غزه دیگر آب آشامیدنی تمیز ندارد و دو میلیون نفر در خطر مرگ قرار دارند.

در ۱۵ اکتبر، اسرائیل موافقت کرد که تأمین آب را از سر بگیرد، اما فقط در جنوب غزه. از آنجایی که پمپ‌های آب غزه به برق نیاز دارند، این توافق دسترسی مجدد به آب را تضمین نکرد. در ۱۶ اکتبر، وزیر انرژی اسرائیل کاتز گفت که آب در نزدیکی جنوب خان یونس در دسترس است، اما وزارت کشور غزه این موضوع را رد کرد. در همان زمان، ساکنان آب دریا و آب شور را از چاه‌های مزرعه می‌نوشیدند و این نگرانی از بیماری‌های ناقل بوسیله آب را افزایش می‌داد. در ۱۷ اکتبر، سازمان ملل اعلام کرد که آخرین کارخانه شیرین سازی آب دریا در غزه تعطیل شده است. *گاردین* بیان کرد که بخشی از مردم غزه به دلیل کم‌آبی، دچار مرگ شده‌اند. در ۱۸ اکتبر، اسرائیل اعلام کرد که اجازه ورود سوخت به غزه را نخواهد داد. آنروا اعلام کرد که برای از سرگیری عملیات پمپ آب به سوخت نیاز است. برخی از ساکنان غزه از فروشندگان خصوصی که آب را با پنل‌های خورشیدی تصفیه می‌کردند، آب می‌خریدند.

در فوریه ۲۰۲۴، فلسطینیان در شهر غزه در حمله هوایی اسرائیل هنگام جمع‌آوری آب کشته شدند. در ۱۱ فوریه ۲۰۲۴، شهرداری غزه گزارش داد که ۷۰۰ میلیون لیتر فاضلاب به خیابان‌های شهر غزه نشت کرده است که ذخایر آب زیرزمینی را تهدید می‌کند. در ۲۸ فوریه، سازمان ملل گزارش داد که یک چهارم چاه‌های آب غزه تخریب شده است. سازمان خواربار و کشاورزی آب را ۷ درصد نسبت به قبل از مهرماه اعلام کرد. در آوریل ۲۰۲۴، وزارت بهداشت غزه اعلام کرد: «همه شهروندان نوار غزه آب ناسالم می‌نوشند که جان آنها را به خطر می‌اندازد». در ماه مه ۲۰۲۴، شرکت آب شهرداری‌های ساحلی گزارش داد: «کل سیستم‌های تأمین آب و مدیریت فاضلاب در حال فروپاشی کامل هستند زیرا خسارت بسیار گسترده دیده است». دفتر سازمان ملل متحد برای هماهنگی امور بشردوستانه اعلام کرد که برخی از افراد آواره با ۳ درصد حداقل نیاز روزانه به آب زنده می‌مانند. یونیسف در ژوئن ۲۰۲۴ با اسرائیل قراردادی برای بازسازی یک کارخانه نمک‌زدایی منعقد کرد.

## بیماری

### سلامت جسمانی و بیماری

کارشناسان بهداشت عمومی نسبت به شیوع و گسترش بیماری در غزه هشدار دادند. به گفته آکسفام و سازمان ملل، نبود آب سالم و بهداشتی در غزه باعث افزایش وبا و سایر بیماری‌های عفونی کشنده می‌شود. آکسفام اعلام کرد که ایستگاه‌های پمپاژ فاضلاب و تأسیسات تصفیه فاضلاب غزه فعالیت خود را متوقف کرده‌اند، بنابراین تجمع زباله‌های جامد و اجساد دفن نشده احتمالاً ناقل بیماری هستند. به دلیل نبود آب آشامیدنی پاک، ساکنان غزه از آب آلوده به فاضلاب، آب دریا و آب مزارع که یکی دیگر از منابع اصلی بیماری است، استفاده می‌کردند. ریچارد برنان، مدیر اورژانس منطقه ای سازمان جهانی بهداشت، اظهار داشت: «شرایط برای گسترش تعدادی از بیماری‌های اسهالی و پوستی مهیا شده است». پزشکان همچنین نسبت به شرایط شلوغی در مدارس و بیمارستان‌ها هشدار دادند. دکتر ناهد ابوطائمه اظهار داشت که پناهگاه‌های پرازدحام «مکان اصلی برای گسترش بیماری‌ها» است. ابوطائمه از افزایش بثورات، عفونت‌های ریوی و مشکلات معده خبر داد. در ۲۴ اکتبر، وزارت بهداشت غزه ۳۱۵۰ مورد بیماری ناشی از نوشیدن آب آلوده را ثبت کرد که بیشتر در میان کودکان بود.

کمبود تجهیزات پزشکی یکی دیگر از مشکلات گزارش شده بود، زیرا سازمان بهداشت جهانی از بحران بهداشتی در بیمارستان‌ها خبر داد و برخی از آنها برای پاکسازی تجهیزات جراحی با مشکل مواجه شدند. دکتر ایاد عیسی ابوظاهر اظهار داشت: شیوع بیماری اجتناب ناپذیر است. مدارس آنروا، که حدود ۶۰۰٬۰۰۰ غزه در آنها پناه گرفته بودند، شیوع گال و آبله مرغان و همچنین عدم رعایت اصول بهداشتی برای زنانی را که عادت ماهانه دارند گزارش کردند. در ۲۷ اکتبر، سازمان اقدام علیه گرسنگی به مردم هشدار داد که به دلیل مصرف آب نمک و کم‌آبی به نارسایی کلیه مبتلا می‌شوند.

در ۶ نوامبر، دفتر سازمان ملل متحد برای هماهنگی امور بشردوستانه اعلام کرد که افراد دارای معلولیت به‌طور نامتناسبی به دلیل نبود محل اقامت در اکثر پناهگاه‌ها رنج می‌برند. آنروا اعلام کرد مواردی از عفونت‌های تنفسی، اسهال و آبله مرغان در پناهگاه‌های غزه گزارش شده است. در ۱۰ نوامبر، سازمان جهانی بهداشت اعلام کرد که بیماری‌های عفونی، از جمله اسهال و آبله مرغان، در سراسر نوار غزه در حال افزایش است. دفتر سازمان ملل متحد برای هماهنگی امور بشردوستانه اعلام کرد زباله‌های انباشته شده در خیابان‌ها خطر گسترش بیماری‌های موجود در هوا و هجوم حشرات و موش‌ها را به همراه دارد. پزشکان گزارش دادند که به علت کمبود آب شیرین و ید، زخم بیماران اغلب با حشرات آلوده می‌شد.

### سلامت روانی

هفته‌ها پیاپی حملات هوایی و انفجارهای مداوم به تخریب روانی کودکان در غزه انجامیده است. پس از ۱۶ روز بمباران، کودکان دچار ترومای شدید، با علائمی از جمله تشنج، پرخاشگری، شب ادراری و عصبی شدند. ۹۰٪ از کودکان در بیمارستان‌های کودکان غزه علائم اضطراب را نشان دادند یا گزارش کردند، اکثریت آنها علائم استرس پس از سانحه را نشان دادند و ۸۲٪ ترس از مرگ قریب‌الوقوع را گزارش کردند. در ۶ نوامبر، سخنگوی یونیسف، توبی فریکر، دربارهٔ تأثیرات روانی و «استرس شدید» که کودکان در غزه تجربه می‌کنند، هشدار داد. در ۱۷ نوامبر، تدروس آدهانوم گبریسوس، رئیس سازمان جهانی بهداشت، اظهار داشت که ۲۰٫۰۰۰ نفر به خدمات تخصصی سلامت روان نیاز دارند. در ۹ ژانویه ۲۰۲۴، OCHA گزارش داد که ۴۸۵٫۰۰۰ نفر با مشکلات بهداشت روانی با اختلال مراقبت مواجه بودند. در مارس ۲۰۲۴، یک پزشک آمریکایی اظهار داشت که به نظر می‌رسد ارتش اسرائیل «عمداً شبانه بمباران می‌کند تا تأثیر روانی بر مردم داشته باشد».

## خدمات درمانی و بهداشتی

سیستم بهداشت و درمان غزه در نتیجه درگیری با چندین بحران انسانی مواجه شد. به دلیل محاصره اسرائیل، بیمارستان‌ها با کمبود سوخت مواجه بودند و در دو هفته اول جنگ به ژنراتورهای پشتیبان متکی بودند. در ۲۳ اکتبر، بیمارستان‌های غزه با تمام شدن سوخت شروع به تعطیلی کردند. وقتی برق بیمارستان‌ها به‌طور کامل قطع شد، چندین نوزاد نارس در بخش مراقبت‌های ویژه نوزادان جان خود را از دست دادند. تعداد زیادی از کارکنان پزشکی در حملات هوایی اسرائیل کشته شدند و آمبولانس‌ها، موسسات بهداشتی، مقرهای پزشکی و چندین بیمارستان ویران شدند. سازمان پزشکان بدون مرز گفت که تعداد زیادی آمبولانس و امکانات پزشکی آسیب دیده یا تخریب شده‌اند. در اواخر اکتبر، وزارت بهداشت غزه اعلام کرد که سیستم مراقبت‌های بهداشتی «کلاً از بین رفته است».

تا ۵ ژانویه ۲۰۲۴، سازمان بهداشت جهانی گزارش داد که از ۷ اکتبر ۳۰۴ حمله به مراکز بهداشتی درمانی در غزه رخ داده است که ۶۰۶ کشته برجای گذاشته است. در ۲۴ ژانویه، سازمان جهانی بهداشت اعلام کرد که از ۲۴ بیمارستان، هفت بیمارستان در شمال غزه و هفت بیمارستان از ۱۲ بیمارستان در جنوب غزه فعال هستند. در ۲۶ ژانویه، یک مقام ارشد کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد اظهار داشت: «من می‌ترسم که بسیاری از غیرنظامیان جان خود را از دست بدهند. حملات مداوم به تأسیسات ویژه محافظت شده، مانند بیمارستان‌ها، غیرنظامیان را خواهند کشت». در همان روز، هماهنگ‌کننده پزشکان بدون مرز گفت: «دیگر سیستم مراقبت‌های بهداشتی در غزه وجود ندارد.»

### چالش تخلیه

پزشکی حامل کودک فلسطینی زخمی در غزه
اسرائیل در ۱۴ اکتبر دستور تخلیه ۲۲ بیمارستان در شمال غزه را صادر کرد. سازمان جهانی بهداشت این حکم را به عنوان «حکم اعدام» برای بیماران و مجروحان توصیف کرد. پزشکان در شمال غزه اعلام کردند که نمی‌توانند دستور تخلیه اسرائیل را دنبال کنند، زیرا بیماران آنها از جمله نوزادان در بخش مراقبت‌های ویژه می‌میرند. پزشکان بیمارستان قدس و هلال احمر فلسطین گزارش دادند که از ارتش اسرائیل تماس گرفته‌اند تا بیمارستان را تخلیه کنند یا «تحمل عواقب آن» را داشته باشند.

در ۲۹ اکتبر، هلال احمر فلسطین گزارش داد که هشدارهایی را از مقامات اسرائیلی دریافت کرده است که بلافاصله بیمارستان قدس به دلیل «بمباران شدن» تخلیه کنند. در آن روز، یک حمله هوایی اسرائیل به فاصله ۲۰ متری (۶۵ فوت) بیمارستان صورت گرفت. مای الکیله، وزیر بهداشت فلسطین، گفت: ارتش اسرائیل بیماران را تخلیه نمی‌کند، بلکه «به زور مجروحان و بیماران را به خیابان‌ها بیرون می‌کند و آنها را با مرگ اجتناب ناپذیر روبرو می‌کند.» مدیر بیمارستان نصر اعلام کرد که تحت تهدید سلاح‌ها و تانک‌های اسرائیلی تخلیه شده است. درگیری در نزدیکی بیمارستان قدس، عملیات تخلیه را متوقف کرد.

در ۲۱ نوامبر، سازمان بهداشت جهانی اعلام کرد که سه بیمارستان در شمال غزه تخلیه خواهند شد، به این معنی که هیچ بیمارستان فعالی در شمال غزه باقی نخواهد ماند. در ۲۳ نوامبر، چهار بیمار در انتقال از شمال غزه به بیمارستانی دیگر جان باختند. صلیب سرخ گزارش داد که کارکنان آن هنگام ارائه کمک‌های بشردوستانه مورد اصابت گلوله قرار گرفتند. وزارت بهداشت غزه اعلام کرد که پس از دستگیری پزشکان فلسطینی توسط رژیم صهیونیستی، هماهنگی با سازمان جهانی بهداشت در زمینه تخلیه بیماران را متوقف خواهد کرد. طبق گزارش‌ها، ارتش اسرائیل به کارکنان بیمارستان اندونزی دستور تخلیه داده است. رئیس کمیته امداد و نجات فوریت‌های پزشکی گفت: بیماران و کارکنان بیمارستان اندونزی به بیمارستان اروپایی در خان یونس منتقل شدند. بیمارستان‌های شمال غزه از جمله بیمارستان الاهلی عرب توسط سازمان بهداشت جهانی و صلیب سرخ تخلیه شدند.

## مهاجرت اجباری

خط مشکی نشان دهنده مرز ارتش اسرائیل در وادی غزه برای تخلیه شمال نوار غزه است.
در ۱۰ اکتبر، سازمان ملل اعلام کرد که جنگ بیش از ۴۲۳٫۰۰۰ فلسطینی را آواره کرده است، در حالی که حملات هوایی اسرائیل ۱۰۰۰ خانه را ویران کرده و ۵۶۰ واحد مسکونی را غیرقابل سکونت کرده است. تا ۱۵ اکتبر، حدود ۱ میلیون نفر در غزه آواره شدند که بسیاری از آنها به دنبال تخلیه اجباری اسرائیل از شمال غزه گریختند. به دلیل ادامه بمباران شدید اسرائیل در جنوب غزه، تعدادی از آوارگان شمال غزه به شهر غزه بازگشتند. در ۱۹ اکتبر، دفتر امور بشردوستانه سازمان ملل اعلام کرد که ۹۸٫۰۰۰ خانه یا از هر ۴ خانه در غزه یک خانه در اثر بمباران اسرائیل ویران شده است. در ۲۱ اکتبر، آنروا اعلام کرد که ۵۰۰٫۰۰۰ نفر در تأسیسات سازمان ملل پناه گرفته‌اند و شرایط «غیرقابل تحمل» شده است. تا پایان اکتبر این تعداد به بیش از ۶۷۰٫۰۰۰ نفر افزایش یافته بود. بسیاری دیگر در بیمارستان‌ها پناه گرفتند.

تا ۲۲ اکتبر، دفتر امور بشردوستانه سازمان ملل اعلام کرد که ۴۲ درصد از خانه‌ها در غزه ویران شده است. تا ۲۳ اکتبر، حدود ۱٫۴ میلیون نفر در غزه بی خانمان شده بودند. در ۳۰ اکتبر، صلیب سرخ اعلام کرد که بازسازی خانه‌ها و زیرساخت‌های ویران شده سال‌ها طول خواهد کشید. در ۲ نوامبر، آنروا اعلام کرد که ۵۰ ساختمان و دارایی آن از جمله چهار پناهگاه تحت تأثیر حملات اسرائیل قرار گرفته است. در ۶ نوامبر، روزنامه‌نگار *الجزیره،* هانی محمود، جنوب غزه را به عنوان یک اردوگاه کار اجباری بزرگ توصیف کرد. با تشدید جنگ در شهر غزه، ارتش اسرائیل یک فرصت روزانه چهار ساعته برای حرکت ساکنان به جنوب اعلام کرد که منجر به فرار هزاران نفر از شهر شد. در ۱۰ نوامبر، سخنگوی اسرائیل اعلام کرد که ۱۰۰۰۰۰ نفر در دو روز گذشته از شمال غزه گریخته‌اند. در ۱۱ نوامبر، یونیسف اعلام کرد که هزاران کودک در شمال غزه «به یک نخ آویزان شده‌اند.»

در ۸ ژانویه، *الجزیره* گزارش داد که فلسطینیان در غزه از وب سایت‌هایی مانند گوفاندمی (GoFundMe) برای جمع‌آوری پول لازم برای ورود به مصر از طریق گذرگاه رفح استفاده می‌کنند. دفتر سازمان ملل متحد برای هماهنگی امور بشردوستانه گزارش داد که در هر چادر ۱۵ نفر زندگی می‌کنند. در ۱۳ ژانویه، وزارت بهداشت غزه گزارش داد که زیرساخت‌های رفح در نقطه شکست خود قرار دارد و قادر به رسیدگی به تعداد زیادی از آوارگانی است که به آنجا گریخته بودند. فیلیپ لازارینی در ۱۷ ژانویه اظهار داشت: «شما صدها هزار نفر در خیابان زندگی می‌کنند که در این چادرهای پلاستیکی موقت زندگی می‌کنند و روی بتن می‌خوابند.» در ۲۴ ژانویه، اسرائیل دستور تخلیه منطقه وسیعی از خان یونس را صادر کرد که بر سه بیمارستان، ۲۴ پناهگاه سازمان ملل و بیش از ۵۰۰۰۰۰ نفر تأثیر گذاشت. در فوریه ۲۰۲۴، دفتر اطلاعات غزه اعلام کرد که ارتش اسرائیل عمداً خانه‌ها را به آتش می‌کشد.

## ارتباطات

از زمان آغاز جنگ در ۷ اکتبر، غزه دچار خاموشی‌های متعدد ارتباطات شده است. حملات مستقیم اسرائیل به زیرساخت‌های مخابراتی، محاصره برق و کمبود سوخت باعث فروپاشی تقریباً کامل بزرگ‌ترین ارائه دهندگان شبکه تلفن همراه غزه شده است. عدم دسترسی به اینترنت، شهروندان غزه را از برقراری ارتباط با عزیزان، اطلاع از عملیات ارتش اسرائیل و شناسایی مناطقی که بیشتر در معرض بمباران قرار دارند و راه‌های فرار احتمالی را دچار مشکل کرده است. خاموشی‌ها همچنین خدمات اضطراری را با مشکل مواجه کرده است و مکان‌یابی و دسترسی به مجروحان بحرانی را دشوارتر کرده است، و همچنین مانع آژانس‌های کمک‌های بشردوستانه و خبرنگاران شده است.

در ۲۷ اکتبر، پس از تخریب دکل‌های ارتباطی پالتل در حمله اسرائیل، غزه تقریباً دچار قطعی کامل ارتباطات شد. این امر غزه را از هرگونه خدمات تلفن یا اینترنت منع کرد. در نتیجه، گروه‌های بشردوستانه، از جمله یونیسف، سازمان جهانی بهداشت، جمعیت هلال احمر فلسطین، پزشکان بدون مرز، کمیته خدمات دوستان آمریکایی، کمک‌های پزشکی برای فلسطینی‌ها و اکشن‌آید ارتباط خود را با کارکنان خود از دست دادند. جمعیت هلال احمر فلسطین اعلام کرد که مجروحان دیگر نمی‌توانند با شماره اورژانس غزه برای آمبولانس تماس بگیرند. هلال احمر اعلام کرد که به شدت نگران توانایی پزشکان برای ارائه مراقبت است و اعلام کرد که تمام ارتباطش با اتاق عمل و کارکنان غزه را از دست داده است. در ۲۸ اکتبر، ایلان ماسک پیشنهاد داد که گروه‌های بشردوستانه را با دسترسی استارلینک فراهم کند، اما شلومو کرهی اظهار داشت که اسرائیل با هر «وسیله ای که در اختیار دارد» با آن مبارزه خواهد کرد، زیرا حماس از آن برای فعالیت‌های تروریستی استفاده خواهد کرد.

## تأثیر بر کودکان

نوزاد زخمی در بیمارستان الشفا، ۱۱ اکتبر ۲۰۲۳
با توجه به اینکه بیش از ۴۰ درصد از جمعیت غزه ۱۴ سال یا کمتر هستند، کودکان به‌طور قابل توجهی تحت تأثیر حملات اسرائیل قرار گرفته‌اند. در ۱۳ نوامبر، یونیسف اعلام کرد که بیش از ۷۰۰٫۰۰۰ کودک در غزه آواره شده‌اند. جمعیت هلال احمر فلسطین اعلام کرد که کودکان آواره به دلیل قطعی برق، نبود وسایل اولیه اولیه و «صحنه‌های درد و ترس» در رنج هستند. کاترین ام. راسل، مدیر اجرایی یونیسف، در ۱۵ نوامبر از غزه بازدید کرد و گفت که بسیاری از کودکان زیر آوار مدفون شده‌اند و مراقبت‌های پزشکی ندارند. دکتر احمد الفراء، رئیس اطفال مجتمع پزشکی ناصر در خان یونس، اظهار داشت که به دلیل کمبود آب سالم، وی شاهد «جدی‌ترین اپیدمی گاستروانتریت» در میان کودکانی بود که تا به حال دیده بود. توبی فریکر، سخنگوی یونیسف گفت: «در حال حاضر هیچ جای امنی برای کودکان در سراسر نوار وجود ندارد.» صندوق نجات کودکان نشانه‌های جدی از مشکلات سلامت روان در میان کودکان غزه را گزارش کرد.

در ۲۲ نوامبر، یونیسف گزارش داد که کودکان بدون همراه شناسایی شده‌اند که خودشان از شمال به جنوب غزه تخلیه شده‌اند. در ۲۸ نوامبر، جیمز الدر، سخنگوی یونیسف، گفت که کودکان زخمی در فضای باز در پارکینگ‌ها و باغ‌ها پناه گرفته‌اند. الدر درگیری در غزه را «جنگ علیه کودکان» خواند. پزشکان هشدار دادند که کودکانی که از حملات هوایی اسرائیل جان سالم به در برده بودند، دچار ناتوانی و آسیب دائمی شدند. امدادگران اصطلاح WCNSF را ابداع کردند که به معنای کودک زخمی بدون خانواده زنده مانده است. اجساد برخی از کودکان مدفون در زیر آوار کشف نشده باقی مانده است. تا ۳ دسامبر، حدود ۶۱۵۰ کودک در این درگیری کشته شدند. در اواسط ماه دسامبر، وزارت بهداشت اعلام کرد که واکسن‌های کودکان تمام شده است که پیامدهای فاجعه‌باری خواهد داشت. مانیتور یورو-مد تخمین زد که حداقل ۲۵۰۰۰ کودک یک یا هر دو والدین خود را از دست داده‌اند. در ۱۹ دسامبر، سازمان ملل متحد اعلام کرد که غزه «خطرناک‌ترین مکان در جهان برای کودک بودن» است. تعداد کودکانی که در غزه طی دو ماه و نیم کشته شدند، بیشتر از مجموع کودکان کشته شده در تمام درگیری‌ها در سراسر جهان در سه سال گذشته بود.

## واکنش‌ها

بسیاری از کارشناسان، سازمان‌ها و کشورها اقدامات اسرائیل علیه غزه را نسل‌کشی می‌دانند، با استفاده از جنبه‌های مختلف بحران انسانی به عنوان مدرک. در یک کنفرانس مطبوعاتی در آوریل ۲۰۲۴، ینس استولتنبرگ، رئیس ناتو گفت: «آنچه اکنون در غزه می‌بینیم یک فاجعه انسانی است.»

### سازمان‌های کمک رسان

یک ویدیوی پزشکان بدون مرز که توسط اگنس کالامار، رئیس عفو بین‌الملل به اشتراک گذاشته شده است، می‌گوید: «این نابودی وحشیانه کل سیستم بهداشتی جمعیت فراتر از آن چیزی است که کمک‌های بشردوستانه می‌توانند برطرف کنند.» در ۴ دسامبر، رئیس صلیب سرخ، میرجانا اسپولیاریک ایگر، از نوار غزه بازدید کرد و اظهار داشت: «چیزهایی که من در آنجا دیدم فراتر از هر چیزی است که هر کسی باید در موقعیت توصیف باشد.» در ۱۰ دسامبر، بشری خالدی، کارشناس آکسفام، اظهار داشت که این وضعیت دیگر «فقط یک فاجعه نیست، بلکه آخرالزمانی است».

### سازمان ملل

در ۲۷ اکتبر، مجمع عمومی سازمان ملل متحد قطعنامه ES-10/21 را به تصویب رساند که خواستار آتش‌بس بشردوستانه «فوری و پایدار» و توقف خصومت‌ها شد.
فیلیپ لازارینی، کمیسر اونروا وضعیت را «استخوان‌کننده» توصیف کرد و سازمان بهداشت جهانی اعلام کرد که «از کنترل خارج شده است». در ۲۶ اکتبر، سازمان جهانی اعلام کرد که بحران انسانی و بهداشتی غزه «به ابعاد فاجعه بار رسیده است.» مارتین گریفیث، رئیس امور بشردوستانه سازمان ملل، بیان کرد که بحران انسانی در غزه بدترین بحرانی بود که او تا به حال در زندگی خود دیده بود و اظهار داشت: «من این را ساده نمی‌گویم. دهه ۲۰ که با خمرهای سرخ سروکار داشتید و یادتان می‌آید که چقدر بد بود.» گریفیث اظهار داشت که این بدترین اتفاق تاریخ بوده است زیرا برخلاف سایر بحران‌های بشردوستانه، مردم غزه جایی برای فرار نداشتند. در ۸ نوامبر، ولکر ترک، مسئول حقوق بشر سازمان ملل متحد، گذرگاه رفح را «دروازی به سوی یک کابوس زنده» توصیف کرد.

در ۲۸ نوامبر، آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، گفت: «فاجعه انسانی در غزه روز به روز بدتر می‌شود.» در ۳ دسامبر، تدروس آدهانوم گبریسوس، دبیرکل سازمان جهانی بهداشت از مجتمع پزشکی ناصر بازدید کرد، و اظهار داشت: «بیماران روی زمین مراقبت می‌شدند و از درد فریاد می‌زدند… نمی‌توانم کلماتی به اندازه کافی قوی پیدا کنم که نگرانی خود را نسبت به آنچه ما ابراز کنیم. شاهد هستیم.» در ۶ دسامبر، آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، ماده ۹۹ منشور سازمان ملل را مورد استناد قرار داد و گفت: «ما با خطر شدید فروپاشی سیستم بشردوستانه روبرو هستیم.» بیش از ۲۰ سازمان ملل متحد و سازمان بشردوستانه، این بحران را «در میان بدترین‌هایی که شاهد آن بوده‌ایم» توصیف کرد.

### اسرائیلی‌ها

گیورا ایلند وضعیت اسرائیل را با وضعیت ایالات متحده پس از پرل هاربر مقایسه کرد. او استدلال کرد که اگر اسرائیل بخواهد حماس را خلع سلاح کند، «چاره‌ای ندارد» جز اینکه غزه را به مکانی تبدیل کند که «زندگی در آن به‌طور موقت یا دائم غیرممکن باشد». به گفته وی، این «برنامه انتقام» نبود، بلکه راهی برای بازگرداندن گروگان‌ها بود. در مقاله ای در *یدیعوت آحارونوت* در ۱۹ نوامبر، ایلند نوشت که اسرائیل نباید روایتی از ایالات متحده را اتخاذ کند که به اسرائیل اجازه می‌دهد فقط علیه شبه نظامیان بجنگد. زوی بارئل در نوشتن برای *هاآرتس* استدلال کرد که بحران انسانی یک سلاح نظامی اسرائیلی است که می‌تواند به عنوان ابزار چانه زنی مورد استفاده قرار گیرد. در یک سخنرانی که توسط *کانال کنست* ارسال شد، تالی گوتلیو اظهار داشت: «بدون گرسنگی و تشنگی در میان مردم غزه، ما نمی‌توانیم همکار جذب کنیم».

غسان علیان، رئیس هماهنگ‌کننده فعالیت‌های دولت در منطقه، اظهار داشت: «با حیوانات انسان‌نما برخورد می‌شود. اسرائیل غزه را محاصره کامل کرده است، بدون برق، بدون آب، فقط خسارت. شما جهنم می‌خواستید، به جهنم خواهید رسید.» در ژانویه ۲۰۲۴، یکی از نمایندگان هماهنگ‌کننده فعالیت‌های دولت در منطقه وجود قحطی در غزه را تکذیب کرد و گفت: «فراموش نکنید که این یک جمعیت عرب غزه است که دی‌ان‌ای آنها احتکار می‌شود، مطمئناً در مورد غذا.» نتانیاهو اظهار داشت که اسرائیل به «حداقل» کمک به غزه اجازه می‌دهد و مدعی شد که این از یک بحران انسانی جلوگیری می‌کند.

## منابع