Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# ارتش خلق ویتنام

| ارتش خلق ویتنام |
| --- |
| *Quân đội Nhân dân Việt Nam* |
| بنیان‌گذاری | ۲۲ دسامبر ۱۹۴۴ (۱۹۴۴-22}}) |
| شاخه‌ها |  نیروی زمینی ویتنام  نیروی دریایی خلق ویتنام  نیروی هوایی خلق ویتنام نیروی مرزبانی ویتنام گارد ساحلی ویتنام |
| ستاد | هانوی، ویتنام |
| وبگاه | وبگاه رسمی |
| نیروی انسانی |
| سن سربازی | 18–25 سال |
| نیروی فعال | 482,000 (رتبه رتبه نهم) |
| نیروی ذخیره | 5,000,000 |
| دخل و خرج |
| بودجه | 5.5 میلیارد دلار آمریکا (2018) |
| درصد تولید ناخالص داخلی | 2.3% (2018) |
| صنعت |
| تأمین کنندگان داخلی | Viettel Z111 Factory Hong Ha shipbuilding company (Z173) 189 Shipbuilding Company (Z189) Song Thu Shipbuilding Company (Z124) Service Flight Corporation Group 559 |

 نشان ارتش ویتنام
**ارتش خلق ویتنام** (**PAVN** ؛ ویتنامی: *Quân đội Nhân dân Việt Nam*)، نیروی نظامی جمهوری سوسیالیستی ویتنام است. PAVN بخشی از نیروهای مسلح ویتنام است و شامل موارد زیر است: نیروی زمینی (شامل نیروهای عقب استراتژیک)، نیروی دریایی، نیروی هوایی، نیروی دفاع مرزی و گارد ساحلی. با این حال، ویتنام یک نیروی زمینی که به‌صورت سازمانی جدا باشد؛ ندارد.

## منابع
# طوارق

طَوارِق| *Kel Tamasheq* ⴾⵍⵜⵎⴰⵣⵗⵜ |
| --- |
| کل جمعیت |
| ح.  *۱۲ میلیون'* |
| مناطق با جمعیت چشمگیر |
|  نیجر | ۸٬۱۱۶٬۹۸۸ تن (۳۹٫۷٪ از کل جمعیت) |
|  مالی | ۹۷۶٬۵۵۷ تن (۸٫۶٪ از کل جمعیت) |
|  بورکینافاسو | ۸۷۰٬۷۳۸ تن (۵٫۸۵٪ از کل جمعیت) |
|  الجزایر | ۲٨۵٬۰۰۰–۱۵۰٬۰۰۰ تن (۳٫۳۶٪ از کل جمعیت) |
|  تونس | ۲۷۹٬۰۰۰ تن (عشایر، ۳٫۱۸٪ از کل جمعیت) |
| زبان‌ها |
| زبان طوارقی (Tafaghist, Tamahaq, Tamasheq, تایرات، Tawellemmet), Maghrebi Arabic, فرانسوی، Hassaniya Arabic |
| دین |
| اسلام |
| قومیت‌های وابسته |
| دیگر قوم بربر، Hausa people  |

زیستگاه طوارق در شمال آفریقا.
**طَوارِق** یکی از اقوام بربر (آمازیغ) در شمال آفریقا هستند.
طوارق قومی صحرانشین است که افراد آن روزگاری در همهٔ صحرای بزرگ آفریقا کوچ‌گردی می‌کردند ولی امروزه بیشتر در غرب صحرا سکونت دارند.

نام طوارق را دیگران برای ایشان به‌کار می‌برند و ایشان خود را با نام‌های «کِل‌تماشِق» (گویشوران تماشق) و امازغان (مردم آزاد) می‌نامند. زبان ایشان را طوارقی می‌گویند.

طوارق خط و الفبای ویژه‌ای برای خود دارند به‌نام تیفیناغ که امروزه کاربرد زیادی ندارد.

طی دو هزار سال، طوارق با کاروان‌های خود دادوستد صحراگذر را زنده نگه داشته‌اند. این کاروان‌ها، از طریق ۵ مسیر صحرایی، شهرهای بزرگ کنارهٔ جنوبی صحرا را به مناطق مدیترانه‌ای شمال آفریقا پیوند داده‌اند.

جمعیت طوارق در سال ۲۰۱۲ حدود ۹ تا ١٣ میلیون نفر برآورد شده که نواری وسیع در صحرای بزرگ آفریقا و کناره‌های آن از لیبی، شمال نیجر، جنوب الجزایر و شمال مالی تا بورکینافاسو را در بر می‌گیرد. بیشترین جمعیت آن‌ها در مالی ساکن است که حدود ٢ میلیون نفر از جمعیت این کشور را تشکیل می‌دهد. تاریخ پسااستعماری طوارق در مالی و نیجر شاهد زنجیره‌ای از شورش‌ها بوده که به دلیل در حاشیه قرار گرفتن آن‌ها و عدم رعایت موافقتنامه‌های صلح بین آن‌ها و حکومت‌ها رخ داده‌اند. مالی شاهد سه قیام بزرگ طوارق در سال‌های ۶۴–۱۹۶۲، ۹۵–۱۹۹۰ و ۹–۲۰۰۷ بوده‌است. در سال ۲۰۱۲ نیز با سقوط حکومت معمر قذافی در لیبی و پیوستن دو تا سه هزار جنگجوی حرفه‌ای طوارق از ارتش لیبی به طوارق ناراضی اهل مالی شورش بزرگ دیگری در شمال این کشور درگرفت.

## منابع

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Tuareg». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۷ آوریل ۲۰۰۷.
# رهیافت آنی

یک فن **رهیافت آنی** یا **اکتشافی** یا **هیوریستیک** (به انگلیسی: heuristic، ‎/hjʊəˈrɪstɪk/‎) هر رویکردی به حل مسئله یا خودیابی است، که از نوعی روش عملی استفاده می کند، که «بهینه، کامل بودن، یا عقلانی» آن تضمین نشده است، اما با این حال برای دسترسی به یک هدف یا تقریب از هدف «فوری و کوتاه مدت» کافی است.

واژه **هیوریستیک** (εὑρίσκω, *heurískō*) از یونانی باستان گرفته شده است و به معنی «پیدا کردم» ('I find, discover').

در حالی که جستجوی تشدیدی غیرعملی است، رویکردهای **رهیافت آنی** برای سرعت بخشیدن به فرایند پیدا کردن یک راه‌حل رضایت‌بخش از طریق میان‌برهای ذهنی استفاده می‌شوند که بار تشخیصی را برای یک تصمیم‌گیری تسهیل می‌نماید. مثال‌های این رویکرد عبارتنداز استفاده از یک قانون اصلی، یک حدس آموزش‌داده‌شده، یک قضاوت حسی، کلیشه، یا عقل سلیم.

به عبارت دقیق‌تر، **رهیافت آنی** یک استراتژی است که از اطلاعات در دسترس، اگرچه خیلی قابل استفاده نیستند، برای کنترل حل مسئله در انسان‌ها و ماشین‌ها استفاده می‌کند.

## جستارهای وابسته

* سعی و خطا

## منابع

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Heuristic». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۷ سپتامبر ۲۰۲۰.
# اره گردبر

ارّهٔ گِردبُر برای برش قطعات
کار با اره برش دهنده گرد
**ارّهٔ گِردبُر** یا **ارّهٔ دیسکی** نوعی ارّه است که برای برش‌های عرضی، طولی، مایل و ایجاد شیار در چوب، فلز و سایر مصالح مورد استفاده است.

## استفاده

در استفاده از این اره نیاز به جابه‌جایی الوار یا صفحات چوب یا فلز نیست بلکه فرد آن را بر روی مصالح جابه‌جا می‌کند و به دلیل آسانی در کارکرد و حمل، از آن در صنعت ساختمان‌سازی و نجاری بسیار استفاده می‌شود.

## تیغه

یک نمونه تیغهٔ اره
این ارّه امکان استفاده از انواع مختلف تیغه را دارد و می‌توان با تغویض تیغهٔ آن سنگ‌های ساختمانی، قطعات کوچک فلزی و موارد دیگر را برش داد یا در آن‌ها شیار ایجاد کرد.

## جستارهای وابسته

* ارّه

## منابع
# زئیر

| جمهوری زئیرالف **République du ZaïreRepubuliki ya ZaïreJamhuri ya Zaïre** زئیر |
| --- |
| ۱۹۷۱–۱۹۹۷ |
|
پرچم

نشان ملی

 |
| **شعار:Paix – Justice – Travail*   «کار، عدالت، صلح» |
| **سرود:La Zaïroise* "The Song of Zaire"  |
|  |
| پایتخت | کینشاساب ﻿ / ﻿ |
| زبان(های) رایج | زبان فرانسوی زبان لینگالایی •  زبان کنگوئی زبان سواحلی •  زبان لوبا-کاسای |
| دین(ها)  | مسیحیت، آیین بالوبا، آیین بانتو |
| حکومت | موبیتیسم نظام تک‌حزبیج *دفاکتو* دیکتاتورید |
| رئیس‌جمهور |   |
|  |
| • ۱۹۹۷–۱۹۷۱  | موبوتو سسه سوکو |
|  |
| دوره تاریخی | جنگ سرد |
|  |
| • کودتا  | ۲۵ نوامبر ۱۹۶۵ |
| • تعییر نام کشور  | ۲۷ اکتبر ۱۹۷۱ |
| • جنگ اول کنگو  | ۱۶ مه ۱۹۹۷ |
|  |
| مساحت |
| ۱۹۹۶ | ۲٬۳۴۵٬۴۱۰ کیلومتر مربع (۹۰۵٬۵۷۰ مایل مربع) |
| جمعیت |
|  |
| • ۱۹۹۶  | ۴۶۴۹۸۵۳۹ |
|  |
| واحد پول | زئیر زئیر |
| منطقه زمانی | زمان / زمان اروپای شرقی |
| پیش‌شماره تلفنی | ۲۴۳ |
| دامنه سطح‌بالا | .zr |
|

|  |  |
| --- | --- |
| **پیشین** | **پسین** |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  | Republic of the Congo (Léopoldville) |

 |

|  |  |
| --- | --- |
| جمهوری دموکراتیک کنگو |  |

 |

 |
| الف) دگرگونی نام از «جمهوری دموکراتیک کنگو» (*République démocratique du Congo*) در ۲۷ اکتبر ۱۹۷۱. ب) دگرگون‌شده از «لئوپولدویل» در ۱۹۶۶. ج) در ۲۳ دسامبر ۱۹۷۰ زئیر به‌طور دوژور به دولتی تک‌حزبی تبدیل شد، گرچه از تاریخ ۲۰ مه ۱۹۶۷ که «جنبش مردمی انقلاب» بنیان گذارده شد، به‌طور دفاکتو دولتی تک‌حزبی به‌شمار می‌رفت. زئیر رسماً در تاریخ ۲۴ آوریل ۱۹۹۰ پس از سخنرانی موبوتو دربارهٔ پایان نظام تک‌حزبی، نظام چندحزبی را پذیرفت. کشور رسماً در ۵ ژوئیهٔ ۱۹۹۰ طبق قانون شمارهٔ ۰۰۲–۹۰ نظام چندحزبی را پذیرفت و به‌موجب آن قانون اساسی تغییر یافت. د) ۱۹۹۷–۱۹۹۰. |

**زئیر** (به فرانسوی: République du Zaïre) نام کشوری در آفریقای مرکزی در فاصلهٔ میان سال‌های ۱۹۷۱ تا ۱۹۹۷ میلادی بود که امروزه جمهوری دموکراتیک کنگو نامیده می‌شود. کلمهٔ *زئیر* صورت پرتغالی‌شدهٔ نام رودخانهٔ کنگو در زبان کنگویی است که به آن *نزاره* یا *نزادی* به‌معنای «رودی که همهٔ رودها را می‌بلعد» می‌گویند.

## جستارهای وابسته

* جمهوری دموکراتیک کنگو

## منابع
# بیت‌مپ

تصویری با فرمت بیت مپ
**بیت‌مَپ** یا **بیت‌نگاشت** نگاشتی از یک دامنه (Domain) است به بیت‌ها (Bits). بیت‌مپ، آرایه بیتی (Bit array) یا شاخص بیت‌مپ (Bitmap index) نیز خوانده می‌شود. دامنه، برای نمونه، بازه‌ای از اعداد صحیح است، و بیت، صفر یا یک است.

## بیت‌مپ به عنوان فُرمت فایلِ تصویر

در گرافیک رایانه‌ای، هر تصویر از تعداد مشخصی پیکسل (واحدِ تصویر، Pixel) تشکیل می‌شود و هر پیکسل، دارای اطلاعات روشنایی (Brightness) و رنگ (Chroma) است. در یک تصویر با فُرمتِ بیت‌مپ (Bitmap Image)، مقادیر روشنایی و رنگِ هر پیکسل به صورت دودویی (باینری) ذخیره می‌شوند. به عبارت دیگر، اطلاعات روشنایی و رنگ پیکسل‌های تصویر، به بیت‌ها نگاشته می‌شوند.

اولین برنامهٔ کامپیوتری که کار با این نوع فرمت را ممکن می‌کرد، برنامه پِینت (Paint) شرکت مایکروسافت و در محیط ویندوز بود. پسوند (Extension) فایل‌های تصویریِ بیت‌مپ، bmp. است.

در RGBA32 که مدلی برای ذخیره تصویر دیجیتال به فرمت بیت‌مپ است، هر یک از رنگ‌های قرمز (**R**ed)، سبز (**G**reen) و آبیِ (**B**lue) هر پیکسلِ تصویر با ۸ بیت توصیف می‌شود (در مجموع ۲۴ بیت). از سوی دیگر، ۸ بیت هم برای توصیف شفافیت (Transparency) پیکسل در نظر گرفته می‌شود (که به آن اصطلاحاً **A**lpha Channel می‌گویند). پس هر پیکسل در مجموع با ۳۲ بیت توصیف می‌شود.

## منابع

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Bitmap». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۰ دسامبر ۲۰۱۷.
# سید میر

سید میر
**سید میر** (به انگلیسی: Sid Meier)(زادهٔ 4 فوریه 1954) ، طراح، برنامه نویس، بازیساز، و شناخته شده ترین طراح بازی های استراتژی سبک 4x است. او بیشتر به خاطر خلق سری بازی های تمدن، سیویلیزیشن Civilization شناخته می شود.
# فیلم درجه زد

پوستر فیلم «مانوس» دست‌های سرنوشت - حق چاپ 1966، Emerson Film Enterprises
**فیلم درجه زد** (انگلیسی: Z movie) عبارتند از فیلم‌هایی که با بودجهٔ پایین ساخته می‌شوند و از فیلم‌های درجه ب کیفیت پایین‌تری دارند. برخی از منتقدان این واژه را به‌طور گسترده، برای توصیف هر فیلم با کمترین هزینه تولیدشده که هنجارهای فیلم‌سازی جریان اصلی را به‌طریق قابل توجهی نادیده می‌گیرد، به کار می‌برند.

## جستارهای وابسته

* فهرست بدترین فیلم‌ها از نگاه منتقدان مختلف

## منابع

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Z movie». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۶ ژوئن ۲۰۲۳.
# هنر نامه‌نگاری

نمونه‌ای از تمبر هنرمند همراه با نامه
**هنر نامه‌نگاری** یا **هنر پُستی** (به انگلیسی: Mail art) که به *هنر مکاتبه* نیز شناخته می‌شود، جنبشی هنری است که بر ارسال آثار در ابعاد و مقیاس کوچک از طریق خدمات پستی متمرکز است. این جنبش در ابتدا از طریق ری جانسون توسعه پیدا کرد که در نهایت به تأسیس مدرسه مکاتبات او در نیویورک و جنبش فلوکسوس در دهه ۱۹۶۰ میلادی منجر شد. با اینحال هنر نامه نگاری از آن زمان به یک جنبش جهانی تبدیل شده‌است که تا به امروز ادامه دارد.

## منابع

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Mail art». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در دسامبر ۲۰۲۲.
# گرن توریسمو اچ‌دی کانسپت

| گرن توریسمو اچ‌دی کانسپت |
| --- |
| توسعه‌دهنده(ها) | پولی‌فونی دیجیتال |
| ناشر(ها) | سونی کامپیوتر انترتینمنت |
| طراح(ـان) | کازونوری یامائوچی |
| سری | *گرن توریسمو* |
| سکو(ها) | پلی‌استیشن ۳ |
| تاریخ(های) انتشار | * JP/آمریکای شمالی: ۲۴ دسامبر، ۲۰۰۶
* منطقه پال: ۲۳ مارس، ۲۰۰۷
 |
| ژانر(ها) | شبیه‌سازی مسابقه |
| حالت(ها) | تک‌نفره |
| رسانه | دیسک بلوری |

گرن توریسمو اچ‌دی کانسپت (ژاپنی: グランツーリスモHDコンセプト, هپبورن: *Guran Tsūrisumo HD Konseputo*) یک بازی ویدئویی به سبک شبیه‌سازی مسابقه و نخستین قسمت از مجموعه بازی‌های *گرن توریسمو* بود که بر روی کنسول پلی‌استیشن ۳ منتشر شد. این بازی به‌صورت رایگان در ۲۴ دسامبر ۲۰۰۶، از طریق فروشگاه پلی‌استیشن در دسترس قرار گرفت. نسخهٔ دیسک بلوری آن تحت نام «نصب دیسک»، در کشور ژاپن و به تعداد محدود در سپتامبر ۲۰۰۷ عرضه شد. این بازی قرار بود پیش‌نمایش مخفیانه‌ای باشد، همانند *گرن توریسمو کانسپت* پیش از انتشار نسخهٔ کامل، اما پروژه *گرن توریسمو اچ‌دی* لغو شد و *گرن توریسمو ۵ سرآغاز* جایگزین آن شد.

## منابع

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Gran Turismo HD Concept». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۴ ژانویه ۲۰۲۴.
# سرواژه

**سرواژه** یا **سرنام** یا **آکرونیم** (به انگلیسی: Acronym)، صورتِ کوتاه‌شدهٔ یک عبارت است و معمولاً آن را از حروف اولِ یک واژه یا عبارت می‌سازند.

## تفاوت سرواژه و سرنام

«سرنام» و «سرواژه» هر دو از انواع کوته‌نوشت هستند. تفاوت آن‌ها در این است که در سرواژه، حروف به‌صورت جداجدا تلفظ می‌شود (مانند بی‌بی‌سی، اف‌بی‌آی و بی‌آرتی)؛ ولی در «سرنام»، حروف به‌صورت یک کلمهٔ تکی تلفظ می‌شود و یک واژهٔ جدید را تشکیل می‌دهد؛ مانند:

* ناجا: نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران
* هما: هواپیمایی ملی ایران
* نزاجا: نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران
* ناسا (NASA): سازمان ملی هوانوردی و فضایی ایالات متحدهٔ آمریکا (National Aeronautics and Space Administration)
* ساواک: سازمان اطلاعات و امنیت کشور
* سمپاد: سازمان ملی پرورش استعدادهای درخشان
* برجام: برنامه راهبردی جامع اقدام مشترک

## منابع

* "Acronym and initialism" (به انگلیسی). ویکی‌پدیا. Retrieved 6 خرداد 1389. `{{cite web}}`: Check date values in: `|تاریخ بازدید=` (help)
# فنون نفوذ

تمرین شناسایی عمیق در سال ۲۰۰۳، گروه براوو، گردان ۳ شناسایی، لشکر ۳ دریایی ایالات متحده
در جنگ، **فنون نفوذ** شامل نیروهای مستقل کمکی پیاده‌نظام است که در طی آن نیروها به مناطق پشت دشمن می‌روند و با عبور از نقاط قوت خط مقدم دشمن، تا از حمله نیروهای دشمن پیگیری با سلاح‌های سنگین تر جدا می‌کنند. سربازان برای شناسایی نقاط ضعف دشمن و انتخاب مسیرها، اهداف، لحظات و روشهای حمله ابتکار عمل می‌کنند. این امر به تجربه و مهارت بالایی احتیاج دارد و می‌تواند با تجهیزات و سلاح‌های ویژه ای تکمیل شود تا گزینه‌های نبرد موضعی بیشتری در اختیار آنها قرار گیرد.

اشکال مختلف این تاکتیک‌های پیاده‌نظام توسط تیراندازها و نظام غیر کلاسیک از دوران باستان مورد استفاده قرار می‌گرفت، اما فقط به عنوان یک تاکتیک دفاعی یا ثانویه. تعیین پیروزی در میدان جنگ توسط دست آمد مبارزه با شوک تاکتیک با پیاده‌نظام سنگین یا سواره نظام سنگین، به‌طور معمول شارژ *یکهو* در برابر نیروی اولیه از حریف است. در زمان جنگ اوایل جنگ مدرن، قدرت آتش دفاعی این تاکتیک را بیش از پیش هزینه کرد. هنگامی که جنگ سنگر در اوج جنگ جهانی اول به اوج خود رسید، بیشترین حملات با شکست‌های کامل همراه بود. حمله از ترنچ‌ها توسط گروه‌های کوچکی از سربازان باتجربه، استفاده از مخفیکاری و پوشش معمولاً بکار رفته و غالباً موفق بود، اما اینها نتوانستند به پیروزی قاطع دست یابند.

## جستارهای وابسته

* آتش و حرکت
* تاکتیک‌های مأموریت‌محور

## منابع
# وسطی

یک بازیکن در حال جاخالی دادن برای توپ
**وَسَطی** یا **داژبال** (انگلیسی: dodgeball) با نام به معنای وسط زدن، به هر بازی که در آن بازیکنان سعی کنند دیگر بازیکنان را با توپ بزنند و دیگر بازیکنان مانع از برخورد توپ به خودشان شوند، گفته می‌شود. انواع گوناگونی از این بازی وجود دارد؛ فهرست گونه‌های وسطی را ببینید.

به بازیکن وسط در اصطلاح عامه **خرس وسط** یا به اختصار **خرس** گفته می‌شود.

این بازی تقریباً عکس بازی دست‌رشته است که در آن بازیکنان وسط و میانه تلاش می‌کنند توپ را دریافت یا قطع کنند.

## شرح بازی

پس از تقسیم بازیکنان به دو گروه برابر، یکی از گروه‌ها به قید قرعه با شیر یا خط در میانهٔ محوطهٔ بازی قرار می‌گیرد و گروه دیگر، در دو قسمت، به طرفین عرضی محوطهٔ بازی می‌روند.

با پرتاب توپ به‌وسیلهٔ یکی از بازیکنان گروه کناری، بازی آغاز می‌شود. تلاش گروه کناری نشانه‌رفتن و زدن افراد گروه وسطی زمینهٔ سوختن و اخراج آنان را فراهم کند.

گروه میانی هم می‌کوشد تا با حرکات سریع مانع از اصابت توپ به خود شوند و اگر یار سوخته‌ای داشته‌باشند، با گرفتن توپ در هوا که در اصطلاح گُل (بُل نیز گفته می‌شود) گفته می‌شود (که یک امتیاز به‌شمار می‌رود)، او را به بازی برگردانند.

اکنون شاید به مرحله‌ای رسیده باشیم که فقط یک نفر از گروه میانی، در داخل میدان باقی‌مانده باشد که اگر تا ۱۰ شماره پرتاب نتوانند او را هدف‌گیری کرده و بزنند، همهٔ یاران سوختهٔ گروهش را احیا کرده، و همگی به میانهٔ میدان بازگشته و بازی ادامه خواهد یافت.

### مقررات بازی

به‌طور کلی بهتر است که ابعاد زمین بازی با سن‌وسال بازیکنان تناسب داشته باشد.

برخی مقررات بازی:

1. اگر تمامی بازیکنان میانی در محدودهٔ میدان باشند، هر توپ گرفته شده به عنوان یک امتیاز ذخیرهٔ ضداخراجی محسوب می‌شود و اخراجی و اخراج‌ها را به تأخیر می‌اندازد.
2. گرفتن توپ پس از برخورد با زمین موجب حذف بازیکن است.
3. معمولاً خطوطی برای دور محوطه بازی و برای کسانی که توپ را پرتاب می‌کنند در نظر گرفته می‌شود که اگر پرتاب‌کننده جلوتر از خط خود باشد و کسی را با توپ زده باشد پرتاب او قبول نمی‌شود و اگر بازیکنان میانی از خط محوطه خود خارج شوند از بازی اخراج می‌شوند تا وقتی گلی برایشان گرفته شود -کسی توپ را در هوا بگیرد و او را وارد بازی کند- یا تا وقتی که یک نفر بماند و ده پرتاب را پشت سر بگذارد. و اگر توپ به زمین بخورد بعد به فرد وسط بخورد حساب نیست.

## انواع دیگر بازی

### وسطی دایره‌ای

در یک گونه دیگر از این بازی که به «وسطی دایره‌ای» موسوم است با این تفاوت که زمین بازی به شکل دایره‌است که بازیکنان وسطی در داخل آن و گروه کناری در روی محیط آن با فاصله‌های مساوی قرار می‌گیرند.

با شروع بازی مربی یا معلم ورزش با ساعت وقت گرفته و بازیکنان کناره نفرات گروه وسطی را نشانه می‌گیرند تا اینکه همه از زمین بازی اخراج شوند. در دور بعدی جای دو گروه عوض می‌شود و باز با شروع بازی مربی یا معلم ورزش با ساعت وقت می‌گیرد. برنده گروهی است که در مدت زمان کوتاهی، بازیکنان گروه وسطی را زده و بازی را زودتر تمام کرده باشند.

## جستارهای وابسته

* دست‌رشته
* خرس‌وسط

## منابع

* همشهری آنلاین:آشنایی با بازی‌های سنتی و محلی

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Dodgeball». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۹ بهمن ۱۳۸۸.
# کروکت

کروکت Croquet|  |
| بالاترین نهاد ورزشی | فدراسیون جهانی کروکت WCF |
| ویژگی‌ها |
| جداسازی جنسیتی | تیمی، انفرادی |
| محل برگزاری | زمین چمن طبیعی یا مصنوعی |

**کروکت** (به انگلیسی: Croquet) اواسط قرن ۱۹ در جزایر بریتانیا به ثبت رسید و بسیاری از کشورهای دیگر این ورزش را در حوزه ورزشی خود به ثبت رساندند. در حال حاضر فدراسیون جهانی کروکت در کشور انگلستان تحت عنوان WCF مشغول به فعالیت می‌باشند.

مسئولیت اصلی WCF برگزاری مسابقات قهرمانی جهان وضع قوانین و نظارت بر اجرای آن در کشورهای عضو می‌باشد. تعداد اعضای فدراسیون جهانی کروکت ۳۰ عضو می‌باشد که تعداد ۱۰ عضو کامل و ۱۱ نفر از اعضای وابسته و ۹ عضو ناظر هستند. پس از سال‌ها بازی غیررسمی در ایران، در سال۱۳۹۵ رشته ورزشی کروکت توسط عباس ولی خانی در وزارت ورزش و جوانان جمهوری اسلامی ایران به ثبت رسید.

## رشته‌های زیر مجموعه کروکت

· Association Croquet

· Golf Croquet

· Short Croquet

· Two-ball Croquet

· U.S. Six-wicket Croquet

· U.S. Nine-wicket Croquet

· Garden Croquet

· Extreme Croquet

· Ancient Croquet

· Gate ball

## تجهیزات ورزش کروکت

تجهیزات ورزش کروکت عبارتند از: ۱. زمین چمن ۲. مالت ۳. توپ ۴. دروازه ۵. پرچم وسط.

### زمین چمن

با توجه به نوع ورزش کروکت ابعاد زمین مورد نیاز متفاوت است، به عنوان مثال در رشته ورزشی GC ابعاد زمین به طول ۳۲ متر و به عرض ۶/۲۵ متر می‌باشد. جنس زمین می‌تواند چمن طبیعی، چمن مصنوعی و خاک رس باشد.

### مالت

وسیله‌ای که برای ضربه‌زدن به توپ از آن استفاده می‌شود که هر بازیکن در بازی مالت مخصوص به خود را دارد که غالباً جنس آن از چوب می‌باشد.

### توپ

جنس آن از پلاستیک می‌باشد و در بازی هر بازیکن توپ مخصوص به خود را دارد و مجاز است تنها به توپ خود ضربه بزند.

### دروازه

جنس آن از آهن می‌باشد و با توجه به نوع بازی تعداد قابل استفاده در هر بازی متفاوت است. به عنوان مثال در GC تعداد دروازه قابل استفاده ۶ عدد می‌باشد.

### پرچم وسط

وسیله‌ای چوبی که محل قرار گرفتن آن در زمین، با توجه به نوع بازی متفاوت است.

## منابع

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Croquet». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۵ مهر ۱۳۹۱.
# فوتبال خیابانی

فوتبال خیابانی در ونزوئلا.
**فوتبال خیابانی** یا **فوتبال خیابونی**، یکی از انواع فوتبال است. این بازی غیررسمی است و لزومی به برقراری برخی از قوانین فوتبال مانند بزرگی زمین فوتبال، نشانه‌گذاری، پرچم نقطهٔ ضربه کرنر، وجود یازده‌نفر و حداقل هفت‌نفر در زمین و داور و کمک‌داورها ندارد اما شرایطی مثل مساوی بودن تعداد نفرات هر دو تیم وجود دو دروازه لازم است.
فوتبال مدرسه‌ای هم جزو آنهاست.

## جستارهای وابسته

* گل‌کوچک

## منابع

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Street football». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۹ دسامبر ۲۰۱۲.

## پیوند به بیرون
# معلم میگه

کودکان در حال بازی معلم میگه
**رهبر میگه** یا **معلم میگه** (به انگلیسی: **Simon Says**- **سایمون میگه**) یک بازی کودک ۳ نفره یا بیشتر است که در آن ۱ بازیکن نقش «معلم» را بازی می‌کند و دستورهایی (معمولاً اقدامات فیزیکی مانند «بپر بالا» یا «زبونتو دربیار») را می‌دهد. بازیکنان تنها در صورتی باید دستورها " معلم " را اجرا کنند که *معلم* در ابتدا دستور، عبارت " معلم میگه " را گفته باشد. حذف بازیکنان بر همین اساس استوار است. اگر بازیکنی دستوری را انجام دهد که ابتدایش " معلم میگه " گفته نشده باشد یا دستوری را که شامل " معلم میگه " باشد را انجام ندهد، از بازی حذف می‌شود.

این بازی بیشتر از اینکه جنبه فیزیکی و حرکتی داشته باشد، جنبه شناختی دارد. اینکه بازیکن بتواند دستور واقعی و غیر واقعی را به سرعت و بلافاصله تشخیص دهد.

مقصود بازیکنی که به نام " معلم" شناخته می‌شود این است که در کمترین زمان ممکن تمامی بازیکنان را از بازی حذف کند. در انتها، دو یا سه بازیکن باقی مانده‌اند که توانسته‌اند تمامی دستورها داده شده را انجام دهند؛ اگرچه ممکن است است همه بازیکنان انتهایی همزمان با هم حذف شده و خود " معلم " برنده بازی شود.

این بازی با فرهنگ عمومی بسیار انجین شده‌است و در ادبیات، موسیقی و فیلم رجوع‌های بیشماری دارد.

این بازی در فرهنگ‌های متعددی با نامهایی مختلفی وجود دارد:

* عربی: به عنوان مثال "الجنرال عمل کده" ("ژنرال فرمان داد", مصر) یا "قال المعلّم" ("معلم گفت:" لبنان) و "سلمان یقول" ("سلمان می‌گوید:" عراق)

## پانویس
# ورزش ملی

دیوید کالینز از گل‌وِی در رقابت با اِوین کِلی تِیپِرری در لیگ ملی هورلینگ ۲۰۱۴، حرکت حریف را مهار می‌کند.
کشورهای مختلف حهان به صورت رسمی و غیررسمی ورزش‌های مختلفی را به عنوان ورزش ملی انتخاب کرده‌اند.

## ورزش‌های ملی به لحاظ قانونی

| کشور | ورزش | سال تعریف شده ورزش ملی |
| --- | --- | --- |
| آرژانتین | پاتو | ۱۹۵۳ |
| باهاما | قایقرانی اسلوپ | ۱۹۹۳ |
| بنگلادش | کبدی | ۱۹۷۲ |
| برزیل | کاپوئرا |
| کانادا | لاکراس (تابستان)
هاکی روی یخ (زمستان) | ۱۹۹۴ |
| شیلی | گاوبازی شیلیایی | ۱۹۶۲ |
| کلمبیا | تخو | ۲۰۰۰ |
| ایران | ورزش زورخانه‌ای، کشتی | ۱۹۷۶ |
| مکزیک | چارریا | ۱۹۳۳ |
| فیلیپین | اسکریما | ۲۰۰۹ |
| پورتوریکو | پاسو فینو | ۱۹۶۶ |
| سری لانکا | والیبال | ۱۹۹۱ |
| نپال | دانبی بیو | ۱۹۷۳ |
| اروگوئه | *Destrezas Criollas* (Creole [i.e. gaucho] Skills) | ۲۰۰۶ |

## ورزش‌های ملی به طور رسمی و عملی

| کشور | ورزش |
| --- | --- |
| افغانستان | بزکشی |
| آنگولا | قایق‌رانی بادبانی |
| آنتیگوا و باربودا | کریکت |
| باربادوس | کریکت |
| برمودا | کریکت |
| بوتان | تیراندازی با کمان |
| کوبا | بیسبال |
| جمهوری دومنیکن | بیسبال |
| انگلستان | کریکت |
| فنلاند | پساپالو |
| گرنادا | کریکت |
| گویان | کریکت |
| هند | هاکی روی چمن |
| اسراییل | فوتبال |
| ایرلند | فوتبال گیلیک |
| جامائیکا | کریکت |
| ٰٰژاپن | سومو |
| لتونی | بسکتبال (تابستان)
هاکی روی یخ(زمستان)
نووس |
| لیتوانی | بسکتبال |
| ماداگاسکار | راگبی ۱۵ نفره |
| مغولستان | تیراندازی با کمانکشتی مغولیمسابقه اسب‌دوانی |
| نیوزیلند | راگبی ۱۵ نفره |
| نروژ | اسکی صحرانوردی |
| پاکستان | هاکی روی چمن |
| پاپوآ گینه نو | راگبی ۱۳ نفره |
| پرو | پالتا فرونتون |
| رومانی | اوینا |
| روسیه | باندی |
| اسکاتلند | گلف |
| اسلوونی | اسکی آلپاین |
| ترکیه | کشتیجریت |
| جزایر تورکس و کایکوس | کریکت |
| ایالات متحده آمریکا | بیسبال |
| ولز | راگبی ۱۵ نفره |

## منابع
# فوتبال ۸ نفره

پرونده:Eight-man football "Gun Formation".jpegنمایی از یک مسابقه فوتبال ۸ نفره - ۲۰۱۵
**فوتبال ۸ نفره** (به انگلیسی: Eight-man football) زیرشاخه‌ای از دسته ورزش‌های فوتبال آمریکایی است. پیدایش این ورزش به ایالات متحده ی آمریکا باز می‌گردد. این ورزش بیشتر توسط جوانان و نوجوانان بازی می‌شود. همچنین طول و عرض زمین بازی نسبت به فوتبال آمریکایی کوچک‌تر است.

## منابع
# فوتبال ۹ نفره

**فوتبال ۹ نفره** (به انگلیسی: Nine-man football) زیرشاخه ای از دسته ورزش‌های فوتبال آمریکایی است. پیدایش این ورزش به ایالات متحده ی آمریکا باز می گردد. این ورزش ،همچون فوتبال ۸ نفره، بیشتر توسط جوانان و نوجوانان بازی می‌شود. همچنین طول و عرض زمین بازی نسبت به فوتبال آمریکایی کوچک تر است .

## منابع
# هارپاستوم

سنگ قبر پسری با توپ هارپاستوم. سینی، دالماسی، کرواسی.
**هارپاستوم** یا هارپوستوم، یک نوع بازی با توپ بود که در امپراتوری روم اجرا می‌شد. رومیان آن را *بازی با توپ کوچک* نامیده‌اند. توپ این بازی به‌بزرگی توپ فوتبال نبود؛ بلکه مانند توپ سافتبال بود.

## منابع

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Harpastum». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی بازیابی =۲۰ دسامبر ۲۰۱۲*.

## پیوند به بیرون
# راگبی با ویلچر

راگبی با ویلچر| دیدار تیم های ایالات متحده امریکا و کانادا |
| بالاترین نهاد ورزشی | فدراسیون بین‌المللی راگبی با ویلچر |
| لقب(ها) | ماردربال ، کواد راگبی |
| نخستین مسابقه | ۱۹۷۷، کانادا |
| ویژگی‌ها |
| اعضاء تیم | ۱۲ نفر (۴ نفر در زمین) |
| جداسازی جنسیتی | مختلط |
| رده‌بندی | ورزش‌های تیمی ورزش‌های معلولان |
| تجهیزات | توپ والیبال ، ویلچر ویژه راگبی |
| محل برگزاری | داخل سالن |
| برگزاری |
| پارالمپیک | ۲۰۰۴ آتن |

**راگبی با ویلچر** که در ایالات متحده آمریکا با نام **راگبی کواد** (به انگلیسی: quad rugby) شناخته می‌شود، گونه‌ای از ورزش‌های تیمی است که برای افراد معلول طراحی شده‌است. مسابقات این ورزش در بیش از بیست کشور جهان انجام می‌شود و یکی از ورزش‌های پارالمپیک محسوب می‌شود.
این ورزش در کشور کانادا در سال ۱۹۷۷ میلادی ابداع شد و در آن زمان *ماردربال* نامیده می‌شد. شرکت‌کنندگان در مسابقات این ورزش دارای معلولیت فلج چهاراندام هستند. مسابقات این ورزش تنها در یک دسته مختلط برگزار می‌شود و تیم‌ها نیز مختارند تا هر تعداد از هر جنسیت را در تیم خود داشته باشند. رقابت‌های راگبی با ویلچر در یک سالن سرپوشیده برگزار می‌شود و قوانین آن از تلفیق قوانین بسکتبال با ویلچر، هاکی روی یخ، هندبال و راگبی اتحاد ایجاد شده‌است.
رویدادهای این ورزش توسط فدراسیون جهانی راگبی با ویلچر که در سال ۱۹۹۳ تأسیس شد، سازماندهی می‌شود.

## منابع

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «rugby wheelchair rugby». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۶ شهریور ۱۳۹۱.
# برومبال

توپ مخصوص برومبال
**برومبال** (به انگلیسی: Broomball) ورزشی از دسته ورزش‌های هاکی می‌باشد که اولین بار در کانادا انجام شد. این ورزش را می‌توان در داخل سالن یا در محیط بیرون انجام داد. این ورزش در کشورهای ژاپن، استرالیا و ایالات متحده ی آمریکا نیز در حال رشد می‌باشد و طرفدارانی نیز دارد.

## منابع