Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# واسوباندو

| واسوباندو |
| --- |
| راهب منطقه گنداره، و فیلسوف یوگاچارا |
| زادهٔ | ۱ ژانویهٔ ۰۴۰۰ پیشاور |
| درگذشت | ۱ ژانویهٔ ۰۴۰۰ |
| پیشه | بهکشو |
| شناخته‌شده برای | بنیان‌گذار مکتب فلسفی یوگاچارا. |

**واسوبَندهو** (انگلیسی: Vasubandhu) فیلسوف و راهب بودایی اهل هند بود که در قرن چهارم یا پنجم میلادی می‌زیست. او یکی از مهم‌ترین چهره‌ها در توسعه بودیسم مهایانه و به ویژه مکتب یوگاچاره به‌شمار می‌رود. واسوبَندهو در ابتدا به عنوان یک دانشمند مکتب سرواستیوَده (Sarvāstivāda) فعالیت می‌کرد، اما بعدها تحت تأثیر برادر بزرگترش، اَسَنگه (Asanga)، به مهایانه گروید.

واسوبَندهو آثار فلسفی بسیاری نوشته است که از جمله مهم‌ترین آنها می‌توان به *خزانه‌داری ابهیدارما* (Vasubandhu’s Abhidharmakósa) / «اَبیدَرمَه‌کوشَه» (Abhidharmakośa) و «وِیمشَتیکا» (Vimśatikā) اشاره کرد. «اَبیدَرمَه‌کوشَه» یک رساله جامع در زمینه اَبیدَرمَه (Abhidharma) است که به‌طور گسترده توسط دانشمندان بودایی مورد مطالعه قرار گرفته است. «وِیمشَتیکا» نیز یک متن کوتاه اما تأثیرگذار در زمینه یوگاچاره است که به بررسی ماهیت ذهن و آگاهی می‌پردازد.

واسوبَندهو در آثار خود به دفاع از آرمان‌گرایی و نظریه «تنها ذهن» پرداخته و استدلال کرده است که جهان خارجی تنها یک تصویر ذهنی است. او همچنین به تبیین مفاهیمی مانند «ذَخیره آگاهی» (ālayavijñāna) و «سه ماهیت» (trisvabhāva) پرداخته است که از مفاهیم کلیدی در یوگاچاره هستند.

آثار و اندیشه‌های واسوبَندهو تأثیر عمیقی بر توسعه بودیسم در هند و دیگر کشورهای آسیایی داشته است. او به عنوان یکی از بزرگ‌ترین متفکران بودایی در تاریخ شناخته می‌شود و آثارش هنوز هم توسط دانشمندان و پیروان بودیسم مورد مطالعه و تحسین قرار می‌گیرد.

## جستارهای وابسته

* خویدوده
* *ابهیدرما مهاویبهاشا شسترا*

## منابع

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Vasubandhu». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۹ نوامبر ۲۰۲۱.

## پیوند به بیرون
# دهش (هند)

در ادیان آریایی، صدقه دادن بیشتر با واژهٔ **دَهِش** بیان می‌شود.

در ادیان شبه قاره هند این مفهوم بیشتر با واژه دانَه (दान) بیان می‌شود که همریشه با همان دادن و دهش در فارسی است.

واژهٔ «دانه» به معنای اهدای داوطلبانه، بخشش یا صدقه است و در چهار دین اصلی هندی یعنی هندوئیسم، بوداگرایی، جینیسم و سیک‌گرایی جایگاه اخلاقی و معنوی ویژه‌ای دارد.

در بوداگرایی، دانه از مهم‌ترین فضیلت‌ها به‌شمار می‌رود. این عمل، نخستین گام در مسیر رشد اخلاقی است و باید بدون چشم‌داشت انجام شود. در این سنت، دانه به عنوان یکی از شش کمال یا پارامیتا (pāramitā) آموزش داده می‌شود. کسانی که با نیت خیرخواهی و دل‌کندگی از وابستگی‌ها دهش می‌کنند، پاداشی معنوی دریافت می‌کنند و ذهن آن‌ها از شفقت و پاکی بیشتری برخوردار می‌شود. دانه ممکن است مادی باشد، مانند خوراک، پوشاک، پول یا دارو؛ یا معنوی، مانند آموزش‌های دینی و راهنمایی‌های روحی. در این سنت، آموزش و انتقال معارف (که به آن dhamma-dāna می‌گویند) حتی بالاتر از بخشش مادی ارزیابی شده است.

در هندوئیسم، دانه به‌عنوان یک کنش اخلاقی و اجتماعی بسیار مهم تلقی می‌شود. در این سنت، دهش به نیازمندان شامل مواردی همچون خوراک، مدرسه، منابع آب یا هزینهٔ ساخت بناهای عام‌المنفعه مذهبی یا فرهنگی می‌شود. ریشهٔ مفهوم دانه در متون ودایی دیده می‌شود و این آموزه در نوشته‌هایی چون اوپانیشاد و بهاگاواد گیتا نیز مورد تأکید قرار گرفته است.

در جینیسم، دانه به‌عنوان یک فضیلت دینی و اخلاقی الزامی است. انواع دهش در این سنت شامل خوراک، دارو، دانش و پناه‌دادن به موجودات در خطر می‌شود. این اعمال سبب کسب کارمای نیک تلقی شده و در مسیر رهایی نقش دارند.

در دین سیک، عمل دهش تحت عنوان Vand Chhakna شناخته می‌شود. این یکی از سه اصل مهم اخلاقی و معنوی این آیین است که پیروان را به تقسیم درآمد خود با نیازمندان و هم‌نوعان ترغیب می‌کند.

از نظر اخلاقی و دینی، دانه باعث تقویت شفقت، بخشش، دل‌کندگی از تعلقات و رشد درونی می‌شود. در آموزه‌های بودا تأکید می‌شود که نیّت پشت عمل دانه، از خود عمل مهم‌تر است؛ بنابراین اگر دهش از نیتی پاک سرچشمه بگیرد، تأثیر و پاداش معنوی آن بسیار عمیق‌تر خواهد بود.

## منابع

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Dāna». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۳۱ ژوئیه ۲۰۲۵.

## پیوند به بیرون
# سوزوکی شوسان

| سوزوکی شوسان |
| --- |
|  |
| عنوان(ها) | سامورایی ذن |
| اطلاعات شخصی |
| زاده | ۵ فوریه ۱۵۷۹ |
| درگذشته | ۲۸ ژوئیهٔ ۱۶۵۵ (۷۶ سال) ادو |
| دین | ذن |
| ملیت | ژاپن |
| پیشه | [[]] |

**سوزوکی شوسان** (به ژاپنی: 鈴木正三 Suzuki Shōsan)؛ ۵ فوریه ۱۵۷۹ – ۲۸ ژوئیهٔ ۱۶۵۵) سامورایی، و بهکشو اهل ژاپن بود.

## جستارهای وابسته

* دوره ادو

## منابع

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Suzuki Shōsan». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۸ مه ۲۰۲۵.

## پیوند به بیرون
# مکتب تائوئیسم کوانژن

وانگ چونگ یانگ و هفت شاگردش که در معبد چانگچون، ووهان به تصویر کشیده شده‌اند.
**مکتب تائوئیسم کوانژن** (انگلیسی: Quanzhen School) در حال حاضر یکی از دو فرقه غالب دائوئیسم تائوئیسم در سرزمین اصلی چین است. منشأ آن در چین شمالی و جنوبی در سال ۱۱۷۰ تحت سلسله جین دودمان جین (۱۲۳۴–۱۱۱۵) بود.

## منابع

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Quanzhen School». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۲ آوریل ۲۰۲۳.
# رابرت پیرسیگ

| رابرت مینرد پیرسیگ (Robert Maynard pirsig) |
| --- |
| پیرسیگ، ۷ ژوئیه ۲۰۰۵ |
| زاده | رابرت مینارد پیرسیگ ۶ سپتامبر ۱۹۲۸ مینیاپولیس، آمریکا |
| درگذشته | ۲۴ آوریل ۲۰۱۷ (۸۸ سال). مین، آمریکا |
| پیشه | نویسنده، فیلسوف |
| ملیت | آمریکایی |
| سبک(های) نوشتاری | داستان فلسفی |
| کار(های) برجسته | *ذن و هنر تعمیر موتور سیکلت* (۱۹۷۴) |
| همسر(ها) | نانسی ان جیمز (۱۹۵۴–۱۹۷۸) وندی کیمبال (۱۹۷۸) |
| فرزند(ان) | کریس، تئودور، نل |

**رابرت پیرسیگ** (۶ سپتامبر ۱۹۲۸–۲۴ آوریل ۲۰۱۷) نویسنده و فیلسوف آمریکایی و نویسنده رمان ذن و فن نگهداشت موتورسیکلت (۱۹۷۴) بود.

## زندگی

در سال ۱۹۴۳ به دانشگاه مینه سوتا وارد شد تا بیو شیمی بخواند اما او دانشجوئی معمولی نبود. رابرت متفاوت بود. آرمانگرا و نکته سنج که در کنار این دو خصلت باید به آزاداندیشی او نیز توجه شود. رابرت در رمان ذن و فن نگهداشت موتورسیکلت خودش را در قالب دو کاراکتر توضیح می‌دهد. در خلال آزمایش‌های بیو شیمی رابرت پیرسیگ به این نکته توجه کرد که نظریه‌های مربوط به توضیح یک پدیده در خلال آزمایشاهای علمی یا در خلال استفاده از روش‌های علمی زیاد و زیاد تر می‌شوند و این تضاد منطقی که در درون نگرش علمی وجود دارد رابرت را تا حدی سر خورده، نگران و عصبی می‌کرد؛ و شاید این‌ها همه باعث شدند تا وی دانشگاه را با نمراتی ضعیف به پایان برساند. رابرت ایمان خود را به خدای دانش بشری از دست داده بود. پس از ورود به ارتش و حضور در شبه جزیرهٔ کره رابرت به مینه سوتا برگشت و تصمیم گرفت تحصیلاتش را در رشتهٔ فلسفه کامل کند. او به همین منظور به هند رفت و به مطالعهٔ فلسفهٔ شرق پرداخت، اما همه را به یکباره رها کرد، به آمریکا برگشت و به تدریس زبان انگلیسی مشغول شد. در سال ۱۹۵۴ با نانسی ان جیمز ازدواج کرد و از این ازدواج صاحب دو کودک به نام‌های کریس و تئودور شد. پیرسیگ بعد از جدائی از نانسی با وندی کیمبال ازدواج کرد.

## زندگی خصوصی

رابرت پیرسیگ در ۱۰ مه ۱۹۵۴ با نانسی ان جیمز ازدواج کرد. آنها صاحب دو پسر شدند: کریس متولد ۱۹۵۶ و تئودور (تد) متولد ۱۹۵۸.

پیرسیگ بین سالهای ۱۹۶۱ و ۱۹۶۳ بارها به‌سبب اختلالات روانی در بیمارستان‌های روانپزشکی بستری شد و در موارد مختلف برایش تشخیص اسکیزوفرنی (شیزوفرنی) داده شد و تحت درمان با تشنج قرار گرفت. نانسی در این مدت خواستار طلاق شد؛ آنها در سال ۱۹۷۶ رسماً از هم جدا شدند و در سال ۱۹۷۸ طلاق گرفتند. پیرسیگ در ۲۸ دسامبر ۱۹۷۸، با وندی کیمبال در ترمانت، مِین ازدواج کرد.

در سال ۱۹۷۹، پسرش کریس ، که یکی از شخصیت‌های مهم در رمان ذن و هنر تعمیر موتور سیکلت بود، در ۲۲ سالگی در خارج از مرکز ذن سانفرانسیسکو با چاقو کشته شد. پیرسیگ درباره‌ی این فاجعه در نسخه‌های بعدی آن کتاب نوشت و نیز گفت که او و همسر دومش وندی کیمبال تصمیم گرفتند فرزندی را که در سال ۱۹۸۰ باردار شده بودند سقط نکنند زیرا پیرسیگ معتقد بوداین کودک متولدنشده - بعداً دختر آنها نل - ادامه‌ی "الگوی زندگی"ای بود که کریس آن را می‌زیست.

پیرسیگ، پس از یک دوره افت سلامتی، در ۲۴ اپریل ۲۰۱۷، در ۸۸سالگی در خانه‌ی خود در ساوث بِرویک، مِین درگذشت.

## پانویس
# استیون هاینه

| استیون هاینه |
| --- |
|  |
| زادهٔ | ۱۹۵۰ |
| ملیت | ایالات متحده آمریکا |
| تحصیلات | بی.ا. در دانشگاه پنسیلوانیا
M.A و Ph.D. در دانشگاه تمپل |
| پیشه | [[استاد علوم دینی و تاریخ مدیر مطالعات آسیایی]] |
| کارفرما | Florida International University |
| سازمان | Asian Studies Program |
| شناخته‌شده برای | Studies in Zen Buddhist history and thought |
| وبگاه | asian.fiu.edu/about/director/ |

**استیون هاینه** (انگلیسی: Steven Heine؛ ۱۹۵۰ – ) نویسنده اهل ایالات متحده آمریکا بود. پژوهشگری در زمینه تاریخ و اندیشه ذن بودایی، به ویژه زندگی و آموزه‌های استاد ذن دوگن (۱۲۰۰–۱۲۵۳) است. او همچنین به‌طور گسترده در مورد دین و جامعه ژاپن در دیدگاه‌های جهانی تدریس و منتشر کرده است.

## منابع

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Steven Heine». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۲ اکتبر ۲۰۲۴.
# سنسی

سنسی (به انگلیسی: *Sensei*) یک اصطلاح افتخاری آسیای شرقی است که در ژاپنی، کره‌ای، ویتنامی و چینی مشترک است. آن را تحت اللفظی به "فردی که قبل از دیگری متولد شده است" یا "کسی که پیش از آن می‌آید" ترجمه شده است. در کاربرد عام، با شکل مناسب، پس از نام شخص به کار می‌رود و به معنای «معلم» است. این کلمه همچنین به عنوان عنوانی برای اشاره یا خطاب به سایر متخصصان یا افراد صاحب اختیار مانند روحانیون، حسابداران، وکلا، پزشکان و سیاستمداران استفاده می‌شود یا برای احترام به کسی که به سطح خاصی از تسلط در یک شغل دست یافته است. شکل هنری یا برخی مهارت‌های دیگر، به عنوان مثال، رمان‌نویسان، موسیقی‌دانان، هنرمندان و رزمی‌کاران برجسته.

## منابع

## پیوند به بیرون

* What is a Sensei in Judo?
* Karate: What is a Sensei in Karate? بایگانی‌شده در ۲۰۱۸-۰۸-۲۱ توسط Wayback Machine
* Senior Sensei Sensei Beta or Coder
# دوا (بودیسم)

دوا** (*انگلیسی: Deva)، در لغت به معنای درخشنده، و یک اصطلاح برای موجودات آسمانی و خدایان است.

## موجودات آسمانی

موجودات آسمانی، موجوداتی هستند که در جهان‌های شاد زندگی می‌کنند. و به چشم انسانی دیدنی نیستند.

هر جهان یا عالمی (loka) موجودات آسمانی خاص خود را دارد؛ مثلاً شش دسته از موجودات آسمانی در **جهان کام** (kama-loka)، چهار دسته در جهان **مادی لطیف** یا **شکل** (rupa-loka)، و چهار دسته در چهار مقام، در **جهان نامادی** یا **بی‌شکل** (arupa-loka) هستند.

در دیگا نیکایا (Digha Nikaaya) آمده‌است: «مادامی که بدن وجود دارد، مردم قادر به دیدنش هستند، اما پس از فروپاشی بدن در پایان عمر، مردم دیگر قادر به دیدنش نخواهند بود» بنا بر آنگوتارا نیکایا (Angutara Nikaya) بودا یک دوا (Deva) یا موجودی مافوق طبیعی (فرا انسانی) نیست.

## منابع
# بودیسم در میانمار

ထေရဝါဒဗုဒ္ဓသာသနာ
*بودیسم در میانمار*| သာသနာ့အလံတော် *Flag of Sāsana* |
| The famous Shwedagon Pagoda in یانگون، میانمار |
| جمعیت کل |
| ح. **48 million** (90%) in 2016 |
| مناطق با اکثریت جمعیت |
| Throughout Myanmar |
| دین‌ها |
|  ترواده آیین بودایی |
| زبان‌ها |
| زبان برمه‌ای و زبان‌های میانمار |

مجسمه بودا
**بودیسم در میانمار** (برمه‌ای: ဝိဇ္ဇာ) به‌ویژه بودیسم ترواده (برمه‌ای: ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာာသာ)،[۶] به‌طور خاص مذهب بودای ترواده (به برمه‌ای: ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဒဗုဒဒ္ဓဘဘာသ۴، دین رسمی میانمار از سال ۱۹۶۱ است که ۹۰٪از مردمان این کشور از پیرو آن هستند. این کشور مذهبی‌ترین کشور بودایی از نظر نسبت راهبان در جمعیت و نسبت درآمد صرف شده برای دین است. طرفداران به احتمال زیاد در میان مردم غالب بامار، شان، راخین، مون، کارن و چینی یافت می‌شوند که به خوبی در جامعه ی برمه ادغام شده‌اند. راهبان که در مجموع به عنوان سانگه (جامعه) شناخته می‌شوند، اعضای محترم جامعه برمه هستند. در میان بسیاری از گروه‌های قومی در میانمار، از جمله بامار و شان، بودیسم ترواده همراه با پرستش نات‌ها، ارواحی هستند که می‌توانند در امور دنیوی شفاعت کنند.

در مورد انجام فرضیات بودیسم، دو شیوهٔ برجسته رایج است: «شایستگی سازی» یا فضیلت، و مراقبه ویپاسانا. همچنین مسیر کمتر رایج ویتزا (weizza) نیز وجود دارد. شایستگی سازی رایج‌ترین مسیری است که بوداییان برمه‌ای در پیش گرفته‌اند. این مسیر شامل رعایت احکام پنج‌گانه و انباشت شایستگی نیکو از طریق صدقه (دانا، اغلب به راهبان به معنای پیشکش، صدقه، اهدا و هدیه است اما بیش از بخشش مادی) و اعمال نیک برای به دست آوردن یک تولد دوبارهٔ مطلوب (بوداهود) است.

## منابع

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Buddhism in Myanmar». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۲۶ اوت ۲۰۲۲.

## پیوند به بیرون
# مناندر یکم

| مناندر یکم |
| --- |
| *مهاراجه باسیلیوس* |
| پرتره مناندر یکم سوتر، از روی سکه‌هایش |
| شاه یونانی هندی |
| سلطنت | ۱۳۰–۱۶۵/۱۵۵ پ. م |
| پیشین | Antimachus II |
| جانشین | Strato I (Agathoclea as regent) |
|  |
| زاده | ۱۸۰ پ. م کالیسا (در بگرام امروزی، افغانستان) یا ساگالا (در سیالکوت امروزی، پاکستان) |
| درگذشته | ۱۳۰ پ. م |
| آرامگاه | استوپاها در سراسر پادشاهی یونانی هندی |
| شهبانو | Agathoclea |
| فرزند(ان) | Strato I |

**مناندر یکم سوتر** (به یونانی: Μένανδρος Αʹ ὁ Σωτή، آوانویسی به لاتین: *Ménandros Aʹ ho Sōtḗr*، ترجمه به پارسی: مناندروس یکم رهایی‌بخش) یکی از پادشاهان دولت هندی یونانی بود. از او به عنوان بزرگ‌ترین فرمانروای این پادشاهی نام می‌برند. مناندروس که از ۱۶۵ یا ۱۵۵ تا ۱۳۰ پیش از میلادی حکومت کرد، در نوشته‌های بودایی به عنوان یکی از پشتیبانان بوداییسم ستایش شده‌ است.

## منابع

## پیوند به بیرون

* Coins of King Menander
* More coins of Menander
* Kapisa coinage of Menander
* The Debate of King Milinda
* The Questions of King Milinda
# فهرست گاه‌شماری‌ها

این یک فهرست از گاهنامه‌های رایج و تاریخی است. گاهشماری‌های تاریخی بر حسب فضای فرهنگی و دوران تاریخی به دسته‌های بزرگتری تعلق می‌گیرند. اونیل (۱۹۷۶) گاهشماری‌ها را به صورت زیر گروه‌بندی کرد: گاه‌شماری مصری، گاه‌شماری بابلی، گاه‌شماری هندو، گاه‌شماری چینی و گاهشماری آمریکای میانه.

## گاهشماری‌های تاریخی

* گاه‌شماری آتیکی
* گاه‌شماری بابلی
* گاه‌شماری مصری
* تقویم جمهوری فرانسه
* گاهشماری امپراتوری اینکا
* گاه‌شماری مایا
* گاه‌شماری رومی
* گاه‌شماری اوستایی نو
* گاه‌شماری جلالی

## گاهشماری‌های رایج

* گاه‌شماری بنگالی
* گاه‌شماری هجری خورشیدی
* گاه‌شماری کردی
* گاه‌شماری اتیوپیایی
* گاه‌شماری ارمنی
* گاه‌شماری بربری
* گاه‌شماری میلادی
* گاه‌شماری بودایی
* گاه‌شماری بهائی
* گاه‌شماری خورشیدی تایلندی
* گاه‌شماری ژاپنی
* گاه‌شماری چینی
* گاه‌شماری سریانی
* گاه‌شماری سنتی برمه‌ای
* گاه‌شماری ملی هند
* گاه‌شماری عبری
* گاه شماری هجری شمسی

## استانداردهای گاهشماری و محاسبه زمان

* ساعت هماهنگ جهانی
* ایزو ۸۶۰۱
* سال مالی
* ساعت یونیکس
* روز ژولیوسی
* سال کبیسه

## منابع

* ویکی‌پدیای انگلیسی
# هجده پادشاهی

مکان تقریبی هجده پادشاهی.
اصطلاح تاریخ‌نگاری " **هجده پادشاهی** "، که به عنوان " **هجده ایالت** " نیز ترجمه شده‌است، به هجده ایالت *فنجیان* در چین اشاره دارد که توسط رهبر نظامی شیانگ یو در سال ۲۰۶ قبل از میلاد، پس از فروپاشی سلسله چین ایجاد شد. تأسیس و الغای هجده پادشاهی، آغاز و پایان یک دوره متلاطم میان سلطنتی به نام مناقشه چو هان بود.

جزئیات تقسیمات فئودالی به شرح زیر است:

| نام | نام (چینی) | نام حاکم | مناطق تحت پوشش (در چین امروزی) | سرانجام |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| چو باختری | 西楚 | شیانگ یو | جیانگ سو، آنهویی شمالی، ژجیانگ شمالی، هنان شرقی و جنوبی | شکست توسط لیو بانگ |
| دودمان هان | 漢/汉 | لیو بانگ | سیچوان، چونگ کینگ، شانشی جنوبی |  |
| یونگ | 雍 | ژانگ هان (ژنرال چین (دودمان)) | شانشی مرکزی و گانسو شرقی | شکست توسط لیو بانگ |
| سای | 塞 | سیما شین (ژنرال چین) | شمال شرقی شانشی | شکست توسط لیو بانگ |
| دی | 翟 | دونگ یی (ژنرال کین) | شمال شانشی | شکست توسط لیو بانگ |
| هنگشان | 衡山 | وو روئی (مقام شین مورد حمایت قبایل یو) | هوبی شرقی، جیانگشی | با لیو بانگ متحد می‌شود |
| هان | 韓 | هان چنگ (خانواده سلطنتی هان) | جنوب غربی هنان |  |
| ژائو، به‌طور خلاصه دای نامیده می‌شود | 趙/代 | ژائو شی (خانواده سلطنتی ژائو) | شمال شانشی، شمال غربی هبی | شکست توسط لیو بانگ |
| هنان | 河南 | شن یانگ (مقام ژائو) | شمال غربی هنان |  |
| چانگشان | 常山 | ژانگ ار (معاون صدراعظم ژائو) | هبی مرکزی | با لیو بانگ متحد می‌شود |
| یین | 殷 | سیما آنگ (ژنرال ژائو) | هنان شمالی، هبی جنوبی | با لیو بانگ متحد می‌شود |
| وی باختری | 西魏 | وی بائو (هیئت سلطنتی وی) | شانشی جنوبی | شکست توسط لیو بانگ |
| جیوجیانگ | 九江 | یینگ بو (ژنرال چو) | مرکز و جنوب آنهویی | متحد با لیو بانگ (تسلیم شد، در اصل ژنرال چو) |
| لینجیانگ | 臨江 | گونگ آئو (ژنرال چو) | هوبی غربی، هونان شمالی |  |
| یان | 燕 | زانگ تو (ژنرال یان) | شمال هبی، پکن، تیانجین | با لیو بانگ متحد می‌شود |
| لیادونگ | 遼東 | هان گوانگ (خانواده سلطنتی یان) | لیائونینگ جنوبی | تسلیم لیو بانگ شد |
| کی | 齊 یا 齐 | تیان دو (چی ژنرال) | شاندونگ غربی و مرکزی | شکست توسط لیو بانگ |
| ژیائودونگ | 膠東 | تیان فو (خانواده سلطنتی کی) | شاندونگ شرقی |  |
| جی‌بی | 濟北 | تیان آن (رهبر شورشیان چی) | شاندونگ شمالی |  |

عمر هجده پادشاهی کوتاه بود. تقریباً بلافاصله شورش در چی شروع شد و پس از آن تیان رونگ جیائودونگ و جیبی را فتح کرد و ایالت قدیمی چی را دوباره متحد کرد. . در همین حال، شیانگ یو امپراتور یی چو و هان چنگ پادشاه هان را به قتل رساند. پس از آن، لیو بنگ از هان سرزمین‌های سه کین را فتح کرد و بدین ترتیب رسماً مناقشه چو هان را آغاز کرد. در پی نبردهای زیاد و تغییر اتحادها، هان، چو را شکست داد و همه پادشاهی‌های دیگر را تحت سلطه خود درآورد، جایی که لیو بانگ پادشاهان دست نشانده را منصوب کرد و در سال ۲۰۲ قبل از میلاد خود را اولین امپراتور سلسله هان کرد.

## منابع
# حاکم جیان چین

| حاکم جیان از چین 秦簡公 |
| --- |
| سلطنت | ۴۱۴-۴۰۰ پیش از میلاد |
| پیشین | حاکم لینگ |
| جانشین | حاکم هویی دوم |
| زاده | ۴۲۸ پیش از میلاد |
| درگذشته | ۴۰۰ پیش از میلاد (۲۸ سالگی) |
| فرزند(ان) | حاکم هویی دوم |
|

| نام کامل |
| --- |
| * نام خانوادگی: یینگ (嬴)
 |

 |
| پدر | حاکم هوآی |

**حاکم جیاناز چین** (به چینی: 秦簡公؛ ۴۲۸-۴۰۰ پ. م)؛ فرمانروای ایالت چین در دودمان ژو از ۴۱۴ پ. م تا ۴۰۰ پ. م بود. ایالت چین در آینده همه کشور چین را یکپارچه ساخت و تبدیل به دودمان چین شد. نام اجدادی او یینگ (嬴) و حاکم جیان نام پسامرگ او بود.

حاکم جیان پسر کوچک‌تر حاکم هوآی چین و عموی حاکم لینگ، حاکم پیش از خود، بود. هنگامی که حاکم لینگ در سال ۴۱۵ پ. م درگذشت، تاج و تخت به جای پسر حاکم لینگ، حاکم شیان، به حاکم جیان رسید.

در طول سلطنت حاکم جیان، چین چندین بار توسط ایالت وی، که در آن زمان یکی از قدرت‌های اصلی دوره ایالت‌های جنگ‌طلب بود، شکست خورد.

حاکم جیان ۱۵ سال سلطنت کرد و در سال ۴۰۰ پ. م در ۲۸ سالگی درگذشت. پسرش، حاکم هویی دوم چین، جانشین او شد.

## منابع
# پادشاه هوی‌ون چین

| پادشاه هوی‌ون از چین 秦惠文王 |
| --- |
| سلطنت | ۳۳۸ تا ۳۱۱ پیش از میلاد |
| پیشین | حاکم شیائو |
| جانشین | پادشاه وو چین |
| زاده | ۳۵۶ پیش از میلاد |
| درگذشته | ۳۱۱ پیش از میلاد (۴۴–۴۵ سالگی) |
| همسر(ان) | * ملکه هویی‌ون
* ملکه ژوآن
 |
| فرزند(ان) | * تونگ؛ مرزبان شو پادشاه وو
* پادشاه ژائوشیانگ
* یون؛ مرزبان شو
* شی؛ لرد گائ. لینگ
* کویی؛ لرد جینگ‌یانگ
* ملکه یی یان
 |
|

| نام کامل |
| --- |
| * نام خانوادگی: یینگ (嬴)
* نام: سی (駟)
 |

 |
| پدر | حاکم شیائو |

**پادشاه هوی‌ون ازچین** (به چینی، 秦惠文王؛ ۳۵۶–۳۱۱ پ. م)؛ یا همچنین **لرد هوی‌ون چین** (秦昭王)؛ یا همچنین **پادشاه هوی از چین** (秦惠王)، زاده با نام **یینگ سی**؛ فرمانروای ایالت چین از ۳۳۸ پ. م تا ۳۱۱ پ. م در دوره ایالت‌های جنگ‌طلب بود. او نخستین فرمانروای چین بود که به جای عنوان حاکم (公) از عنوان پادشاه (王) استفاده کرد.

## زندگی

### اوایل زندگی

شاهزاده سی پسر حاکم شیائو بود و پس از مرگ پدرش جانشین او شد. هنگامی که سی نوجوان هنوز ولیعهد بود، مرتکب جرمی شد و به شدت مجازات شد. وزیر بزرگ شانگ یانگ درست در آن زمان در حال اجرای اصلاحات قانونی خود در قوانین چین بود و اصرار داشت که ولیعهد بدون توجه به موقعیت سلطنتی خود باید به خاطر این جرم مجازات شود. حاکم شیائو مربیان سی، شاهزاده چیان (公子虔)، برادر بزرگتر خود حاکم شیائو، و گونگ سون گو (公孫賈) را به دلیل بی‌توجهی به وظایف خود در آموزش ولیعهد، با بریدن بینی شاهزاده چیان تنبیه کرد. گونگ سون گو مجازات چینگ(黥؛ نوعی مجازات که شامل علامت زدن یک جنایتکار با خالکوبی کردن صورتش بود) دریافت کرد، یینگ سی نیز از کاخ سلطنتی تبعید شد.

سی کینه شخصی از شانگ یانگ در دل داشت و هنگامی که به عنوان پادشاه هوی‌ون به سلطنت رسید، سی، شانگ یانگ را به اتهام خیانت کشت. با این حال، هوی‌ون سیستم‌های اصلاح‌شده‌ای را که پدرش و شانگ یانگ به جا گذاشته بودند، حفظ کرد.

### سلطنت

در طول سلطنت هوی‌ون، چین قدرت نظامی بسیار قدرتمندی شد و به عنوان بخشی از سیاست توسعه‌طلبی خود، دائماً به ایالت‌های همسایه حمله می‌کرد. در سال ۳۱۶ پ. م، ایالت‌های شو و بای جنوبی در منطقه سیچوان فتح کرد.

### مرگ

پادشاه هویون به مدت ۲۷ سال بر چین فرمانروایی کرد و در سال ۳۱۱ پ. م در سن ۴۶ سالگی درگذشت و پسرش، پادشاه وو چین، پسر ملکه هوی‌ون، جانشین او شد.

## خانواده

ملکه‌ها:

* ملکه هوی‌ون (惠文后) از وی (مرگ ۳۰۵ پ. م)؛ احتمالاً دختر پادشاه هوی وی؛ ازدواج در ۳۳۴ پ. م؛ مادر ولیعهد دانگ
* ملکه ژوآن (宣太后 羋姓) از طایفه می در چو؛ از خاندان سلطنتی چو؛ مادر شاهزاده‌ها جی، شی و کویی

پسران:

* شاهزاده تونگ (公子通؛ مرگ ۳۱۱ پ. م)؛ مرزبان شو از ۳۱۳ تا ۳۱۱ پیش از میلاد
* ولیعهد دانگ (太子盪؛ ۳۲۹ تا ۳۰۷ پ. م)؛ پادشاه وو چین از ۳۱۰ تا ۳۰۷ پیش از میلاد
* شاهزاده ژوآنگ (公子壯؛ مرگ ۲۰۵ پ. م)
* شاهزاده یونگ (公子雍؛ مرگ ۲۰۵ پ. م)
* شاهزاده جی (公子稷؛ ۳۲۵ تا ۲۵۱ پ. م)؛ پادشاه ژائوشیانگ چین از ۳۰۶ تا ۲۵۱ پیش از میلاد
* شاهزاده یون (公子惲؛ مرگ ۳۰۱ پ. م)؛ مرزبان شو ۳۰۸ تا ۳۰۱ پیش از میلاد
* شاهزاده شی (公子市)؛ شناخته شده با عنوان لرد گائولینگ
* شاهزاده کویی (公子悝)؛ شناخته شده با عنوان لرد جینگ‌یانگ
* شاهزاده یائو (公子繇)
* شاهزاده چی (公子池)

دختران

* ملکه یی یان (燕易後)؛ همسر پادشاه یی یان؛ عقد در سال ۳۳۴ پیش از میلاد

## منابع
# حاکم دائو چین

| حاکم دائو از چین 秦悼公 |
| --- |
| سلطنت | ۴۹۱-۴۷۷ پیش از میلاد |
| پیشین | حاکم هویی یکم |
| جانشین | حاکم لیگونگ |
| درگذشته | ۴۷۷ پیش از میلاد |
|

| نام کامل |
| --- |
| * نام خانوادگی: یینگ (嬴)
 |

 |
| پدر | حاکم هویی یکم |

**حاکم دائو از چین** (به چینی: 秦悼公؛ مرگ ۴۷۷ پ. م)؛ فرمانروای ایالت چین در دودمان ژو از ۴۹۱ پ. م تا ۴۷۷ پ. م بود. ایالت چین در آینده همه کشور چین را یکپارچه ساخت و تبدیل به دودمان چین شد. نام اجدادی او یینگ (嬴) و حاکم دائو نام پسامرگ او بود. حاکم دائو جانشین پدرش، حاکم هویی یکم چین که در ۴۹۲ پ. م درگذشت، شد. حاکم دائو ۱۵ سال سلطنت کرد و در سال ۴۷۷ پ. م درگذشت. پس از او پسرش حاکم لیگونگ چین جانشین او شد.

## منابع
# پادشاه شیائوون چین

| پادشاه شیائوون از چین 秦孝文王 |
| --- |
| سلطنت | ۱۲ نوامبر تا ۱۴ نوامبر ۲۵۰ پیش از میلاد |
| پیشین | پادشاه ژائوشیانگ |
| جانشین | پادشاه ژوآنگ‌شیانگ |
| زاده | ۳۰۲ پیش از میلاد |
| درگذشته | ۲۵۰ پیش از میلاد (۵۱–۵۲ سالگی) |
| همسر(ان) | ملکه هوآیانگ ملکه شیا |
| فرزند(ان) | پادشاه ژوآنگ‌شیانگ |
| پدر | پادشاه ژائوشیانگ |
| مادر | ملکه تانگ |

**پادشاه شیائوون از چین** (۳۰۲–۲۵۰ پ. م) یک پادشاه چینی بود که سلطنت بسیار کوتاهی در ایالت چین داشت. او همچنین با عنوان لرد آنگو (安國君) شناخته می‌شود. نوه او امپراتور چین شی هوانگ بود.

## زندگی

شیاپوون پسر پادشاه ژائوشیانگ از چین و ملکه تانگ و نوه ملکه ژوآن بود.

او کمتر از یک سال پادشاه چین بود و سه روز پس از تاجگذاری درگذشت.

این اتفاق باعث ایجاد نظریه‌های بسیاری در مورد سلطنت کوتاه او شد. مورد قبول‌ترین آنها این است که او هنگام به تخت نشستن بسیار پیر بود (پدرش بیش از ۵۰ سال حکومت کرد).

با این حال، یک تئوری توطئه وجود دارد؛ که لو بووی پادشاه را مسموم کرده یا حداقل مرگ او را تسریع بخشیده تا پادشاه بعدی، ژوانگ‌شیانگ، را بر تخت بنشاند. این امر که ژوانگ‌شیانگ تنها سه سال ‍‍‍‍پس از بر تخت نشستن مرد، این تئوری را قوی‌تر می‌کند.

## منابع
# امپراتور کانگ جین

| امپراتور کانگ جین |
| --- |
| چهارمین امپراتور جین شرقی |
| سلطنت | 342–344 |
| پیشین | امپراتور چنگ جین |
| جانشین | امپراتور مو جین |
|  |
| زاده | ۳۲۲ میلادی |
| درگذشته | ۱۷ نوامبر ۳۴۴ (۲۲ سال) |
| همسر(ان) | بانو چو سوانزی هنان |
| فرزند(ان) | سیما دان |
| خاندان | خاندان سیما |
| پدر | امپراتور مینگ جین |
| مادر | بانو یو ونجون یینگچوان |

**امپراتور کانگ جین** (۳۲۲ الی ۱۷ نوامبر ۳۴۴) با نام شخصی **سیما یوئه** و نام محترم **شیتونگ**، چهارمین امپراتور جین شرقی و نهمین امپراتور از خاندان سیما بود. او برادر کوچکتر امپراتور چنگ جین و پسر امپراتور مینگ بود. دوران حکومت او تنها ۲ سال به طول انجامید و پس از او پسرش سیما دان با نام سلطنتی امپراتور مو جین بر تخت نشست.

## منابع

* Emperor Kang of Jin، ویکی‌پدیای انگلیسی.
# شوانچنگ

| شوانچنگ
宣城市 |
| --- |
| شهر مرکزی |
| شوانچنگ |
|  |
| موقعیت شوانچنگ در نقشه |
| کشور | جمهوری خلق چین |
| استان | آن‌هوئی |
| County-level divisions | ۷ |
| Township-level divisions | ۱۱۵ |
| سکونتگاه | ۱۰۹ پس از میلاد |
| Municipal seat | Xuanzhou District (﻿ / ﻿) |
| حکومت |
|  • شهردار | Han Jun (韩军) |
| مساحت |
|  • کل | ۱۲۳۴۰ کیلومتر مربع (۴۷۶۰ مایل مربع) |
| جمعیت (۲۰۱۱) |
|  • کل | ۲۷۹۴۰۰۰ |
|  • تراکم | ۲۳۰/کیلومتر مربع (۵۹۰/مایل مربع) |
| منطقهٔ زمانی | یوتی‌سی +۸ (China Standard) |
| Postal code | ۲۴۲۰۰۰ |
| کد منطقه | ۰۵۶۳ |
| License Plate Prefix | 皖P |
| وبگاه | xuancheng.gov.cn |

**شوانچنگ** (به لاتین: Xuancheng) یک شهر مرکزی در جمهوری خلق چین است که در آن‌هوئی واقع شده‌است.

## خصوصیات

**شوانچنگ** ۱۲٬۳۴۰ کیلومترمربع مساحت و ۲٬۷۹۴٬۰۰۰ نفر جمعیت دارد.

## جستارهای وابسته

* فهرست شهرهای جمهوری خلق چین

## منابع