# امپراتریس سوئیکو

| امپراتریس سوئیکو 推古天皇 |
| --- |
| *اوکیمی* |
| Painting of Suiko by Tosa Mitsuyoshi, 1726 |
| امپراتور ژاپن |
| سلطنت | ۱۵ ژانویه ۵۹۳ – ۱۵ آوریل ۶۲۸ (گاه‌شماری میلادی) or ۸ دسامبر ۵۹۲ – ۷ مارس ۶۲۸ (گاه‌شماری قمری) |
| پیشین | امپراتور سوشون |
| جانشین | امپراتور جومی |
| نایب‌السلطنه | شاهزاده شوتوکو تایشی (۵۹۳–۶۲۱) سوگا نو اوماکو سوگا نو امیشی |
| امپراتریس‌های ژاپن |
| تنئوره | ۵۷۶ – ۵۸۵ |
|  |
| زاده | Nukatabe (額田部) ۳ ژانویه ۵۵۴ |
| درگذشته | ۱۵ آوریل ۶۲۸ (۷۴ سال) |
| آرامگاه | *Shinaga no Yamada no misasagi* (磯長山田陵) |
| همسر(ان) | امپراتور بیداتسو |
| فرزند(ان) | * شاهدخت اوجی نو شیتسوکاهی
* شاهزاده تاکه‌دا
* شاهدخت واهاریدا
* شاهدخت اومون
* شاهزاده وهاری
* شاهدخت تامه
* شاهدخت ساکوراوی نو یومیهاری
 |
|

| نام پسامرگ |
| --- |
| نام پسامرگ: امپراتریس سوئیکو (推古天皇) نام پسامرگ: Toyomikekashikiya-hime no Sumeramikoto (豊御食炊屋姫天皇) |

 |
| خاندان | دودمان یاماتو |
| پدر | امپراتور کین‌می |
| مادر | سوگا نو کیتاشین‌هیمه |

**امپراتریس سویکو** (به ژاپنی: 推古天皇 Suiko-tennō)
(۱۵ آوریل ۶۲۸–۵۵۴)، سی و سومین امپراتور ژاپن و نخستین ملکهٔ سلطنتی در ژاپن بود. بعد از او هفت امپراتریس دیگر به نام‌های امپراتریس کوگیوکو، امپراتریس جیتو، امپراتریس گمه‌ای، امپراتریس گنشو، امپراتریس کوکن، امپراتریس میشو و امپراتریس گو-ساکوراماچی به عنوان ملکهٔ سلطنتی در تاریخ ژاپن به سلطنت رسیدند.

در زمان سلطنت امپراتریس سویکو، شاهزاده شوتوکو تایشی (۶۲۲–۵۷۴) به عنوان نایب السلطنه انتخاب شد.
بر اساس گزارش دفتر خاندان امپراتوری (*Kunaichō*): او بودیسم را در ژاپن معرفی کرد و معابد بودایی بسیاری ساخت، اما میان بودیسم و شینتو توازن برقرار کرد. در دوران فرمانروایی او، ژاپن قدرت برتر آسیا بود و شیلا خراج‌گزار ژاپن بود. او همچنین نظام حقوقی و قوانین را بازسازمان‌دهی کرد و دوره‌ای آرام را در کشور پدیدآورد. ساخت زیرساخت‌ها، اقتصاد و فرهنگ ژاپن نیز به او نسبت داده می‌شود. امپراتریس سوئیکو به‌سبب خردمندی‌اش به‌عنوان فرمانروا شناخته می‌شد. او، بر پایهٔ فهرست امپراتوران ژاپن در روایت سنتی، نخستین و طولانی‌ترین امپراتریسِ فرمانروای کشور بود.

سوئیکو از ۵۹۳ تا زمان مرگش در ۶۲۸ فرمان راند.

## روایت سنتی

پیش از جلوس او بر تخت پادشاهی ژاپن، نام شخصی‌اش (*imina*) میککاشیا-هِیمه-نو-میکوتو بود، و نیز تویومیکه کاشیکییا هیمه نو میکوتو.

امپراتریس سوئیکو چندین نام داشت، از جمله شاهدخت نوکاتابه و نیز (احتمالاً پس از مرگ) تویومیکه کاشیکییا. او دختر امپراتور کینمی بود. مادرش سوگا نو اینامه، یعنی سوگا نو کیتاشی هیمه، بود. سوئیکو خواهر کوچک‌تر امپراتور یومِی بود.

### زندگی‌نامه

نقاشی‌ای از امپراتریس سوئیکو در دوره آسوکا
امپراتریس سوئیکو همسرِ برادر ناتنی‌اش، امپراتور بیداتسو، بود؛ اما پس از مرگ نخستین همسر بیداتسو، همسر رسمی او شد و عنوان Ōkisaki (همسر رسمی امپراتور) را دریافت کرد. او هشت فرزند آورد.

پس از مرگ بیداتسو، برادر سوئیکو، امپراتور یومِی، حدود دو سال به قدرت رسید و سپس بر اثر بیماری درگذشت. پس از مرگ یومِی، کشمکش قدرت دیگری میان خاندان سوگا و خاندان مونونوبه پدید آمد؛ سوگایی‌ها از امپراتور سوشون حمایت می‌کردند و مونونوبه‌ها از Prince Anahobe پشتیبانی می‌کردند. سوگایی‌ها بار دیگر پیروز شدند و شاهزاده هاتسوسبه در ۵۸۷ با نام امپراتور سوشون بر تخت نشست. با این حال، سوشون از قدرت سوگا نو اوماکو، رئیس خاندان سوگا، ناخشنود شد و اوماکو، شاید از ترس آن‌که سوشون پیش‌دستی کند، او را در ۵۹۲ به‌دست Yamatoaya no Ataikoma (東漢直駒) به قتل رساند. هنگامی که از سوئیکو خواسته شد برای پر کردن خلأ قدرت بر تخت بنشیند، او نخستین نمونه از چندین نمونه در تاریخ ژاپن شد که در آن زنی برای جلوگیری از کشمکش قدرت به تخت نشانده شد.

* **۵۹۳**: در دومین سال فرمانروایی سوشون-تننو (崇峻天皇二年)، او درگذشت؛ و پژوهشگران هم‌روزگار چنین برداشت کردند که جانشینی (*senso*) از سوی همسر امپراتور پیشین، بیداتسو، پذیرفته شد. اندکی بعد، گفته می‌شود امپراتریس سوئیکو بر تخت نشست (*sokui*).

عنوان معاصر سوئیکو احتمالاً *tennō* نبود، زیرا بیشتر تاریخ‌پژوهان بر این باورند که این عنوان تا روزگار امپراتور تنمو و امپراتریس جیتو به‌کار نرفته بود. در عوض، ظاهراً از او با عنوان *Sumeramikoto* یا *Amenoshita Shiroshimesu Ōkimi* (治天下大王) یاد می‌شد، به‌معنای «شاهزاده/ملکه بزرگ که بر همهٔ زیر آسمان فرمان می‌راند». یا ممکن است از او با عنوان (ヤマト大王/大君) یا «ملکه بزرگ یاماتو» یاد شده باشد.

شاهزاده شوتوکو تایشی در سال بعد به مقام نایب‌السلطنه منصوب شد. هرچند در تاریخ‌نگاری رایج، قدرت سیاسی دوران سوئیکو عمدتاً در دست شاهزاده شوتوکو و سوگا نو اوماکو دانسته می‌شود، اما خودِ سوئیکو به‌هیچ‌وجه بی‌قدرت نبود. همین که او توانست بماند و فرمانروایی‌اش دوام بیاورد، نشان می‌دهد که مهارت سیاسی چشمگیری داشته است.

در ۵۹۹، یک زمین‌لرزه ساختمان‌ها را در سراسر ولایت یاماتو، در آنچه امروز استان نارا است، ویران کرد.

امتناع سوئیکو از پذیرش درخواست سوگا نو اوماکو برای واگذاری قلمرو امپراتوریِ موسوم به Kazuraki no Agata در ۶۲۴، به‌عنوان نشانه‌ای از استقلال او از نفوذ وی ذکر می‌شود. از دستاوردهای بسیارِ دوران امپراتریس سوئیکو، رسمیت‌یافتن بودیسم از راه صدور فرمان «شکوفایی سه گوهر» در ۵۹۴ است. سوئیکو همچنین از نخستین پادشاهان بودایی در ژاپن بود و اندکی پیش از امپراتریس شدن، نذرهای یک بیکشونی را پذیرفته بود.

دوران فرمانروایی این امپراتریس با گشایش روابط با دربار دودمان سویی در ۶۰۰، پذیرش دوازده سطح کلاه و سیستم رتبه در ۶۰۳، و پذیرش قانون اساسی هفده ماده‌ای در ۶۰۴ شناخته می‌شود.

پذیرش تقویم چرخه شصت‌تایی (*Jikkan Jūnishi*) در ژاپن نیز به امپراتریس سوئیکو در ۶۰۴ نسبت داده می‌شود.

در زمانی که جانشینی امپراتوری معمولاً نه توسط خود امپراتور، بلکه توسط سران خاندان‌ها تعیین می‌شد، سوئیکو بر بستر مرگ فقط اشاره‌هایی مبهم به دو نامزد جانشینی گذاشت. یکی، امپراتور جومی، نوهٔ امپراتور بیداتسو بود و شاخهٔ اصلی سوگایی‌ها، از جمله سوگا نو امیشی، از او پشتیبانی می‌کردند. دیگری، شاهزاده یاماشیرو، پسر شاهزاده شوتوکو بود و پشتیبانی برخی اعضای درجه‌پایین‌تر خاندان سوگا را داشت. پس از کشمکشی کوتاه درون خاندان سوگا که در آن یکی از حامیان اصلی شاهزاده یاماشیرو کشته شد، شاهزاده تامورا برگزیده شد و در ۶۲۹ با نام امپراتور جومی بر تخت نشست.

امپراتریس سوئیکو ۳۵ سال فرمان راند. هرچند هفت امپراتریسِ فرمانروای دیگر نیز وجود داشتند، جانشینان آنان بیشتر از میان مردانِ خط پدریِ خاندان امپراتوری انتخاب می‌شدند؛ از همین رو برخی پژوهشگران محافظه‌کار استدلال می‌کنند که فرمانروایی زنان موقتی بوده و سنت جانشینیِ صرفاً مردانه باید در سدهٔ ۲۱ نیز حفظ شود. امپراتریس گنمی، که پس از او دخترش امپراتریس گنشو به تخت نشست، همچنان تنها استثنا در این استدلال سنتی به‌شمار می‌آید.

نیایشگاه شینتوی یادمانی و آرامگاه امپراتریس سوئیکو
محل واقعی گور سوئیکو شناخته شده است. این امپراتریس به‌طور سنتی در یک یادواره شینتو (*misasagi*) در اوزاکا گرامی داشته می‌شود. دفتر خاندان امپراتوری این مکان را به‌عنوان آرامگاه یادمانی سوئیکو تعیین کرده است. نام رسمی آن *Shinaga no Yamada no misasagi* است.

ممکن است او همراه پسرش، شاهزاده تاکدا، دفن شده باشد. این بنا بر وصیت نهایی او، بر پایهٔ *نیهون شوکی*، است که آخرین گفته‌هایش (یا واپسین سخنانِ ثبت‌شده‌اش) را چنین نقل می‌کند:

> در سال‌های اخیر، پنج غله خوب نروییده‌اند و در میان مردم قحطی بزرگی پدید آمده است. پس نباید برای من با ساختن یک میساساگی، دفنی پرهزینه انجام شود، بلکه مرا در میساساگیِ شاهزادهٔ امپراتوری تاکدا به خاک بسپارید.
>
>

همچنین چنین ثبت شده است:

> روز بیست‌وچهارم. امپراتریس در میساساگیِ شاهزاده تاکدا به خاک سپرده شد.
>
>

## آغاز نگارش تاریخ در ژاپن

چین‌شناسی ویلیام تئودور دی باری بر این باور بود که تا روزگار سوئیکو بود که «تاریخِ [ژاپنیِ] آگاهانه نوشته‌شده به واقعیت بدل شد». او یادآور شد که نام سوئیکو را می‌توان «گمانه‌زنی دربارهٔ گذشته» ترجمه کرد و این را نشانه‌ای دانست از اینکه این عنوان پسامرگ «احتمالاً به سبب آن‌که نگارش تاریخ از دستاوردهای برجستهٔ دوران فرمانروایی او به‌شمار می‌رفت، به امپراتریس اعطا شد». او افزود که «اندکی از مواد مربوط به گذشتهٔ باستانی ژاپن را می‌توان جدی گرفت» و کهن‌ترین سالنامه‌های موجود ژاپنی *کوجیکی* و *Nihon Shoki* هستند که هر دو به سده هشتم (میلادی) بازمی‌گردند.

## همسر و فرزندان

امپراتریس سوئیکو، که فرمانروایی‌اش آغاز شد با نام شاهدخت نوکاتابه (額田部皇女)، دختر امپراتور کینمی و همسرش (کوکیو) سوگا نو کیتاشی هیمه بود. شاهدخت نوکاتابه پنج خواهر خونی و هفت برادر خونی داشت که از میان آنان که بزرگ‌ترین پسرش در آینده امپراتور یومی شد.

او با برادر بزرگ‌تر ناتنی‌اش، امپراتور بیداتسو که از زن قانونی و بی‌توک امپراتوریِ پدرش بود، ازدواج کرد. این زوج هشت فرزند داشتند اما هیچ‌یک نتوانست به تخت پادشاهی بنشیند.

* همسر: شاهزاده نوناکاکورا نو فوتو تاماشیکی نو سومرامیکوتو (渟中倉太珠敷)، که بعداً به‌عنوان امپراتور بیداتسو شناخته شد،
	+ اولین دختر: شاهدخت اووجی نو شیتسوکاهی/اووجی نو کاهیتاکو (菟道貝蛸皇女، متولد ۵۷۰)، که با شاهزاده شوتوکو تایشی ازدواج کرد.
	+ اولین پسر: شاهزاده تاکدا (竹田皇子)
	+ دومین دختر: شاهدخت ووهاریدا (小墾田皇، متولد ۵۷۲)، که با شاهزاده اوشیساکو-نو-هیکوهیتو-نو-او ازدواج کرد.
	+ سومین دختر: شاهدخت اوموری/کارو نو موری (鸕鶿守皇女)
	+ دومین پسر: شاهزاده ووهاری (葛城王)
	+ سومین پسر: شاهزاده اوواری (尾張皇子)، که پدر تاچیبونا-نو-اویراتسومه (اولین همسر شاهزاده شوتوکو تایشی) بود؛ (مؤازع دانشگاهیان: ووهاری و اوواری ممکن است یک شخص باشند)
	+ چهارمین دختر: شاهدخت تامه (田眼皇女)، که با امپراتور جومی ازدواج کرد.
	+ پنجمین دختر: شاهدخت ساکوراوا-نو یومیهاری (桜井弓張皇女)، که ابتدا با شاهزاده اوشیساکو-نو-هیکوهیتو-نو-او ازدواج کرد، و سپس با شاهزاده coupons-e، از فرزندان امپراتور یومی ازدواج کرد.

## جستارهای وابسته

* امپراتریس جینگو، نیمه‌افسانه‌ای، که دوران حکومت‌ش قبل از امپراتریس سوئیکو بود.
* امپراتریس‌های ژاپن
* امپراتور ژاپن
	+ فهرست امپراتوران ژاپن
* فرقه امپراتوری
* دوره سوئیکو

## منابع